Πατερικές αναφορές στο ΜΑΛΑΧΙΑΣ 3:7

Διότι, για όσο διάστημα δεν αναζητούμε ακόμη τον Θεό μέσω των αγαθών τρόπων και της ορθότητας της πίστεως, βρισκόμαστε, κατά κάποιον τρόπο, πίσω από το πρόσωπό Του. Όταν όμως, έχοντας διψάσει για τον θείο Του νόμο, ακολουθήσουμε τα ίχνη της άγιας και εξαίρετης οδού της δικαιοσύνης, τότε οπωσδήποτε θα μας επισκεφθεί, ανακράζοντας εκείνο που έχει γραφτεί: «Επιστρέψτε σε εμένα και θα επιστρέψω σε εσάς, λέει ο Κύριος Παντοκράτωρ». Τους λέει λοιπόν: «Τι ζητάτε;»· όχι επειδή το αγνοούσε, πώς θα μπορούσε άλλωστε;

Πρέπει, λοιπόν, με κάθε δύναμη να αποφεύγουμε τα πονηρά, να επιδιώκουμε τα καλύτερα, και να σπεύδουμε να εκτελούμε εκείνα μέσω των οποίων θα μπορούσε κανείς να γεμίσει από κάθε έπαινο και αρετή. Διότι έτσι θα απαλλαγεί και από τα δεινά που θα επιφέρει η θεία οργή σε όσους συνηθίζουν να αμαρτάνουν, και θα αξιωθεί τα βραβεία και τη δόξα που θα δωρίσει ο Θεός σε εκείνους που τον αγαπούν. «Διότι εγώ είμαι ο Κύριος ο Θεός σας και δεν έχω αλλοιωθεί· και εσείς, υιοί του Ιακώβ, δεν απέχετε από τις αμαρτίες των πατέρων σας, παρεκκλίνατε από τα προστάγματά μου και δεν τα τηρήσατε.» Τους απομακρύνει πάλι από ανόσιες σκέψεις και επιπλέον από ανάλογα λόγια. Διότι το να νομίζει κανείς πως, είτε ο Θεός των όλων έχει μεταστραφεί από το να επιθυμεί τα αγαθά προς το αντίθετο, είτε ότι δεν αγαπά πλέον τη δικαιοσύνη αλλά επιδοκιμάζει τους εραστές της φαυλότητας, πώς δεν αποδεικνύει αμάθεια, ή μάλλον κάτι εντελώς παράλογο και ανόσιο και γεμάτο από τη μέγιστη ασέβεια; Όταν λοιπόν δείτε να καλούνται σε κρίση, λέει, και τις μάγισσες ανάμεσά σας, δηλαδή αυτές που χρησιμοποιούν επωδές (και πρόκειται βέβαια για γύναια που ψιθυρίζουν μαγικά λόγια και βωμολοχούν) και εκείνους που διαπράττουν άλλα κακά, τότε, λέει, θα κατανοήσετε μέσα από τα ίδια τα γεγονότα ότι εγώ είμαι ο Κύριος ο Θεός σας, ο οποίος και παλαιότερα και τώρα είμαι ταυτόχρονα και αγαθός και φίλος της αρετής. Διότι εγώ δεν γνωρίζω τροπή ή αλλοίωση.

Αλλά εγώ παραμένω διαπαντός και αμετάβλητα αυτό που είμαι. Εσείς όμως, λέει, αν και κατάγεστε από τον Ιακώβ, έναν άνδρα φιλόθεο και αγαθό, ο οποίος πάντοτε μισούσε την ανυποταξία και υπηρετούσε τον Θεό, δεν γίνατε ζηλωτές των δικών του τρόπων. Μιμηθήκατε μάλλον την απείθεια και τον δύστροπο χαρακτήρα των πατέρων σας, οι οποίοι, εξαιτίας αυτής ακριβώς της αιτίας, οδηγήθηκαν στην αιχμαλωσία, εγκαταλείποντας την πατρίδα που τους γέννησε, και υποδουλώθηκαν στους εχθρούς που τους κυρίευσαν. Παρεκκλίνατε και εσείς από τους νόμους μου και δεν τους τηρήσατε. Επομένως, ο μεν Θεός είναι πάντοτε αναλλοίωτος και τρόπον τινά ριζωμένος στο αγαθό και ακλόνητος στη δικαιοσύνη· εκείνοι όμως σχεδόν σαν να έχουν διατηρήσει το αναλλοίωτο στην κακία, αναδείχθηκαν άριστοι μιμητές της ανοσιότητας των πατέρων τους.

