Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 15:5

«Μήπως δεν υπάρχει ρητίνη στη Γαλαάδ, ή δεν υπάρχει εκεί ιατρός; Γιατί δεν επήλθε η ίαση της θυγατέρας του λαού μου;» Πράγματι, θα μπορούσες να βρεις στη Θεία Γραφή πολλά αντίδοτα κατά του κακού, και πολλά φάρμακα που οδηγούν από την απώλεια στη σωτηρία: τα μυστήρια περί θανάτου και αναστάσεως, τα λόγια περί της φοβερής κρίσεως και της αιωνίου κολάσεως, τις διδασκαλίες περί μετανοίας και αφέσεως των αμαρτιών, και εκείνα τα αμέτρητα παραδείγματα επιστροφής. Τη δραχμή, το πρόβατο, τον υιό που κατασπατάλησε την περιουσία του με τις πόρνες, που είχε χαθεί και βρέθηκε, που ήταν νεκρός και αναστήθηκε. Ας χρησιμοποιήσουμε αυτά τα βοηθήματα κατά του κακού, και μέσω αυτών ας θεραπεύσουμε την ψυχή μας. Φέρε στον νου σου την έσχατη ημέρα (διότι βεβαίως δεν πρόκειται να ζήσεις εσύ μόνη σου αιώνια) και την αγωνία, την ασφυξία και την ώρα του θανάτου, την κατεπείγουσα απόφαση του Θεού και τους αγγέλους που βιάζονται, και την ψυχή που ταράσσεται φοβερά μέσα σε όλα αυτά και μαστιγώνεται πικρά εκ των προτέρων από την αμαρτωλή της συνείδηση, η οποία στρέφεται αξιολύπητα προς τα εγκόσμια, καθώς και την αναπόφευκτη ανάγκη εκείνης της μακράς αποδημίας.

Σε αναζητά ο Καλός Ποιμένας, έχοντας αφήσει τα μη πεπλανημένα. Εάν παραδώσεις τον εαυτό σου, δεν θα διστάσει ούτε θα σε απαξιώσει ο φιλάνθρωπος να σε βαστάξει στους δικούς του ώμους, χαίροντας διότι βρήκε το απολωλός πρόβατό του. Στέκεται ο Πατέρας και αναμένει τη δική σου επάνοδο από την πλάνη.

Το δικαστήριο συνεδρίασε και τα βιβλία ανοίχτηκαν, τα οποία αποκαλύπτουν ξεκάθαρα τα καλά, τα φαύλα, τα φανερά, τα κρυφά, τις πράξεις, τα λόγια, τις σκέψεις, τα πάντα όλα μαζί, για να ακουστούν από όλους, και από τους αγγέλους και από τους ανθρώπους. Εμπρός σε αυτά, σε τι κατάσταση αναπόφευκτα θα βρεθούν όσοι έζησαν αμαρτωλά; Πού άραγε θα καταδυθεί και θα κρυφτεί εκείνη η ψυχή, η οποία μπροστά στα μάτια τόσων θεατών θα φανεί ξαφνικά γεμάτη ντροπή; Με ποιο σώμα θα υπομείνει εκείνες τις απέραντες και ανυπόφορες τιμωρίες, όπου υπάρχει πυρ άσβεστο, και σκουλήκι που κολάζει αιώνια, και πυθμένας του άδη σκοτεινός και φρικώδης, και πικροί στεναγμοί, και φοβερός οδυρμός, και κλάμα, και τρίξιμο των δοντιών, και όπου τα δεινά δεν έχουν τέλος; Από αυτά δεν υπάρχει απαλλαγή μετά τον θάνατο, ούτε καμία σκέψη, ούτε τέχνασμα για να διαφύγει κανείς από τα πικρά κολαστήρια. Αυτά είναι δυνατόν να τα αποφύγουμε τώρα. Ενόσω είναι δυνατόν, ας ανασηκώσουμε τους εαυτούς μας από την πτώση, και ας μην απελπιζόμαστε για τον εαυτό μας, αρκεί να απομακρυνθούμε από τα κακά. Υπάρχει οδός σωτηρίας, εάν το θελήσουμε. Σε αναζητά ο καλός ποιμένας, αυτός που άφησε πίσω τα μη πλανημένα πρόβατα. Εάν παραδώσεις σε Αυτόν τον εαυτό σου, δεν θα διστάσει, ούτε θα σε απαξιώσει ο Φιλάνθρωπος, αλλά θα σε σηκώσει στους δικούς Του ώμους, χαίροντας επειδή βρήκε το χαμένο Του πρόβατο. Στέκεται ο Πατέρας και περιμένει την επιστροφή σου από την πλάνη.

