Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 22:2

Άλλη θ΄. «Η βασιλεία των ουρανών παρομοιάστηκε με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του υιού του.» Ποιος είναι ο βασιλιάς; Ο Θεός. Ποιος είναι ο υιός; Ο Χριστός. Ποιοι είναι οι προσκεκλημένοι; Οι προφήτες και οι απόστολοι. Ποιοι είναι αυτοί που απείθησαν; Οι Ιουδαίοι. Ποιοι είναι αυτοί που προσήλθαν; Αυτοί που προέρχονται από τα έθνη. Ποιος είναι αυτός που δεν έχει ένδυμα γάμου; Ο Ιούδας, και όσοι σύμφωνα με το παράδειγμά του εισβάλλουν αναξίως στα άγια.

Ματθ. 22, 2. Ονομάζει «γάμο» την ένωση των πιστών με τον Υιό, καλώντας σε αυτόν τους Ιουδαίους, παλαιότερα μεν μέσω των προφητών, αργότερα δε μέσω των μαθητών πριν από το πάθος και την ανάσταση.

Ματθ. 22, 2—5 Αρνήθηκαν να προσέλθουν εκείνοι που προσκλήθηκαν μέσω των πρώτων υπηρετών, οι οποίοι, αφού απέρριψαν τον νόμο που δόθηκε μέσω του Μωυσή, στράφηκαν σε διδασκαλίες ανθρώπων. Ομοίως δε και οι δεύτεροι, που προσκλήθηκαν μετά από εκείνους μέσω των δεύτερων, δηλαδή των αγίων αποστόλων, αφήνοντας κατά μέρος το συμφέρον τους απομακρύνθηκαν όσο το δυνατόν περισσότερο προς αυτό που οι ίδιοι θεωρούσαν σωστό· διότι οι μεν πήγαν στον «δικό τους αγρό», με τον οποίο υποδηλώνεται η απόκτηση των επίγειων αγαθών και η μέριμνα γι' αυτά, άλλοι δε στην «εμπορία», με την οποία πάλι μας φανερώνεται το φιλόπλουτο πάθος και η προσήλωση σε αυτό· διότι η φιλοσαρκία και οι κοσμικές φιληδονίες και οι μάταιοι περισπασμοί και η φροντίδα για τον πλουτισμό, μας στερούν την αιώνια τρυφή και την οικειότητα με τον Θεό.

Διότι προσκολλώμαστε σε αυτόν μέσω της πίστεως και του αγιασμού, και των ηρωικών κατορθωμάτων της ευσέβειας. Και αυτό είναι εορτή και πανήγυρη, και πρόξενος των ανώτατων αγαθών στο τέλος. Γι' αυτό λοιπόν και ο ίδιος ο Σωτήρας και Κύριος των όλων, με παραδειγματικό τρόπο, υποδηλώνει τη δύναμη της δικής του παρουσίας λέγοντας: «Η βασιλεία των ουρανών μοιάζει με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του γιου του, και απέστειλε τους δούλους του για να καλέσουν τους προσκεκλημένους, λέγοντας: 'Ιδού, ετοίμασα το γεύμα μου· οι ταύροι μου και τα θρεφτά ζώα έχουν σφαχτεί, και όλα είναι έτοιμα· ελάτε στους γάμους'». Και κρίνει σωστό να παρομοιάσει την πνευματική κατάσταση με τους σωματικούς γάμους. Διότι είναι γραμμένο ότι «Εκείνος που προσκολλάται στον Κύριο είναι ένα πνεύμα με αυτόν». Επομένως, εφόσον ο Θεός και Πατέρας μας συγκεντρώνει στη νοητή πανδαισία, και μας προσφέρει την πλουσιότατη παράθεση των θείων μαθημάτων —διότι τον ακούσαμε να λέει: «Οι ταύροι μου και τα θρεφτά ζώα έχουν σφαχτεί»—, εμπρός, αφού φορέσουμε τη στολή που ταιριάζει σε αυτούς που εορτάζουν, και αφού στεφανωθούμε με το στεφάνι της πολυειδούς αρετής που μοιάζει σαν να έχει πλεχτεί από ανοιξιάτικα άνθη, και έχοντας ως χοροστάτη τον ίδιο προς τιμήν του οποίου τελούμε την πανήγυρη, ας ψάλουμε λέγοντας: «Ελάτε, ας αγαλλιάσουμε στον Κύριο, ας αλαλάξουμε χαρούμενα στον Θεό τον Σωτήρα μας». Διότι μερικοί βέβαια αγαλλιούν στον κόσμο, παχαίνοντας τη σάρκα τους με την πολυτέλεια των εδεσμάτων.

