Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 18:42

Και έτσι, ο προεξάρχων από τους μαθητές, μην έχοντας κατανοήσει ακόμη το βάθος του μυστηρίου, του εναντιώθηκε λέγοντας: «Ο Θεός να σε σπλαγχνιστεί, Κύριε, δεν πρόκειται να σου συμβεί αυτό». Όμως, λέγοντάς το αυτό, επιπλήχθηκε. Όταν όμως ο Χριστός αναστήθηκε από τους νεκρούς, τους άνοιξε τα μάτια, σύμφωνα με όσα έγραψε κάποιος από τους άγιους ευαγγελιστές. Διότι φωτίστηκαν πλήρως, έχοντας πλουτίσει με την άφθονη μέθεξη του Πνεύματος, ώστε να λένε: «Και έχουμε βεβαιότερο τον προφητικό λόγο, στον οποίο καλά κάνετε και προσέχετε, σαν σε λυχνάρι που φέγγει σε σκοτεινό τόπο, έως ότου ξημερώσει η ημέρα και ανατείλει ο φωσφόρος στις καρδιές σας.» <Ιησού, υιέ Δαβίδ, ελέησόν με.> (A f. 251 b, C f. 146 b) Αυτός τον πλησίασε μεν ως τον παντοδύναμο Θεό· αλλά τον ονομάζει υιό Δαβίδ· διότι, έχοντας ανατραφεί μέσα στον Ιουδαϊσμό και όντας γηγενής, δεν αγνοούσε τα όσα είχαν προαναγγελθεί γι' αυτόν μέσα από τον νόμο και τους άγιους προφήτες, και ότι καταγόταν από το γένος του Δαβίδ κατά σάρκα. Επομένως, έχοντας ήδη πιστέψει ότι ο Λόγος, αν και είναι Θεός, υπέμεινε εκούσια τη γέννηση κατά σάρκα, εννοώ από την αγία Παρθένο, τον πλησιάζει ως Θεό, λέγοντας: «Ελέησόν με, υιέ Δαβίδ.» Διότι, το γεγονός ότι του προσέφερε την ικεσία έχοντας αυτή τη διάθεση, το επιβεβαιώνει ο Χριστός λέγοντάς του: «Η πίστη σου σε έσωσε.»

Απέκοψε δε πολλά και έγραψε: «τους απέστειλε λέγοντας, δείξτε τους εαυτούς σας στους ιερείς», και αντικατέστησε άλλα με άλλα, λέγοντας ότι «πολλοί λεπροί υπήρχαν στις ημέρες του προφήτη Ελισσαίου και κανείς δεν καθαρίστηκε παρά μόνο ο Νεεμάν ο Σύρος». 〈μθ〉. «Θα έρθουν ημέρες, όταν θα επιθυμήσετε να δείτε μία από τις ημέρες του Υιού του Ανθρώπου». 〈ν〉. «Του είπε κάποιος: Διδάσκαλε αγαθέ, τι να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή; Και εκείνος (απάντησε): Μη με αποκαλείς αγαθό. Ένας είναι αγαθός, ο Θεός»· εκείνος όμως πρόσθεσε (τη λέξη) «ο Πατέρας» και αντί του «γνωρίζεις τις εντολές» λέει «γνωρίζω τις εντολές». 〈να〉. «Και συνέβη, καθώς αυτός πλησίαζε στην Ιεριχώ, ένας τυφλός φώναζε: Ιησού, Υιέ του Δαβίδ, ελέησέ με. Και όταν θεραπεύτηκε, (του) λέει: Η πίστη σου σε έχει σώσει». 〈νβ〉. Απέκοψε το «αφού πήρε (μαζί του) τους δώδεκα, έλεγε: Ιδού, ανεβαίνουμε στα Ιεροσόλυμα και θα εκπληρωθούν όλα τα γεγραμμένα στους προφήτες για τον Υιό του Ανθρώπου. Διότι θα παραδοθεί και θα θανατωθεί και την τρίτη ημέρα θα αναστηθεί»· όλα αυτά τα απέκοψε. 〈νγ〉. Απέκοψε το κεφάλαιο το σχετικό με την όνο και τη Βηθφαγή και το σχετικό με την πόλη και τον ναό, ότι ήταν γεγραμμένο: «ο οίκος μου θα ονομαστεί οίκος προσευχής, αλλά εσείς τον κάνετε σπήλαιο ληστών». 〈νδ〉. «Και ζήτησαν να βάλουν τα χέρια τους επάνω του και φοβήθηκαν». 〈νε〉.