Την ανέβασε στο άλογο, ενώ ο ίδιος προχωρούσε μπροστά της τραβώντας το γεμάτος αγαλλίαση. Και όπως ακριβώς ο βοσκός, όταν βρει το χαμένο πρόβατο, το σηκώνει στους ώμους του, έτσι και ο μακάριος περπατούσε με χαρά στην καρδιά. Και όταν έφτασαν στον τόπο τους, την έκλεισε στο εσωτερικό κελί, ενώ ο ίδιος έμεινε στο εξωτερικό. Εκείνη δε, φορώντας τρίχινο σάκο και με ταπείνωση, με πολλά δάκρυα, αγρυπνίες και εγκράτεια, εκπλήρωσε με ακρίβεια και προθυμία τον σκοπό της μετάνοιας, προσευχόμενη επίμονα και προσπίπτοντας στον Θεό.

Ο πόθος σου με ελκύει προς εσένα, Σωτήρα, το καύχημα της ζωής μου. Η χάρη σου γλυκαίνει τη διάνοιά μου ώστε να ελκυστώ οπίσω σου. Ας γίνει η καρδιά μου αγαθή γη για εσένα, που να δέχεται τον καλό σπόρο, και ας τη δροσίσει η χάρη σου με τη δροσιά της αιώνιας ζωής. Και ας θερίσει η χάρη σου καλό δεμάτι επάνω στη γη της καρδιάς μου: κατάνυξη, προσκύνηση, αγιασμό, το να πράττω πάντοτε τα αρεστά σε εσένα. Επίστρεψε την ψυχή μου στη μάνδρα του παραδείσου της τρυφής μαζί με το πρόβατο που βρέθηκε. Ας βρεθεί η ψυχή μου μέσα στο φως. Εκείνο το πρόβατο που βρέθηκε το βάσταξες στους ώμους, αυτήν όμως την ανάξια ψυχή μου έλκυσέ την διά της χάριτός σου, και πρόσφερέ τες [και τις δύο] στον άχραντο και αθάνατο Πατέρα σου ενώπιον των Αγγέλων και Αρχαγγέλων, ώστε να λέω μέσα στην τρυφή του παραδείσου μαζί με όλους τους αγίους: δόξα στον αθάνατο Πατέρα και στον αθάνατο Υιό και στο αθάνατο Άγιο Πνεύμα. Στον αόρατο Πατέρα, στον Υιό που έγινε ορατός εν σαρκί, και στο Πνεύμα που μίλησε μέσω των Προφητών και των Αποστόλων.

Εκείνο μεν το πρόβατο, όταν βρέθηκε, το σήκωσες στους ώμους σου, τούτη δε την ανάξια ψυχή τράβηξέ την με το χέρι σου και πρόσφερε [και τα δύο] στον άχραντο και αθάνατο Πατέρα σου. Για να λέω μέσα στην τρυφή του παραδείσου, μαζί με όλους τους Αγίους: δόξα στον αθάνατο Πατέρα, προσκύνηση σε Εκείνον που έδωσε ουράνια χαρίσματα στον ευτελή, ώστε αυτός να προσφέρει ένα δράγμα δόξας στον Βασιλέα των πάντων στους αιώνες. Αμήν.

Διότι ο Θεός δεν πέθανε για τους άπτωτους, όταν ήλθε επί της γης και περιέβαλε τη θεότητά Του με τη θνητή φύση, αλλά για τους πεπτωκότες και για όσους πέθαναν εξαιτίας του Αδάμ. Δεν έχεις ακούσει για τον νεότερο υιό, πώς αποπλανήθηκε μακριά από τον πατέρα του, σπαταλώντας όλη την πατρική του περιουσία στην ασωτία, και πώς τον βασάνιζε η πείνα καθώς περιπλανιόταν; Και πώς, όταν επέστρεψε στην οικία του πατέρα του και γονάτισε μπροστά του, αμέσως ο πατέρας σπλαγχνίστηκε τον άσωτο υιό, έπλεξε τα χέρια του γύρω από τον λαιμό του, έχυσε δάκρυα και τον τίμησε με συμπόσιο; Καθώς και κάποιος Καλός Ποιμένας προβάτων, όταν ένα από αυτά απομονώθηκε, τα άφησε όλα και ακολούθησε τα ίχνη εκείνου· και αν το βρει να περιπλανιέται μακριά στις βουνοκορφές ή μέσα στα δάση, το σηκώνει στους ώμους του, και με αγαλλίαση το συναριθμεί με το υπόλοιπο αγαπημένο του ποίμνιο.

ΡΛΣΤ΄. ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΚΟΜΗΤΑ ΕΡΜΙΝΟ. Περί της τάξεως του επισκόπου και ποιου τον τύπο φέρει. Όσο εσύ είσαι ακόρεστος για τη μάθηση, τόσο εγώ είμαι πρόθυμος για την εξήγηση, αρκεί μόνο ο Θεός, μέσω των προσευχών σου, να δωρίσει άνωθεν την εύρεση. Το οθόνιο, με το οποίο λειτουργούν στα άγια οι διάκονοι, υπενθυμίζει την ταπείνωση του Κυρίου, ο Οποίος έπλυνε τα πόδια των μαθητών και τα σκούπισε. Το ωμοφόριο δε του επισκόπου, όντας κατασκευασμένο από μαλλί και όχι από λινάρι, σημαίνει το δέρμα του προβάτου, το οποίο, όταν πλανήθηκε, το αναζήτησε ο Κύριος και το ανέλαβε στους δικούς Του ώμους. Διότι ο επίσκοπος, όντας τύπος του Χριστού, εκπληρώνει το δικό Του έργο και δείχνει σε όλους δια του σχήματος αυτού, ότι είναι μιμητής του αγαθού και μεγάλου Ποιμένος, ταγμένος στο να φέρει τις ασθένειες του ποιμνίου. Και πρόσεξε με ακρίβεια: Όταν δηλαδή αυτός ο αληθινός Ποιμένας παρίσταται δια της αναπτύξεως των προσκυνητών Ευαγγελίων, ο επίσκοπος εγείρεται και αποθέτει το σύμβολο της μιμήσεως, δηλώνοντας ότι είναι παρών ο ίδιος ο Κύριος, ο ηγεμόνας της ποιμαντικής, και Θεός και Δεσπότης.

Σαφώς εδώ ο προφήτης επισήμανε τη δυάδα των φύσεων της εν Χριστώ οικονομίας· με τον ίδιο δε τρόπο και ο Θωμάς, μετά την ανάσταση του Κυρίου, αφού ψηλάφησε την πλευρά Του, αναφωνούσε λέγοντας: Ο Κύριός μου και ο Θεός μου. Ανέβηκε ο Θεός με αλαλαγμό, ο Κύριος με φωνή σάλπιγγας. Με αλαλαγμό μεν, διότι με ακατάπαυστη φωνή αναπέμπουν στον Θεό τον τρισάγιο ύμνο· και το πώς αναλήφθηκε πάνω σε χερουβικό θρόνο, το προαποδείξαμε· με φωνή δε σάλπιγγας, δηλαδή αρχαγγελικής, η οποία προμήνυε την άνοδό Του στους ουρανούς. Αλλά και το Άγιο Πνεύμα διακήρυσσε προς τις άνω δυνάμεις με προστακτική φωνή: Ανοίξτε τις πύλες σας, άρχοντες, και υψωθείτε, πύλες αιώνιες, και θα εισέλθει ο βασιλεύς της δόξης. Οι δε δυνάμεις έλεγαν: Ποιος είναι αυτός ο βασιλεύς της δόξης; Έπειτα το Πνεύμα: Ο Κύριος ο κραταιός και δυνατός, ο Κύριος ο δυνατός στον πόλεμο. Διότι νίκησε τον Πολέμιο, οπλίστηκε κατά της τυραννίας του διαβόλου μέσα στο ανθρώπινο σώμα, έσβησε τα πεπυρωμένα βέλη του· και, αφού προσηλώθηκε στον σταυρό και γεύτηκε θάνατο, όντας αθάνατος, σκύλευσε τον Άδη, και αφού αναδείχθηκε νικητής αναστήθηκε εκ νεκρών· και αφού επανέφερε το πλανημένο πρόβατο, ιδού, ανέρχεται φέροντάς το στους ώμους προς τα ενενήντα εννέα τα απλανή, τα οποία βόσκουν στα όρη, δηλαδή στους ουρανούς. Ο Κύριος ο κραταιός και δυνατός, ο Κύριος ο δυνατός στον πόλεμο.

Ο Θωμάς, ο περίεργος ερευνητής του ακατάληπτου μυστηρίου, έλεγε στους συμμαθητές του: «Ας πάμε και εμείς να πεθάνουμε μαζί του»· και βλέποντάς τον να σταυρώνεται, έφυγε. Τον βλέπει να σταυρώνεται και φεύγει· τον βλέπει να ανασταίνεται και διστάζει, λέγοντας: «Εάν δεν βάλω το δάχτυλό μου στον τύπο των ήλων και το χέρι μου στην πλευρά του, δεν πρόκειται να πιστέψω». Αλλά ο φιλάνθρωπος Θεός, ο οποίος κατέβηκε για ένα πρόβατο, δεν περιφρόνησε το ένα αυτό πρόβατο, αλλά το σηκώνει στους ώμους του και λέει: «Φέρε το χέρι σου εδώ και βάλ' το στην πλευρά μου. Στρατιωτική λόγχη ανέχθηκα και δεν θα ανεχθώ το αποστολικό δεξί χέρι;». Αλλά, ω ληστή των καλών (διότι σε εσένα απευθύνω τον λόγο), έμαθες να ληστεύεις, δεν διδάχθηκες να πιστεύεις· μαθητής δεν έγινες, και πώς αποκαλείς τον Δημιουργό λέγοντας: «Κύριε, μνήσθητί μου, όταν έλθεις στη βασιλεία σου»; Σωστά μίλησες, με ευσέβεια πίστεψες. Πολλές φορές λεηλάτησες ριψοκίνδυνα, πολλές φορές άνοιξες θησαυρούς πλουσίων, όμως τέτοιο μαργαριτάρι σαν τον Χριστό δεν βρήκες. Απόστολος δεν έγινες, δεν άκουσες τον νομοθέτη να λέει: «Θα δείτε τη ζωή σας να κρέμεται»· και πώς τρύγησες από το ξύλο τη ζωή; Δεν άκουσες τον Ησαΐα να λέει: «Με τον μώλωπα του πάθους του, τα πάθη των ανθρώπων δέχονται τη θεραπεία»· και πώς μέσα στα πάθη βρήκες τη θεραπεία;

Τι έκανε λοιπόν εκείνος; Δεν καθόταν στα Ιεροσόλυμα για να καλεί κοντά του τους ασθενείς, αλλά περιόδευε σε πόλεις και χωριά, θεραπεύοντας την ασθένεια και των δύο, και του σώματος και της ψυχής. Αν και βέβαια μπορούσε, καθήμενος σε έναν τόπο, να τους ελκύσει όλους προς τον εαυτό του· όμως δεν το έκανε αυτό, δίνοντάς μας το παράδειγμα για να περιοδεύουμε και να αναζητούμε αυτούς που χάνονται. Πάλι, και μέσω της παραβολής του ποιμένα, αυτό ακριβώς υποδήλωσε. Διότι δεν κάθισε μαζί με τα ενενήντα εννέα πρόβατα, περιμένοντας το πλανεμένο να έρθει προς αυτόν, αλλά ο ίδιος αναχώρησε, το βρήκε, και αφού το βρήκε, το σήκωσε στους ώμους του και το έφερε πίσω. Δεν βλέπεις και τους ιατρούς να κάνουν ακριβώς το ίδιο; Δεν αναγκάζουν τους ασθενείς που είναι κατακεκλιμένοι στα κρεβάτια τους να μεταφερθούν στα σπίτια τους, αλλά οι ίδιοι τρέχουν προς εκείνους. Αυτό κάνε και εσύ, αγαπητέ, γνωρίζοντας ότι ο παρών βίος είναι σύντομος, και αν δεν αποκομίσουμε αυτά τα κέρδη, δεν θα έχουμε καμία σωτηρία εκεί. Πολλές φορές, μία ψυχή που κερδίζεται μπορεί να εξαφανίσει τον όγκο μυρίων αμαρτημάτων, και να αποτελέσει αντίψυχο για εμάς κατά την ημέρα εκείνη.

Θα σηκωθώ και θα πορευθώ προς τον πατέρα μου, και θα του πω: Πατέρα, αμάρτησα στον ουρανό και ενώπιόν σου, και δεν είμαι άξιος να ονομάζομαι υιός σου· κάνε με σαν έναν από τους μισθωτούς σου. Και αφού σηκώθηκε, ήλθε προς τον πατέρα του. Εκείνος δε, βλέποντάς τον από μακριά, τον σπλαχνίστηκε και, τρέχοντας, τον αγκάλιασε και τον καταφίλησε με συμπόνια· και αφού τον αξίωσε της προηγούμενης τιμής, έκανε χαρμόσυνη εορτή για την ανεύρεσή του, θυσιάζοντας τον σιτευτό μόσχο. Ιδού, αυτή την παραβολή μάς εξήγησε για εκείνους που επιστρέφουν από τις αμαρτίες και προσπίπτουν εν μετανοία. Αλλά φανερώνει πάλι και κάποιον καλό ποιμένα, ο οποίος είχε εκατό πρόβατα και, όταν το ένα χάθηκε, άφησε τα ενενήντα εννέα για να εξέλθει προς αναζήτηση του πλανηθέντος, μέχρι που το βρήκε και, αναλαμβάνοντάς το στους ώμους του, το έσμιξε με τα απλανή, συγκαλώντας τους φίλους και τους γείτονες σε συνεστίαση για την εύρεσή του. Έτσι, λέγει ο Σωτήρ, θα υπάρξει χαρά στον ουρανό για έναν αμαρτωλό που μετανοεί, παρά για ενενήντα εννέα δικαίους, οι οποίοι δεν έχουν ανάγκη μετανοίας.

Άλλη προσέγγιση στο ίδιο θέμα Επειδή όμως, εκτός από αυτά, μου φαίνεται ότι ο λόγος του διδασκάλου έχει και άλλο νόημα, πρέπει να λεχθεί και αυτό, όσο μας είναι δυνατόν, με τον Θεό να κατευθύνει τον λόγο στα Ευαγγέλια. Η μόνη αιτία των πάντων και Θεός, ο δικός μου Ιησούς, διδάσκοντας κρυφά με παραβολές, ονόμασε τον άνθρωπο «πρόβατο» που απομακρύνθηκε από τη θεία εκατοντάδα, και «δραχμή» που χάθηκε από τη θεία δεκάδα, και «άσωτο υιό» που αποσκίρτησε αυθάδικα από τον πατέρα και διέλυσε την ομόνοια της θείας αδελφικής δυάδας· τον ονόμασε «πρόβατο», επειδή, νομίζω, αποτελεί αντικείμενο πρόνοιας, καθοδηγείται, εντάσσεται σε τάξη, και παρέχει στον ιδιοκτήτη του τρία αναγκαία αγαθά, μαλλί, αρνί και γάλα, καθώς τρέφεται και τρέφει, με τον λόγο και τον τρόπο της φυσικής θεωρίας, και ντύνεται και ντύνει με τον τρόπο της ηθικής φιλοσοφίας, και πλουτεί και πλουτίζει, σύμφωνα με τη γέννηση του ομοίου, μέσω του μυστηρίου της αληθινής εποπτείας· αφετέρου τον ονόμασε «δραχμή», ως κάτι λαμπρό και βασιλικό, που μέσω του λόγου της εικόνας φέρει τα χαρακτηριστικά του θείου αρχετύπου, και που είναι ικανό να δεχθεί, όσο του είναι εφικτό, όλη τη θεϊκή ωραιότητα· και τέλος «υιό», ως κληρονόμο των πατρικών αγαθών και ισότιμο με τον Πατέρα κατά τη δωρεά της χάριτος.

Γι' αυτόν τον λόγο βροντοφώναζε: «Δεν ήρθα για να καλέσω δικαίους, αλλά αμαρτωλούς σε μετάνοια». Και: «Δεν έχουν ανάγκη από γιατρό οι υγιείς, αλλά οι άρρωστοι». Και (έλεγε) ότι έχει έρθει για να ζητήσει και να σώσει το χαμένο. Και ότι έχει σταλεί προς τα χαμένα πρόβατα του οίκου Ισραήλ. Και με την παραβολή της δραχμής υπαινίχθηκε παραβολικά ότι ήρθε για να διασώσει τη βασιλική εικόνα, η οποία είχε περιέλθει κάτω από την πιο δυσώδη κοπριά των παθών. Και: «Αλήθεια σας λέω ότι γίνεται χαρά στον ουρανό και στη γη για έναν αμαρτωλό που μετανοεί». Γι' αυτόν τον λόγο, εκείνον που έπεσε στα χέρια των ληστών, γυμνώθηκε από κάθε ένδυμα και απέμεινε μισοπεθαμένος από τις πληγές, τον θεράπευσε ρίχνοντας κρασί και λάδι και βάζοντας επιδέσμους· και αφού τον ανέβασε στο δικό του υποζύγιο, τον παραδίδει στον πανδοχέα· και δίνοντάς του τα αναγκαία για την περιποίησή του, του υποσχέθηκε ότι θα πληρώσει και όσα επιπλέον ξοδευτούν, όταν θα επιστρέψει. Γι' αυτό λέει ότι ο πανάγαθος πατέρας έσκυψε με ευσπλαχνία κατά την επιστροφή του ασώτου υιού, και αφού ασπάστηκε εκείνον που προσέτρεξε κοντά του μέσω της μετάνοιας, τον στόλισε και πάλι με την ομορφιά της πατρικής δόξας, χωρίς να τον μεμφθεί στο ελάχιστο για τα προηγούμενα. Γι' αυτό, το πρόβατο που είχε απομακρυνθεί από τη θεία εκατοντάδα, όταν το βρήκε να πλανάται στα όρη και τους λόφους, δεν το επανέφερε στη μάνδρα των προβάτων χτυπώντας το, ούτε καταπονώντας το με τον κόπο· αλλά, αφού το σήκωσε στους δικούς του ώμους, το διέσωσε με συμπόνια φέρνοντάς το κοντά στα υπόλοιπα του κοπαδιού.

Και βέβαια λέει ότι αυτό σημαίνει το να αφήσει τα ενενήντα εννέα πρόβατα για να έλθει στο ένα το πλανεμένο, το οποίο και σήκωσε στους ώμους του. Διότι, πράγματι, δεν ανέπλασε τη δική σας φύση με τον λόγο, σύμφωνα με την κοινή και συνήθη δημιουργία των πάντων· αλλά, αυτό που δεν ανέχθηκε για κανένα από τα άλλα, ούτε για τους αγγέλους, ούτε για κάποια άλλη φύση, αυτό το υπέστη για τη σωτηρία των ανθρώπων, έχοντας γίνει δούλος αντί για δεσπότης. Εύλογα, λοιπόν, λέγεται ότι άφησε, όπως είπα, τα ενενήντα εννέα πρόβατα, με την παραβολή να αινίσσεται την απομάκρυνση και τη μετάβαση σε κάτι πιο παράδοξο και πιο θαυμαστό από τη δημιουργία και την καινοτομία της συνήθειας, και ότι δεν ενήργησε με τον τρόπο που συνέστησε το σύμπαν εξ αρχής, αλλά κατεργάστηκε την ανακαίνισή μας με τρόπο καινοπρεπή και που ξεπερνά κάθε λογική.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ΄. Η παραβολή για τα εκατό πρόβατα. Για εκείνον που αποδήμησε σε μακρινή χώρα. «Τον πλησίαζαν, λοιπόν, όλοι οι τελώνες και οι αμαρτωλοί για να τον ακούσουν. Και οι Φαρισαίοι και οι Γραμματείς διαμαρτύρονταν έντονα λέγοντας ότι: 'Αυτός δέχεται αμαρτωλούς και συντρώγει μαζί τους'. Είπε τότε προς αυτούς την εξής παραβολή λέγοντας: 'Ποιος άνθρωπος από εσάς, που έχει εκατό πρόβατα και χάσει ένα από αυτά, δεν αφήνει τα ενενήντα εννέα στην έρημο και δεν πηγαίνει να βρει το χαμένο, μέχρι να το βρει; Και όταν το βρει, το βάζει στους ώμους του χαίροντας, και όταν επιστρέψει στο σπίτι του, συγκαλεί τους φίλους και τους γείτονες λέγοντάς τους:»

Προφανώς λοιπόν η παραβολή ονομάζει τους δικαίους ενενήντα εννέα πρόβατα, και ένα τον αμαρτωλό που ξέπεσε. Λένε όμως κάποιοι ότι τα εκατό πρόβατα είναι όλη η λογική κτίση, και το ένα πρόβατο της λογικής φύσης είναι ο άνθρωπος, το οποίο, όταν πλανήθηκε, το αναζήτησε ο καλός ποιμένας, αφήνοντας τα ενενήντα εννέα στην έρημο, δηλαδή στον άνω ουράνιο τόπο. Διότι ο ουρανός είναι έρημος και απομακρυσμένος από την κοσμική πολυοχλία, και είναι γεμάτος από κάθε γαλήνη και ειρήνη. Και όταν βρήκε ο Κύριος αυτό το πλανημένο, το έβαλε πάνω στους ώμους του.