Ήταν, λοιπόν, σε δόξα παρά τω Θεώ ο Ισραήλ, όντας πρωτότοκος, πλην όμως δεν διαφύλαξε για πάντα την τιμή που είχε απονεμηθεί στα πρωτεία του. Απεναντίας παραχώρησε, τρόπον τινά, τα πρωτοτόκια στον νέο και μεταγενέστερο λαό, δηλαδή στους προερχόμενους από τα έθνη, έχοντας στραφεί υπερβολικά προς τα της σάρκας και του κόσμου. Και πράγματι, όπως διαβάστηκε στις ευαγγελικές παραβολές, «Έκανε γάμους ο βασιλιάς για τον γιο του». Έπειτα παρουσιάστηκαν εκείνοι που προσκαλούσαν στο δείπνο, αναγγέλλοντας στους προσκεκλημένους τα του Θεού, δηλαδή: «Ιδού, ετοίμασα το γεύμα μου, οι ταύροι μου και τα θρεφτάρια είναι σφαγμένα, και όλα είναι έτοιμα· ελάτε στους γάμους. Εκείνοι όμως δεν ήθελαν να έλθουν», λέει. Αλλά ο καθένας προέβαλλε τη δικαιολογία που νόμιζε. Διότι ο μεν έλεγε: «Παντρεύτηκα γυναίκα, θεώρησέ με δικαιολογημένο. Ο δε: Αγρό αγόρασα, και δεν μπορώ να έλθω». Βλέπεις, λοιπόν, πώς μιμήθηκαν τον Ησαύ, έχοντας προτιμήσει την απόλαυση των πρόσκαιρων και σαρκικών πραγμάτων αντί της δόξας του Θεού, και σχεδόν προσφέροντας τα πρωτοτόκια σε άλλους για να τα λάβουν. Διότι αντ' αυτών προσκλήθηκαν αμέσως οι εκ των εθνών που πίστεψαν, και κέρδισαν τη δόξα που οφειλόταν στον Ισραήλ, καθώς βέβαια και την ευλογία, εξαιτίας της ετοιμότητάς τους για υπακοή, και της μεγάλης προθυμίας και εγρήγορσης στο να εκπληρώνουν τα αρεστά στον Θεό.

Και εσείς να είστε όμοιοι με ανθρώπους που περιμένουν τον κύριό τους, πότε θα επιστρέψει από τους γάμους. Σε άλλα σημεία έχει ήδη διδάξει σχετικά με τους γάμους λέγοντας: Ομοίασε η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε γάμους για τον υιό του. Καθώς, λοιπόν, οι γάμοι έχουν ήδη τελεστεί και το συμπόσιο έχει ολοκληρωθεί, ο κύριος επιστρέφει στους άγρυπνους δούλους, οι οποίοι, όταν φθάσει ο ίδιος ο νυμφίος για να παραλάβει τη νύμφη και τους χτυπήσει τη θύρα της ψυχής, με απόλυτη ετοιμότητα θα υπακούσουν και θα του ανοίξουν, όντας διαρκώς άγρυπνοι και προσδοκώντας την παρουσία του.

