Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 2:25

Εάν δε αυτά έγιναν και για το βρέφος, δεν υπάρχει τίποτε το παράξενο. Διότι εκείνος που δεν απαξίωσε να περιτμηθεί σύμφωνα με τον νόμο, πώς θα απέρριπτε τις κατά νόμον θυσίες; Ήταν μάλιστα τόσο μακριά από το να αναβάλει και να καθυστερήσει αυτά, ώστε δεν αρνήθηκε ούτε να βαπτιστεί με το βάπτισμα του Ιωάννη· αν και ο ίδιος ο Βαπτιστής είχε ανάγκη να βαπτιστεί από αυτόν. Αλλ' όμως τόση συγκατάβαση έδειξε προς εμάς, και τόσο κινήθηκε από τη δική του φιλανθρωπία, ώστε να καταδεχθεί όχι μόνο τα οριζόμενα από τον νόμο, αλλά και σταυρό και θάνατο, προκειμένου να ανελκύσει προς τον εαυτό του εμάς, που κειτόμασταν κάτω πεσμένοι εξαιτίας της παραβάσεως. «Και ιδού, λέγει, υπήρχε κάποιος άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, ονόματι Συμεών· και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, και περίμενε την παρηγοριά του Ισραήλ.» Ποιος θα μπορούσε να προσφέρει στον άνδρα αυτόν αξιότερο έπαινο από αυτά τα τόσο σύντομα λόγια; «Και ιδού, υπήρχε άνθρωπος»· άνθρωπος κατά το φαινόμενο, αλλά υπέρτερος του ανθρώπου κατά το νοούμενο· άνθρωπος κατά την ουσία, αλλά κατά την αξία βρισκόταν σε τεράστια απόσταση υπεράνω των υπολοίπων ανθρώπων· κατά τη φύση άνθρωπος, αλλά κατά την αρετή άγγελος.

Άνθρωπος που είχε ως αισθητή του κατοικία την κάτω Ιερουσαλήμ, ενώ ως νοητή την άνω Ιερουσαλήμ, τη μητρόπολη, «της οποίας τεχνίτης και δημιουργός είναι ο Θεός»· άνθρωπος που κατά τη σάρκα συναναστρεφόταν με ανθρώπους, αλλά κατά το πνεύμα συμπολιτευόταν με τους αγγέλους. Ή μάλλον, ο Συμεών ήταν ανώτερος και από τους αγγέλους, εφόσον αξιώθηκε να δει Εκείνον που είναι αθέατος σε αυτούς· και όχι μόνο να Τον δει, αλλά -πράγμα που ήταν μεγαλύτερο και πιο παράδοξο- και να Τον εναγκαλιστεί. «Και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος»· διότι απέδιδε στο κάθε τι αυτό που του άξιζε· στο μεν λογικό μέρος της ψυχής απέδιδε το να κατανοεί και να συλλογίζεται τα θεία, το να αιχμαλωτίζει κάθε νόημα στην υπακοή του Χριστού, το να μην εξεγείρει την κτίση εναντίον του Κτίστη, όπως πράττουν οι άφρονες, το να μην θεωρεί ότι οτιδήποτε βρίσκεται έξω από τη θεία πρόνοια, και το να κατανοεί αναλογικά τον Δημιουργό μέσα από τα κτίσματα· στο δε θυμικό απέδιδε την αυστηρότητα εναντίον του όφεως, το αδιάλλακτο κατά της αμαρτίας, το ασυμπαθές και ανήμερο απέναντι στους ασεβείς. Έτσι δικαιότατα χρησιμοποίησε αυτόν τον θυμό ο Ηλίας κατά των πεντηκοντάρχων του Αχαάβ, ο Φινεές κατά του μαδιανιτικού μιάσματος, καθώς και ο Πέτρος και ο Παύλος, ο μεν πρώτος κατά του Ανανία και της Σαπφείρας, ο δε δεύτερος κατά του Ελύμα και του Αλεξάνδρου, όπως και σε πολλές άλλες περιπτώσεις.