Έτσι, λοιπόν, ο Τελώνης, στεκόμενος από μακριά, δεν ήθελε ούτε τα μάτια του να σηκώσει προς τον ουρανό, αποδεικνύοντας με τον τρόπο και τη στάση του την προσωπική του καταδίκη και αυτομεμψία. Διότι θεωρούσε τον εαυτό του ανάξιο και του ουρανού και του επίγειου ιερού. Γι' αυτόν τον λόγο, στο μεν ιερό στεκόταν στα πρόθυρα, προς δε τον ουρανό δεν τολμούσε ούτε καν να ατενίσει, πόσο μάλλον προς τον Θεό του ουρανού. Αντιθέτως, από τη σφοδρή του κατάνυξη, χτυπώντας το στήθος του και παρουσιάζοντας έτσι τον εαυτό του άξιο τιμωρίας, πενθώντας βαριά και αναπέμποντας στεναγμούς και σκύβοντας το κεφάλι σαν κατάδικος, αποκαλούσε τον εαυτό του αμαρτωλό και επιζητούσε με πίστη τον εξιλασμό, λέγοντας: «Θεέ μου, σπλαχνίσου με τον αμαρτωλό». Διότι πίστεψε σε Εκείνον που λέει: «Επιστρέψτε σε μένα και θα επιστρέψω σε εσάς», και στον προφήτη που μαρτυρεί: «Είπα, θα εξομολογηθώ στον Κύριο την ανομία μου, και εσύ συγχώρησες την ασέβεια της καρδιάς μου».

Αυτός είναι κοντά σε όσους τον επικαλούνται, εάν δεν κραυγάζουν μόνο με το στόμα, αλλά και με τη διάνοια, επιστρέφοντας προς αυτόν με τα έργα και τις πράξεις τους. «Διότι επιστρέψτε σε εμένα και θα επιστρέψω σε εσάς, λέγει ο Κύριος, και τις ανομίες σας δεν θα τις θυμηθώ πλέον». Εάν πάντως εμείς είτε αποφύγουμε αυτές αμετάκλητα, είτε εξιλεώσουμε το θείο μέσω της εξομολογήσεως και της έμπρακτης μετάνοιας που αντισταθμίζει τα παραπτώματά μας, καθιστώντας τον ευμενή απέναντί μας με ενεργό ταπείνωση, ώστε, καθώς η φιλανθρωπία του Θεού δείχνει ανοχή και αναπληρώνει τις ελλείψεις μας, στο παρόν μεν να απαλλαγούμε από αυτή τη θεία οργή και από αυτόν τον άωρο και μαζικό θάνατο και την πανωλεθρία που προκαλείται από αυτόν, και στον μέλλοντα αιώνα να επιτύχουμε την αθάνατη ζωή, προς δόξαν του μόνου ζωοδότη Χριστού, στον οποίο ταιριάζει δόξα, κράτος, τιμή και προσκύνηση μαζί με τον άναρχο Πατέρα του και το ζωοποιό Πνεύμα, νυν και αεί και στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

Πώς όμως θα εξομολογηθώ; Μιμούμενος τον άσωτο, προσπίπτοντας και κραυγάζοντας προς τον Κύριο με συντετριμμένη καρδιά και πνεύμα ταπεινώσεως: αμάρτησα στον ουρανό και ενώπιόν σου, δέξου με, πατέρα, που μετανοώ. Πώς θα εξομολογηθώ; Απομακρυνόμενος από το παράπτωμα και αποστρεφόμενος με βδελυγμία το αμάρτημα. Διότι, «εάν επιστρέψεις και ταπεινώσεις τον εαυτό σου ενώπιον του Κυρίου και απομακρύνεις από τη ζωή σου την αδικία, ο Παντοκράτωρ θα είναι βοηθός σου»· και, «επιστρέψτε, και θα επιστρέψω σε εσάς, λέει ο Κύριος ο Παντοκράτωρ». Πώς θα εξομολογηθώ; Επιστρέφοντας με όλη μου την καρδιά και ταπεινωνόμενος με νηστεία, με θρήνο και με διάρρηξη της καρδιάς. Διότι, «τώρα, λέει ο Κύριος ο Θεός μας, επιστρέψτε προς εμένα με όλη σας την καρδιά, με νηστεία, με κλαυθμό και με θρήνο, και διαρρήξτε τις καρδιές σας και όχι τα ενδύματά σας, και επιστρέψτε προς τον Κύριο τον Θεό σας, διότι είναι ελεήμων και οικτίρμων, μακρόθυμος και πολυέλεος». Πώς θα εξομολογηθώ; Ελεώντας τον πτωχό και τον πένητα και συγχωρώντας τα σφάλματα του πλησίον. Διότι, λέει, «αυτός που ελεεί θα ελεηθεί»· και, «συγχωρήστε και θα σας συγχωρεθεί»· και, «η ελεημοσύνη του ανθρώπου είναι σαν σφραγίδα μαζί του»· και, «είναι δώρο αγαθό ενώπιον του Υψίστου για εκείνους που την πράττουν».