Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 12:51

Είπε δε κάπου και ο Θεός των όλων προς τον προφήτη Ιερεμία: «Ιδού, έδωσα τους λόγους μου στο στόμα σου ως πυρ, και τον λαό αυτόν ως ξύλα». Και πάλι: «Δεν είναι οι λόγοι μου σαν πυρ, λέει ο Κύριος;» Τι δε άλλο θα μπορούσε να θεωρηθεί από εμάς και ο άνθρακας που άγγιξε τα χείλη του προφήτη Ησαΐα, και τον καθάρισε από κάθε αμαρτία; Είναι προφανώς το σωτήριο κήρυγμα, και η ομολογία της πίστης στον Χριστό, την οποία εάν κάποιος λάβει στο στόμα του, καθαρίζεται πλήρως και οπωσδήποτε. Και αυτό το επιβεβαιώνει ο Παύλος λέγοντας: «Εάν πεις με το στόμα σου, Κύριος Ιησούς, και πιστέψεις στην καρδιά σου, ότι ο Θεός τον ανέστησε από τους νεκρούς, θα σωθείς». Επομένως, λέμε ότι η δύναμη του θείου κηρύγματος μοιάζει με άνθρακα και πυρ, του οποίου το άναμμα επισπεύδει ο Κύριος· διότι ήδη πίστευαν κάποιοι από τον Ισραήλ, των οποίων απαρχή υπήρξαν οι θεσπέσιοι μαθητές. Και αφού άναψε μια φορά το πυρ, επρόκειτο να καταλάβει όλη την υπ' ουρανόν, με την ολοκλήρωση όλης της οικονομίας· και αυτό διδάσκει λέγοντας: «Έχω δε να βαπτιστώ με ένα βάπτισμα, και πόσο πιέζομαι μέχρις ότου τελεστεί;» <Νομίζετε ότι ήρθα για να δώσω ειρήνη στη γη; (A f. 186, B f. 129, C f. 136) Καίτοι ο Χριστός είναι η ειρήνη μας σύμφωνα με τις Γραφές: «Αυτός συνένωσε τους δύο λαούς, σε έναν καινούργιο άνθρωπο, φέρνοντας ειρήνη, και συμφιλιώνοντας και τους δύο σε ένα σώμα με τον Πατέρα»· αυτός συνένωσε τα επίγεια με τα επουράνια.

Πλην όμως, ο τρόπος της ραθυμίας μας ως προς αυτά δεν νοείται ως ένας και ο αυτός, αλλά διττός και διαφορετικός. Διότι άλλοι μεν προσκρούουν στους νόμους της φιλοστοργίας, επιτιθέμενοι ανόσια στους γεννήτορές τους, άλλοι δε το πράττουν αυτό, ευφραίνοντας τον Θεό και σώζοντας τις δικές τους ψυχές. Γι' αυτό ακριβώς έλεγε ο Σωτήρας: «Νομίζετε ότι ήρθα να φέρω ειρήνη στη γη; Όχι, σας λέω, αλλά διαχωρισμό. Διότι από τώρα και στο εξής πέντε σε ένα σπίτι θα είναι διαχωρισμένοι, τρεις εναντίον δύο και δύο εναντίον τριών. Θα διαχωριστούν πατέρας εναντίον γιου και γιος εναντίον πατέρα, μητέρα εναντίον κόρης και κόρη εναντίον μητέρας, πεθερά εναντίον της νύφης της και νύφη εναντίον της πεθεράς». Με ορθή λοιπόν κρίση θα στεφανώσουμε μια τόσο λαμπρή έλλειψη φιλοστοργίας. Διότι οικειώνει τον άνθρωπο με τον Θεό, έστω κι αν τον αποκόπτει από ορισμένους κατά σάρκα συγγενείς, ώστε να μπορεί κάλλιστα να ψάλλει τα λόγια του Δαβίδ: «Επειδή ο πατέρας μου και η μητέρα μου με εγκατέλειψαν, ο Κύριος όμως με προσέλαβε». «Εγώ όμως θα στρέψω το βλέμμα μου προς τον Κύριο, θα προσμείνω με ελπίδα τον Θεό τον Σωτήρα μου, και ο Θεός μου θα με εισακούσει». Αυτά θα ταίριαζαν, και μάλιστα πολύ εύλογα, στη Σιών που μετανοεί και που προβλέπει ότι με τον καιρό θα επέλθει το τέλος των πόνων της αιχμαλωσίας.

