Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 24:18

Κατά δε τη συντέλεια των αιώνων, αφού παρουσιάστηκε ο ίδιος ο Λόγος του Πατρός που είχε μιλήσει στον Μωυσή, δίνει και πάλι αυτή την εντολή λέγοντας: «Όταν σας διώκουν σε τούτη την πόλη, να φεύγετε στην άλλη»· και μετά από λίγο αναφέρει: «Όταν λοιπόν δείτε το βδέλυγμα της ερημώσεως, για το οποίο μίλησε ο προφήτης Δανιήλ, να στέκεται στον άγιο τόπο (εκείνος που διαβάζει ας κατανοεί), τότε όσοι βρίσκονται στην Ιουδαία ας φεύγουν στα βουνά και εκείνος που είναι στο δώμα ας μην κατεβεί για να πάρει τα πράγματα από το σπίτι του· και εκείνος που είναι στον αγρό ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει τα ενδύματά του». Επειδή τα γνώριζαν αυτά οι άγιοι, τέτοιον τρόπο ζωής ακολουθούσαν. Διότι όσα πρόσταξε τώρα ο Κύριος, τα ίδια έλεγε στους αγίους και πριν από την ένσαρκη παρουσία του· και αυτός είναι ο κανόνας που οδηγεί τους ανθρώπους στην τελειότητα, το να πράττουν δηλαδή ό,τι προστάζει ο Θεός.

«Διότι εκείνος που αγαπά τον κόσμο, δεν αγαπά τον Κύριο που τον αγάπησε». Εκείνος όμως που μίσησε αυτόν τον κόσμο και τα σκάνδαλα που υπάρχουν σε αυτόν, και αγάπησε το θέλημα του Θεού, παραμένει εις τον αιώνα. Διότι ο Δεσπότης, θέλοντας να μας χωρίσει από την προσήλωση και τη διαβίωση στον κόσμο, έλεγε: «Κανένας που έβαλε το χέρι του στο άροτρο και στράφηκε προς τα πίσω δεν είναι κατάλληλος για τη βασιλεία των ουρανών». Ο δε Απόστολος λέει: «Κανένας στρατευόμενος δεν εμπλέκεται στις βιοτικές μέριμνες». Και πάλι ο Κύριος λέει: «Εκείνος που είναι στον αγρό, ας μην επιστρέψει στα πίσω», δηλαδή να μην αναπολεί πάλι ούτε να ποθεί εκείνον τον τρόπο ζωής, τον οποίο, για χάρη του Θεού και της εντολής Του, μίσησε και εγκατέλειψε.

«Και δόθηκαν στη γυναίκα οι δύο πτέρυγες του μεγάλου αετού, για να πετάξει στην έρημο, όπου τρέφεται εκεί έναν καιρό και καιρούς και μισό καιρό, μακριά από το πρόσωπο του όφεως». Αυτές είναι οι «χίλιες διακόσιες εξήντα ημέρες», «το ήμισυ της εβδομάδας», κατά τις οποίες θα κυριαρχήσει ο τύραννος, διώκοντας την Εκκλησία που θα φεύγει «από πόλη σε πόλη» και θα κρύβεται στην έρημο και στα όρη, μη έχοντας μαζί της τίποτε άλλο παρά μόνο τις «δύο πτέρυγες του μεγάλου αετού», δηλαδή την πίστη στον Χριστό Ιησού, ο οποίος, εκτείνοντας τα άγια χέρια του πάνω στο ξύλο, άπλωσε δύο πτέρυγες, δεξιά και αριστερή, προσκαλώντας όλους όσους πιστεύουν σε αυτόν και σκεπάζοντάς τους «όπως η όρνιθα τους νεοσσούς». Διότι και μέσω του Μαλαχία λέει: «Και σε εσάς που φοβάστε το όνομά μου θα ανατείλει ο ήλιος της δικαιοσύνης, και ίαση θα υπάρχει στις πτέρυγές του». Λέει δε και ο Κύριος: «Όταν δείτε το βδέλυγμα της ερημώσεως να στέκεται σε άγιο τόπο, αυτός που αναγινώσκει ας κατανοήσει, τότε αυτοί που βρίσκονται στην Ιουδαία ας φεύγουν στα όρη, και αυτός που είναι πάνω στο δώμα ας μην κατέβει για να πάρει κάτι από την οικία του, και αυτός που είναι στον αγρό ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει το ιμάτιό του. Αλίμονο δε στις εγκυμονούσες και σε αυτές που θηλάζουν εκείνες τις ημέρες».

Επειδή λοιπόν απέκρυψε από αυτούς την ημέρα, αλλά την φανέρωσε μέσω των σημείων που γίνονται, μέσα από τα οποία ο άνθρωπος θα την επιγνώσει εύκολα, οφείλουμε να κατανοούμε τα όσα συμβαίνουν κατά καιρούς και, γνωρίζοντάς τα, να σιωπούμε. Πρέπει δε αυτά να γίνουν, ακόμη κι αν εμείς δεν το θέλουμε· διότι η αλήθεια ποτέ δεν ψεύδεται. Όπως ακριβώς δηλαδή είπε για την πόλη της Ιερουσαλήμ: «όταν δε δείτε την Ιερουσαλήμ να κυκλώνεται από στρατόπεδα, τότε να γνωρίζετε ότι πλησίασε η ερήμωσή της», και επήλθαν σε αυτήν τα όσα ειπώθηκαν, έτσι πρέπει να προσδοκούμε και το τωρινό. Διότι λέγει: «όταν δείτε το βδέλυγμα της ερημώσεως να στέκεται σε άγιο τόπο —εκείνος που διαβάζει ας κατανοεί—, τότε αυτοί που βρίσκονται στην Ιουδαία ας φεύγουν στα όρη, και αυτός που βρίσκεται στο δώμα ας μην καταβεί για να πάρει κάτι από την οικία του, και αυτός που βρίσκεται στον αγρό ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει το ιμάτιό του. Αλίμονο δε στις εγκυμονούσες και σε αυτές που θηλάζουν εκείνες τις ημέρες. Διότι θα υπάρξει τότε μεγάλη θλίψη, τέτοια που δεν έχει γίνει από την αρχή του κόσμου ούτε πρόκειται να γίνει. Και εάν δεν συντομεύονταν οι ημέρες εκείνες, δεν θα σωζόταν καμία σάρκα». Το κατέστησε λοιπόν φανερό σε εμάς με αυτό, ώστε να μην αμφιβάλλουμε πλέον σε τίποτα.

210. Προς τον Χριστόδωρο. Τι σημαίνει, «Τότε εκείνοι που βρίσκονται στην Ιουδαία, ας φύγουν στα όρη.» Επειδή ζήτησες με το γράμμα σου να σου διασαφηνιστούν τα σημεία της έσχατης ανάγκης των χρόνων, τα οποία ο Κύριος αποκάλυψε για τη δική μας γνώση, μάθε γρήγορα τη σημασία τους. «Εκείνοι που βρίσκονται στην Ιουδαία ας φύγουν στα όρη», δηλαδή όσοι είναι στερεωμένοι στην ευσέβεια (διότι αυτό ερμηνεύεται η Ιουδαία), ας προσβλέπουν στο υψηλό καταφύγιο, φρουρούμενοι από την οικεία ομολογία. «Εκείνος δε που βρίσκεται στο δώμα, ας μην κατέβει να πάρει κάτι από την οικία του.» Εκείνος που περιφρόνησε την παρούσα οικία, και καταπάτησε κάθε επίγεια σκηνή, και υψώθηκε κατά τον βίο, και απομάκρυνε τα πάθη που κατοικούν μέσα του, ας μην έλξει πάνω του τίποτα από αυτά: ούτε δειλία, ούτε ραθυμία, ούτε κενοδοξία, ούτε επιθυμία πλούτου, τα οποία αποτελούν κατάβαση από το ύψος. «Εκείνος που είναι στον αγρό, ας μην επιστρέψει για να πάρει το ιμάτιό του.» Εκείνος που απεκδύθηκε τον παλαιό άνθρωπο και απαρνήθηκε τα σαρκικά, ας φορέσει τον νέο, ο οποίος τον ανακαίνισε προς επίγνωση του Θεού και τον καθάρισε από τον βόρβορο. Διότι με αυτά θα παραμείνει απρόσβλητος απέναντι σε εκείνη τη μεγάλη θλίψη.

Κεφάλαιο Λ΄. Ποιος τύλιξε το νερό μέσα σε ιμάτιο; [Κώδ. φ. 105β] Εναπέθεσε την αληθινή γνώση στις αρετές· δηλαδή, ποιος μέσω της δικής του πολιτείας έδωσε σταθερότητα στην ασταθή κατάσταση των πραγμάτων; Διότι μέσα στην πολιτεία του απέκλεισε ολόκληρη τη ρευστή ζωή, επειδή δεν διέπραξε αμαρτία. Το ότι δε ονομάζει «ιμάτιο» την πολιτεία, λέει: «Εκείνος που βρίσκεται στον αγρό, ας μην επιστρέψει για να πάρει το ιμάτιό του», δηλαδή την προηγούμενη πολιτεία του, εκείνος που καλλιεργεί τον πνευματικό αγρό.

Ομιλία ΟΣΤ΄. Τότε όσοι βρίσκονται στην Ιουδαία, ας φύγουν στα όρη, και εκείνος που βρίσκεται στο δώμα, ας μην κατέβει να πάρει τα πράγματα από το σπίτι του· και εκείνος που βρίσκεται στο χωράφι του, ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει τα ενδύματά του. 1. Αφού μίλησε για τα δεινά που επρόκειτο να καταλάβουν την πόλη και για τις δοκιμασίες των αποστόλων, καθώς και για το ότι αυτοί θα παραμείνουν ακατανίκητοι και θα διατρέξουν ολόκληρη την οικουμένη, αναφέρεται πάλι στις συμφορές των Ιουδαίων, δείχνοντας ότι, όταν αυτοί θα είναι πλέον δοξασμένοι έχοντας διδάξει ολόκληρη την οικουμένη, τότε εκείνοι θα βρίσκονται μέσα σε συμφορές. Και πρόσεξε πώς διηγείται τον πόλεμο, παρουσιάζοντας το πόσο αφόρητος είναι μέσα από λεπτομέρειες που φαίνονται μικρές. Διότι «τότε», λέγει, «όσοι βρίσκονται στην Ιουδαία, ας φύγουν στα όρη». Τότε, πότε;

Διότι το ότι μιλάει για το τέλος των Ιεροσολύμων, είναι φανερό από τα εξής: διότι λέει: «Όταν λοιπόν δείτε το βδέλυγμα της ερημώσεως, το οποίο ειπώθηκε μέσω του προφήτη Δανιήλ, να στέκεται στον άγιο τόπο, αυτός που διαβάζει ας καταλαβαίνει». Ως βδέλυγμα της ερημώσεως εννοεί το άγαλμα αυτού που κατέκτησε την πόλη, το οποίο έστησε στα άδυτα του ναού. «Της ερημώσεως» μεν, διότι κυριεύθηκε και καταστράφηκε η πόλη· «βδέλυγμα» δε, διότι τα αγάλματα και τις εικόνες των ανθρώπων, τα ονόμαζαν βδελύγματα οι Εβραίοι, επειδή μισούσαν την ειδωλολατρία. «Τότε εκείνοι που βρίσκονται στην Ιουδαία ας φύγουν προς τα βουνά· αυτός που βρίσκεται στο δώμα, ας μην κατεβεί για να πάρει τα πράγματα από το σπίτι του, και αυτός που βρίσκεται στον αγρό, ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει τα ρούχα του.» Υπαινισσόμενος την αναπόφευκτη υπερβολή των συμφορών, λέει ότι πρέπει να φεύγουν χωρίς να επιστρέφουν, χωρίς να νοιάζονται για τίποτα από όσα υπάρχουν στα σπίτια, ούτε για ρούχα, ούτε για άλλα σκεύη. Μερικοί, όμως, εννοώντας ως βδέλυγμα της ερημώσεως τον Αντίχριστο, ο οποίος θα έρθει για την ερήμωση του κόσμου και την καταστροφή των εκκλησιών και θα καθίσει στον ναό, κατανοούν και αυτά με τον εξής τρόπο: ότι αυτός που βρίσκεται στο δώμα, δηλαδή στο ύψος των αρετών, ας μην κατεβεί από το ύψος των αρετών για να πάρει τα πράγματα του σώματος. Διότι το σπίτι της ψυχής είναι το σώμα. Πρέπει δε να αναχωρεί κανείς και από τον αγρό, δηλαδή από τα γήινα πράγματα (διότι αγρός είναι ο βίος), και ούτε το ρούχο να πάρει, δηλαδή την παλαιά κακία που απεκδυθήκαμε. «