Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ 6:12

Πώς, λοιπόν, κατηγορείς τον Χριστό επειδή θέλει να ελεήσει και να ευεργετήσει μια ψυχή ακόμη και την ημέρα του Σαββάτου; Και όταν θελήσουμε να εξετάσουμε προσεκτικά τον νόμο που θεσπίστηκε για το Σάββατο, θα διαπιστώσουμε ότι ορίστηκε από τον Θεό για λόγους ελέους· διότι πρόσταξε να αργούν το Σάββατο και να μην καταπιάνονται με κανέναν απολύτως κόπο, αλλά μάλλον να αναπαύονται μαζί τους και τα ίδια τα άλογα ζώα· διότι είπε: «Για να αναπαυθεί ο δούλος σου και η δούλη σου, το βόδι σου, και το υποζύγιό σου, και κάθε ζώο σου». Εκείνος, λοιπόν, που σπλαγχνίζεται και το βόδι και τα υπόλοιπα ζώα, πώς δεν θα ελεούσε έναν άνθρωπο το Σάββατο που είχε περιπέσει σε δεινή και αναπόφευκτη ασθένεια; <Αυτοί όμως κυριεύτηκαν από άνοια.> (A f. 93, G f. 13, H f. 280 b) Δεν σου αρκεί το παράδοξο θαύμα για να πιστέψεις; Τον βλέπεις να ενεργεί θεοπρεπώς και με την ύψιστη εξουσία να θεραπεύει τους ασθενείς, και εσύ από φθόνο και βασκανία κυοφορείς φόνο; <Εξήλθε στο όρος για να προσευχηθεί.> (A f. 93 a b, B f. 62, G f. 13 b, H f. 290 b sq.) Όλα για τη δική μας οικοδομή και για την ωφέλεια όσων πιστεύουν σε αυτόν τα έπραττε ο Χριστός, και καθιστώντας τον εαυτό του κατά κάποιον τρόπο εικόνα της πνευματικής πολιτείας, ήθελε να αναδείξει αληθινούς προσκυνητές.

Αν και είναι πάρα πολλές αυτές οι εκφράσεις οι οποίες, σε όσους δεν είναι αρκούντως διορατικοί, αφαιρούν από τον Υιό το συνάναρχο και το ομότιμο προς τον Πατέρα, καθώς και το ίδιο το δεσποτικό αξίωμα και την ατελεύτητη βασιλεία: «διότι θα υποταγεί, λέει, και ο Υιός», και «πρέπει αυτός να βασιλεύει μέχρι κάποια στιγμή», και «ο Πατέρας είναι μεγαλύτερος», και «η Σοφία έχει κτιστεί», και «αγνοεί κάτι από όσα έχουν δημιουργηθεί από αυτόν», και «από τον εαυτό του δεν μπορεί να κάνει τίποτα», και «έχει κατέλθει όχι για να κάνει το δικό του θέλημα», και «περνούσε τη νύχτα προσευχόμενος στον Θεό», και «έμαθε», και «πρόκοψε», και «υψώθηκε», και «δοξάστηκε», και «έχει τελειωθεί», και όσα ανήκουν στην ταπεινότητα του δικού μας φυράματος, και όσα δηλώνουν την ευγνωμοσύνη, για να το πω έτσι, του γεννήματος προς τον γεννήτορα, και όσα αποτελούν αποδείξεις ότι δεν είναι αντίθεος, και όσα μέσω των έργων της αρετής αποτελούν υποδείγματα για εμάς.

Διότι εκείνοι οι τόποι δεν είχαν τύχει επίσκεψης, μέχρι την κατάβαση του Σωτήρος στους νεκρούς. Γι' αυτό ούτε τα θαυμάσια του Θεού ούτε η δικαιοσύνη, δηλαδή ούτε τα σημεία ούτε ο νόμος, αναμενόταν να γίνουν γνωστά σε αυτούς. Επαναλαμβάνει δε πολλές φορές τα ίδια λόγια, επειδή θέλει να καταδείξει ότι η οικονομία του πάθους ήταν απαραίτητη, ως συμφέρουσα συγχρόνως και για τους νεκρούς και για τους ζωντανούς. «Και εγώ προς εσένα, Κύριε, έκραξα, και το πρωί η προσευχή μου θα σε προφθάσει». Επειδή δηλαδή ήταν Υιός ομότιμος με τον Πατέρα, όταν προσευχόταν, αναγκαστικά η προσευχή του τον προλάβαινε, σαν να έτρεχε για να συναντήσει εκείνον προς τον οποίο απευθυνόταν. Εύλογα δε πρόσθεσε και τον χρόνο, ώστε και από αυτό να μάθεις ότι τα όσα εκθέτει συμφωνούν με τα Ευαγγέλια. Διότι λέει ο Λουκάς: «Εκείνες τις ημέρες βγήκε στο όρος για να προσευχηθεί και διανυκτέρευε προσευχόμενος στον Θεό». Και για ποιον λόγο προσευχόταν με κραυγή, το δείχνουν σαφώς τα εξής, διότι αποτελούν λόγια κάποιου που μεσιτεύει: «Γιατί, Κύριε, απωθείς την ψυχή μου [την ευχή μου], και αποστρέφεις το πρόσωπό σου από εμένα;» Αυτά λοιπόν τα έλεγε αναλαμβάνοντας το δικό μας πρόσωπο, το οποίο ο Θεός αποστρεφόταν εξαιτίας της παρακοής, και απωθούσε τη δική μας ψυχή, επειδή, για όσα παρέβη, κατηγορούσε τον δημιουργό.

Διότι λέγει και ο ευαγγελιστής Λουκάς: «Και ο Ιησούς διανυκτέρευε στην προσευχή του Θεού», διδάσκοντάς μας να κάνουμε τούτο. Αυτό έπραξε και ο θείος απόστολος μαζί με τον Σίλα. Διότι, όντας δεσμώτης μαζί με τον Σίλα, και δεμένος στο ξύλο μετά από κακώσεις και μαστιγώσεις, συνδύασε την προσευχή με την υμνωδία, και τρύγησε τον καρπό της καλής αγρυπνίας· διότι απήλαυσαν τη θεία δωρεά. «Εγώ είμαι μέτοχος όλων εκείνων που σε φοβούνται, και εκείνων που τηρούν τις εντολές σου». Ο δε Σύμμαχος αντί της λέξης «Μέτοχος», χρησιμοποίησε το «Συνημμένος»· ο δε Σύρος, το «Φίλος». Διότι, αποστρεφόμενος εκείνους που προτιμούν τα αντίθετα από τα δικά σου προστάγματα, είχα ως κοινωνούς και οικείους εκείνους που εκτιμούσαν βαθύτατα τον φόβο σου και επέλεγαν να ζουν σύμφωνα με τον νόμο. Αυτό το είπε και σε άλλον ψαλμό: «Σε εμένα δε, τιμήθηκαν πάρα πολύ οι φίλοι σου, Θεέ». Σύμφωνα με την Παροιμία, λοιπόν, ακούσαμε: «Εκείνος που συμπορεύεται με σοφούς, θα γίνει σοφός· ενώ εκείνος που συμπορεύεται με άφρονες, θα γίνει γνωστός». Όσοι λοιπόν διαθέτουν τη φιλοξενία του Αβραάμ, έχουν γίνει μέτοχοί του· ομοίως και όσοι διαθέτουν τον ζήλο του Ηλία, και την πραότητα του Μωυσή και του Δαβίδ· ενώ όσοι έχουν γίνει μιμητές κακών έργων, ακούνε: «Εάν έβλεπες κλέφτη, συνέτρεχες με αυτόν, και με μοιχό έθετες τη μερίδα σου». Ας μη γίνουμε, λοιπόν, αδελφοί, συμμέτοχοι αυτών, αλλά εκείνων που έπραξαν τα αγαθά. Διότι με πολλούς τρόπους χάθηκαν ορισμένοι διαπράττοντας αμαρτίες, συμπαρασύροντας στην απώλεια και άλλους μαζί τους.

Γι' αυτό, λοιπόν, έωλη και μάταιη φαίνεται απέναντι στον ορθό λόγο αυτή η πρόφαση των αληθειών που επαινείς. Εξάλλου, πρέπει να σκεφτείς και τούτο, ότι από τη στιγμή που αφιέρωσες μια φορά τη ζωή σου στον Χριστό τον Θεό, σύμφωνα με κάθε δικαιοσύνη, δεν έχεις το δικαίωμα να την ξοδεύεις σε τίποτα άλλο, παρά μόνο στη λατρεία Εκείνου και στη μελέτη των θείων· αν όμως κάνεις το αντίθετο, ας σε πείσουν ότι γίνεσαι κατά κάποιον τρόπο και εσύ κλέφτης και ιερόσυλος της αφιερωμένης στον Θεό ζωής σου, ο Ανανίας και η Σαπφείρα, και ο Άχαρ, ο υιός του Χαρμί, εκ των οποίων οι μεν πέθαναν αιφνιδίως, ο δε λιθοβολήθηκε παγγενεί. Να φαντάζεσαι πάντοτε και να συλλογίζεσαι τον μοναχικό βίο ως κάτι μέγα και ουράνιο, του οποίου αρχηγός αναδείχθηκε ο ίδιος ο Υιός του Θεού, άλλοτε στο όρος Θαβώρ, άλλοτε στο Σαραντάριο και άλλοτε στο όρος των Ελαιών, περνώντας τον περισσότερο χρόνο Του σε ερήμους, διαμένοντας έξω από τις πόλεις και διανυκτερεύοντας προσευχόμενος στον Θεό, όπως αναφέρουν οι θείοι Ευαγγελιστές. Να θυμάσαι ότι και ο ονομαστός για τη φιλοσοφία του Ευγένιος, τον οποίο εσύ θαυμάζεις, πήγε στην Πετσέρσκα και προσκύνησε τα λείψανα των εκεί αγίων Ασκητών. Βλέπεις τι μεγαλείο έχει η ζωή των οσίων, ώστε ακόμη και μετά θάνατον να πέφτουν στα πόδια τους οι φιλόσοφοι του κόσμου;

Διότι υπήρξε εποχή που η ανθρώπινη φύση είχε την εργασία του καλού, και το χέρι της, δηλαδή την ενεργητική της δύναμη, υγιές. Έπειτα, αφού την έχασε, με τη χάρη του Χριστού την ανέκτησε, και αποκαταστάθηκε στο προηγούμενο αγαθό. «Συνέβη δε εκείνες τις ημέρες να ανέβει στο όρος για να προσευχηθεί. Και διανυκτέρευε προσευχόμενος στον Θεό. Και όταν ξημέρωσε, προσκάλεσε τους μαθητές του. Και αφού εξέλεξε από αυτούς δώδεκα, τους οποίους και ονόμασε αποστόλους·