«Κάποιος άνθρωπος έκανε μεγάλο δείπνο και κάλεσε πολλούς». Αυτή η παραβολή είναι διαφορετική από εκείνη στο κατά Ματθαίον. Διότι εκεί υπάρχει βασιλιάς, και οι γάμοι του υιού του βασιλιά, και πολλοί προσκαλούντες, και οι καλεσμένοι δεν πήγαν, αλλά μάλιστα ύβρισαν και σκότωσαν τους δούλους, και στράτευμα που κινήθηκε εναντίον εκείνων που σκότωσαν τους δούλους, και εκείνος που εκδιώχθηκε από τον γάμο εξαιτίας του ρυπαρού ενδύματος. Εδώ όμως εισάγεται ένας απλός άνθρωπος, και απλώς ένα δείπνο, και μόνο ένας αποστέλλεται για την πρόσκληση, και οι καλεσμένοι απλώς αρνούνται την πρόσκληση, προφασιζόμενοι ασχολίες. Το δε κυριότερο είναι ότι εκείνη μεν είχε λεχθεί στο ιερό προς τους αρχιερείς και τους πρεσβυτέρους του λαού, ενώ αυτή στη Γαλιλαία, στην οικία κάποιου άρχοντα Φαρισαίου. Διότι κάποιος από τους συνδαιτυμόνες, αφού άκουσε το: «Μακάριος θα είσαι, διότι δεν έχουν να σου ανταποδώσουν· διότι θα σου ανταποδοθεί στην ανάσταση των δικαίων»· επειδή η ανάσταση και η βασιλεία του Θεού νοούνται ως ένα και το αυτό. Προς εκείνον, λοιπόν, που είπε: «Μακάριος όποιος φάει άρτο στη βασιλεία του Θεού», το ποιος θα μπορούσε να είναι αυτός ο μακάριος το παρουσιάζει ο Σωτήρας μέσω της παραβολής λέγοντας: «Κάποιος άνθρωπος έκανε μεγάλο δείπνο»· ονομάζοντας πάλι σε αυτά τον εαυτό Του άνθρωπο.

Θα μπορούσε ίσως να νομίσει κανείς ότι πρόκειται για την ίδια παραβολή με εκείνη στον Ματθαίο, στην οποία ένας βασιλιάς τελεί τους γάμους του υιού του και αποστέλλει δούλους για να καλέσουν τους προσκεκλημένους. Εκείνος όμως που δεν προσέχει την ανάγνωση επιφανειακά, αν προσηλώσει τον νου του, θα διαπιστώσει ότι αυτή είναι εντελώς διαφορετική από εκείνη. Διότι η παραβολή στον Ματθαίο, πρώτα από όλα, παρομοίασε τα λεγόμενα με τη βασιλεία των ουρανών· αυτό όμως εδώ δεν αναφέρεται.

Αλλά βέβαια, αυτά έφτασαν στο τέλος τους μετά τη σωτήρια Παρουσία και τα προαναφερθέντα λόγια Του, έπειτα από τα οποία, σε σύντομο χρονικό διάστημα, οι Ρωμαίοι επιτέθηκαν και αφάνισαν τον τόπο. Αυτό ακριβώς φανέρωνε και ο ίδιος ο Σωτήρας, προφητεύοντας το μέλλον μέσα από την παραβολή που έχει ως εξής: «Η βασιλεία των ουρανών μοιάζει με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του γιου του· και απέστειλε τους δούλους του για να καλέσουν τους προσκεκλημένους στους γάμους, αλλά εκείνοι δεν ήθελαν να έλθουν. Πάλι απέστειλε άλλους. Εκείνοι όμως, εκτός από το ότι δεν θέλησαν να ανταποκριθούν, συνέλαβαν τους δούλους, τους εξύβρισαν και τους σκότωσαν». Σε αυτά προσθέτει: «Ο δε βασιλιάς, όταν τα άκουσε, οργίστηκε, και στέλνοντας τα στρατεύματά του εξολόθρευσε εκείνους τους φονιάδες και πυρπόλησε την πόλη τους». Αυτά έχει καταγραφεί ότι τα είπε ο Σωτήρας μέσα στο ίδιο το ιερό, το οποίο τότε ακόμη στεκόταν όρθιο· τα οποία μάλιστα εκπληρώθηκαν σε σύντομο χρονικό διάστημα, όταν ο Βεσπασιανός και ο Τίτος πολιόρκησαν τον τόπο. Κατά την εποχή τους, μάλιστα, δεν αναφέρεται ιστορικά ότι εμφανίστηκε κανένας προφήτης. Επομένως, ο προκείμενος λόγος περιγράφει μια πολιορκία· γι' αυτό και στην αρχή του λέει: «Γιατί, Θεέ, μας απέρριψες έως τέλους;». Μπορεί δε κανείς, με βάση αυτά, να θαυμάσει το μεγαλείο της θεόπνευστης Γραφής, το πώς δηλαδή με θεία πρόγνωση προέβλεψε γεγονότα που συνέβησαν ύστερα από πολύ καιρό.

ΣΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΤΗΣ ΔΕΚΑΤΗΣ ΤΕΤΑΡΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΤΟΥ ΜΑΤΘΑΙΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΠΟΥ ΚΑΛΕΙ ΣΤΟΥΣ ΓΑΜΟΥΣ ΤΟΥ ΥΙΟΥ, στην οποία δίδεται απάντηση και προς αυτούς που λένε, γιατί κάλεσε ο Θεός αυτούς που δεν επρόκειτο καθόλου να υπακούσουν ή να υπακούσουν με τα έργα τους, και γιατί δημιούργησε αυτούς που θα κολαστούν. Από την παραβολή του Κυρίου που αναγινώσκεται σήμερα στο Ευαγγέλιο, θα αναφέρω πρώτα προς την αγάπη σας το τελευταίο της μέρος, ότι πολλοί είναι οι κλητοί, λίγοι όμως οι εκλεκτοί. Διότι αυτό ακριβώς δείχνει ο Κύριος μέσα από όλη την παραβολή, ώστε να φροντίσουμε εμείς να μην είμαστε απλώς από τους κλητούς, αλλά από τους εκλεκτούς. Επειδή, αυτός που δεν είναι από τους εκλεκτούς, αλλά μόνο από τους κλητούς, όχι μόνο εκπίπτει από το ανέσπερο φως, αλλά και οδηγείται στο εξώτερο σκότος. Και αφού δεθεί στα χέρια και στα πόδια, τα μεν πόδια επειδή δεν έτρεξαν προς τον Θεό, τα δε χέρια επειδή δεν έπραξαν τα έργα του Θεού, παραδίδεται στον κλαυθμό και στον βρυγμό των οδόντων.

Δεν βλέπετε τους ιατρούς ότι δεν επιτρέπουν να μένουν νηστικοί εκείνοι που εξαιτίας της ατονίας του στομάχου δεν συγκρατούν αλλά κάνουν εμετό την τροφή; Για ποιον λόγο λοιπόν τους προτρέπουν να τρέφονται; Επειδή η φύση του σώματος λαμβάνει κάτι, έστω και ελάχιστο, από την τροφή, αν και το μεγαλύτερο μέρος των φαγητών αχρηστεύεται με τους εμετούς· γι' αυτόν τον λόγο η ιατρική δικαίως ονομάζεται φιλάνθρωπη. Ώστε και η φιλαγαθία και η φιλανθρωπία του Θεού αποδεικνύεται κυρίως από τούτο: ότι, ενώ είναι πλήθος εκείνοι που δεν σώζονται και λίγοι αυτοί που μεριμνούν για την προσωπική τους σωτηρία, Εκείνος δημιούργησε ολόκληρο το ανθρώπινο γένος, και παρόλο που επρόκειτο να είναι λίγοι οι εκλεκτοί, Εκείνος, λόγω της υπερβάλλουσας φιλανθρωπίας του, κάλεσε τους πάντες. Διότι «μοιάζει», λέει, «η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του Υιού του, και έστειλε τους δούλους του να καλέσουν τους προσκεκλημένους στους γάμους, αλλά εκείνοι δεν ήθελαν να έλθουν». Ως γάμο ονομάζει εδώ την ένωση του Υιού του Θεού με την ανθρώπινη φύση και, μέσω αυτής, με την Εκκλησία μας. Έτσι άλλωστε και ο Παύλος, αφού είπε ότι το μυστήριο του γάμου είναι μέγα, πρόσθεσε: «εγώ όμως το λέω αναφερόμενος στον Χριστό και στην Εκκλησία»· και αλλού πάλι λέει προς εμάς: «σας αρραβώνιασα με έναν άνδρα, για να σας παρουσιάσω ως αγνή παρθένο στον Χριστό».

