Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 22:45

10 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

εἰ οὖν Δαυῒδ καλεῖ αὐτὸν Κύριον, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστι;

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–10 από 10

Μέγας Αθανάσιος Μαρτυρίαι ἐκ τῶν γραφῶν
Πάλιν ὁ αἱρετικὸς, θέλων δεῖξαι, ὅτι τὸ Πνεῦμα Κύριον καλεῖ τὸν Λόγον τοῦ Θεοῦ, λέγει. «Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου.» Θέλων δὲ ὁ Σωτὴρ δεῖξαι ὅτι οὐ μόνον τὸ Πνεῦμα Κύριον καλεῖ τὸν Χριστὸν, ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὁ Χριστὸς Κύριος καὶ Θεός ἐστιν, ἐξετασθεὶς παρὰ Ἰουδαίου λέγοντος· «Ἐπιστάτα, ποία ἐστὶ πρώτη ἐντολή; λέγει αὐτῷ· Ἀγαπήσεις Κύριον τὸν Θεόν σου ἐξ ὅλης καρδίας σου· καὶ γὰρ γέγραπται· Κύριος Θεὸς εἷς ἐστιν. Ἡ δευτέρα ἐντολή· Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν. Τότε ἀπεκρίθη ὁ Ἰουδαῖος· Ὀρθῶς εἶπας, ἐπιστάτα, ὅτι ὁ Θεὸς εἷς ἐστι.» Τοῦτο δὲ ἔλεγεν, ἵνα τὴν θεότητα τοῦ Υἱοῦ ἀρνήσηται. Ὁ δὲ Σωτὴρ, βουλόμενος τὴν κυριότητα αὐτοῦ συνάψαι τῇ τοῦ Πατρὸς, ἐξετάζει αὐτόν· «Περὶ τοῦ Χριστοῦ τί λέγετε; τίνος ἐστὶν υἱός; Λέγουσι Τοῦ Δαβίδ.» Ἀποκρίνεται ὁ Σωτήρ· «Πῶς οὖν Δαβὶδ ἐν Πνεύματι ἁγίῳ Κύριον αὐτὸν καλεῖ; Εἰ οὖν Υἱὸς αὐτοῦ ἐστι, πῶς αὐτὸν Κύριον καλεῖ;» Πάλιν ἔλεγον αὐτῷ, ὅτε ἐξέβαλλε τὰ δαιμόνια· «Οὗτος ἐν Βεελζεβοὺλ, ἄρχοντι τῶν δαιμονίων, ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια.» Εἶτα λέγει· «Εἰ ἐγὼ ἐν Βεελζεβοὺλ ἐκβάλλω, τὰ τέκνα ὑμῶν ἐν τίνι ἐκβάλλουσιν;»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Πάλι ο αιρετικός, θέλοντας να δείξει ότι το Πνεύμα αποκαλεί Κύριο τον Λόγο του Θεού, λέει: «Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου: Κάθισε στα δεξιά μου». Θέλοντας δε ο Σωτήρας να δείξει ότι όχι μόνο το Πνεύμα αποκαλεί Κύριο τον Χριστό, αλλά και ότι ο ίδιος ο Χριστός είναι Κύριος και Θεός, ερωτηθείς από έναν Ιουδαίο που έλεγε: «Επιστάτη, ποια είναι η πρώτη εντολή;», του λέει: «Θα αγαπήσεις τον Κύριο τον Θεό σου με όλη την καρδιά σου· διότι είναι γεγραμμένο: Ο Κύριος και Θεός είναι ένας. Η δεύτερη εντολή: Θα αγαπήσεις τον πλησίον σου σαν τον εαυτό σου. Τότε αποκρίθηκε ο Ιουδαίος: Ορθά είπες, Επιστάτη, ότι ο Θεός είναι ένας». Αυτό δε το έλεγε, για να αρνηθεί τη θεότητα του Υιού. Ο δε Σωτήρας, θέλοντας να συνδέσει τη δική Του κυριότητα με εκείνη του Πατρός, τον ρωτά: «Για τον Χριστό τι λέτε; Τίνος υιός είναι;» Λένε: «Του Δαβίδ». Αποκρίνεται ο Σωτήρας: «Πώς λοιπόν ο Δαβίδ, εν Αγίω Πνεύματι, Τον αποκαλεί Κύριο; Αν λοιπόν είναι υιός του, πώς Τον αποκαλεί Κύριο;» Πάλι Του έλεγαν, όταν εξέβαλλε τα δαιμόνια: «Αυτός μέσω του Βεελζεβούλ, του άρχοντα των δαιμονίων, εκβάλλει τα δαιμόνια». Έπειτα λέει: «Αν εγώ εκβάλλω τα δαιμόνια μέσω του Βεελζεβούλ, τα τέκνα σας μέσω τίνος τα εκβάλλουν;»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Εἰς τὸ κατὰ Ματθαῖον εὐαγγέλιον (ἐν ταῖς σειραῖς)
