Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 5:20

Και βλέποντας την πίστη τους είπε στον παραλυτικό: «Άνθρωπε, σου συγχωρούνται οι αμαρτίες σου». Και άρχισαν να διαλογίζονται οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι, λέγοντας: «Ποιος είναι αυτός που λέει βλασφημίες; Ποιος μπορεί να συγχωρεί αμαρτίες παρά μόνο ένας, ο Θεός;». Αντιλαμβανόμενος δε ο Ιησούς, λέει, τους διαλογισμούς τους, αποκρίθηκε και τους είπε: «Τι διαλογίζεστε στις καρδιές σας; Τι είναι ευκολότερο να πω, σου συγχωρούνται οι αμαρτίες σου, ή να πω, σήκω και περπάτα;». Βλέπεις πώς, χωρίς να περιμένει την προφορική διατύπωση της απάντησής τους, δηλαδή τον γογγυσμό, αποκρίνεται στις εσωτερικές τους σκέψεις ως Θεός; Θα βρεις δε πάλι και άλλη μια εικόνα γεγονότος διαμορφωμένη σύμφωνα με αυτό το σχήμα. Διότι λέει σχετικά ο μακάριος Λουκάς: «Συνέβη δε σε κάποιο άλλο σάββατο να εισέλθει στη συναγωγή και να διδάσκει, και βρισκόταν εκεί ένας άνθρωπος και το δεξί του χέρι ήταν ατροφικό. Τον παρατηρούσαν δε στενά οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι, αν θα θεραπεύσει κατά την ημέρα του σαββάτου, για να βρουν κατηγορία εναντίον του. Αυτός όμως γνώριζε, λέει, τους διαλογισμούς τους, και είπε στον άνδρα που είχε το ατροφικό χέρι: Σήκω και στάσου στη μέση. Και αφού σηκώθηκε, στάθηκε. Είπε τότε ο Ιησούς προς αυτούς: Σας ερωτώ αν επιτρέπεται το σάββατο να κάνει κανείς καλό ή να κάνει κακό».

Αφού, λοιπόν, άνοιξαν την οροφή του δωματίου, κατέβασαν το κρεβάτι και έφεραν στη μέση τον παραλυτικό. Τι έκανε λοιπόν ο Κύριος; Βλέποντας την πίστη τους, όχι του παραλυτικού, αλλά αυτών που τον μετέφεραν διότι είναι δυνατόν να θεραπευτεί κάποιος μέσω της πίστης άλλων ή θεράπευσε και τον ίδιο τον παραλυτικό επειδή πίστεψε. Θα μπορούσε κανείς να πει ότι ο τόπος ήταν υπαίθριος, στον οποίο κατέβασαν το κρεβάτι του παραλυτικού μέσα από τα κεραμίδια, χωρίς να καταστρέψουν απολύτως τίποτα από τη στέγη. Όταν δε ο Σωτήρας του είπε: «Άνθρωπε, σου συγχωρούνται οι αμαρτίες σου», το λέει αυτό γενικά για την ανθρωπότητα. Διότι όσοι πίστευαν σε αυτόν επρόκειτο, αφού θεραπευτούν από τα ψυχικά πάθη, να λάβουν άφεση για τις αμαρτίες που είχαν διαπράξει προηγουμένως.

Ή λέγει τούτο: Έπρεπε πριν από το σώμα να θεραπεύσω την ψυχή σου. Επειδή, αν δεν γίνει αυτό, θα αμαρτάνεις περισσότερο λαμβάνοντας δύναμη για να περπατάς. Διότι, έστω κι αν δεν το ζήτησες αυτό, εγώ ως Θεός βλέπω τα πάθη της ψυχής, από τα οποία σου συνέβη και η ασθένεια. (A f. 87, B f. 58 b, C f. 116, H f. 269 b) Πολύ ορθά, λοιπόν, ο Σωτήρας, επειδή ήταν αναγκαίο, καθώς είχε συγκεντρωθεί ένα πολυάριθμο πλήθος Γραμματέων και Φαρισαίων, να γίνει κάτι από τα πλέον θεοπρεπή προς ωφέλειά τους, διότι είχαν μικρή ιδέα για αυτόν, οικονόμησε πάλι ένα από τα θαυμαστά γεγονότα: διότι ήταν πεσμένος στο κρεβάτι ένας παράλυτος άνδρας, κυριευμένος από ανίατη νόσο. Επειδή η τέχνη των ιατρών αποδεικνυόταν ανίσχυρη απέναντι στο συμβάν, μεταφερόταν από τους οικείους του προς τον άνωθεν και εξ ουρανών ιατρό. Όταν πλέον βρέθηκε ενώπιον εκείνου που είχε τη δύναμη να θεραπεύει, η πίστη του έγινε δεκτή. Και ότι αυτή εξαλείφει την αμαρτία, το αποδεικνύει αμέσως ο Χριστός, διότι είπε δυνατά στον κατακεκλιμένο: «Συγχωρούνται οι αμαρτίες σου». Αλλά, όπως νομίζω, κάποιος θα πει επ' αυτού: Επιθυμούσε να απαλλαγεί από την ασθένεια, και πώς ο Χριστός του εξήγγειλε άφεση αμαρτιών; Για να μάθεις ότι σιωπηλά και αθόρυβα ο Θεός επιβλέπει τα ανθρώπινα και εφορά την οδό της ζωής του καθενός. Έτσι και έχει γραφτεί: «Διότι ενώπιον των οφθαλμών του Θεού βρίσκονται οι οδοί του ανθρώπου, και αυτός παρατηρεί όλες τις πορείες του».