Ομιλία ΞΘ΄. Και αποκρινόμενος ο Ιησούς είπε πάλι με παραβολές: «Η βασιλεία των ουρανών μοιάζει με κάποιον άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε γάμους για τον υιό του. Και έστειλε τους δούλους του να καλέσουν τους προσκεκλημένους στους γάμους, αλλά εκείνοι δεν ήθελαν να έλθουν».

Και αποδεικνύει πάλι ότι το κήρυγμα δεν θα αγγίξει μόνο τους απλούς ανθρώπους, αλλά θα υποτάξει και βασίλεια, και θα του ανεγείρουν πολύτιμους οίκους. Αυτά ήδη τα βλέπουμε να γίνονται πράξη. Διότι ο προφήτης, θέλοντας να δείξει τη δύναμη του κηρύγματος, λέγει πώς κυρίευσε, πώς υπέταξε γυναίκες, άνδρες, απλούς ανθρώπους, πλουσίους, τους ίδιους αυτούς που φορούν τα διαδήματα, και τις συζύγους τους, ώστε παντού να ανεγείρουν ναούς στον Θεό. Έπειτα, εφόσον λοιπόν προχώρησε σε αυτόν τον λόγο, τον αναπτύσσει ευρύτερα, περιγράφοντας τους λάτρεις και τους ικέτες του. Και δείχνοντας πώς υποτάχθηκαν λαοί, πώς άγγιξε την καρδιά τους, πώς επικράτησε των εχθρών, πώς η δεξιά του τον κατηύθυνε επιτυχώς, πώς εμφύτευσε την αλήθεια και την πραότητα και τη δικαιοσύνη· και πάλι χρησιμοποιεί τον λόγο μεταφορικά, περιγράφοντας σαν σε εικόνα την Εκκλησία, και όσα μετά από αυτά είπαν οι απόστολοι, ο μεν λέγοντας: «Σας αρραβώνιασα με έναν άνδρα, για να σας παρουσιάσω στον Χριστό ως αγνή παρθένο»· ο δε: «Εκείνος που έχει τη νύμφη είναι ο νυμφίος»· και ο άλλος: «Η βασιλεία των ουρανών μοιάζει με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του υιού του». Αυτά προαναγγέλλει και αυτός, παρουσιάζοντάς την ταυτόχρονα ως νύμφη και βασίλισσα· γι' αυτό λέγει: «Παρέστη η βασίλισσα εκ δεξιών σου». Άλλος ερμηνευτής λέγει: «Εστηλώθη», δηλαδή στάθηκε σταθερά, στάθηκε ακλόνητα, όπως ακριβώς λέγει αλλού ο Χριστός, ότι «πύλες του Άδου δεν θα υπερισχύσουν αυτής».

Είναι αδύνατον να συνυπάρχει η αγάπη προς τον κόσμο με την αγάπη προς τον Θεό, όπως είναι αδύνατον να συνυπάρχουν μεταξύ τους το φως και το σκοτάδι. ΣΤΟΙΧΕΙΟΝ Β΄. ΤΙΤΛΟΣ Α΄. —Περί της βασιλείας των ουρανών. «Να ζητάτε τη βασιλεία του Θεού και τη δικαιοσύνη Του, και όλα αυτά θα σας προστεθούν.» «Από τις ημέρες του Ιωάννη του Βαπτιστή η βασιλεία των ουρανών βιάζεται, και οι βιαστές την αρπάζουν.» «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με θησαυρό κρυμμένο στον αγρό, τον οποίο, όταν τον βρήκε ένας άνθρωπος, τον έκρυψε, και από τη χαρά του πηγαίνει, πουλάει όλα όσα έχει και αγοράζει τον αγρό εκείνο.» —«Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο έμπορο που αναζητά καλά μαργαριτάρια· ο οποίος, όταν βρήκε ένα πολύτιμο μαργαριτάρι, έφυγε, πούλησε όλα όσα είχε, και το αγόρασε.» «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο οικοδεσπότη, ο οποίος βγήκε πολύ πρωί για να μισθώσει εργάτες,» και τα εξής. «Αποκρινόμενος ο Ιησούς, πάλι τους μίλησε με παραβολές, λέγοντας: Ομοιάζει η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του υιού του. Και έστειλε τους δούλους του για να καλέσουν τους προσκεκλημένους στους γάμους, και εκείνοι δεν ήθελαν να έρθουν· πάλι έστειλε άλλους δούλους, λέγοντας: Πείτε στους προσκεκλημένους, Ιδού, ετοίμασα το γεύμα μου, οι ταύροι και τα θρεφτά ζώα έχουν σφαγιαστεί, και όλα είναι έτοιμα· ελάτε στους γάμους.»