Και εδώ ο Κύριος ονομάζει τον Ελισσαίο προφήτη, παρουσιάζοντας τον εαυτό Του να εκπληρώνει ισοτύπως όσα είχαν προηγηθεί από εκείνον, προκειμένου να ελέγξει τον Μαρκίωνα και όλους όσους αθετούν τους προφήτες του Θεού. 〈Σχόλιο〉 〈μθ'〉. «Θα έρθουν ημέρες, όταν θα επιθυμήσετε να δείτε μία από τις ημέρες του Υιού του Ανθρώπου». 〈Έλεγχος〉 〈μθ'〉. Εάν αριθμεί ημέρες και υποδηλώνει χρόνο και αποκαλεί τον εαυτό του Υιό του Ανθρώπου, άρα υπέδειξε και μέτρο ηλικίας και υπόδειγμα των ημερών του κηρύγματός Του. Επομένως, ο Λόγος δεν είναι άσαρκος, αλλά η θεία ευδοκία φανερώθηκε εν σώματι. 〈Σχόλιο〉 〈ν'〉. «Είπε κάποιος προς αυτόν: Διδάσκαλε αγαθέ, τι να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή; Ο δε του απάντησε: Μη με αποκαλείς αγαθό· ένας είναι αγαθός, ο Θεός». Εκείνος προσέθεσε το «ο Πατέρας» και αντί του «γνωρίζεις τις εντολές» λέει «γνωρίζω τις εντολές». 〈Έλεγχος〉 〈ν'〉. Για να μη δείξει ότι οι εντολές είναι ήδη προγεγραμμένες, λέει «γνωρίζω τις εντολές». Το δε όλο κεφάλαιο καθίσταται φανερό από την ακολουθία του κειμένου. Και αν αποκαλεί τον Πατέρα αγαθό και τον ονομάζει Θεό, ορθώς διδάσκει από τον νόμο του Πατρός Του αυτόν που θέλει να κληρονομήσει τη ζωή, και δεν τον αθετεί ούτε τον απορρίπτει, αλλά μάλλον επιμαρτυρεί ότι όσοι πολιτεύθηκαν σύμφωνα με τον νόμο έχουν κληρονομήσει την αιώνια ζωή, τόσο ο Μωυσής όσο και οι άλλοι προφήτες. 〈Σχόλιο〉 〈να'〉. «Όταν δε πλησίαζε στην Ιεριχώ, ένας τυφλός φώναζε: Ιησού, υιέ του Δαυίδ, ελέησέ με. Και όταν θεραπεύτηκε, του λέει: Η πίστη σου σε έσωσε». 〈Έλεγχος〉 〈να'〉.

Αλλά και όταν, καθισμένος πάνω σε πουλάρι όνου σύμφωνα με την προφητεία, εισήλθε παραδόξως στην Ιερουσαλήμ και υμνούνταν από τα παιδιά ως Θεός, θεράπευσε όλους τους χωλούς και τους τυφλούς που τον πλησίασαν εκεί, όπως αναφέρει και αυτό ο Ματθαίος. Όταν δε ήλθε στη Βηθσαϊδά, του φέρνουν έναν τυφλό, όπως λέει ο Μάρκος, και τον παρακαλούν να τον αγγίξει. Ο δε Κύριος, αφού τον έβγαλε έξω από το χωριό, έφτυσε στα μάτια του, έθεσε πάνω του τα χέρια του και τον έκανε να βλέπει αμυδρά. Έπειτα, θέτοντας πάλι τα χέρια του πάνω του, του χάρισε την ικανότητα να αναβλέψει και να βλέπει καθαρά. Καθώς δε πλησίαζε στην Ιεριχώ, όπως λέει ο Λουκάς, θεράπευσε μόνο με τον λόγο έναν τυφλό που καθόταν παρά την οδό και ζητιάνευε, λέγοντας σε αυτόν που ζήτησε τη θεραπεία: «Ανάβλεψε». Βγαίνοντας δε από την Ιεριχώ, όπως λέει και αυτό ο Μάρκος, χαρίζει πάλι την όραση σε έναν άλλον τυφλό, τον Βαρτίμαιο, τον γιο του Τιμαίου, λέγοντας σε αυτόν που ζήτησε να αναβλέψει: «Σύμφωνα με την πίστη σου ας γίνει σε εσένα». Στην δε Ιερουσαλήμ, όταν είδε έναν εκ γενετής τυφλό, όπως λέει ο Ιωάννης, χωρίς καν να του ζητηθεί, αλλά από δική του πρωτοβουλία λόγω της αγαθότητάς του, έφτυσε στη γη, έφτιαξε πηλό, άλειψε τα μάτια του τυφλού και του είπε: «Πήγαινε να νιφτείς στην κολυμβήθρα του Σιλωάμ».

Όπως ακριβώς ο ίδιος ο Κύριος μας παραγγέλλει να ζητούμε τα πνευματικά, λέγοντας, «να εργάζεστε όχι για την τροφή που φθείρεται, αλλά για την τροφή που μένει στην αιώνια ζωή», και υπόσχεται ότι θα μας προσθέσει και τα σωματικά, εφόσον εμείς ζητούμε τα ψυχωφελή, λέγοντας, «ζητείτε τη βασιλεία του Θεού, και όλα αυτά θα σας προστεθούν», έτσι κάνει και με τα μάτια. Διότι, αφού έκλινε τους ουρανούς και κατέβηκε στη γη από φιλανθρωπία, για να διανοίξει μέσα από το ευαγγελικό κήρυγμα τους οφθαλμούς της ψυχής μας και να μας χαρίσει τη νοερή ανάβλεψη, πρόσθεσε και τη θεραπεία των ματιών που δεν έβλεπαν αισθητά. Γι' αυτό υπάρχει μεγάλη αντιστοιχία και στις δύο αναβλέψεις, εννοώ και τη σωματική και την ψυχική. Όπως ακριβώς, δηλαδή, από τους σωματικά τυφλούς, άλλοι απέκτησαν ακαριαία την ανάβλεψη, όπως εκείνος που άκουσε το «ανάβλεψε» και θεραπεύτηκε αμέσως, και άλλοι σταδιακά, όπως εκείνος που είπε, πριν λάβει την τέλεια θεραπεία, ότι «βλέπω τους ανθρώπους να περπατούν σαν δέντρα»· έτσι και εκείνοι που δέχθηκαν μέσω της πίστεως τη θεραπεία των νοητών οφθαλμών, άλλοι μεν τη βρήκαν ακαριαία, όπως ο ευαγγελιστής που αναδείχθηκε αμέσως από τελώνης, άλλοι δε σταδιακά, όπως ο Νικόδημος, που ήταν ακόμη νυχτερινός μαθητής.

«Κύριε, να αναβλέψω. Και ο Ιησούς του είπε: Ανάβλεψε, η πίστη σου σε έσωσε. Και αμέσως ανέβλεψε και τον ακολούθησε δοξάζοντας τον Θεό.» Και όλος ο λαός, όταν το είδε, έδωσε αίνο στον Θεό. Ως πάρεργο της οδοιπορίας ο Κύριος επιτελεί το θαύμα στον τυφλό, ώστε ούτε η διέλευσή του να είναι ανωφελής διδασκαλία για εμάς και για τους μαθητές του Χριστού, για να είμαστε μέσα από όλα, και πάντοτε, και παντού ωφέλιμοι, και κανένα έργο μας να μην είναι άπρακτο. Ο τυφλός, λοιπόν, επειδή πίστεψε ότι αυτός είναι ο αναμενόμενος Χριστός (καθώς ήταν φυσικό, εφόσον είχε ανατραφεί με τα ιουδαϊκά διδάγματα, να μην αγνοεί ότι ο Χριστός προέρχεται από το σπέρμα του Δαβίδ), φωνάζει με μεγάλη φωνή: Υιέ του Δαβίδ, ελέησέ με. Και με το να πει, «Ελέησέ με», φανερώνει ότι είχε για αυτόν κάποια υψηλότερη, θεία αντίληψη και δεν τον θεωρούσε απλό άνθρωπο. Θαύμασε δε και την επιμονή της ομολογίας του, πώς, αν και πολλοί τον επέπλητταν, δεν σιωπούσε, αλλά φώναζε περισσότερο, διότι υπήρχε μια θερμότητα που τον υποκινούσε εσωτερικά. Γι' αυτό και ο Ιησούς τον προσκαλεί, ως πραγματικά άξιο να τον πλησιάσει, και τον ρωτά: Τι θέλεις να σου κάνω; Όχι επειδή αγνοούσε, αλλά για να μη νομίσουν οι παρόντες ότι άλλα ζητούσε εκείνος και άλλα δίνει Αυτός, και ότι, ενώ εκείνος ζητούσε χρήματα, Αυτός, σαν για να επιδειχθεί, θεράπευε την τυφλότητα· διότι ίσως ο φθόνος θα μπορούσε να κατασκευάσει τέτοιες ανόητες συκοφαντίες.