Mt 22, 43—46 〈Πῶς οὖν Δαυὶδ ἐν πνεύματι κύριον αὐτὸν καλεῖ〉; δέον γάρ φησιν τοὺς πατέρας τῶν υἱῶν κυρίους ὀνομάζεσθαι διὰ τὸ ἔχειν αὐτοὺς ὑπὸ τὴν αὐτῶν ἐξουσίαν τοὺς υἱούς, τοὐναντίον ὁ Δαυὶδ τὸν ἐκ σπέρματος ἑαυτοῦ 〈κύριον〉 αὐτοῦ καλεῖ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Μτ 22, 43—46 〈Πώς λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο〉; Διότι, λέει, το ορθό είναι οι πατέρες να ονομάζονται κύριοι των υιών επειδή έχουν τους υιούς υπό την εξουσία τους, ενώ αντίθετα ο Δαβίδ ονομάζει εκείνον που προέρχεται από το σπέρμα του 〈Κύριό〉 του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Ὅτι εἷς ὁ Χριστός
Φαίη δ᾽ ἄν, οἶμαι, τὶς εἰκαῖον εἶναι φενακισμὸν τὸ Χριστοῦ μυστήριον, εἴπερ ὧδε ἔχει καθὰ ληροῦντές φασιν οἱ διεναντίας. Ποῦ τοιγαροῦν ἡ ἕνωσις, καὶ ἐφ᾽ ὅτῳ πεπράχθαι φασὶν αὐτήν; Ἢ τάχα που καὶ τὸ γενέσθαι σάρκα τὸν Λόγον οὐκ ἀληθὲς ὂν ἐκφαίνεται, καὶ περιττῶς εἰσκεκομισμένον, εἰ μὴ κεχρημάτικεν υἱὸς τοῦ Δαυεὶδ ὁ ἐκ Θεοῦ Πατρὸς Λόγος διὰ τὸ ἐκ σπέρματος αὐτοῦ γενέσθαι κατὰ τὴν σάρκα. Χρῆναι δὲ οἶμαι καὶ πρὸς ἡμῶν ἀκούειν αὐτοὺς τὸ παρ᾽ αὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ τοῖς Ἰουδαίων καθηγηταῖς εἰρημένον· «Τί ὑμῖν δοκεῖ περὶ τοῦ Χριστοῦ; Τίνος υἱός ἐστι; »Κἂν εἰ φαῖεν ὅτι τοῦ Δαυείδ, ἀκούσονται πρὸς ἡμῶν· «Πῶς οὖν Δαυεὶδ ἐν Πνεύματι Κύριον αὐτὸν καλεῖ λέγων· Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου, ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου; Εἰ οὖν Δαυεὶδ ἐν Πνεύματι καλεῖ αὐτὸν Κύριον, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστιν;» Ὁ μὴ κατὰ φύσιν καὶ ἀληθῶς Υἱός, καθά φασιν οἱ διεναντίας, συνεδρεύει τε τῷ Θεῷ, καὶ ὁμόθρονος, εἰπέ μοι, τῷ πάντων κρατοῦντι γίνεται;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Θα μπορούσε να πει κάποιος, νομίζω, ότι το μυστήριο του Χριστού είναι μια μάταιη απάτη, αν έχουν έτσι τα πράγματα, όπως φλυαρούν οι αντίπαλοί μας. Πού βρίσκεται λοιπόν η ένωση, και για ποιον σκοπό ισχυρίζονται ότι πραγματοποιήθηκε; Ή μήπως και το ότι ο Λόγος έγινε σάρκα αποδεικνύεται μη αληθινό, και περιττώς έχει εισαχθεί, αν ο εκ του Θεού Πατρός Λόγος δεν ονομάστηκε υιός του Δαβίδ εξαιτίας του ότι γεννήθηκε από το σπέρμα του κατά σάρκα. Νομίζω δε ότι πρέπει να ακούσουν και από εμάς αυτό που ειπώθηκε από τον ίδιο τον Χριστό στους διδασκάλους των Ιουδαίων: «Τι νομίζετε για τον Χριστό; Τίνος υιός είναι;» Και αν πουν ότι είναι του Δαβίδ, θα ακούσουν από εμάς: «Πώς λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο, λέγοντας: Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου: Κάθισε εκ δεξιών μου, μέχρι να θέσω τους εχθρούς σου υποπόδιο των ποδιών σου; Αν λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον αποκαλεί Κύριο, πώς είναι υιός του;» Αυτός που δεν είναι κατά φύσιν και αληθώς Υιός, όπως ισχυρίζονται οι αντίπαλοι, παρακάθεται μαζί με τον Θεό, πες μου, και γίνεται ομόθρονος με Αυτόν που εξουσιάζει τα πάντα;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Ὅτι εἷς ὁ Χριστός