Την προφητική πρόρρηση επιβεβαιώνει και ο ίδιος ο Σωτήρας μας, λέγοντας στα Ευαγγέλια: «Θα παραδώσει αδελφός αδελφό σε θάνατο και πατέρας παιδί, και θα ξεσηκωθούν παιδιά εναντίον γονέων και θα τους θανατώσουν», και πάλι: «Μη νομίσετε ότι ήλθα να φέρω ειρήνη στη γη· σας λέω όχι, αλλά μάλλον διαχωρισμό. Διότι από τώρα και στο εξής θα είναι πέντε σε ένα σπίτι, χωρισμένοι οι τρεις εναντίον των δύο και οι δύο εναντίον των τριών· θα διαχωριστούν πατέρας εναντίον γιου και γιος εναντίον πατέρα, μητέρα εναντίον κόρης και κόρη εναντίον μητέρας, πεθερά εναντίον νύφης και νύφη εναντίον πεθεράς». Διότι σε τι θα διέφεραν αυτά από την προφητική φωνή, η οποία αναφερόμενη στην έλευση του Κυρίου στην Αίγυπτο λέει: «ότι θα ξεσηκωθούν Αιγύπτιοι εναντίον Αιγυπτίων και θα πολεμήσει άνθρωπος εναντίον του αδελφού του»; Και ο «νόμος» της Καινής Διαθήκης του Χριστού εγέρθηκε «εναντίον του νόμου» της πολυθεϊστικής δεισιδαιμονίας, και ο νόμος των ειδωλολατρικών εθνών πολεμούσε τη διδασκαλία του Χριστού, ενώ η «πόλη» και η πολιτεία της εν Χριστώ Εκκλησίας ξεσηκώθηκε απέναντι στα πολιτεύματα των απίστων εθνών. Γι' αυτό έχει ειπωθεί: «πόλη εναντίον πόλης και νόμος εναντίον νόμου».

Διότι, όταν η θεία χάρη αγγίξει αόρατα την ψυχή κάποιου, φαίνεται να φλέγεται από τον πόθο του Θεού σε βαθμό που δεν μπορεί να ειπωθεί, όπως ακριβώς και ο Κλεόπας και οι συνοδοιπόροι του, που φλέγονταν αόρατα από ένα τέτοιο πυρ της χάριτος του Θεού, έλεγαν: «Δεν καιγόταν η καρδιά μας μέσα μας;». Αν λοιπόν κάποιος βίωσε ένα τέτοιο πάθος, θα καταλάβει αυτό που λέγεται. Και πολλοί το παθαίνουν συχνά, όταν διαβάζονται οι θείες Γραφές ή οι βίοι των αγίων Πατέρων, ή όταν κάποιοι συμβουλεύουν και διδάσκουν, με τις ψυχές τους να αναφλέγονται προς το καλό, και άλλοι μεν παραμένουν έτσι μέχρι τέλους, άλλοι δε αμέσως ψυχραίνονται. «Νομίζετε ότι ήρθα να φέρω ειρήνη στη γη; Όχι, σας λέω, αλλά διαχωρισμό· διότι από τώρα και στο εξής θα είναι πέντε στο ίδιο σπίτι διαχωρισμένοι, τρεις εναντίον δύο, και δύο εναντίον τριών θα διαχωριστούν, πατέρας εναντίον γιου, και γιος εναντίον πατέρα· μητέρα εναντίον κόρης, και κόρη εναντίον μητέρας· πεθερά εναντίον της νύφης της, και νύφη εναντίον της πεθεράς της.» Ο Χριστός βέβαια είναι η ειρήνη μας, όμως λέει: «Δεν ήρθα να δώσω ειρήνη». Επομένως, αυτό που λέγεται μοιάζει με αίνιγμα.

Λέμε λοιπόν πως δεν είναι κάθε ειρήνη άψογη και καλή, αλλά συχνά είναι επισφαλής και μας απομακρύνει από τη θεία αγάπη· όπως όταν ειρηνεύουμε και συμφωνούμε με σκοπό την κατάλυση της αλήθειας. Αυτήν λοιπόν την ειρήνη δεν ήλθε να δώσει ο Χριστός, αλλά τουναντίον θέλει να βρισκόμαστε σε διαφωνία μεταξύ μας υπέρ του καλού, πράγμα που συνέβη και κατά τον διωγμό· διότι σε ένα σπίτι ένας ειδωλολάτρης πατέρας βρισκόταν σε διαμάχη με τον πιστό υιό, και η μητέρα με την θυγατέρα, και αντιστρόφως. Πώς όμως, ενώ είπε ότι θα είναι πέντε διαιρεμένοι σε ένα σπίτι, κατά την απαρίθμηση τοποθέτησε έξι πρόσωπα; Λέμε λοιπόν ότι ένα πρόσωπο ελήφθη δύο φορές. Διότι η θυγατέρα και η νύφη είναι το αυτό πρόσωπο, εφόσον σε σχέση με τη μητέρα της ονομάστηκε θυγατέρα, ενώ σε σχέση με την πεθερά της, νύφη. Τρεις λοιπόν θα είναι διαιρεμένοι, ο πατέρας, και η μητέρα, και η πεθερά, εναντίον δύο, δηλαδή του υιού και της θυγατέρας. Διότι η θυγατέρα, όπως είπαμε, ούσα ένα πρόσωπο, επειδή επιδέχεται δύο σχέσεις, κατά τούτο φαίνεται να είναι δύο πρόσωπα, συσχετιζόμενη με τη μητέρα και την πεθερά. Νόησε δε, απλώς, ως πατέρα, μητέρα και πεθερά όλα τα παλαιά, και ως υιό και θυγατέρα, όλα τα νέα· ο Κύριος λοιπόν θέλει τα νέα και θεία εντάλματα και δόγματά Του να πολεμούν ενάντια σε όλα τα παλαιά και αμαρτωλά μας ήθη και δόγματα.