Στην δε επιθυμία αρμόζει το να μελετά κανείς τον νόμο του Κυρίου διαρκώς· το να θεωρεί τα δικαιώματα του Κυρίου πιο επιθυμητά από τον χρυσό και από τους πολλούς πολύτιμους λίθους, και πιο γλυκά από το μέλι και την κηρήθρα· το να λέει μαζί με τον Δαβίδ: «Πόσο αγαπητά είναι τα σκηνώματά σου, Κύριε των δυνάμεων· επιποθεί και λιώνει από τον πόθο η ψυχή μου για τις αυλές του Κυρίου.» Έτσι δίκαιος ήταν ο Συμεών, χωρίς να υστερεί σε κανένα απολύτως είδος αρετής· εφόσον γνωρίζουμε ότι η δικαιοσύνη εμπεριέχει και όλες τις άλλες αρετές, όσες υπάγονται σε αυτές τις γενικές κατηγορίες. Και πώς ήταν «ευλαβής»; Επειδή έτρεφε βαθύ σεβασμό ενώπιον του προσώπου του Κυρίου και των προσταγμάτων του· διότι είχε διαβάσει, και μάλιστα με πολλή προσοχή, το εξής: «Σε ποιον θα επιβλέψω με εύνοια, παρά στον πράο και ήσυχο και σε αυτόν που τρέμει τα λόγια μου;» Ήταν «εκείνος που προσέμενε την παράκληση του Ισραήλ.» Ποια παράκληση; Εκείνην την οποία ο Αβραάμ, όταν την είδε με μορφή αγγέλου, την προσκύνησε θεοπρεπώς. Ποια παράκληση;

Για την οποία προφήτευσε ο Ιακώβ, λέγοντας: «Δεν θα εκλείψει άρχοντας από τον Ιούδα, ούτε ηγέτης από τους μηρούς του, μέχρις ότου έλθει εκείνος για τον οποίο προορίζεται, και αυτός θα είναι η προσδοκία των εθνών». Αλλά ποια παράκληση; Αυτήν ακριβώς για την οποία ο Βαλαάμ, αν και βρισκόταν έξω από την εκκλησιαστική αυλή, προφήτευσε λέγοντας: «Θα ανατείλει άστρο από τον Ιακώβ και θα εγερθεί άνθρωπος από τον Ισραήλ». Αυτήν ακριβώς για την οποία ο Μωυσής λέει, ότι «Ο Κύριος ο Θεός μας θα αναστήσει για εσάς Προφήτη από τους αδελφούς σας, σαν κι εμένα». Αυτήν την παράκληση περίμενε ο Συμεών, έχοντας λάβει θεία αποκάλυψη μέσω του Αγίου Πνεύματος. Τι λοιπόν; Μήπως, επειδή την περίμενε συνεχώς, διαψεύστηκε κάπως στις ελπίδες του, ή αστόχησε στην προσδοκία του; Όχι βέβαια, σε καμία περίπτωση· απεναντίας, και είδε και πήρε στην αγκαλιά του. Ώ της αρετής του ανδρός! Ώ της υπερβάλλουσας ευλάβειας και καθαρότητας! «Σε αυτά τα οποία», σύμφωνα με τον μακάριο Παύλο [ή μάλλον Πέτρο], «επιθυμούν οι άγγελοι να σκύψουν για να δουν», σε αυτά ο Συμεών μπόρεσε όχι μόνο να σκύψει, αλλά και να εισχωρήσει με καθαρότητα, και να τα ψηλαφήσει, και να μυηθεί σε αυτά με απόλυτη αγνότητα. «Και ήλθε στο ιερό καθοδηγούμενος από το Πνεύμα». Ώ του θαύματος!

Διότι, αναφέρει, υπήρχε ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, που ονομαζόταν Συμεών. Και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος, και Άγιο Πνεύμα ήταν μέσα του. Και του είχε αποκαλυφθεί από το Άγιο Πνεύμα ότι δεν θα δει θάνατο, προτού δει τον Χριστό του Κυρίου. Και ήλθε με την καθοδήγηση του Πνεύματος στο ιερό. Και όταν οι γονείς έφεραν το παιδίον Ιησού, για να πράξουν γι' αυτό ό,τι ήταν συνηθισμένο σύμφωνα με τον νόμο, ο ίδιος ο Συμεών τον δέχθηκε στην αγκαλιά του, ευλόγησε τον Θεό και είπε: «Τώρα απολύεις τον δούλο σου, Δέσποτα, σύμφωνα με τον λόγο σου, με ειρήνη, διότι είδαν τα μάτια μου το σωτήριό σου, το οποίο ετοίμασας ενώπιον όλων των λαών, φως για την αποκάλυψη των εθνών και δόξα του λαού σου, του Ισραήλ».