Σε άλλο σημείο δε, παρομοιάζοντας τη βασιλεία των ουρανών, λέει: Η βασιλεία των ουρανών μοιάζει με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του υιού του, δηλώνοντας με αυτόν τον τρόπο τη μελλοντική ευφροσύνη και λαμπρότητα. Διότι, απευθύνοντας τον λόγο σε ανθρώπους ταπεινούς που είχαν γήινο φρόνημα, έδινε τις παραβολές αντλώντας από τα συνηθισμένα και γνωστά σε αυτούς πράγματα. Βεβαίως δεν υποδήλωνε ότι θα υπάρχουν γάμοι και τραπέζια σε εκείνον τον αιώνα· αλλά, συγκαταβαίνοντας στην πνευματική τους παχύτητα, χρησιμοποίησε τέτοιες ονομασίες, επειδή ήθελε να τους κάνει γνωστά τα μελλοντικά αγαθά. Όλους λοιπόν, λέει, τους προσκάλεσε ο βασιλιάς με υψηλό κήρυγμα να συναχθούν στους γάμους και να απολαύσουν εκείνα τα άρρητα αγαθά· πολλοί όμως από τους καλεσμένους αδιαφόρησαν και δεν πήγαν, αλλά, απασχολώντας τον εαυτό τους, άλλοι στους αγρούς, άλλοι στο εμπόριο και άλλοι στις νιόπαντρες γυναίκες τους, στέρησαν από τον εαυτό τους τη λαμπρότητα του νυμφώνα. Επειδή δε εκείνοι με τη θέλησή τους αποξενώθηκαν από την τερπνή ευφροσύνη, προσκλήθηκαν άλλοι· και γέμισε ο γάμος από συνδαιτυμόνες. Όταν δε εισήλθε ο βασιλιάς για να δει τους συνδαιτυμόνες, είδε εκεί έναν άνθρωπο που δεν ήταν ντυμένος με ένδυμα γάμου, και του λέει: Φίλε, πώς εισήλθες εδώ χωρίς να έχεις ένδυμα γάμου; Εκείνος δε αποστομώθηκε. Τότε είπε ο βασιλιάς στους υπηρέτες: Αφού του δέσετε τα χέρια και τα πόδια, πάρτε τον και ρίξτε τον στο εξώτερο σκοτάδι· εκεί θα είναι ο κλαυθμός και ο τριγμός των δοντιών.

Εάν δε κάποιος απαιτεί από εμάς να πούμε τι είναι η βασιλεία, ας πούμε ότι είναι αδύνατον να εκφραστεί με σαφήνεια τι είναι η βασιλεία ή τι είναι ο δικός της βασιλιάς. Διότι, όταν εμφανίστηκε στη γη ο θεάνθρωπος βασιλιάς της και συναναστράφηκε με τους ανθρώπους, πολλές φορές μνημονεύει παραβολικά τη βασιλεία, αλλά δεν φανέρωσε τη φύση της. Διότι έλεγε: «Ομοιάζει η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο που σπέρνει καλό σπόρο στον αγρό του»· και πάλι: «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με κόκκο σιναπιού»· και: «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με προζύμι» και τα εξής· και πάλι: «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με θησαυρό κρυμμένο σε αγρό»· και πάλι: «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με δίχτυ που ρίχτηκε στη θάλασσα»· και: «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο οικοδεσπότη, ο οποίος βγήκε πολύ πρωί για να μισθώσει εργάτες για το αμπέλι του» και τα εξής· και ότι: «Όμοια είναι η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος θέλησε να κάνει λογαριασμό με τους δούλους του»· και πάλι: «Ομοιάζει η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε τους γάμους του υιού του»· και ότι: «Ομοιάζει η βασιλεία των ουρανών με δέκα παρθένους». Βλέπεις με πόσους τρόπους μνημόνευσε τη βασιλεία, και τη φύση της δεν την φανέρωσε;