Καίτοι, καθά φησιν ὁ πάνσοφος Παῦλος, οὐδενὶ πώποτε τῶν ἀγγέλων εἴρηκεν ὁ Πατήρ· «Υἱός μου εἶ σύ,» ἀλλ᾽ οὐδέ· «Κάθου ἐκ δεξιῶν μου.» Εἶτα πῶς ἐν τοῖς ὑπερτάτοις ἀξιώμασι καὶ ἐν τοῖς τῆς θεότητος θάκοις ὁ ἐκ γυναικός, καὶ πέρα πάσης Ἀρχῆς καὶ Κυριότητος, Θρόνων τε καὶ Ἐξουσίας, καὶ παντὸς ὀνόματος ὀνομαζομένου; Ἄθρει δὲ ὅπως ὁ Κύριος λέγων· «Εἰ οὖν Δαυεὶδ ἐν Πνεύματι Κύριον ὀνομάζει, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστι;» φρονεῖν ἀναπείθει τοὺς οἵπερ ἂν εἶεν τῆς ἀληθείας ἐρευνηταί, ὡς ἐν μεθέξει σαρκὸς καὶ αἵματος γεγονὼς ὁ Λόγος, εἷς μεμένηκε καὶ οὕτως Υἱός· ὅτι μέν ἐστι Θεός, ἐκ θεοπρεποῦς ὑπεροχῆς καὶ κυριότητος μαρτυρούμενος, ὅτι δὲ πέφηνεν ἄνθρωπος, τοῦ καὶ Υἱὸν χρηματίσαι Δαυεὶδ εὖ μάλα κατασημαίνοντος. Β— Φαῖεν ἂν ἴσως καὶ πρός γε ταῦτα, διατεκμαίρομαι γάρ· Ἆρ᾽ ἐκ τῆς οὐσίας τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς καὶ αὐτὸν εἶναι δώσομεν τὸν ἐκ σπέρματος τοῦ Δαυείδ. Α— Καίτοι πῶς ἡ τοιάδε πεῦσις οὐ πολὺ δὴ λίαν τὸ ἀσύφηλον ἔχει; Καὶ ἀπᾳδόντως ἂν γένοιτο τῇ τοῦ μυστηρίου δυνάμει καὶ τοῖς τῆς ἀληθείας φιλοθεάμοσιν; Β— Φράσον ὅπως. Α— Μὴ γάρ μοι διέλῃς, ὡς ἕτερόν τινα λέγων παρὰ τὸν ἕνα Χριστὸν καὶ Υἱὸν 〈καὶ〉 Κύριον, τὸν ἐκ σπέρματος τοῦ Δαυείδ. Ὁ γάρ τοι τῆς ὀρθότητος λόγος τὸν ἐκ Θεοῦ Πατρὸς φύντα Υἱὸν μονογενῆ αὐτὸν καὶ οὐχ ἕτερον εἶναι βούλεται τὸν ἐκ Δαυεὶδ κατὰ σάρκα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αν και, όπως λέει ο πάνσοφος Παύλος, σε κανέναν απολύτως από τους αγγέλους δεν είπε ποτέ ο Πατέρας: «Υιός μου είσαι εσύ», ούτε βέβαια: «Κάθισε στα δεξιά μου.» Τότε πώς, στα ύψιστα αξιώματα και στους θρόνους της θεότητας, βρίσκεται αυτός που γεννήθηκε από γυναίκα, και πάνω από κάθε Αρχή και Κυριότητα, και Θρόνους και Εξουσίες, και κάθε όνομα που ονομάζεται; Πρόσεξε δε πώς ο Κύριος, λέγοντας: «Εάν λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο, πώς είναι υιός του;», πείθει όσους θα ήταν ερευνητές της αλήθειας να σκεφτούν ότι, αν και ο Λόγος έλαβε σάρκα και αίμα, έχει παραμείνει ένας και ο αυτός Υιός· αφενός ότι είναι Θεός, μαρτυρούμενος από τη θεοπρεπή υπεροχή και κυριότητά του, αφετέρου ότι φανερώθηκε ως άνθρωπος, πράγμα που υποδηλώνει ξεκάθαρα το ότι ονομάστηκε και Υιός του Δαβίδ. Β— Ίσως θα έλεγαν και ως προς αυτά, διότι εικάζω: Άραγε θα δεχθούμε ότι είναι από την ουσία του Θεού και Πατρός και αυτός που προέρχεται από το σπέρμα του Δαβίδ; Α— Και όμως, πώς μια τέτοια ερώτηση δεν είναι πάρα πολύ άτοπη; Και δεν θα ερχόταν σε πλήρη αντίθεση με τη δύναμη του μυστηρίου και με εκείνους που αγαπούν να ατενίζουν την αλήθεια; Β— Πες μου πώς. Α— Μη μου κάνεις διαχωρισμό, μιλώντας για κάποιον άλλον εκτός από τον έναν Χριστό και Υιό και Κύριο, αυτόν που προήλθε από το σπέρμα του Δαβίδ. Διότι ο ορθός λόγος θέλει τον μονογενή Υιό που γεννήθηκε από τον Θεό Πατέρα να είναι ο ίδιος, και όχι άλλος, με αυτόν που προήλθε από τον Δαβίδ κατά σάρκα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Πανάριον
