Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 10:21

Τότε ο Ιησούς οδηγήθηκε στην έρημο από το Πνεύμα, για να πειραστεί από τον διάβολο. Ιδού, εγώ σας αποστέλλω σαν πρόβατα ανάμεσα σε λύκους. Γίνετε, λοιπόν, φρόνιμοι σαν τα φίδια και ακέραιοι σαν τα περιστέρια. Να προσέχετε δε από τους ανθρώπους. Διότι θα σας παραδώσουν σε συνέδρια, και μέσα στις συναγωγές τους θα σας μαστιγώσουν. Θα οδηγηθείτε δε και ενώπιον ηγεμόνων και βασιλέων εξαιτίας μου, προς μαρτυρία σε αυτούς και στα έθνη. Και έπειτα από λίγο· Θα παραδώσει αδελφός τον αδελφό σε θάνατο, και ο πατέρας το παιδί του· και θα επαναστατήσουν τα παιδιά εναντίον των γονέων τους, και θα τους θανατώσουν. Και θα είστε μισητοί από όλους εξαιτίας του ονόματός μου· εκείνος, όμως, που θα υπομείνει μέχρι τέλους, αυτός θα σωθεί...

Ματθ. 10, 19-22 Υποσχέθηκε δε να δώσει τη διαλεκτική χάρη ακριβώς εκείνη την ώρα, ώστε να φανερωθεί το χάρισμα του Πνεύματος. Διότι, αν το είχε δώσει από πριν μέσω της εμπειρίας, το γεγονός θα θεωρούνταν έργο της ανθρώπινης φύσης και επιδεξιότητας. Εξάλλου, δεν επρόκειτο να μισούνται «από όλους», αλλά από πολλούς, ιδίως εκείνο τον καιρό. Γι' αυτό χρησιμοποίησε το «από όλους» αναφερόμενος στην πλειονότητα, αφού όσοι αποδέχονταν τον λόγο τους αγαπούσαν.

Καίτοι, λέει, αυτός θα διαχωρίσει αναμεσά σε αδελφούς. Μέσω αυτών μας προαναγγέλλει τον Κύριό μας Ιησού Χριστό. Διότι αυτός είναι η παράκληση όλων, ο τρόπος της θεραπείας· αυτόν προόρισε ο Πατέρας προ αιώνιων χρόνων ως Σωτήρα και Λυτρωτή σε αυτούς που κρατούνταν από τον θάνατο. Γι' αυτόν είπε ότι διαχωρίζει ανάμεσα σε αδελφούς. Και τι ακριβώς είναι αυτό, έχουμε ακούσει να το λέει ο ίδιος ο Σωτήρας όλων μας Χριστός: «Μη νομίσετε ότι ήλθα να βάλω ειρήνη επί της γης· δεν ήλθα να βάλω ειρήνη, αλλά μάχαιρα. Διότι ήλθα να διχάσω άνθρωπο εναντίον του πατέρα του, και θυγατέρα εναντίον της μητέρας της, και νύφη εναντίον της πεθεράς της· και εχθροί του ανθρώπου θα είναι οι οικείοι του». Και πάλι, προαναγγέλλοντας τα μέλλοντα κάπου στους αγίους μαθητές, λέει: «Θα παραδώσει αδελφός αδελφό σε θάνατο, και θα επαναστατήσει πατέρας εναντίον γιων». Επειδή, δηλαδή, κατέλυσε την τυραννία του διαβόλου, και διέσωσε τους πλανεμένους από τις παγίδες της ειδωλολατρίας, τους συνέδεσε τόσο στενά με την αγάπη προς τον Εαυτό Του, ώστε όσοι πίστεψαν να αψηφούν τη φυσική φιλοστοργία, να απαρνούνται αδελφούς, πατέρες, σπίτια και γένη, και να θεωρούν ότι τους είναι υπεραρκετό για κάθε αγαλλίαση το γεγονός ότι έχουν αφοσιωθεί στον Χριστό.

Την προφητική πρόρρηση επιβεβαιώνει και ο ίδιος ο Σωτήρας μας, λέγοντας στα Ευαγγέλια: «Θα παραδώσει αδελφός αδελφό σε θάνατο και πατέρας παιδί, και θα ξεσηκωθούν παιδιά εναντίον γονέων και θα τους θανατώσουν», και πάλι: «Μη νομίσετε ότι ήλθα να φέρω ειρήνη στη γη· σας λέω όχι, αλλά μάλλον διαχωρισμό. Διότι από τώρα και στο εξής θα είναι πέντε σε ένα σπίτι, χωρισμένοι οι τρεις εναντίον των δύο και οι δύο εναντίον των τριών· θα διαχωριστούν πατέρας εναντίον γιου και γιος εναντίον πατέρα, μητέρα εναντίον κόρης και κόρη εναντίον μητέρας, πεθερά εναντίον νύφης και νύφη εναντίον πεθεράς». Διότι σε τι θα διέφεραν αυτά από την προφητική φωνή, η οποία αναφερόμενη στην έλευση του Κυρίου στην Αίγυπτο λέει: «ότι θα ξεσηκωθούν Αιγύπτιοι εναντίον Αιγυπτίων και θα πολεμήσει άνθρωπος εναντίον του αδελφού του»; Και ο «νόμος» της Καινής Διαθήκης του Χριστού εγέρθηκε «εναντίον του νόμου» της πολυθεϊστικής δεισιδαιμονίας, και ο νόμος των ειδωλολατρικών εθνών πολεμούσε τη διδασκαλία του Χριστού, ενώ η «πόλη» και η πολιτεία της εν Χριστώ Εκκλησίας ξεσηκώθηκε απέναντι στα πολιτεύματα των απίστων εθνών. Γι' αυτό έχει ειπωθεί: «πόλη εναντίον πόλης και νόμος εναντίον νόμου».

Πρέπει λοιπόν να αναμένουμε από Αυτόν τη χάρη, να προσδοκούμε τον λόγο, να εκδεχόμαστε τη χάρη της ομολογίας, να ελπίζουμε στην πανοπλία ενάντια στην οποία ο εχθρός είναι ανίσχυρος, διότι κατασκευάζεται από τον Θεό. «Θα παραδώσει αδελφός αδελφό σε θάνατο και πατέρας παιδί και θα επαναστατήσουν παιδιά εναντίον γονέων και θα τους θανατώσουν». Η φύση διαιρείται και η χάρη συνάγεται. Ο πηλός στρατεύεται εναντίον του εαυτού του, αλλά ο Δημιουργός δεν ανέχεται να εγκαταλείψει τον πηλό. Τα πήλινα σκεύη συγκρούονται μεταξύ τους, ώστε να βρεθούν στην ανάγκη του κεραμικού τροχού και έτσι αναγκαστικά να θυμηθούν τον Κεραμέα. «Και θα είστε μισητοί από όλους εξαιτίας του ονόματός μου». Επαρκές για εσάς ως προς τη δόξα, αρκετό ως προς το αξίωμα, όχι μικρό ως προς την πεποίθηση, είναι ότι μισείστε από όλους. Όμως Αυτός που είναι πάνω από όλους δεν ανέχεται να σας προδώσει, αλλά επιμένει να σας αγαπά και να θερμαίνει την αγάπη Του εντονότερα. «Διότι θα είστε μισητοί από όλους εξαιτίας του ονόματός μου. Εκείνος όμως που θα υπομείνει μέχρι τέλους, αυτός θα σωθεί». Άκου τον λόγο, ω πιστέ, και τήρησε την εντολή και καλλιέργησε την υπομονή με επιμέλεια και θέρισε το στάχυ που προέρχεται από αυτήν με πολλή ευφροσύνη. Τρύγησε το σταφύλι, πάτησε τους βότρυς στο πατητήρι.

Εσύ όμως θυμήσου εδώ τα λόγια του Χριστού και θαύμασε την πρόρρησή του· διότι όλα αυτά τα προέλεγε από την αρχή· λέει δηλαδή: «Αδελφός θα παραδώσει αδελφό, και πατέρας παιδί· και θα επαναστατήσουν τα παιδιά εναντίον των γονέων». Προέλεγε δε αυτά τότε για τρεις λόγους· πρώτον μεν, για να μάθουμε τη δύναμή του, και ότι είναι αληθινός Θεός, καθώς προέβλεπε από πριν όσα δεν είχαν ακόμη συμβεί. Το ότι για αυτόν τον λόγο προέλεγε τα μελλούμενα, άκουσέ τον να το λέει: «Γι' αυτό σας τα είπα πριν γίνουν, ώστε όταν γίνουν να πιστέψετε ότι εγώ είμαι». Δεύτερον δε, για να μην πει κανείς από τους εχθρούς ότι αυτά συμβαίνουν επειδή τα αγνοεί ή επειδή είναι ανίσχυρος· διότι εκείνος που τα προέβλεψε από την αρχή μπορούσε και να τα εμποδίσει· δεν τα εμπόδισε όμως, για να γίνουν λαμπρότερα τα στεφάνια. Γι' αυτό τα προέλεγε αυτά, αλλά τα προείπε και για έναν άλλο, τρίτο λόγο. Ποιος είναι άραγε αυτός; Για να κάνει ελαφρύτερο τον αγώνα για όσους βρίσκονται στο σκάμμα· διότι τα μεν απροσδόκητα δεινά, όποια κι αν είναι, φαίνονται σκληρά και αφόρητα, ενώ εκείνα που αναμένονταν και είχαν μελετηθεί εκ των προτέρων, γίνονται ελαφρά και εύκολα.

Διότι, λέγει, θα παραδώσει αδελφός τον αδελφό σε θάνατο, και ο πατέρας το παιδί, και θα εξεγερθούν τα παιδιά εναντίον των γονέων και θα τους θανατώσουν. Πώς λοιπόν οι υπόλοιποι, λέγει, θα πιστέψουν, όταν δουν εξαιτίας μας να θανατώνονται παιδιά από πατέρες, και αδελφοί από αδελφούς, και τα πάντα να γεμίζουν από μιάσματα; Διότι, άραγε, δεν θα μας αποδιώξουν από παντού σαν καταστροφικούς δαίμονες, σαν μιαρούς και λυμεώνες της οικουμένης, βλέποντας τη γη να γεμίζει από συγγενικά αίματα και από τέτοιους φόνους;

Και ως προς την απολογία τους, τους προτρέπει να έχουν θάρρος. Και αλλού μεν λέει: «Εγώ θα σας δώσω στόμα και σοφία»· εδώ όμως λέει: «Το Πνεύμα του Πατρός σας είναι εκείνο που θα μιλάει μέσα σας», ανυψώνοντάς τους στο αξίωμα των προφητών. Γι' αυτό, όταν ανέφερε τη δύναμη που τους δόθηκε, τότε πρόσθεσε και τα δεινά, τους φόνους και τις σφαγές. Διότι, λέει, «θα παραδώσει αδελφός τον αδελφό σε θάνατο, και ο πατέρας το παιδί, και θα επαναστατήσουν τα παιδιά εναντίον των γονέων, και θα τους θανατώσουν». Και δεν σταμάτησε ούτε σε αυτό, αλλά πρόσθεσε και το πολύ πιο φρικτό, ικανό να κλονίσει και βράχο, ότι «Και θα είστε μισητοί από όλους». Και εδώ πάλι η παρηγοριά βρίσκεται προ των πυλών· διότι, λέει, «για το όνομά μου θα τα υποστείτε αυτά». Και μετά από αυτό, πάλι κάτι άλλο: «Εκείνος δε που θα υπομείνει μέχρι τέλους, αυτός θα σωθεί». Αυτά βέβαια και από μόνα τους ήταν ικανά να ανορθώσουν το φρόνημά τους, εφόσον επρόκειτο να αναπτυχθεί τόση δύναμη μέσω του κηρύγματος, ώστε να καταφρονείται η ίδια η φύση, να απορρίπτεται η συγγένεια και να προτιμάται από όλα ο λόγος του Θεού, ο οποίος κατατροπώνει τα πάντα. Διότι, εάν η τυραννία της φύσεως δεν έχει τη δύναμη να αντισταθεί σε αυτά, αλλά διαλύεται και καταπατείται, τι άλλο θα μπορέσει να υπερισχύσει εναντίον σας; Βεβαίως, το γεγονός ότι θα γίνουν αυτά, δεν σημαίνει πως η ζωή σας θα είναι αμέριμνη, αλλά θα έχετε ως κοινούς πολεμίους και εχθρούς όλους τους κατοίκους της οικουμένης.

Βλέπεις, αυτό σημαίνει να είναι κανείς φρόνιμος, το να προσέχει και να μη δίνει αφορμή σε όσους θέλουν να τον θλίβουν, αλλά να διαχειρίζεται με σύνεση τις υποθέσεις του. Αν ο διώκτης ζητά χρήματα, αν ζητά τιμή, δώσε τα, για να μην έχει αφορμή. Αν όμως σου αφαιρεί την πίστη, φύλαξε το κεφάλι σου. Και δεν πρόκειται να στείλει τους μαθητές μόνο προς τους Ιουδαίους, αλλά και προς τα έθνη, γι' αυτό και λέει: "Εις μαρτύριον σε αυτούς και στα έθνη", δηλαδή για τον έλεγχο αυτών που δεν πιστεύουν. "Όταν όμως σας παραδώσουν, μην μεριμνήσετε πώς ή τι θα μιλήσετε, διότι θα σας δοθεί εκείνη την ώρα το τι θα πείτε. Διότι δεν είστε εσείς που μιλάτε, αλλά το Πνεύμα του Πατρός σας, το οποίο μιλάει μέσα σας." Για να μην πουν: "Και πώς θα μπορέσουμε να πείσουμε σοφούς, όντας απλοϊκοί;", τους προτρέπει να έχουν θάρρος και να μην μεριμνούν. Διότι, όταν πρόκειται να συζητήσουμε μεταξύ πιστών, οφείλουμε να προμελετούμε και να είμαστε έτοιμοι για απολογία, όπως συμβουλεύει ο Πέτρος. Όταν όμως βρισκόμαστε ανάμεσα σε όχλους και μαινόμενους βασιλείς, μας υπόσχεται τη δική Του δύναμη, για να μη φοβηθούμε. Διότι το να ομολογούμε την πίστη είναι δικό μας έργο, ενώ το να απολογούμαστε με σοφία είναι του Θεού. Και για να μην υποθέσεις ότι η ικανότητα για τις απολογίες είναι κάτι το φυσικό, λέει: "Δεν μιλάτε εσείς, αλλά το Πνεύμα". "Θα παραδώσει δε αδελφός αδελφό σε θάνατο, και πατέρας παιδί. Και θα επαναστατήσουν παιδιά εναντίον γονέων, και θα τους θανατώσουν."

Θα παραδώσει αδελφός αδελφό σε θάνατο, και πατέρας παιδί, και θα επαναστατήσουν παιδιά εναντίον γονέων, και θα τους θανατώσουν. Και θα είστε μισητοί από όλους εξαιτίας του ονόματός μου. Εκείνος όμως που θα υπομείνει μέχρι τέλους, αυτός θα σωθεί.» Διότι, προτού να ξεσπάσει εντελώς ο πόλεμος, τι δεν έπαθαν από αυτούς οι απόστολοι, παριστάμενοι σε δικαστήρια και οδηγούμενοι σε βασιλείς, τον Ηρώδη και τον Αγρίππα και τον Νέρωνα; Μην προμεριμνάτε, λοιπόν, τι θα απολογηθείτε, αλλά εκείνη την ώρα το Άγιο Πνεύμα θα σας δώσει αυτά που θα πείτε.