θ'. Στο ρητό του Ευαγγελίου: «Ομοιώθηκε η βασιλεία των ουρανών με βασιλιά». Και ποιος είναι ο μυστικός γάμος του Θεού. ι'. Ότι και όλοι οι άγιοι συλλαμβάνουν τον Λόγο του Θεού μέσα τους, παρόμοια με τη Θεοτόκο, και τον γεννούν και γεννιέται μέσα τους και γεννιούνται από αυτόν· και πώς αναδεικνύονται υιοί και αδελφοί και μητέρες του.

θ΄. Στο ρητό του Ευαγγελίου: «Ομοίασε η βασιλεία των ουρανών με βασιλιά.» Και ποιος είναι ο μυστικός γάμος του Θεού. «Ομοίασε», λέει, «η βασιλεία των ουρανών με βασιλιά, ο οποίος έκανε γάμους για τον γιο του και κάλεσε πολλούς», ποιον άραγε εννοεί ως βασιλιά, αν όχι τον ίδιο τον Πατέρα του και Θεό; Και για ποιον άλλον έκανε τους γάμους, αν όχι για τον ίδιο τον μονογενή του Υιό και Θεό, τον Κύριό μας Ιησού Χριστό; Με ποιον λοιπόν ή με ποιον βασιλιά ο δεσπότης και κύριος των πάντων καταδέχτηκε να συνάψει τη συμφωνία της μνηστείας; Διότι καθένας από εμάς τους ανθρώπους, όταν θέλει να νυμφεύσει τον γιο του, σπεύδει να πάρει για νύφη την κόρη κάποιου πιο επιφανούς, πιο ένδοξου και πιο πλούσιου. Ο Θεός λοιπόν ποιον θα έβρισκε έστω ίσο με τον εαυτό του, ώστε να πάρει από αυτόν νύφη για τον εαυτό του; Διότι λέει γι' αυτόν ο προφήτης: «Αυτός που κρατά στο χέρι του τον κύκλο της γης και αυτούς που κατοικούν σε αυτήν σαν ακρίδες.» Και άλλος: «Ο αιώνιος Θεός, που κατασκεύασε τα άκρα της γης» και θεμελίωσε τους στύλους της πάνω στο τίποτα. Και ο Δαβίδ: «Αυτός που επιβλέπει τη γη και την κάνει να τρέμει.» Ένας τέτοιος λοιπόν και τόσο μεγάλος, ας αναλογιστούμε τίνος άραγε την κόρη πήρε ως νύφη και έκανε τους γάμους για τον γιο του. Θέλετε να μάθετε τίνος;

Αλλά βέβαια, με αφορμή αυτό, σύμφωνα με τον ευαγγελικό λόγο, η χάρη μου δίνει τη δυνατότητα να κατανοήσω και με παρακινεί να πω και κάτι άλλο, το οποίο συμβαίνει πάντοτε μυστικώς σε όλους τους υιούς του φωτός. Διότι γιατί δεν είπε: «Έκανε γάμο στον υιό του», αλλά είπε «γάμους»; Εδώ ακριβώς βρίσκεται για μένα το καινούργιο του νοήματος.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΒ'. Περί εκείνων που καλούνται στον γάμο. Περί αυτών που ρώτησαν για τον φόρο. Περί των Σαδδουκαίων. Περί του νομικού που ρώτησε. Περί των ερωτήσεων του Κυρίου. «Και αποκρινόμενος ο Ιησούς, τους μίλησε πάλι με παραβολές, λέγοντας: Μοιάζει η βασιλεία των ουρανών με άνθρωπο βασιλιά, ο οποίος έκανε γάμους για τον υιό του, και απέστειλε τους δούλους του για να καλέσουν τους προσκεκλημένους στους γάμους, και δεν ήθελαν να έλθουν. Πάλι απέστειλε άλλους δούλους, λέγοντας: