Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 24:19

Τέτοια ήταν η ανταπόδοση της παρανομίας και της ασέβειας των Ιουδαίων απέναντι στον Χριστό του Θεού· αξίζει δε να παραθέσουμε σε αυτά και την αψευδή πρόρρηση του Σωτήρα μας, μέσω της οποίας δηλώνει αυτά ακριβώς προφητεύοντας ως εξής: «Αλίμονο δε στις εγκύους και σε όσες θηλάζουν εκείνες τις ημέρες· να προσεύχεστε να μην τύχει η φυγή σας χειμώνα μήτε το Σάββατο. Διότι τότε θα υπάρξει μεγάλη θλίψη, τέτοια που δεν έχει συμβεί από την αρχή του κόσμου μέχρι τώρα, ούτε και πρόκειται να συμβεί». Συγκεντρώνοντας δε ο συγγραφέας ολόκληρο τον αριθμό όσων θανατώθηκαν, αναφέρει ότι εξοντώθηκαν από την πείνα και το ξίφος εκατόν δέκα μυριάδες, ενώ οι υπόλοιποι στασιαστές και ληστές θανατώθηκαν, αφού καταδόθηκαν ο ένας από τον άλλον μετά την άλωση. Από τους νέους, οι ψηλότεροι και όσοι ξεχώριζαν για τη σωματική τους ομορφιά κρατήθηκαν για τον θρίαμβο, ενώ από το υπόλοιπο πλήθος όσοι ήταν άνω των δεκαεπτά ετών στάλθηκαν δέσμιοι στα καταναγκαστικά έργα της Αιγύπτου, και οι περισσότεροι μοιράστηκαν στις επαρχίες για να εξοντωθούν στα θέατρα από το ξίφος και τα θηρία· όσοι ήταν κάτω των δεκαεπτά ετών οδηγήθηκαν αιχμάλωτοι και πουλήθηκαν, και μόνο ο δικός τους αριθμός ανήλθε στις εννέα μυριάδες.

«Και δόθηκαν στη γυναίκα οι δύο πτέρυγες του μεγάλου αετού, για να πετάξει στην έρημο, όπου τρέφεται εκεί έναν καιρό και καιρούς και μισό καιρό, μακριά από το πρόσωπο του όφεως». Αυτές είναι οι «χίλιες διακόσιες εξήντα ημέρες», «το ήμισυ της εβδομάδας», κατά τις οποίες θα κυριαρχήσει ο τύραννος, διώκοντας την Εκκλησία που θα φεύγει «από πόλη σε πόλη» και θα κρύβεται στην έρημο και στα όρη, μη έχοντας μαζί της τίποτε άλλο παρά μόνο τις «δύο πτέρυγες του μεγάλου αετού», δηλαδή την πίστη στον Χριστό Ιησού, ο οποίος, εκτείνοντας τα άγια χέρια του πάνω στο ξύλο, άπλωσε δύο πτέρυγες, δεξιά και αριστερή, προσκαλώντας όλους όσους πιστεύουν σε αυτόν και σκεπάζοντάς τους «όπως η όρνιθα τους νεοσσούς». Διότι και μέσω του Μαλαχία λέει: «Και σε εσάς που φοβάστε το όνομά μου θα ανατείλει ο ήλιος της δικαιοσύνης, και ίαση θα υπάρχει στις πτέρυγές του». Λέει δε και ο Κύριος: «Όταν δείτε το βδέλυγμα της ερημώσεως να στέκεται σε άγιο τόπο, αυτός που αναγινώσκει ας κατανοήσει, τότε αυτοί που βρίσκονται στην Ιουδαία ας φεύγουν στα όρη, και αυτός που είναι πάνω στο δώμα ας μην κατέβει για να πάρει κάτι από την οικία του, και αυτός που είναι στον αγρό ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει το ιμάτιό του. Αλίμονο δε στις εγκυμονούσες και σε αυτές που θηλάζουν εκείνες τις ημέρες».

Επειδή λοιπόν απέκρυψε από αυτούς την ημέρα, αλλά την φανέρωσε μέσω των σημείων που γίνονται, μέσα από τα οποία ο άνθρωπος θα την επιγνώσει εύκολα, οφείλουμε να κατανοούμε τα όσα συμβαίνουν κατά καιρούς και, γνωρίζοντάς τα, να σιωπούμε. Πρέπει δε αυτά να γίνουν, ακόμη κι αν εμείς δεν το θέλουμε· διότι η αλήθεια ποτέ δεν ψεύδεται. Όπως ακριβώς δηλαδή είπε για την πόλη της Ιερουσαλήμ: «όταν δε δείτε την Ιερουσαλήμ να κυκλώνεται από στρατόπεδα, τότε να γνωρίζετε ότι πλησίασε η ερήμωσή της», και επήλθαν σε αυτήν τα όσα ειπώθηκαν, έτσι πρέπει να προσδοκούμε και το τωρινό. Διότι λέγει: «όταν δείτε το βδέλυγμα της ερημώσεως να στέκεται σε άγιο τόπο —εκείνος που διαβάζει ας κατανοεί—, τότε αυτοί που βρίσκονται στην Ιουδαία ας φεύγουν στα όρη, και αυτός που βρίσκεται στο δώμα ας μην καταβεί για να πάρει κάτι από την οικία του, και αυτός που βρίσκεται στον αγρό ας μην επιστρέψει πίσω για να πάρει το ιμάτιό του. Αλίμονο δε στις εγκυμονούσες και σε αυτές που θηλάζουν εκείνες τις ημέρες. Διότι θα υπάρξει τότε μεγάλη θλίψη, τέτοια που δεν έχει γίνει από την αρχή του κόσμου ούτε πρόκειται να γίνει. Και εάν δεν συντομεύονταν οι ημέρες εκείνες, δεν θα σωζόταν καμία σάρκα». Το κατέστησε λοιπόν φανερό σε εμάς με αυτό, ώστε να μην αμφιβάλλουμε πλέον σε τίποτα.

Διότι, όταν προχώρησε ο σταυρός, ύστερα από λίγο αναχώρησαν οι απόστολοι, και αμέσως αναζωπυρώθηκε σκληρός πόλεμος εναντίον εκείνης της πόλης· και το χωρίο των Ευαγγελίων, το «Αλίμονο σε όσες θηλάζουν και σε όσες κυοφορούν», καθώς και όλα εκείνα, επαληθεύονταν στην πράξη· και το «Τότε θα υπάρξει θλίψη, τέτοια που ποτέ δεν έχει γίνει», εκπληρωνόταν. Διότι και γυναίκες έτρωγαν τα παιδιά τους, και οι εχθροί έσχιζαν τις κοιλιές των νεκρών, και βαρβαρική φωτιά εξαπλωνόταν παντού, και τα πάντα ήταν γεμάτα αίμα και πρωτοφανείς τραγωδίες, και ολόκληρη η οικουμένη είχε γεμίσει από τα δεινά των Ιουδαίων.

Αφού, λοιπόν, παραμείναμε στην πόλη πέντε ημέρες μετά την άλωση, αναχωρήσαμε και εμείς. Ήταν τότε Σάββατο, κατά θεία παραχώρηση νομίζω και όχι από τυχαίο περιστατικό ή κάποια άλογη συγκυρία, και χειμώνας, επιπλέον δε η σύζυγός μου βρισκόταν ακόμη σε ωδίνες, ώστε και η προφητεία του Χριστού, που λέει «προσεύχεσθε να μη γίνει η φυγή σας χειμώνα ή Σάββατο», και «αλίμονο στις εγκύους εκείνες τις ημέρες», λες και είχε ειπωθεί ακριβώς για εμάς, εκπληρώθηκε πλήρως. Και καθώς μαζί με αρκετούς γνώριμους και συγγενείς και άλλο πλήθος που είχε μαζευτεί για να μας δει, παίρναμε τον δρόμο, διασχίζοντας τα σταυροδρόμια σαν συνωστισμός μυρμηγκιών, μας συναντούσαν στρατιώτες, όχι πλήρως εξοπλισμένοι, αλλά έχοντας κρεμασμένα μακριά σπαθιά στα πλάγια του αλόγου και φέροντας μικρά ξίφη περασμένα στις ζώνες τους. Άλλοι από αυτούς ήταν φορτωμένοι με λάφυρα, άλλοι ερευνούσαν προσεκτικά τους διερχόμενους αιχμαλώτους μήπως φορούσαν λαμπρά ενδύματα κρυμμένα κάτω από σκισμένους χιτώνες ή μήπως έκρυβαν στον κόρφο τους ασήμι και χρυσάφι, και άλλοι κοιτούσαν επίμονα τις γυναίκες που ξεχώριζαν για την ομορφιά τους, με βλέμματα καρφωμένα που δύσκολα αποσπώνταν, έτοιμοι να τις αρπάξουν αμέσως και να τις βιάσουν.

«Αλίμονο δε στις εγκύους και σε αυτές που θηλάζουν εκείνες τις ημέρες.» Διότι οι έγκυοι δεν θα μπορούν να τραπούν σε φυγή, όντας βεβαρημένες από το φορτίο της κοιλιάς τους. Εκείνες πάλι που θηλάζουν, εξαιτίας της στοργής προς τα τέκνα τους, μη μπορώντας ούτε να τα εγκαταλείψουν ούτε όμως να τα σηκώσουν και να σωθούν μαζί τους, δεν θα αποφύγουν την οργή εκείνης της εποχής· ή ίσως με αυτό ο Χριστός υπαινίσσεται την τεκνοφαγία. Διότι ο Ιώσηπος αναφέρει ότι, ενώ υπήρχε λιμός εξαιτίας της πολιορκίας, μία γυναίκα έψησε το παιδί της και το έφαγε. «Να προσεύχεστε δε να μη γίνει η φυγή σας τον χειμώνα, ούτε σε ημέρα Σαββάτου.» Απευθυνόμενος στο πρόσωπο των αποστόλων, λέγει αυτά προς τους Ιουδαίους· διότι οι απόστολοι είχαν ήδη προλάβει και είχαν εξέλθει από την Ιερουσαλήμ. Στους Ιουδαίους λοιπόν λέγει να εύχονται να μη γίνει η φυγή τους μέσα στον χειμώνα, ώστε να μην αδυνατούν να διαφύγουν εξαιτίας των δυσκολιών του καιρού, ούτε το Σάββατο, διότι τότε αργούν σύμφωνα με τον νόμο και δεν θα τολμούσαν να τραπούν σε φυγή. Εσύ όμως να το κατανοείς και με αυτόν τον τρόπο, ότι δηλαδή πρέπει να προσευχόμαστε να μη γίνει η φυγή μας από αυτόν τον βίο, δηλαδή ο θάνατός μας, σε ημέρα Σαββάτου, στην αργία των καλών πράξεων, ούτε τον χειμώνα, στην ακαρπία των αγαθών, αλλά μέσα σε γαλήνη της ψυχής και αταραξία. «Διότι τότε θα υπάρξει μεγάλη θλίψη, τέτοια που δεν έχει γίνει από την αρχή του κόσμου μέχρι τώρα, ούτε πρόκειται να ξαναγίνει· και αν δεν συντομεύονταν εκείνες οι ημέρες, δεν θα σωζόταν κανένας άνθρωπος· αλλά χάριν των εκλεκτών θα συντομευθούν οι ημέρες εκείνες.»

«Αλίμονο δε στις εγκύους και σε όσες θηλάζουν εκείνες τις ημέρες». Βδέλυγμα της ερημώσεως είναι ο ανδριάντας εκείνου που κυρίευσε την πόλη. Διότι βδέλυγμα ονομάζεται κάθε είδωλο. Και «ερημώσεως», διότι, όταν αλώθηκε η Ιερουσαλήμ και υπέστη την ερήμωση, τον έστησαν μέσα στα άδυτα του ναού. Αλλά και ο Πιλάτος, εισάγοντας τη νύχτα τις εικόνες του Καίσαρα στο ιερό, έγινε αίτιος μεγάλου θορύβου στο πλήθος. Έκτοτε ξεκίνησε και ο πόλεμος και η ερήμωση της Ιερουσαλήμ. Τότε, λοιπόν, όσοι βρίσκονται στην Ιουδαία ας φύγουν στα όρη. Και ορθώς είπε, «όσοι βρίσκονται στην Ιουδαία». Διότι οι απόστολοι δεν βρίσκονταν στην Ιουδαία, αλλά, όπως προείπαμε, διώχθηκαν από την Ιερουσαλήμ πριν από τον πόλεμο· ή μάλλον αναχώρησαν οι ίδιοι, κινούμενοι από το θείο Πνεύμα. Όσοι, λοιπόν, βρεθούν στην Ιουδαία, ας φύγουν, και αυτός που βρίσκεται στο δώμα, ας μην επιστρέψει για να πάρει τίποτα από το σπίτι. Διότι θα είναι ευτύχημα έστω και αν διασωθεί κανείς με γυμνό το σώμα, αλλά και σε όσες έχουν βρέφη και στις εγκύους, αλίμονο. Γιατί;