Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 22:15

Το ότι επέλεξε όχι μόνο να περιβληθεί σάρκα, αλλά και το ότι, αφενός έγινε, αφετέρου νομίστηκε παιδί ταπεινών γονέων, κατά την επίγεια μορφή Του· έγινε δηλαδή τέκνο της μητέρας, ενώ θεωρήθηκε τέκνο του λεγόμενου πατέρα. Δείγμα δε φρονήσεως είναι το ότι άλλοτε μεν αναιρούσε τους Σαδδουκαίους, οι οποίοι επιχειρούσαν να χλευάσουν την ανάσταση με την επινοημένη ιστορία των επτά αδελφών που πέθαναν έχοντας την ίδια σύζυγο· άλλοτε πάλι καταντρόπιαζε τους μαθητές των Φαρισαίων μαζί με τους Ηρωδιανούς, όταν αυτοί, προβάλλοντας το διλημματικό ερώτημα εάν πρέπει να δώσουν φόρο στον Καίσαρα ή όχι, λάμβαναν μια επιδέξια απάντηση, ικανή να καταρρίψει την ανοησία τους και στις δύο κατευθύνσεις, καθώς τους πρόσταζε όχι απλώς να δώσουν, αλλά να αποδώσουν.

Ματθ. 22, 15 Διότι, επειδή είδαν ότι οι ακόλουθοι του Θευδά και του Ιούδα — διά των λόγων αυτών να εμβάλουν σε τέτοιου είδους υποψία.

Πάλι δε, επιτίθενται σαν αντίδικοι (διότι είναι προσκολλημένοι στο ιουδαϊκό φρόνημα και δεν διαφέρουν σε τίποτα από εκείνους, παρά μόνο στο όνομα) οι νέοι Ιουδαίοι που πάλι εφορμούν εναντίον μας, αναζητώντας κάποια λόγια κατά του Σωτήρα, «για να τον παγιδεύσουν με τα λόγια του», όπως είπε το άγιο Ευαγγέλιο, και λένε: Έλεγε πάνω στον σταυρό «ηλί, ηλί, λιμά σαβαχθανί, δηλαδή Θεέ μου, Θεέ μου, γιατί με εγκατέλειψες;» Και βλέπεις, λένε, να παρακαλεί οικτρά και να οδύρεται και να λέει: «γιατί με εγκατέλειψες;». Και δεν γνωρίζουν, αυτοί που έχουν σκοτισμένη τη διάνοια από αυτό το δηλητήριο της μανίας του Αρείου και στερούνται τη γνώση του Θεού, ότι πρέπει όλα τα ανθρώπινα πάθη να ομολογούνται στον Κύριο κατά την αληθινή ένσαρκη παρουσία του. Και καταρχάς ξεχνούν αυτά που οι ίδιοι πιστεύουν για αυτόν, πηδώντας από το ένα στο άλλο, χωρίς να έχουν καμία σταθερότητα. Διότι, πώς είναι δυνατόν να έχουν όσοι δεν διαθέτουν σώφρονα διάνοια; Επειδή άλλοτε μεν θέλουν να τον αποκαλούν Σωτήρα και Κύριο και Χριστό και ότι υπάρχει προ πάντων των αιώνων και Δεσπότη αγγέλων και αρχαγγέλων, διά του οποίου δημιουργήθηκαν τα πάντα, οι αρχές και οι εξουσίες, οι άγγελοι και οι αρχάγγελοι, οι ουρανοί και τα πάντα, η γη και όλοι οι άνθρωποι και όλα τα επί της γης, η θάλασσα και όσα υπάρχουν μέσα σε αυτήν.

ΟΜΙΛΙΑ Οʹ. Τότε πορεύτηκαν οι Φαρισαίοι και έκαναν συμβούλιο για να τον παγιδεύσουν με τα λόγια του. Αʹ. Τότε, πότε δηλαδή; Όταν ακριβώς έπρεπε να κατανυγούν, όταν έπρεπε να εκπλαγούν για τη φιλανθρωπία του, όταν έπρεπε να φοβηθούν τα μέλλοντα, όταν έπρεπε από τα παρελθόντα να πιστέψουν και για τα μελλοντικά. Διότι τα όσα είχαν ειπωθεί διαλαλούνταν από τα ίδια τα γεγονότα. Επειδή, πράγματι, και οι τελώνες και οι πόρνες πίστεψαν, και οι προφήτες και οι δίκαιοι θανατώθηκαν, και εξαιτίας αυτών έπρεπε να μην αντιλέγουν ούτε για τον δικό τους όλεθρο, αλλά να πιστέψουν και να συνετιστούν. Όμως, ούτε κι έτσι σταματά η κακία τους, αλλά κοιλοπονά και προχωρά περαιτέρω. Και επειδή δεν μπορούσαν να τον συλλάβουν (διότι φοβούνταν τα πλήθη), ακολούθησαν άλλη οδό, με σκοπό να τον ρίξουν σε κίνδυνο και να τον καταστήσουν υπόλογο για δημόσια αδικήματα. Διότι του στέλνουν τους μαθητές τους μαζί με τους Ηρωδιανούς, λέγοντας: «Διδάσκαλε, γνωρίζουμε ότι είσαι αληθινός και διδάσκεις την οδό του Θεού με αλήθεια, και δεν σε μέλει για κανέναν· διότι δεν κοιτάζεις πρόσωπα ανθρώπων».