καὶ εὐθὺς ἐπιφέρει τὸ εὐαγγέλιον λέγον ὅτι εἶπε «μὴ ποιεῖτε τὸν οἶκον τοῦ πατρός μου οἶκον ἐμπορίου,» ὡς λέγει «καὶ ἐμνήσθησαν οἱ μαθηταὶ ὅτι ἦν γεγραμμένον· ὁ ζῆλος τοῦ οἴκου σου κατέφαγέ με». 43. Καὶ πόσα ἔστιν εἰπεῖν διὰ τοιούτων * εὐαγγελίων καὶ τῶν ἀποστόλων εἰς ἔλεγχον τῆς τοῦ Μάνη μανίας καὶ 〈ἀνατροπήν〉, ὡς βούλεται διαιρεῖν καὶ ἀπαλλοτριοῦν τὴν παλαιὰν διαθήκην ἀπὸ τῆς καινῆς, τῆς παλαιᾶς μαρτυρούσης περὶ τοῦ σωτῆρος καὶ τοῦ σωτῆρος ὁμολογοῦντος τὴν παλαιὰν διαθήκην, οὐ μόνον, ἀλλὰ καὶ † αὐτοὶ οἱ ἀπόστολοι, ὡς λέγει Δαυίδ «εἶπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου, κάθου ἐκ δεξιῶν μου. εἰ οὖν κύριον αὐτὸν λέγει, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστι;» καὶ πάλιν ἐν ἑτέρῳ λέγει τῶν παίδων κραζόντων ὡσαννὰ τῷ υἱῷ Δαυίδ, «καὶ οὐκ ἐπετίμα αὐτοῖς» 〈καὶ ὡς〉 λέγουσιν οἱ Φαρισαῖοι· οὐκ ἀκούεις τί οὗτοι λέγουσι; κώλυσον αὐτά, ὁ δὲ πρὸς αὐτούς «ἂν οὗτοι σιγήσωσιν, οἱ λίθοι κεκράξονται». υἱὸς μὲν γὰρ Δαυίδ ἐστι κατὰ σάρκα, κύριος δὲ τοῦ Δαυὶδ κατὰ πνεῦμα, τῶν ἀμφοτέρων λέξεων δυνατῶν οὐσῶν καὶ ἀληθευουσῶν. οὐδὲν γὰρ ἔστι παραπεποιημένον 〈ἐν〉 τῇ ἀληθείᾳ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και αμέσως αναφέρει το Ευαγγέλιο λέγοντας ότι είπε: «μην κάνετε τον οίκο του Πατέρα μου οίκο εμπορίου», καθώς λέγει: «και θυμήθηκαν οι μαθητές ότι ήταν γραμμένο: ο ζήλος του οίκου σου με κατέφαγε». 43. Και πόσα μπορεί να πει κανείς μέσω τέτοιων ευαγγελικών και αποστολικών χωρίων για τον έλεγχο και την ανατροπή της μανίας του Μάνη, ο οποίος θέλει να διαχωρίσει και να αποξενώσει την Παλαιά Διαθήκη από την Καινή, ενώ η Παλαιά μαρτυρεί για τον Σωτήρα και ο Σωτήρας ομολογεί την Παλαιά Διαθήκη, και όχι μόνο αυτός, αλλά και οι ίδιοι οι απόστολοι, όπως λέγει ο Δαβίδ: «είπε ο Κύριος στον Κύριό μου, κάθισε στα δεξιά μου. Αν, λοιπόν, τον αποκαλεί Κύριο, πώς είναι υιός του;». Και πάλι, σε άλλο σημείο λέγει, όταν τα παιδιά φώναζαν «ωσαννά στον υιό του Δαβίδ», και δεν τα επέπληττε, και καθώς λένε οι Φαρισαίοι: «Δεν ακούς τι λένε αυτοί; Εμπόδισέ τα», εκείνος απάντησε προς αυτούς: «Αν αυτοί σωπάσουν, οι πέτρες θα φωνάξουν». Διότι είναι μεν υιός του Δαβίδ κατά σάρκα, Κύριος όμως του Δαβίδ κατά πνεύμα, εφόσον και οι δύο φράσεις έχουν ισχύ και είναι αληθινές. Διότι τίποτα δεν είναι παραποιημένο μέσα στην αλήθεια.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Εἰς τοὺς Ψαλμούς