Γιατί, όμως, δεν αναλογίστηκες εκείνο το καλό, ότι δηλαδή έγινε κατά θεία οικονομία, ώστε να φανεί ποιος είσαι ως προς την προαίρεση, φίλαυτος ή φιλάδελφος; Εάν δε, αφού αναρρώσει από την ασθένεια, παραιτηθεί, ανάλαβε το έργο με αγαθή συνείδηση, εφόσον το επιτρέπει ο προεστώς, για να έχεις καλή μαρτυρία από τους έξω. Διότι η ευλάβεια χρειάζεται τη δικαιοσύνη. Επειδή και για τον αγιότατο Συμεών, ο οποίος υποδέχθηκε τον Σωτήρα στην αγκαλιά του, έχει γραφτεί ότι ήταν δίκαιος και ευλαβής.

Πλην όμως, κατά τη διάρκεια αυτής της μίας εβδομάδας, κατά την οποία ενίσχυσε τη δηλωθείσα «διαθήκη σε πολλούς», «στο μέσον» αυτής καταργήθηκε «η θυσία και η σπονδή», και ξεκίνησε το «βδέλυγμα της ερημώσεως». Επειδή, καθώς η εβδομάδα αυτή βρισκόταν στο μέσον της, μετά τη διάρκεια των τρεισήμισι ετών της διδασκαλίας του, τον καιρό κατά τον οποίο έπαθε, «το καταπέτασμα του ναού σχίστηκε από πάνω μέχρι κάτω»· ώστε από τότε δυνάμει καταργήθηκε από αυτούς η σπονδή και η θυσία, και το «βδέλυγμα» της ερημώσεως εγκαταστάθηκε «στον ναό», αφού τους εγκατέλειψε έρημους η δύναμη που από παλιά και μέχρι εκείνον τον καιρό επέβλεπε και επισκοπούσε τον τόπο. Επομένως, μέχρι το σωτήριο πάθος, πρέπει να θεωρούμε ότι υπήρχε κάποια θεϊκή δύναμη που επισκοπούσε τον ναό και τα «άγια των αγίων». Διαφορετικά, δεν θα συναθροιζόταν και ο ίδιος μαζί με το πλήθος μέσα στον ναό, τελώντας τις κατά τον νόμο γιορτές, εάν δεν γνώριζε ότι ο τόπος εξακολουθούσε να υφίσταται και να είναι άξιος του Θεού. Υπήρχαν λοιπόν στον ναό μέχρι εκείνον τον καιρό και κάποιοι που προφήτευαν, όπως η προφήτιδα Άννα, η θυγατέρα του Φανουήλ, και ο Συμεών που τον πήρε στην αγκαλιά του ενώ ήταν ακόμη βρέφος, οι οποίοι και προφητεύουν όσα έχουν καταγραφεί.

ΙΣΤ΄. Πώς από τη Βηθλεέμ ο μεν Ματθαίος εξιστορεί ότι ο Ιησούς μεταφέρεται από τους γονείς του στην Αίγυπτο, ενώ ο Λουκάς στην Ιερουσαλήμ, και από εκεί στη Ναζαρέτ. Α΄. Ο μεν Λουκάς, εξιστορώντας τον χρόνο της γεννήσεως του Σωτήρος μας, μνημονεύει τη βασιλεία του Αυγούστου και την απογραφή που έγινε επί των ημερών του· και αναφέρει ότι δεν βρήκαν καν κατάλυμα στη Βηθλεέμ, καθώς είχε συγκεντρωθεί, όπως ήταν φυσικό, πλήθος ανθρώπων στη Βηθλεέμ από το γένος του Δαβίδ εξαιτίας της απογραφής· γι' αυτό και ο Ιωσήφ δεν βρήκε διαθέσιμο οίκημα· εξού και αναφέρει ότι η Μαρία, αφού γέννησε, σπαργάνωσε το βρέφος και το απέθεσε σε φάτνη, επειδή δεν υπήρχε γι' αυτούς τόπος στο κατάλυμα· και ήταν εύλογο, εφόσον είχαν συγκεντρωθεί πάρα πολλοί λόγω της απογραφής, να μη βρίσκουν κατάλυμα. Αλλά και λέει: «Όταν συμπληρώθηκαν οι ημέρες για να περιτμηθεί (και τούτο πρέπει να γίνεται την όγδοη ημέρα μετά τον τοκετό), ανέβασαν το παιδί στα Ιεροσόλυμα, και αφού τέλεσαν γι' αυτό τα νενομισμένα, αναχώρησαν για τη Ναζαρέτ». Ενώ αυτά καταγράφονται από τον Λουκά, ο Ματθαίος δεν μνημόνευσε κανένα από αυτά, αλλά παραχωρώντας στον Λουκά τα προειρημένα, ο ίδιος διηγείται άλλα· και ποια ήταν αυτά, παρά η άφιξη των Μάγων από την Ανατολή;