Τον περιβάλλουν δε με την κατηγορία της βλασφημίας, καθορίζοντας για αυτόν την εσχάτη ποινή και καταδικάζοντάς τον σε θάνατο. Διότι ο νόμος που δόθηκε μέσω του Μωυσή πρόσταζε να υπομένει θάνατο αυτός που εκστόμιζε δυσφημίες κατά του Θεού. Επειδή όμως τόλμησαν αυτό το πράγμα, αποδεικνύει αμέσως ότι είναι Θεός, για να τους ελέγξει πάλι επειδή ασεβούσαν με τρόπο ανυπόφορο. Τι, λέει, διαλογίζεστε μέσα στις καρδιές σας; Λοιπόν, όταν λες, ω Φαρισαίε: Ποιος μπορεί να συγχωρεί αμαρτίες, παρά μόνον ένας, ο Θεός; θα σου πω και εγώ: Ποιος μπορεί να γνωρίζει τις καρδιές και να βλέπει καθαρά τους λογισμούς στο βάθος της διάνοιας, παρά μόνον ο Θεός; Διότι ο ίδιος λέει κάπου μέσω της φωνής των προφητών, ότι «Εγώ είμαι ο Κύριος που εξετάζω καρδιές και δοκιμάζω νεφρούς». Είπε δε κάπου και ο Δαβίδ περί αυτού και ημών: «Αυτός που έπλασε ξεχωριστά τις καρδιές τους». Επομένως, αυτός που γνωρίζει καρδιές και νεφρούς ως Θεός, αυτός συγχωρεί και αμαρτίες ως Θεός. <Για να γνωρίζετε δε ότι εξουσία έχει ο Υιός του ανθρώπου, κ.τ.λ.> (A f. 88, H f. 272) Έπειτα, επειδή με το να πει, «Σου συγχωρούνται οι αμαρτίες», υπάρχει συχνά εύλογη αφορμή για απιστία. διότι ο άνθρωπος δεν βλέπει τις συγχωρημένες αμαρτίες με τα μάτια του σώματος. η αποβολή όμως της νόσου, και το να σηκωθεί και να περπατήσει ο παράλυτος, αποτελεί σαφή απόδειξη της θεοπρεπούς ισχύος, γι' αυτό προσθέτει: «Σήκω, πάρε το κρεβάτι σου, και πήγαινε στο σπίτι σου.» (

ΑΛΛΟ, με απόδειξη, ότι οι μεν άγγελοι είναι δούλοι, ο δε Υιός είναι Δεσπότης. Εάν κανείς δεν δύναται να συγχωρήσει αμαρτίες, παρά μόνο ο Θεός, και ο Υιός τις συγχωρεί, άρα είναι Θεός, και δεν συγκαταλέγεται στα δημιουργήματα. Διότι οι μεν άγγελοι προσεύχονται λέγοντας: «Κύριε παντοκράτορα, έως πότε δεν θα ελεήσεις την Ιερουσαλήμ και τις πόλεις του Ιούδα;». Ο δε Υιός λέει εξουσιαστικά: «Άνθρωπε, σου συγχωρούνται οι αμαρτίες». Δεν είναι επομένως ομογενές το δουλικό προς τον δεσπότη, ούτε εκείνο που ζητά για να λάβει προς Εκείνον που χαρίζει.

Και έτσι δεν άφησε τίποτα από τη φύση μας, το οποίο να μην προσέλαβε Εκείνος που δοκιμάστηκε στα πάντα καθ' ομοιότητα με εμάς, χωρίς αμαρτία. Η δε ψυχή δεν είναι αμαρτία, αλλά έγινε επιδεκτική της αμαρτίας εξαιτίας της αβουλίας· γι' αυτόν τον λόγο την αγιάζει μέσω της ενώσεώς της με τον Εαυτό Του, ώστε μέσω της απαρχής να συναγιάσει ολόκληρο το φύραμα. Για τον λόγο αυτόν και ο άγγελος, αναγγέλλοντας στον Ιωσήφ τον θάνατο των εχθρών του Κυρίου, λέει ότι: «Πέθαναν εκείνοι που ζητούσαν την ψυχή του παιδίου»· και ο Κύριος λέει προς τους Ιουδαίους ότι: «Ζητάτε να με σκοτώσετε, έναν άνθρωπο ο οποίος σας είπε την αλήθεια». Άνθρωπος όμως δεν λέγεται [μόνο] το σώμα του ανθρώπου, αλλά αυτό που συντίθεται και από τα δύο. Και πάλι λέει προς αυτούς ότι: «Οργίζεστε εναντίον μου, επειδή έκανα ολόκληρο τον άνθρωπο υγιή κατά την ημέρα του Σαββάτου;». Φανέρωσε δε το νόημα του «ολόκληρου» στα μεν άλλα Ευαγγέλια, λέγοντας σε εκείνον που καταβιβάστηκε στο μέσον πάνω στο κρεβάτι: «Σου συγχωρούνται οι αμαρτίες», το οποίο αποτελεί ίαση της ψυχής, και το: «Σήκω και περπάτα», το οποίο αναφέρεται στη σάρκα. Στο δε κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο, αφού έδωσε την υγεία στο σώμα, ελευθέρωσε και την ψυχή από τη δική της νόσο, λέγοντας ότι: «Έγινες υγιής, μην αμαρτάνεις πλέον»· εξ αυτού *** αυτός που θεραπεύτηκε και ως προς τα δύο, δηλαδή, εννοώ, στην ψυχή και στο σώμα.

Αναλογίσου επίσης την ταπείνωση του Κυρίου, πώς, ενώ το πλήθος επιθυμούσε να τον αγγίξει, εκείνος προτιμούσε να διαμένει με ευχαρίστηση στις ερήμους και να προσεύχεται. Με αυτόν τον τρόπο, λοιπόν, μας προσέφερε σε όλα υποδείγματα, τόσο για το να προσευχόμαστε ιδιαιτέρως, όσο και για το να αποφεύγουμε τη δόξα. «Και συνέβη σε μία από τις ημέρες αυτές, ενώ αυτός δίδασκε, να κάθονται εκεί Φαρισαίοι και νομοδιδάσκαλοι, οι οποίοι είχαν έρθει από κάθε χωριό της Γαλιλαίας και της Ιουδαίας και από την Ιερουσαλήμ. Και η δύναμη του Κυρίου ενεργούσε στο να τους θεραπεύει. Και ιδού, κάποιοι άνδρες έφερναν πάνω σε κλίνη έναν άνθρωπο ο οποίος ήταν παραλυμένος. Και ζητούσαν να τον φέρουν μέσα και να τον τοποθετήσουν μπροστά του. Και επειδή δεν βρήκαν από ποια είσοδο να τον φέρουν μέσα εξαιτίας του πλήθους, ανέβηκαν στο δώμα και μέσα από τα κεραμίδια τον κατέβασαν μαζί με το κρεβατάκι του στη μέση, μπροστά στον Ιησού. Και βλέποντας την πίστη τους, του είπε: Άνθρωπε, συγχωρούνται οι αμαρτίες σου. Και άρχισαν να διαλογίζονται οι Γραμματείς και οι Φαρισαίοι, λέγοντας: Ποιος είναι αυτός που ξεστομίζει βλασφημίες;»

«Για να γνωρίζετε όμως ότι ο Υιός του ανθρώπου έχει εξουσία επί της γης να συγχωρεί αμαρτίες, είπε στον παραλυτικό: Σε σένα λέω, σήκω, και αφού πάρεις το κρεβάτι σου, πήγαινε στο σπίτι σου. Και αμέσως, αφού σηκώθηκε μπροστά τους, πήρε αυτό στο οποίο ήταν ξαπλωμένος και έφυγε για το σπίτι του δοξάζοντας τον Θεό. Και έκσταση κατέλαβε τους πάντες. Και δόξαζαν τον Θεό, και γέμισαν από φόβο, λέγοντας: Είδαμε παράδοξα πράγματα σήμερα.» Έπρεπε, αφού είχαν συγκεντρωθεί οι εχθροί, να επιτελέσει ο Κύριος ένα πιο καινοφανές θαύμα. Θεραπεύει, λοιπόν, έναν άνθρωπο που έπασχε από δυσίατη νόσο, ώστε δια της ίασης ενός τέτοιου νοσήματος να θεραπεύσει και τη δυσθεράπευτη μανία των Φαρισαίων. Πρώτα, λοιπόν, θεραπεύει τα της ψυχής, λέγοντας: «Σου συγχωρούνται οι αμαρτίες», για να μάθουμε ότι τα περισσότερα από τα αρρωστήματα γεννιούνται από τις αμαρτίες· έπειτα θεραπεύει και τα του σώματος, βλέποντας την πίστη εκείνων που τον έφεραν.