Ο Σαούλ έσκισε το ιμάτιο του Σαμουήλ, και τι έπαθε; Ο Θεός έσκισε τη βασιλεία του και την έδωσε στον πραότατο Δαβίδ. Η Ιεζάβελ καταδίωξε τον Ηλία, και οι σκύλοι λούστηκαν στο αίμα της. Ο Ηρώδης θανάτωσε τον Ιωάννη, και καταφαγώθηκε από τα σκουλήκια και ξεψύχησε. Και τώρα ο μακάριος Γερμανός, που αστράφτει με τον βίο και τον λόγο του, ραπίστηκε και εξορίστηκε, καθώς και πάρα πολλοί άλλοι επίσκοποι και πατέρες, των οποίων τα ονόματα δεν γνωρίζουμε. Δεν είναι ληστρικό αυτό; Ο Κύριος, όταν τον πλησίασαν οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι για να τον βάλουν σε πειρασμό και να τον παγιδεύσουν στα λόγια του, και τον ρώτησαν αν «επιτρέπεται να δώσουν φόρο στον καίσαρα», αποκρίθηκε σε αυτούς: «Φέρτε μου ένα νόμισμα». Όταν του το έφεραν, είπε: «Τίνος εικόνα έχει;» Και όταν εκείνοι απάντησαν «Του καίσαρα», λέει: «Αποδώστε τα του καίσαρα στον καίσαρα και τα του Θεού στον Θεό». Υπακούμε σε εσένα, βασιλιά, στα ζητήματα της βιοτικής ζωής, στους φόρους, στα τέλη, στις συναλλαγές, σε όλα εκείνα για τα οποία σου έχουν ανατεθεί οι υποθέσεις μας· στην εκκλησιαστική τάξη, όμως, έχουμε τους ποιμένες που μας δίδαξαν τον λόγο και καθόρισαν την εκκλησιαστική θεσμοθεσία. Δεν μετακινούμε τα αιώνια όρια που έθεσαν οι πατέρες μας, αλλά κρατούμε τις παραδόσεις όπως τις παραλάβαμε· διότι, αν αρχίσουμε να γκρεμίζουμε το οικοδόμημα της Εκκλησίας έστω και σε κάτι μικρό, σιγά σιγά θα καταλυθεί το παν.

Λίγοι είναι και αυτοί που σώζονται και είναι άξιοι να εκλεγούν από τον Θεό· επομένως, έργο του Θεού μεν είναι το να καλεί, το να γίνουμε όμως εκλεκτοί ή όχι, εξαρτάται από εμάς. Δείχνει λοιπόν ότι η παραβολή λέχθηκε για τους Ιουδαίους, οι οποίοι κλήθηκαν μεν, δεν εκλέχθηκαν δε, επειδή δεν υπάκουσαν. «Τότε, αφού έφυγαν οι Φαρισαίοι, έκαναν συμβούλιο για να τον παγιδεύσουν με κάποιο λόγο του· και του αποστέλλουν τους μαθητές τους μαζί με τους Ηρωδιανούς». Αυτό που συνέβαινε ήταν επιβουλή, γι' αυτό και ο Λουκάς τους ονομάζει εγκάθετους, ως σταλμένους κρυφά για να επιβουλευτούν τον Χριστό. Οι Ηρωδιανοί ήταν είτε στρατιώτες του Ηρώδη, είτε εκείνοι που νόμιζαν ότι ο Ηρώδης ήταν ο Χριστός· διότι, επειδή εξέλιπαν οι άρχοντες του Ιούδα και βασίλευσε ο Ηρώδης, νόμισαν ότι αυτός είναι ο Χριστός. Έρχονται λοιπόν οι Φαρισαίοι μαζί με αυτούς για να τον παγιδεύσουν.