Αλλά, για να μην εξετάζουμε τα πράγματα ένα προς ένα και τρομάξουμε το μάτι της ψυχής, όπως συμβαίνει με τη συνεχή επαφή και θέαση νεκρών, ας αφήσουμε εκείνους νεκρούς δίπλα στο νερό του γράμματος του Νόμου. Εμείς όμως ας ψάλουμε τον επινίκιο ύμνο στον φιλάνθρωπο Θεό και, αφού τραφούμε με την αληθινά ουράνια τροφή και ποτιστούμε με το νάμα από την αληθινή πέτρα, ας έλθουμε στο όρος του Θεού, το Χωρήβ, δηλαδή στην υψηλή διδασκαλία του Ευαγγελίου, ώστε να τείνουμε την εσωτερική μας ακοή στη φωνή των θείων σαλπίγγων, στα λόγια του μακαρίου Λουκά, ο οποίος σαν από τα άγια άδυτα της μυσταγωγίας του Πνεύματος βροντοφωνάζει: «Και όταν συμπληρώθηκαν οι ημέρες του καθαρισμού τους, ανέβασαν οι γονείς το παιδίον Ιησού για να το παραστήσουν στον Κύριο, καθώς είναι γραμμένο στον νόμο του Κυρίου, ότι κάθε αρσενικό που διανοίγει μήτρα, θα ονομαστεί άγιο για τον Κύριο· και για να προσφέρουν θυσία σύμφωνα με όσα έχουν ειπωθεί στον νόμο του Κυρίου, ένα ζευγάρι τρυγόνια ή δύο νεοσσούς περιστεριών. Και ιδού, υπήρχε κάποιος άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, ονόματι Συμεών, και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, ο οποίος περίμενε την παράκληση του Ισραήλ· και Πνεύμα Άγιο ήταν επάνω του, και του είχε αποκαλυφθεί από το Πνεύμα το Άγιο, ότι δεν θα δει θάνατο, προτού δει τον Χριστό του Κυρίου εν σαρκί, και ήλθε υπό την καθοδήγηση του Πνεύματος στο ιερό». Τι σημαίνει άραγε το: «περιμένοντας την παράκληση του Ισραήλ»;

Γι' αυτούς τους λόγους, λοιπόν, ενετείλατο το θείο βάπτισμα και έθεσε σωτηριώδεις νόμους και κήρυξε σε όλους μετάνοια και μετέδωσε από το ίδιο του το σώμα και αίμα. Διότι δεν δέχεται το βάπτισμα απλώς η φύση, αλλά η υπόσταση καθενός από τους πιστούς, και σύμφωνα με τις θείες εντολές πολιτεύεται και γίνεται μέτοχος του θεουργού άρτου και του ποτηρίου. Μέσω αυτών, λοιπόν, ο Χριστός μας δικαίωσε υποστατικώς και μας επανέφερε στην υπακοή του υπέρτατου Πατέρα. Αυτή δε τη φύση, την οποία προσέλαβε από εμάς και ανακαίνισε, την παρουσίασε αγιασμένη και δικαιωμένη και σε όλα υπάκουη στον Πατέρα, μέσω όσων Εκείνος, έχοντας ενωθεί μαζί της καθ' υπόστασιν, έπραξε και έπαθε σύμφωνα με αυτήν. Στα γεγονότα αυτά συγκαταλέγεται και η δική Του, που εορτάζεται σήμερα από εμάς, ανάβαση ή αναβίβαση σε εκείνο το παλαιό ιερό για καθαρισμό, καθώς και η υπαπαντή του θεόληπτου Συμεών και η δοξολογία της Άννας, η οποία σε όλη της τη ζωή παρέμενε προσηλωμένη στο ιερό.

Ποιοι είναι αυτοί; Ο Συμεών και η Άννα, τους οποίους, είτε τους αποκαλέσει κανείς νεοσσούς περιστεριών, εξαιτίας της παντελούς αθωότητάς τους απέναντι στην κακία, είτε τρυγόνια εξαιτίας του ύψιστου βαθμού της σωφροσύνης τους, θα το πει εύλογα. Αλλά ο μεν Συμεών, για να ανασκοπήσουμε συνοπτικά τα ευαγγελικά λόγια, όντας δίκαιος και ευλαβής, και έχοντας λάβει αποκάλυψη από το Άγιο Πνεύμα, παρακινούμενος και τώρα από αυτό ήλθε στο ιερό και προϋπάντησε και πήρε στην αγκαλιά του αυτό το ουράνιο και επίγειο βρέφος, προσφέροντάς του ως Θεό και τον ύμνο και την ικεσία, ικετεύοντας να αναχωρήσει εν ειρήνη από το σώμα και διακηρύσσοντας προς όλους ότι αυτό είναι το σωτήριο φως, βεβαιώνοντας πως έχει τεθεί για την πτώση των απίστων και για την ανάσταση όσων πιστεύουν σε αυτό.

Έπειτα στη συνέχεια: «Και ιδού», λέει, «υπήρχε ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ που ονομαζόταν Συμεών, και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, και περίμενε την παρηγοριά του Ισραήλ, και Άγιο Πνεύμα ήταν πάνω του· και του είχε αποκαλυφθεί από το Άγιο Πνεύμα ότι δεν θα έβλεπε θάνατο πριν δει τον Χριστό του Κυρίου.» Πολύς είναι ο πλούτος του Συμεών, ποικίλα τα όπλα του στρατηγού, γεμάτο καρπούς το φυτό, γεμάτο σταφύλια το κλήμα. Όχι μόνο «ήταν άνθρωπος», αλλά και «ονομαζόταν Συμεών». Επιπλέον, ήταν «δίκαιος», και όχι μόνο «δίκαιος», αλλά και «ευλαβής», αλλά και ζητούσε παρηγοριά για τον Ισραήλ, αλλά και «Άγιο Πνεύμα ήταν πάνω του», αλλά και «του είχε αποκαλυφθεί ότι δεν θα έβλεπε θάνατο πριν δει τον Χριστό του Κυρίου.» «Ιδού ένας άνθρωπος»· πού; «Στην Ιερουσαλήμ». Η λέξη προκαλεί έκπληξη, η φράση είναι γεμάτη θαύμα· ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, για την οποία ο προφήτης Σοφονίας παρουσίασε τον ίδιο τον Θεό να λέει: «Θα ερευνήσω την Ιερουσαλήμ με λυχνάρι και δεν θα βρω.» Και χρειάζεται λυχνάρι το φως; Όχι, λέει, αλλά ονομάζει λυχνάρι τον νόμο. «Και ιδού, ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ που ονομαζόταν Συμεών.» Και ποια είναι η ερμηνεία αυτού του ονόματος που αναφέρθηκε; «

«Ακοή Θεού», ώστε απέκτησε από την οικονομία του Πνεύματος προσωνυμία ταιριαστή με τον τρόπο ζωής του. Διότι όπου υπάρχει «ακοή Θεού», εκεί πάντως υπάρχει υπακοή στον νόμο, τήρηση των εντολών, πορεία αγαθού βίου, σκοπός σωτηρίας που προχωρά μέχρι τέλους. Με αυτά τα γνωρίσματα χαρακτηρίζεται ο αληθινός άνθρωπος, για τον οποίο εύλογα πρόσθεσε τα εξής: «Και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, προσμένοντας την παράκληση του Ισραήλ». Αυτός είναι ο σκοπός του δικαίου: να μην αναζητά το δικό του συμφέρον, αλλά το συμφέρον του άλλου και των πολλών, να αποβλέπει στην κοινή σωτηρία και όχι στην δική του απόλαυση. «Και Πνεύμα», λέγει, «Άγιον υπήρχε επάνω του». Ο Συμεών υπήρξε δεσποτικό όχημα, θρόνος του Θεού, και για τον λόγο αυτό δέχθηκε στα χέρια του τον Βασιλέα των αιώνων. «Και του είχε αποκαλυφθεί να μη δει θάνατο, προτού να δει τον Χριστό του Κυρίου». Επομένως, αυτή η θεία αποκάλυψη σήμαινε τη μετάβαση από ζωή σε ζωή, την πορεία από το φως προς το φως, το άλμα από ημέρα σε ημέρα, ώστε να μην παλαιωθεί, αλλά να ανακαινισθεί, δεχόμενος την ανανέωση στον καιρό της συντέλειας.

Θα έπρεπε να σας αναπτύξω λεπτομερώς την εξήγηση αυτών, αλλά ίσως ο χρόνος έχει δαπανηθεί και πρέπει να συντομεύσω τον λόγο από σεβασμό στην προσοχή σας. Αν όμως δεν ανέχεστε κάτι τέτοιο, επειδή είστε αχόρταγοι συνδαιτυμόνες στο τραπέζι των ιερών λογίων, από το σημείο που ξεκίνησε για εσάς την ιστορία ο συγγραφέας του Ευαγγελίου, από εκεί πρέπει και εμείς, όσο είναι δυνατόν, να συντομεύσουμε την ερμηνεία, ώστε να προσφέρουμε τα κατάλληλα και για τον διαθέσιμο χρόνο και για τον δικό σας πόθο. «Και ιδού, υπήρχε κάποιος άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, που ονομαζόταν Συμεών.» Διόλου μικρό εγκώμιο δεν ύφανε το Πνεύμα εξαρχής γι' αυτόν τον Συμεών: «Διότι ιδού», λέει, «υπήρχε ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ» τον οποίο παλαιότερα μεν αναζητούσαν οι προφήτες και ποθούσε ο νόμος, τον βρήκε όμως η χάρη και, αφού τον βρήκε, τον στεφάνωσε με όσα ακολουθούν. Από πού πλέκεται το στεφάνι; Πρόσεξε: «Και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, και περίμενε την παρηγοριά του Ισραήλ.» Πρέπει να μιμηθούμε και να μακαρίσουμε τον Συμεών, διότι όχι μόνο ήταν δίκαιος, αλλά και ευλαβής, απέχοντας από κάθε κακία. Και καθώς «περίμενε την παρηγοριά του Ισραήλ», ούτε αδρανούσε κοπιάζοντας για τις αρετές, ούτε κουραζόταν να απέχει από την κακία. «Και Πνεύμα Άγιο ήταν επάνω του.» Θαυμαστό είναι και αυτό, και ταιριαστό με όσα ειπώθηκαν προηγουμένως. Διότι αποτελούσε ναό, διατηρούσε καθαρό τον νυμφώνα της σάρκας, και η παστάδα της ψυχής του ήταν καθαρή από κάθε βιοτική αράχνη. Έτσι, είλκυσε προς τον εαυτό του την κατοικία του Πνεύματος. «

Πώς όμως ήταν δυνατόν να το κατανοήσουν αυτό οι Ιουδαίοι; Διότι, εφόσον είναι σαρκικοί, απέχουν πάρα πολύ από το να κατανοήσουν τα νοήματα της πνευματικής αντιλήψεως. Έπειτα ανεβαίνουν για να προσφέρουν θυσία, σύμφωνα με όσα έχουν ειπωθεί στον νόμο του Κυρίου, ένα ζευγάρι τρυγόνια ή δύο νεοσσούς περιστεριών. Και αυτά έγιναν τυπικά σύμφωνα με τον νόμο, ώστε να μην παραλειφθεί τίποτα για την πλήρη εκπλήρωσή του. Αυτά αποτελούν νομικά αινίγματα· ας έλθουμε όμως στην ευαγγελική εξήγηση: Και ιδού, υπήρχε ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, του οποίου το όνομα ήταν Συμεών· και ο άνθρωπος εκείνος ήταν δίκαιος και ευλαβής· και το Πνεύμα του Θεού ήταν επάνω του. Αυτός είχε λάβει θεία αποκάλυψη από το Άγιο Πνεύμα, να μην τελειώσει τον βίο του προτού δει τον Χριστό του Κυρίου. Ο Συμεών ήταν γέροντας και περίμενε το χαρμόσυνο άγγελμα· παρέμενε στον ναό, λέγοντας μέσα του το εξής: «Όπου κι αν γεννηθεί, οπωσδήποτε εδώ θα έλθει». Αυτός ήλθε, οδηγούμενος από το Πνεύμα, στο ιερό εκείνη ακριβώς την ώρα που οι γονείς έφεραν το παιδί. Διότι, βεβαίως, ερχόταν πολλές φορές, αλλά με δική του πρωτοβουλία· τότε όμως, καθοδηγούμενος από το Άγιο Πνεύμα, έρχεται την κατάλληλη στιγμή για την εκπλήρωση της υπόσχεσης. Αυτός δέχθηκε στην αγκαλιά του τον Ιησού, ευλόγησε τον Θεό και είπε: «Τώρα απολύεις τον δούλο σου, Δέσποτα, σύμφωνα με τον λόγο σου, εν ειρήνη». Από πού τον απολύεις; Από τον στίβο του βίου· διότι τα επίγεια πράγματα είναι λυπηρά και η ζωή είναι ένα δεσμωτήριο.

Έδωσε την άδεια σε όσους επιθυμούσαν να τον πλησιάσουν, κρύβοντας με την ταπείνωση το αξίωμά του, προβάλλοντας ως προτροπή τη συγγένειά του με τους θνητούς, δείχνοντας στους αμαρτωλούς με την ίδια του την όψη τα εχέγγυα της καταλλαγής, χρησιμοποιώντας την Παρθένο αντί για τη βάτο, ανακράζοντας το «Εγώ ειμι ο Ων», βεβαιώνοντας στον εαυτό του την ορατή του υπόσταση με τα θαύματα και τα πάθη της σάρκας, διατηρώντας ως Θεός την αγνεία στη μητέρα του και ως άνθρωπος αποδεχόμενος την κύηση μέσα στον χρόνο, περιοριζόμενος σε έναν τόπο ως βρέφος και ελκύοντας τους μάγους για να τον δουν ως Πλάστης, επιτρέποντας στον Συμεών να τον ψηλαφήσει στις αγκάλες του, μεταθέτοντας τον εαυτό του στην αγκαλιά της Άννας, ώστε όλοι να δώσουν μαρτυρία για το σώμα του, ώστε καθένας που τον έβλεπε να αναγνωρίσει τη συγκατάβασή του, για να μην πλάσει το θαύμα επιφανειακά απλώς ως ένα σχήμα· λαμβάνοντας τον χρόνο ως συνήγορο της πτωχείας στην οποία εκένωσε τον εαυτό του, δείχνοντας την ανθρώπινη φύση του μέσα σε τριάντα κύκλους ετών, βεβαιώνοντας πρώτα σε όσους έβλεπαν σε αυτόν τη δική μας φύση και έπειτα υποδεικνύοντας με εξουσία το γνώρισμα της θεότητάς του, προσθέτοντας στα μικρά τα μεγαλύτερα, φανερώνοντας μέσω των θαυμάτων τον Ποιητή, καταθέτοντας σε όλους όσους είχαν ανάγκη τον μισθό της παρουσίας του, παρέχοντας κρασί σε αυτούς που νυμφεύονταν, προσφέροντας άρτο στους πεινασμένους, όχι δανειζόμενος από άλλον ως φτωχός, αλλά αναβλύζοντας τα αναγκαία ως Θεός, χωρίς να θερίζει στάχυα, χωρίς να κόβει σταφύλια, χωρίς να χρησιμοποιεί ληνό και αλώνι, παρασκευάζοντας άρτο χωρίς μύλο, προσφέροντας κρασί χωρίς αμπέλι, καινουργώντας τη φύση την οποία ο ίδιος παλαιότερα είχε ορίσει διαφορετικά, προστάζοντας και μετατρέποντας τα ύδατα σε κρασί, φανερώνοντας τον Χορηγό μέσα από τα έργα του, υποδεικνύοντας τον αίτιο των βροχών, διανοίγοντας με πηλό τα μάτια των τυφλών, αποκαλύπτοντας μέσω του μέρους τον αίτιο του παντός, υποδηλώνοντας τον Πλάστη του Αδάμ.

Αλλά ποιος δεν γνωρίζει τον πρεσβύτη Συμεών, ο οποίος, προχωρημένος τόσο στην αρετή όσο και στην ηλικία, ανέμενε να εκπληρωθεί σε αυτόν ο θείος χρησμός, ο οποίος έλεγε ότι δεν θα γνώριζε τον θάνατο προτού δει τον Χριστό και Δεσπότη και Τον δεχθεί στις αγκάλες του; Διότι ο ίδιος ο Συμεών, διατελώντας ιερέας του Θεού και λατρεύοντάς Τον σύμφωνα με τον νόμο, διατηρούσε τον εαυτό του αγνό, καθαίροντας τους εσωτερικούς του λογισμούς και γινόμενος κάτοπτρο του Θεού. Σε αυτόν το Πνεύμα φανέρωνε τις θείες ελλάμψεις, όχι ασαφείς ούτε θολές, αλλά ξεκάθαρες και πεντακάθαρες, έτσι ώστε σχεδόν να τις βλέπει στην εκπλήρωσή τους και να χαίρεται με αυτές σαν να ήταν ήδη παρούσες.

«Και ιδού ένας άνθρωπος», λέει, «στην Ιερουσαλήμ, που ονομαζόταν Συμεών· και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, περιμένοντας την παράκληση του Ισραήλ, και Άγιο Πνεύμα ήταν επάνω του». Διότι, αν δεν ήταν δίκαιος και ευλαβής και μέτοχος του Αγίου Πνεύματος, δεν θα αναγνώριζε το παιδίο, ποιο ήταν και από πού προέρχεται, ούτε θα ικέτευε ως δούλος τον Δεσπότη να τον απολύσει, ούτε θα ομολογούσε με απόλυτη σαφήνεια ότι είδε ως αυτόπτης μάρτυρας τη σωτηρία. «Και του είχε αποκαλυφθεί από το Άγιο Πνεύμα να μη δει θάνατο προτού δει τον Χριστό του Κυρίου». Αξίζει εδώ να ερευνήσουμε με ποιον τρόπο έλαβε αυτή τη θεία πληροφορία αυτός ο δίκαιος, το ότι δηλαδή «δεν θα έβλεπε θάνατο έως ότου δει τον Χριστό του Κυρίου», παρόλο που «πολλοί δίκαιοι και προφήτες», όπως λέει ο Κύριος στους αποστόλους, «επιθύμησαν να δουν αυτά που βλέπετε και δεν τα είδαν, και να ακούσουν αυτά που ακούτε και δεν τα άκουσαν». Και πώς αυτός ο δίκαιος έλαβε την αποκάλυψη από το Πνεύμα «να μη δει θάνατο μέχρι να δει τον Χριστό του Κυρίου»;

Ο νόμος πρόσταζε να προσφέρουν ένα ζευγάρι τρυγόνια, δείχνοντας ότι η τεκνοποιία προέρχεται από σώφρονα συζυγία· διότι λένε ότι το τρυγόνι είναι σώφρον ζώο, ώστε, ακόμη και αν χάσει το ταίρι του, δεν συνάπτει δεύτερο γάμο. Εάν όμως δεν είχαν τρυγόνια, προσέφεραν δύο νεοσσούς περιστεριών, ώστε η ζωή του παιδιού εκείνου να συνδεθεί με την πολυτεκνία· διότι το περιστέρι γεννά πολλά. «Και ιδού, υπήρχε ένας άνθρωπος στην Ιερουσαλήμ, που ονομαζόταν Συμεών· και ο άνθρωπος αυτός ήταν δίκαιος και ευλαβής, και περίμενε την παρηγοριά του Ισραήλ· και Άγιο Πνεύμα ήταν επάνω του, και του είχε αποκαλυφθεί από το Άγιο Πνεύμα ότι δεν θα έβλεπε θάνατο πριν δει τον Χριστό του Κυρίου. Και ήλθε καθοδηγούμενος από το Πνεύμα στο ιερό· και όταν οι γονείς έφεραν μέσα το παιδίον Ιησού, για να πράξουν γι' αυτό τα καθιερωμένα από τον νόμο, και αυτός το δέχθηκε στις αγκάλες του και ευλόγησε τον Θεό και είπε: Νυν απολύεις τον δούλο σου, Δέσποτα, σύμφωνα με τον λόγο σου, με ειρήνη· διότι είδαν τα μάτια μου το σωτήριό σου, το οποίο ετοίμασας ενώπιον όλων των λαών· φως για την αποκάλυψη στα έθνη, και δόξα του λαού σου Ισραήλ.»