ΨΑΛΜΟΣ Τῼ ΔΑΥΙΔ. ΡΘʹ. Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου, ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου. Σφόδρα ἀκριβῆ καὶ ἀληθῆ λόγον ἐπεσημήνατο ὁ Σωτὴρ ἡμῶν εἰρηκώς· Εἰ οὖν Δαυῒδ ἐν πνεύματι καλεῖ αὐτὸν Κύριον, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστιν; οὐ γὰρ ἐκτὸς Πνεύματος ἁγίου οἷός τε ἦν ὁ Δαυῒδ εἰπεῖν τό· Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου. Πόθεν γὰρ παρῆν ἀνθρωπίνῳ λογισμῷ ἡ γνῶσις ἡ τοῦ Πατρὸς πρὸς τὸν ὠνομασμένον αὐτοῦ Κύριον κοινολογίας; Ὁ μὲν οὖν θρόνος τὴν βασιλικὴν αὐτοῦ ἀξίαν κατασημαίνει, ἡ δὲ κάθισις τὸ βέβαιον καὶ ἑδραῖον καὶ ἀσάλευτον τῆς ἐν τῇ βασιλείᾳ διαμονῆς· τὸ δὲ, ἐκ δεξιῶν, εἶναι καὶ δεξιῶν τοῦ Πατρὸς δωρημάτων κοινωνόν. Πάντα γὰρ τὰ δεξιὰ, φαιδρά τε καὶ ἀγαθὰ καὶ σωτήρια χορηγεῖ ὁ Υἱὸς ὡς παρὰ Πατρός. Ἐχθροὺς δὲ φησὶ τοὺς διὰ τοῦ προτεταγμένου ψαλμοῦ δεδηλωμένους· καὶ οὐ μόνον, ἀλλὰ καὶ πάσας τὰς ἀντικειμένας δυνάμεις. Πάντας γὰρ ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ θήσειν ὁ Πατὴρ διαγγέλλεται διὰ τοῦ προκειμένου ψαλμοῦ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΨΑΛΜΟΣ ΤΟΥ ΔΑΥΙΔ. ΡΘ΄. Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου: «Κάθισε στα δεξιά μου, μέχρι να θέσω τους εχθρούς σου υποπόδιο των ποδιών σου». Πολύ ακριβή και αληθινό λόγο επισήμανε ο Σωτήρας μας λέγοντας: «Αν λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον αποκαλεί Κύριο, πώς είναι γιος του;». Διότι δεν θα μπορούσε ο Δαβίδ χωρίς το Άγιο Πνεύμα να πει το: «Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου: Κάθισε στα δεξιά μου». Από πού, άλλωστε, θα μπορούσε να υπάρξει στην ανθρώπινη σκέψη η γνώση της συνομιλίας του Πατέρα προς εκείνον που ονομάστηκε Κύριός του; Ο μεν θρόνος, λοιπόν, υποδηλώνει τη βασιλική του αξία, ενώ το κάθισμα υποδηλώνει τη βέβαιη, σταθερή και ασάλευτη παραμονή του στη βασιλεία· το δε «στα δεξιά», υποδηλώνει το να είναι κοινωνός και των δεξιών δωρεών του Πατέρα. Διότι όλα τα ευνοϊκά, τα λαμπρά, τα αγαθά και τα σωτήρια τα χορηγεί ο Υιός ως προερχόμενα από τον Πατέρα. Ως εχθρούς δε, αναφέρει αυτούς που έχουν φανερωθεί στον προηγούμενο ψαλμό· και όχι μόνο αυτούς, αλλά και όλες τις αντίπαλες δυνάμεις. Διότι ο Πατέρας εξαγγέλλει μέσω του προκείμενου ψαλμού ότι θα θέσει τους πάντες κάτω από τα πόδια του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ κατὰ Ματθαῖον εὐαγγέλιον
Καὶ οὐδὲ μέχρι τούτου ἵσταται· ἀλλ᾽ ὥστε καὶ φοβῆσαι καὶ τὸ ἑξῆς ἐπάγει λέγων· Ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου· ἵνα κἂν οὕτως αὐτοὺς ἐπαγάγηται. Καὶ ἵνα μὴ λέγωσιν, ὅτι κολακεύων αὐτὸν οὕτως ἐκάλεσε, καὶ ἀνθρωπίνη ἡ ψῆφος αὕτη, ὅρα τί φησι· Πῶς οὖν Δαυῒδ ἐν Πνεύματι Κύριον αὐτὸν καλεῖ; Ὅρα πῶς ὑφειμένως εἰσάγει τὴν περὶ αὐτοῦ ψῆφον καὶ δόξαν. Πρότερον εἶπε, Τί ὑμῖν δοκεῖ; τίνος υἱός ἐστιν; ὥστε δι᾽ ἐρωτήσεως εἰς ἀπόκρισιν αὐτοὺς ἀγαγεῖν. Εἶτα ἐπειδὴ εἶπον, Τοῦ Δαυῒδ, οὐκ εἶπε· Καὶ μὴν ὁ Δαυῒδ τάδε φησὶν, ἀλλὰ πάλιν ἐν τάξει ἐρωτήσεως· Πῶς οὖν Δαυῒδ ἐν Πνεύματι Κύριον αὐτὸν καλεῖ; ὥστε μὴ προσστῆναι αὐτοῖς τὰ λεγόμενα. Διὸ οὐδὲ εἶπε, Τί ὑμῖν δοκεῖ περὶ ἐμοῦ, ἀλλὰ, Περὶ τοῦ Χριστοῦ. Διὰ τοῦτο καὶ οἱ ἀπόστολοι ὑφειμένως διελέγοντο, λέγοντες· Ἐξὸν εἰπεῖν μετὰ παῤῥησίας περὶ τοῦ πατριάρχου Δαυῒδ, ὅτι καὶ ἐτελεύτησε καὶ ἐτάφη. Καὶ αὐτὸς ὁμοίως διὰ τοῦτο ὡς ἐν ἐρωτήσεως τάξει καὶ συλλογισμοῦ τὸ δόγμα εἰσάγει, λέγων· Πῶς οὖν Δαυῒδ ἐν Πνεύματι Κύριον αὐτὸν καλεῖ, λέγων· Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου, Κάθου ἐκ δεξιῶν μου, ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου; καὶ πάλιν· Εἰ οὖν Δαυῒδ καλεῖ αὐτὸν Κύριον, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστιν; οὐκ ἀναιρῶν τὸ εἶναι αὐτοῦ υἱὸς, ἄπαγε· οὐ γὰρ ἂν Πέτρῳ ἐπετίμησε διὰ τοῦτο· ἀλλὰ τὴν ἐκείνων ὑπόνοιαν διορθούμενος.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και δεν σταματά μέχρι εδώ· αλλά, για να τους προκαλέσει και φόβο, προσθέτει και τα εξής, λέγοντας: «Έως ότου θέσω τους εχθρούς σου υποπόδιο των ποδιών σου», ώστε έστω και με αυτόν τον τρόπο να τους προσελκύσει. Και για να μην πουν ότι τον ονόμασε έτσι κολακεύοντάς τον και ότι η κρίση αυτή είναι ανθρώπινη, δες τι λέει: «Πώς λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο;» Δες πώς διακριτικά εισάγει την περί αυτού κρίση και δόξα. Προηγουμένως είπε: «Ποια είναι η γνώμη σας; Τίνος υιός είναι;», ώστε μέσω της ερώτησης να τους οδηγήσει σε απάντηση. Έπειτα, επειδή είπαν «Του Δαβίδ», δεν είπε: «Κι όμως ο Δαβίδ λέει αυτά», αλλά πάλι υπό μορφή ερώτησης: «Πώς λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο;», ώστε να μην τους προκαλέσουν δυσαρέσκεια τα λεγόμενα. Γι' αυτό και δεν είπε: «Ποια είναι η γνώμη σας για εμένα;», αλλά, «Για τον Χριστό». Για τον ίδιο λόγο και οι απόστολοι μιλούσαν με διακριτικότητα, λέγοντας: «Μας επιτρέπεται να μιλήσουμε με παρρησία για τον πατριάρχη Δαβίδ, ότι και πέθανε και ετάφη». Και ο ίδιος ομοίως γι' αυτόν τον λόγο εισάγει το δόγμα υπό μορφή ερώτησης και συλλογισμού, λέγοντας: «Πώς λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο, λέγοντας: Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου, κάθισε στα δεξιά μου, έως ότου θέσω τους εχθρούς σου υποπόδιο των ποδιών σου;» Και πάλι: «Αν λοιπόν ο Δαβίδ τον ονομάζει Κύριο, πώς είναι υιός του;» Αυτό δεν το λέει αναιρώντας το ότι είναι υιός του, μη γένοιτο· διότι τότε δεν θα είχε επιτιμήσει τον Πέτρο γι' αυτό τον λόγο· αλλά το λέει για να διορθώσει τη δική τους εσφαλμένη αντίληψη.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὸ κατὰ Ματθαῖον εὐαγγέλιον
Ὥστε ὅταν λέγῃ, Πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστι; τοῦτο λέγει· Οὐχ οὕτως ὡς ὑμεῖς φατε. Ἐκεῖνοι γὰρ ἔλεγον, ὅτι μόνον υἱὸς αὐτοῦ ἐστι, καὶ οὐχὶ καὶ Κύριος. Καὶ τοῦτο μετὰ τὴν μαρτυρίαν, καὶ τότε ὑφειμένως· Εἰ οὖν Δαυῒδ Κύριον αὐτὸν καλεῖ, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστιν;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Επομένως, όταν λέει: «Πώς είναι υιός του;», εννοεί τούτο: «Όχι με τον τρόπο που ισχυρίζεστε εσείς». Διότι εκείνοι έλεγαν ότι είναι μόνο υιός του, και όχι συγχρόνως και Κύριος. Και το λέει αυτό μετά την παράθεση της μαρτυρίας, και μάλιστα με μετριοπάθεια: «Αν λοιπόν ο Δαβίδ τον ονομάζει Κύριο, πώς είναι υιός του;»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τοὺς Ψαλμούς
Ὥσπερ οὖν ἕτερον τὸ, Πρὸ ἡλίου, καὶ ἕτερον τὸ, Πρὸ ἀνατολῆς ἡλίου· τὸ μὲν γὰρ τὴν ἐνέργειαν τοῦ ἡλίου, καὶ τὸν ὄρθρον δηλοῖ, τὸ δὲ τὴν φύσιν· οὕτω δὴ καὶ ἐνταῦθα εἰ ἐβούλετο τὴν νύκτα δηλῶσαι, οὐκ ἂν εἶπε, Πρὸ ἑωσφόρου, ἀλλὰ, Πρὸ ἀνατολῆς ἑωσφόρου. Ἄλλως δὲ καὶ ὁ Χριστὸς τὸν ψαλμὸν τοῦτον οὐκ εἰς τὴν κατὰ σάρκα οἰκονομίαν, ἀλλ᾽ εἰς τὴν κατὰ Πνεῦμα γέννησιν ἔλαβεν. Εἰπὼν γὰρ τοῖς Ἰουδαίοις, Τί ὑμῖν δοκεῖ περὶ τοῦ Χριστοῦ, τίνος υἱός ἐστιν; ἐπειδὴ εἶπον, Τοῦ Δαυῒδ, ἐπήγαγε τὸν ψαλμὸν, λέγων· Πῶς οὖν Δαυΐδ φησιν, Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου; Εἰ οὖν Κύριος αὐτοῦ ἐστι, πῶς ὑμεῖς λέγετε, ὅτι υἱὸς αὐτοῦ ἐστι; Τί οὖν ἐστι τὸ λεγόμενον; Τὸ γνήσιον τῆς γεννήσεως παρέστησεν ἐνταῦθα. Τί οὖν; πρὸ τοῦ ἑωσφόρου μόνον ἐστίν; Οὐδαμῶς. Ἐπεὶ καὶ ἀλλαχοῦ φησι· Πρὸ τῆς σελήνης ὁ θρόνος αὐτοῦ. Καὶ οὐ πρὸ τῆς σελήνης μόνον, ἐπεὶ καὶ περὶ τοῦ Πατρὸς λέγει· Πρὸ τοῦ ὄρη γενηθῆναι, καὶ πλασθῆναι τὴν γῆν, καὶ τὴν οἰκουμένην, καὶ ἀπὸ τοῦ αἰῶνος, καὶ ἕως τοῦ αἰῶνος σὺ εἶ. Οὐκ ἀπὸ τοῦ αἰῶνος μόνον, ἀλλὰ καὶ πρὸ τοῦ αἰῶνος· οὐδὲ γὰρ ἕως τοῦ αἰῶνος, ἀλλ᾽ ἀπείρως ἐστί. Μὴ δὴ πρόσπταιε ταῖς λέξεσιν, ἀλλὰ θεοπρεπῶς δέχου τὴν ἔννοιαν. Καὶ ὅρα Προφήτου σοφίαν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Όπως λοιπόν είναι διαφορετικό το «Πριν από τον ήλιο» και διαφορετικό το «Πριν από την ανατολή του ηλίου»· διότι το ένα δηλώνει την ενέργεια του ηλίου και τον όρθρο, ενώ το άλλο τη φύση· έτσι ακριβώς και εδώ, αν ήθελε να δηλώσει τη νύχτα, δεν θα έλεγε «Πριν από τον εωσφόρο», αλλά «Πριν από την ανατολή του εωσφόρου». Εξάλλου, και ο Χριστός αυτόν τον ψαλμό δεν τον εξέλαβε αναφορικά με την κατά σάρκα οικονομία, αλλά με την κατά Πνεύμα γέννηση. Διότι, αφού ρώτησε τους Ιουδαίους: «Τι νομίζετε για τον Χριστό; Τίνος υιός είναι;», επειδή εκείνοι απάντησαν «Του Δαβίδ», παρέθεσε τον ψαλμό, λέγοντας: «Πώς λοιπόν ο Δαβίδ λέει: Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου· Κάθισε στα δεξιά μου; Αν λοιπόν είναι Κύριός του, πώς εσείς λέτε ότι είναι υιός του;» Τι σημαίνουν λοιπόν αυτά τα λόγια; Εδώ κατέδειξε τη γνησιότητα της γεννήσεως. Τι λοιπόν; Μόνο πριν από τον εωσφόρο υπάρχει; Σε καμία περίπτωση. Επειδή και αλλού λέει: «Πριν από τη σελήνη είναι ο θρόνος του». Και όχι μόνο πριν από τη σελήνη, επειδή και για τον Πατέρα λέει: «Πριν δημιουργηθούν τα όρη και πλασθεί η γη και η οικουμένη, και από τον αιώνα και έως τον αιώνα, εσύ υπάρχεις». Όχι μόνο από τον αιώνα, αλλά και πριν από τον αιώνα· διότι δεν υπάρχει μόνο έως τον αιώνα, αλλά απείρως. Μην προσκόπτεις λοιπόν στις λέξεις, αλλά να αποδέχεσαι το νόημά τους θεοπρεπώς. Και πρόσεξε τη σοφία του Προφήτη.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεοφύλακτος Βουλγαρίας Εἰς τὰ εὐαγγέλια ἐξηγήσεις
Λέγει αὐτοῖς· Πῶς οὖν Δαυῒδ ἐν πνεύματι Κύριον αὐτὸν καλεῖ, λέγων· Εἶπεν ὁ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου, ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου; Εἰ οὖν Δαυῒδ καλεῖ αὐτὸν Κύριον, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστι; Καὶ οὐδεὶς ἠδύνατο ἀποκριθῆναι αὐτῷ λόγον, οὐδὲ ἐτόλμησέ τις ἀπ’ ἐκείνης τῆς ἡμέρας ἐπερωτῆσαι αὐτὸν οὐκ ἔτι.» Ἐπειδὴ ψιλὸν ἄνθρωπον αὐτὸν ἐνόμιζον εἶναι, ἀνατρέπει αὐτῶν τὴν δόξαν, καὶ διδάσκει τὸ ἀληθὲς διὰ τῆς τοῦ Δαυῒδ προφητείας, ὅτι καὶ Κύριός ἐστι, τὴν θεότητα τὴν ἑαυτοῦ ἀνακηρύττων. Εἰπόντων γὰρ τῶν Φαρισαίων ὅτι Υἱός ἐστι τοῦ Δαυῒδ ὁ Χριστός, τουτέστιν, ἄνθρωπος ψιλός, φησί· Πῶς οὖν ὁ Δαυῒδ Κύριον αὐτὸν ὀνομάζει; καὶ οὐχ ἀπλῶς Κύριον, ἀλλ’ ἐν πνεύματι. τουτέστι διὰ τῆς τοῦ Πνεύματος χάριτος ἀποκαλυφθεὶς αὐτόν; Οὐκ ἀρνούμενος δὲ τὸ εἶναι υἱὸς Δαυῒδ ταῦτα λέγει, ἀλλὰ τοῦτο δεικνύων, ὅτι οὐκ ἔστι ψιλὸς ἄνθρωπος, ἐκ μόνου τοῦ Δαυϊδικοῦ σπέρματος καταγόμενος. Ταῦτα δὲ ἐρωτᾷ ὁ Κύριος, ὡς ἂν ἢ εἰπόντες, ὅτι, Οὐκ οἴδαμεν, ἐρωτήσωσι καὶ μάθωσιν, ἢ εἰπόντες τὸ ἀληθές, πιστεύσωσιν, ἢ μηδὲν ἔχοντες εἰπεῖν, καταισχυνθῶσι καὶ ἀναχωρήσωσι, μηκέτι τολμῶντες ἐρωτῆσαι αὐτόν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Τους λέγει: Πώς λοιπόν ο Δαβίδ εν Πνεύματι τον ονομάζει Κύριο, λέγοντας: Είπε ο Κύριος στον Κύριό μου: Κάθισε στα δεξιά μου, μέχρι να θέσω τους εχθρούς σου υποπόδιο των ποδιών σου; Αν λοιπόν ο Δαβίδ τον ονομάζει Κύριο, πώς είναι υιός του; Και κανείς δεν μπορούσε να του αποκριθεί λόγο, ούτε τόλμησε κανείς από εκείνη την ημέρα να τον επερωτήσει πλέον.» Επειδή νόμιζαν ότι αυτός είναι ένας απλός άνθρωπος, ανατρέπει την άποψή τους και διδάσκει το αληθές μέσω της προφητείας του Δαβίδ, ότι είναι και Κύριος, διακηρύσσοντας τη δική του θεότητα. Διότι, όταν οι Φαρισαίοι είπαν ότι ο Χριστός είναι Υιός του Δαβίδ, δηλαδή απλός άνθρωπος, λέγει: Πώς λοιπόν ο Δαβίδ τον ονομάζει Κύριο; Και όχι απλώς Κύριο, αλλά εν Πνεύματι, δηλαδή έχοντας λάβει αποκάλυψη για αυτόν μέσω της χάριτος του Πνεύματος; Και δεν τα λέει αυτά αρνούμενος ότι είναι υιός του Δαβίδ, αλλά για να αποδείξει τούτο, ότι δεν είναι απλός άνθρωπος που κατάγεται μόνο από το σπέρμα του Δαβίδ. Και αυτά τα ρωτάει ο Κύριος, έτσι ώστε, είτε λέγοντας ότι «Δεν γνωρίζουμε», να ρωτήσουν και να μάθουν, είτε λέγοντας την αλήθεια, να πιστέψουν, είτε μη έχοντας τίποτα να πουν, να ντροπιαστούν και να αναχωρήσουν, μη τολμώντας πλέον να τον ρωτήσουν.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες