Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 17:16

Και καθώς εισερχόταν σε κάποιο χωριό, τον συνάντησαν δέκα λεπροί άνδρες, οι οποίοι στάθηκαν από μακριά. Και αυτοί ύψωσαν φωνή, λέγοντας: Ιησού, Διδάσκαλε, ελέησέ μας. Και όταν τους είδε, τους είπε: Πηγαίνετε και δείξτε τους εαυτούς σας στους ιερείς. Και συνέβη, ενώ πήγαιναν, να καθαριστούν. Ένας δε από αυτούς, βλέποντας ότι θεραπεύτηκε, επέστρεψε δοξάζοντας τον Θεό με δυνατή φωνή. Και έπεσε με το πρόσωπο στα πόδια του, ευχαριστώντας τον· και αυτός ήταν Σαμαρείτης. Αποκρινόμενος δε ο Ιησούς, είπε: Δεν καθαρίστηκαν και οι δέκα; Οι δε εννέα πού είναι;

Διότι, έστω κι αν στο κατά Ματθαίον υπάρχουν δύο δαιμονιζόμενοι, στο κατά Λουκάν πρόκειται για τους ίδιους. Αλλά, επειδή η Γραφή συνηθίζει να παραθέτει τις αιτίες των πεπραγμένων, για τον λόγο αυτό ο Λουκάς δεν μνημονεύει τους δύο, αλλά τον έναν. Διότι δύο ήταν αυτοί που θεραπεύτηκαν από τα δαιμόνια, όμως ο ένας παρέμεινε στην πίστη, ενώ ο άλλος εξέκλινε. Εξαιτίας λοιπόν της παραμονής του στην πίστη ακολουθούσε τον Ιησού, όπως αναφέρει το Ευαγγέλιο, «σε όποιον τόπο κι αν πήγαινε». Για τον λόγο αυτόν παρέλειψε τον έναν και μνημόνευσε αυτόν τον ένα που ανήκει στη βασιλεία των ουρανών. Και αυτό καθόλου δεν αντίκειται στην εύρεση της αλήθειας. 41. Ήδη δε το Ευαγγέλιο διηγείται και μια άλλη αφορμή παρόμοια με αυτή την υπόθεση, όσον αφορά έναν. Ο Κύριος καθάρισε δέκα λεπρούς και οι εννέα, αφού αναχώρησαν, δεν έδωσαν δόξα στον Θεό, ενώ ο ένας επέστρεψε και παρέμεινε, ο οποίος και εγκωμιάστηκε από τον Κύριο, καθώς είπε: «Δέκα λεπροί καθαρίστηκαν. Γιατί ούτε ένας από αυτούς δεν επέστρεψε για να δώσει δόξα στον Θεό, παρά μόνο αυτός ο αλλογενής;» Και βλέπεις ότι λόγω της ευαισθησίας και του έργου της ευγνωμοσύνης, μνημονεύει τον έναν αντί για τους δέκα. Ομοίως δε, επειδή ο ένας ευαγγελιστής έκανε μνεία περί ληστών (στον πληθυντικό)· διότι συνηθίζουμε να λέμε τα ενικά στον πληθυντικό και τα πληθυντικά στον ενικό.

Απεδίωξε τον σκληρό δαίμονα από το μονογενές παιδί, και εκείνον που καθόταν στη γλώσσα, καθώς και εκείνον που από παλιά είχε κυρτώσει την Εβραία γυναίκα με απεχθή νόσο. Ακόμη, διέλυσε και το πρήξιμο του ύδρωπα. Και καθάρισε δέκα λεπρούς, εκ των οποίων ο ένας ήταν Σαμαρείτης.

Τη δωδέκατη Κυριακή του Λουκά, με θέμα την παράδοξη ίαση των δέκα λεπρών, όπου γίνεται λόγος και για την ειρήνη προς τον Θεό, προς τον εαυτό μας και μεταξύ μας. Όλα όσα ανήκαν στον παλαιό νόμο ήταν συμβολικά, τυπικά και σκιώδη. Γι' αυτό και ο νόμος αυτός θεωρούσε τη λέπρα συνδεδεμένη με την αμαρτία, μιαρή και αποτρόπαιη, και ονόμαζε ακάθαρτους τους λεπρούς, τους γονορρυείς και όσους έρχονταν σε οποιαδήποτε επαφή μαζί τους, καθώς και όσους άγγιζαν οποιοδήποτε νεκρό σώμα, υποδεικνύοντας αινιγματικά την ακαθαρσία όσων αμαρτάνουν ενώπιον του Θεού και όσων συμπράττουν ή και συναναστρέφονται με αυτούς. Και μέσω των λεπρών υπονοούσε τους δόλιους, τους πανούργους, τους θυμώδεις και τους μνησίκακους. Διότι, όπως η λέπρα καθιστά το δέρμα του σώματος τραχύ και ποικιλόχρωμο, έτσι και ο δόλος, η πονηρία, ο θυμός και η οργή κάνουν το λογιστικό μέρος της ψυχής ποικιλόμορφο και τραχύ. Μέσω λοιπόν των λεπρών υποδήλωνε τέτοιου είδους πάθη της ψυχής, τα οποία είναι πολύ βαρύτερα από τη λέπρα, μέσω του γονορρυούς υποδήλωνε τον ασελγή, και μέσω αυτών που άγγιζαν νεκρό σώμα ο νόμος εκείνος ονόμαζε ακάθαρτους όσους κοινωνούν με οποιονδήποτε τρόπο ή και συναναστρέφονται με τους αμαρτωλούς.

Αλλά καθώς οι λεπροί αναχωρούσαν προς τους ιερείς θεραπεύτηκαν καθ' οδόν, «ένας δε από αυτούς, όταν είδε ότι θεραπεύτηκε, επέστρεψε δοξάζοντας τον Θεό με μεγάλη φωνή, και έπεσε με το πρόσωπο στα πόδια του, ευχαριστώντας τον· και αυτός ήταν Σαμαρείτης».

Και ενώ πήγαιναν, καθαρίστηκαν. Ένας δε από αυτούς, βλέποντας ότι θεραπεύτηκε, επέστρεψε δοξάζοντας τον Θεό με δυνατή φωνή, και έπεσε με το πρόσωπο στη γη ευχαριστώντας τον· και αυτός ήταν Σαμαρείτης. Και απαντώντας ο Ιησούς είπε: «Δεν καθαρίστηκαν και οι δέκα; Οι εννέα πού είναι; Δεν βρέθηκαν να επιστρέψουν για να δώσουν δόξα στον Θεό, παρά μόνο αυτός ο αλλογενής;» Και του είπε: «Σήκω και πήγαινε· η πίστη σου σε έσωσε». «Για το καθετί να ευχαριστείτε· διότι αυτό είναι το θέλημα του Θεού εν Χριστώ Ιησού για εσάς». Πρέπουσα αφορμή για δοξολογία αποτελεί η διήγηση των ευεργεσιών.

Το χρέος όμως δεν έχει καταστεί παλαιό, ώστε να δημιουργήσει και τόκο για τους μάρτυρες, οι οποίοι άλλωστε αρνούνται να λάβουν τόκο, έχοντας γίνει φύλακες των θείων εντολών και μη επιθυμώντας να τις παραβούν ούτε και μετά τη ζωή τους εδώ. Αλλά, αν και δεν επιθυμούν να απαιτούν τόκους από τους οφειλέτες, μιμούμενοι τον δικό τους Βασιλέα, εντούτοις αποδέχονται τους ευγνώμονες και επικρίνουν τους αγνώμονες. Διότι έτσι και Εκείνος, αφού χάρισε τον καθαρισμό στους δέκα λεπρούς, δέχθηκε και επαίνεσε εκείνον που επέστρεψε και δόξασε τη χάρη, αν και ήταν αλλόφυλος, και επιβεβαίωσε ότι ταιριάζει η <...> εύνοια σε όσους ευεργετούνται. Τους υπόλοιπους όμως τους επέκρινε ως αγνώμονες —επειδή ήταν Ιουδαίοι.

«Οργώστε για τον εαυτό σας νέα γη», και έπειτα το: «Ανάψτε για τον εαυτό σας το φως της γνώσης», το οποίο φανερώνει το κυριότερο μέρος της ποιμαντικής. «Και συνέβη, καθώς αυτός πορευόταν προς την Ιερουσαλήμ, να περνά μέσα από τη Σαμάρεια και τη Γαλιλαία. Και καθώς εισερχόταν σε κάποια πόλη, τον συνάντησαν δέκα λεπροί άνδρες, οι οποίοι στάθηκαν από μακριά, και ύψωσαν τη φωνή τους, λέγοντας: Ιησού, Διδάσκαλε, ελέησέ μας. Και μόλις τους είδε, τους είπε: Πηγαίνετε και δείξτε τον εαυτό σας στους ιερείς. Και συνέβη, καθώς πήγαιναν, να καθαριστούν. Ένας δε από αυτούς, βλέποντας ότι θεραπεύτηκε, επέστρεψε, δοξάζοντας τον Θεό με δυνατή φωνή, και έπεσε με το πρόσωπο στα πόδια του, ευχαριστώντας τον· και αυτός ήταν Σαμαρείτης. Αποκρινόμενος δε ο Ιησούς είπε: Δεν καθαρίστηκαν και οι δέκα; Οι άλλοι εννέα πού είναι;»