Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 3:20

Και ο λόγος αυτός είναι βεβαίως αληθινός. Μπορεί κανείς, άλλωστε, να διαπιστώσει ότι οι τρεις ευαγγελιστές συνέγραψαν μόνο τα όσα έπραξε ο Σωτήρας μέσα σε έναν χρόνο μετά τη φυλάκιση του Ιωάννη του Βαπτιστή, και μάλιστα επισήμαναν το γεγονός αυτό στις αρχές της διήγησής τους· έπειτα, δηλαδή, από την τεσσαρακονθήμερη νηστεία και τον πειρασμό που την ακολούθησε, τον χρόνο του δικού του συγγράμματος ο μεν Ματθαίος τον προσδιορίζει λέγοντας: «Όταν δε άκουσε ότι ο Ιωάννης παραδόθηκε, αναχώρησε» από την Ιουδαία «για τη Γαλιλαία», ο δε Μάρκος ομοίως λέει: «Μετά δε την παράδοση του Ιωάννη, ήλθε ο Ιησούς στη Γαλιλαία», αλλά και ο Λουκάς, προτού αρχίσει να εξιστορεί τις πράξεις του Ιησού, παρατηρεί παρομοίως, αναφέροντας ότι ο Ηρώδης, προσθέτοντας και αυτό σε όσα πονηρά διέπραξε, «έκλεισε τον Ιωάννη στη φυλακή». Λένε, λοιπόν, ότι εξαιτίας αυτών ακριβώς παρακλήθηκε ο απόστολος Ιωάννης να παραδώσει στο δικό του Ευαγγέλιο τον χρόνο που αποσιωπήθηκε από τους προηγούμενους ευαγγελιστές και τα όσα έπραξε κατ' αυτόν ο Σωτήρας (αυτά δηλαδή που προηγήθηκαν της φυλάκισης του Βαπτιστή), και να επισημάνει ακριβώς αυτό το γεγονός, αφενός λέγοντας: «Αυτήν την αρχή των θαυμάτων έκανε ο Ιησούς», αφετέρου μνημονεύοντας τον Βαπτιστή ενδιάμεσα στις πράξεις του Ιησού, αναφέροντας ότι βάπτιζε ακόμη τότε στην Αινών κοντά στο Σαλείμ, και το δηλώνει αυτό σαφώς λέγοντας: «Διότι δεν είχε ακόμη ριχτεί στη φυλακή ο Ιωάννης».

Επειδή δε ο Ηρώδης, ο γιος εκείνου του βρεφοκτόνου, δεν διαδέχθηκε μεν ολόκληρη την εξουσία του πατέρα του, διότι αυτός ήταν τετράρχης, αλλά στην κακία εκείνου πρόσθετε ακόμη περισσότερη, ζώντας με ακολασία και αποτελώντας για τους Ιουδαίους παράδειγμα κάθε κακίας, ο Ιωάννης δεν ανέχθηκε να σιωπά (πώς θα μπορούσε άλλωστε, όντας η φωνή της αλήθειας;), αλλά τον ήλεγχε τόσο για όλα τα άλλα πονηρά που έπραττε, όσο και μάλιστα για την Ηρωδιάδα, τη γυναίκα του αδελφού του, την οποία, αφού άρπαξε, παντρεύτηκε παράνομα, λέγοντάς του: «Δεν σου επιτρέπεται να έχεις τη γυναίκα του Φιλίππου, του αδελφού σου». Εκείνος όμως, μη αντέχοντας τον έλεγχο, ή μάλλον τους ελέγχους, πρόσθεσε και αυτό στα άλλα πονηρά του έργα, και έκλεισε τον Ιωάννη στη φυλακή.

Αυτός λοιπόν ο νέος Ηρώδης, αφού τον συνέλαβε, έδεσε και έβαλε τον Ιωάννη στη φυλακή, όπως αναφέρουν ο Ματθαίος και ο Μάρκος, επειδή ελεγχόταν από αυτόν εξαιτίας της Ηρωδιάδας, την οποία είχε σφετεριστεί, αν και ήταν γυναίκα του αδελφού του. Ο Λουκάς, όμως, δεν αναφέρει ως αιτία μόνο την Ηρωδιάδα, αλλά ότι «και για όλα τα πονηρά που έπραξε ο Ηρώδης, πρόσθεσε και τούτο σε όλα τα άλλα, και έκλεισε τον Ιωάννη στη φυλακή». Πώς λοιπόν οι άλλοι ευαγγελιστές έκαναν μνεία μόνο στον έλεγχο για την Ηρωδιάδα; Επειδή για τη φυλάκιση του Ιωάννη υπήρχαν πολλά άλλα αίτια, ή μάλλον όλα τα έργα του φιλοπόνηρου βασιλιά, για τα οποία ελεγχόταν συνολικά, μη μπορώντας να ανεχτεί την παρρησία του Ιωάννη. Όμως για τον αποκεφαλισμό του, η μόνη αιτία στάθηκε η μοιχαλίδα, η οποία με τις δικές της μηχανορραφίες και επιδιώξεις τα κατάφερε και έφερε σε πέρας το έργο. Διότι αυτή, επειδή ο Ιωάννης έλεγχε και προσπαθούσε να αποτρέψει τον Ηρώδη από την παράνομη πράξη, έτρεφε μίσος εναντίον του Ιωάννη και ήθελε να τον σκοτώσει· γιατί δεν υπήρχε άλλος τρόπος να κατασιγάσει τον έλεγχο που θεωρούσε ότι στρεφόταν εναντίον της.

Τι σημαίνουν λοιπόν αυτά; Το μεν «θα σας βαπτίσει με Άγιο Πνεύμα και φωτιά», είναι βεβαίως ολοφάνερο· διότι έστειλε το Πνεύμα στους αποστόλους, και εμφανίστηκαν σε αυτούς πύρινες γλώσσες που μοιράζονταν. Το δε ότι δεν είναι ικανός να λύσει το λουρί των υποδημάτων του, κατά την προφανή έννοια, σημαίνει ότι, «δεν είμαι άξιος να ταχθώ ούτε ως ο έσχατος δούλος του». Κατά τη μυστικότερη όμως έννοια, δύο είναι τα υποδήματα του Κυρίου: η έλευσή Του από τον ουρανό στη γη, και η κατάβασή Του από τη γη στον άδη. Τους τρόπους λοιπόν αυτών των δύο ελεύσεων δεν μπορεί κανείς να τους λύσει, ακόμη κι αν είναι ισάξιος του Ιωάννη. Διότι ποιος μπορεί να εξηγήσει, είτε πώς σαρκώθηκε, είτε πώς κατήλθε στον άδη; Το δε «του οποίου το φτυάρι είναι στο χέρι του», αυτό σημαίνει ότι, «αν και θα σας βαπτίσει, μη νομίζετε ότι είστε πλέον αθώοι· αλλά εάν δεν επιδείξετε άμεμπτο τον μετέπειτα βίο σας, θα σας κατακάψει με άσβεστη φωτιά». Διότι άχυρο είναι αυτός που έχει άκαρπο νου και φέρει πάνω του μόνο έναν μεγάλο συρφετό βιοτικών μεριμνών. «Με πολλές λοιπόν και άλλες προτροπές, ευαγγελιζόταν τον λαό.» Διότι η αγαθή διδασκαλία είναι όντως προτροπή και παρηγοριά· και δικαίως θα μπορούσε να ονομαστεί ευαγγέλιο. «Ο δε Ηρώδης ο Τετράρχης, επειδή ελεγχόταν από αυτόν για την Ηρωδιάδα, τη γυναίκα του αδελφού του, και για όλα τα πονηρά που είχε κάνει ο Ηρώδης, πρόσθεσε και τούτο πάνω σε όλα, και έκλεισε τον Ιωάννη στη φυλακή.»

Ο μεν όχλος τέτοια διελογιζόταν περί του Ιωάννη, ο δε Ηρώδης, ελεγχόμενος από αυτόν, πρόσθεσε και τούτο σε όλα τα άλλα, το να τον κλείσει στη φυλακή. Σαν να αγανακτεί λοιπόν τα διηγείται αυτά και σαν να θλίβεται βαθύτατα, εφόσον, ενώ ο όχλος είχε τέτοια υπόληψη για τον Ιωάννη, ο Ηρώδης επέδειξε τέτοια συμπεριφορά.