Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 24:31

Τη μία την ονομάζουν Σκηνοπηγία, και για την άλλη ακούω ότι αποτελεί υπόμνηση των σαλπίγγων. Αγνοούν όμως ότι εορτάζουν χριστιανικά μυστήρια, επειδή η κατασκευή της σκηνής αποτελεί έμπρακτη προφητεία αυτής της Εκκλησίας, την οποία συνέστησε ο Λόγος μας. Γι' αυτό τον λόγο στολίζουν τη σκηνή με φύλλα και ομορφαίνουν τα προσκήνια με φρούτα, ως τύπο του ότι η νέα Εκκλησία, η εύκαρπη, πρόκειται να αναβλαστήσει μέσα από τον νόμο. Η εορτή των σαλπίγγων, από την άλλη, διεγείρει τις ψυχές προς την προετοιμασία της αναστάσεως, καθώς λέει ο Παύλος: «Διότι θα σαλπίσει και οι νεκροί θα αναστηθούν». Αυτό διδάσκει και ο ίδιος ο Θεός μας και Σωτήρας στα Ευαγγέλια λέγοντας: «Και θα αποστείλει τους αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας και θα συγκεντρώσουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άλλα άκρα τους».

Συγκεντρώστε κοντά του τους οσίους του. Ο λόγος απευθύνεται προς τους αγγέλους, σύμφωνα με τα όσα ειπώθηκαν από τον Κύριο: Και θα αποστείλει τους αγγέλους του, και θα συγκεντρώσουν τους δικαίους από τους τέσσερις ανέμους της γης· αυτούς που συνήψαν τη διαθήκη του πάνω σε θυσίες. Και εννοεί τις πνευματικές θυσίες.

Ο αληθινός Χριστός, ο μονογενής Υιός του Θεού, δεν έρχεται πλέον από τη γη. Εάν κάποιος εμφανιστεί στην έρημο δημιουργώντας φαντασιώσεις, μην εξέλθεις. Εάν πουν, ιδού εδώ είναι ο Χριστός, ιδού εκεί, μην πιστέψεις. Μην κοιτάζεις λοιπόν κάτω και στη γη. Διότι από τους ουρανούς κατέρχεται ο Δεσπότης, όχι μόνος όπως την προηγούμενη φορά, αλλά συνοδευόμενος από πλήθη, φρουρούμενος από μυριάδες αγγέλους, ούτε κρυφά όπως η βροχή πάνω στο δέρας, αλλά λάμποντας φανερά σαν την αστραπή. Διότι ο ίδιος έχει πει: όπως η αστραπή βγαίνει από την ανατολή και φαίνεται έως τη δύση, έτσι θα είναι και η παρουσία του Υιού του Ανθρώπου. Και πάλι: και θα δουν τον Υιό του Ανθρώπου να έρχεται πάνω στις νεφέλες του ουρανού με δύναμη και πολλή δόξα. Και θα αποστείλει τους αγγέλους του με μεγάλη σάλπιγγα, και τα εξής.

Ποιος άραγε θα είναι μακάριος τότε, ο οποίος θα βρεθεί φίλος του Χριστού; Δεν περιφρονεί τους δικούς του δούλους ο τόσο ένδοξος βασιλιάς, αυτός που δορυφορείται από τους αγγέλους, ο σύνθρονος του Πατέρα. Διότι, για να μην αναμειχθούν οι εκλεκτοί με τους εχθρούς, αποστέλλει τους αγγέλους του με μεγάλη σάλπιγγα, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους. Ούτε τον ένα Λωτ δεν περιφρόνησε· πώς άραγε θα περιφρονήσει πολλούς δικαίους; «Ελάτε οι ευλογημένοι του Πατέρα μου», θα πει σε εκείνους που τότε θα επιβαίνουν σε νεφελώδη άρματα και θα έχουν συγκεντρωθεί από τους αγγέλους.

Πώς θα αντέξουμε, αδελφοί, όταν δούμε τον πύρινο ποταμό να εξέρχεται με οργή, σαν άγρια θάλασσα, και να καταβροχθίζει όρη και κοιλάδες, και να κατακαίει όλη τη γη και τα έργα που βρίσκονται σε αυτήν; Τότε, αγαπητοί, εξαιτίας εκείνου του πυρός οι ποταμοί θα στερέψουν, οι πηγές θα αφανιστούν, τα άστρα θα πέσουν, ο ήλιος θα σβήσει, η σελήνη θα παρέλθει, ο ουρανός θα τυλιχθεί σαν βιβλίο, όπως έχει γραφτεί. Τότε οι Άγγελοι θα αποσταλούν και θα περιτρέξουν, συγκεντρώνοντας τους εκλεκτούς από τους τέσσερις ανέμους, όπως είπε ο Κύριος, από τα άκρα των ουρανών έως τα άκρα τους. Τότε θα δούμε καινό ουρανό και καινή γη, σύμφωνα με την επαγγελία του.

Οι Άγγελοι θα συγκεντρώσουν τους μεν εκλεκτούς από τους τέσσερις ανέμους, ενώ τους ασεβείς θα τους κατακάψουν με άσβεστο πυρ. Μην υποθέσεις, λοιπόν, ότι το άσβεστο πυρ της κολάσεως θα συντηρείται με ξύλα, ούτε ότι θα υπάρχουν κάποιοι δήμιοι που θα το αναζωπυρώνουν, όπως νομίζουν στις φλυαρίες τους οι πολλοί· αλλά στρέψε το βλέμμα σου προς τα Σόδομα και δες καμίνι χωρίς ξύλα· αναλογίσου την απολίθωση της γυναίκας και μείνε με δέος μπροστά στην απειλή του πυρός· διότι βρίσκονταν μαζί και ο Λωτ και η γυναίκα του και οι δύο του κόρες· και ούτε ο Λωτ κάηκε μαζί με τις κόρες του, ούτε η γυναίκα του διέφυγε την απειλή του πυρός, αλλά η θεία δίκη απέδωσε στον καθένα το δικό του μερίδιο. Έτσι θα γίνει και κατά την κρίση· οι μεν δίκαιοι παραλαμβάνονται, όπως ο Λωτ, ενώ οι άδικοι εγκαταλείπονται, όπως η γυναίκα του.

Ω, πώς θα το υπομείνουμε, αδελφοί, όταν δούμε τον πύρινο ποταμό, σαν άγρια θάλασσα, να καταβροχθίζει τα βουνά και τις κοιλάδες, και να κατακαίει όλη την οικουμένη και τα έργα που βρίσκονται σε αυτήν! Τότε, αγαπητοί, εξαιτίας εκείνου του πυρός οι ποταμοί θα εκλείψουν, οι πηγές θα αφανιστούν, η θάλασσα θα ξηρανθεί, τα άστρα θα πέσουν από τον ουρανό, ο ήλιος θα εκλείψει και η σελήνη θα μεταβληθεί σε αίμα, ο ουρανός θα τυλιχτεί σαν ειλητάριο. Όταν δούμε, αδελφοί, τους Αγγέλους να έχουν αποσταλεί και να τρέχουν παντού με προθυμία και να συγκεντρώνουν τους εκλεκτούς δούλους του Θεού από τη μια άκρη του ουρανού έως την άλλη· όταν δούμε νέο ουρανό και νέα γη, σύμφωνα με την υπόσχεσή του!

Όταν δεις τους Αγγέλους να αποστέλλονται και να περιτρέχουν και να συγκεντρώνουν τους εκλεκτούς από τους τέσσερις ανέμους, από τις άκρες των ουρανών μέχρι τις άκρες τους; Όταν αντικρίσεις τον φοβερό θρόνο να έχει ετοιμαστεί και τον δίκαιο Κριτή να κάθεται; Όταν δεις όλη την ανθρώπινη φύση συγκεντρωμένη μπροστά του με μεγάλο φόβο και τρόμο;

Όταν δούμε τον πύρινο ποταμό να εξέρχεται από τα ανατολικά με οργή, σαν άγρια θάλασσα, και να καταβροχθίζει τα όρη και τις κοιλάδες, και να κατακαίει όλη τη γη και τα έργα που υπάρχουν σε αυτήν, τότε, αγαπητοί, από εκείνο το πυρ οι πηγές εκλείπουν, οι ποταμοί εξαφανίζονται, η θάλασσα ξηραίνεται, ο αέρας κλονίζεται, τα άστρα πέφτουν από τον ουρανό, ο ήλιος χάνει το φως του, η σελήνη μεταβάλλεται σε αίμα, ο ουρανός τυλίγεται σαν ειλητάριο. Όταν πάλι αντικρίσουμε τους Αγγέλους να αποστέλλονται και να περιτρέχουν με σπουδή, συγκεντρώνοντας τους εκλεκτούς δούλους του Θεού από τα πέρατα του ουρανού έως τα άλλα πέρατά του· όταν δούμε νέο ουρανό και νέα γη· όταν δούμε τον φοβερό θρόνο να ετοιμάζεται· όταν αντικρίσουμε το σημείο του Υιού του ανθρώπου να φανερώνεται στον ουρανό, τον τίμιο και ζωοποιό σταυρό να φωτίζει όλα τα πέρατα της γης, τότε όλοι, βλέποντας να φανερώνεται στα ύψη αυτό το βασιλικό και φοβερό σκήπτρο, αναγνωρίζει ο καθένας ότι αμέσως πίσω από αυτό πρόκειται να εμφανιστεί ο Βασιλεύς εκείνη την ώρα.

Μέγα θαύμα, αδελφοί, να δει κανείς ξαφνικά τους τάφους να ανοίγουν με τη φωνή της σάλπιγγας και τους νεκρούς να εγείρονται, όσους έχουν κοιμηθεί από τον Αδάμ μέχρι εκείνη την ώρα, σε μία στιγμή και εν ριπή οφθαλμού να ανασταίνονται όλοι μαζί· και τους Αγγέλους να περιτρέχουν με μεγάλη φωνή σάλπιγγας και να συγκεντρώνουν τους δικαίους από τα τέσσερα σημεία του ορίζοντα, από τα άκρα των ουρανών έως τα άκρα τους. Εκείνη η φωνή θα ζωοποιήσει τους πάντες, μέχρις ενός, και κανένας από τους ανθρώπους δεν θα παραλειφθεί, και οι μεν θα αναστηθούν εις ανάστασιν ζωής, οι δε εις ανάστασιν κρίσεως.

Βλέπεις ότι αυτός που υπέμεινε εκουσίως τον σταυρό, αυτός είναι ο Κύριος της δόξης και ο Δημιουργός των πάντων; Βλέπεις ότι αυτός που υπέμεινε εκουσίως τον σταυρό, αυτός είναι που πρόκειται να αποστείλει τους Αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας για να επισυνάξει τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άλλα άκρα τους; Βλέπεις ότι αυτός που υπέμεινε εκουσίως τον σταυρό, αυτός είναι που πρόκειται να έλθει με πολλή δόξα και δύναμη πάνω στις νεφέλες του ουρανού για να κρίνει την οικουμένη με δικαιοσύνη; Κανείς λοιπόν ας μην σε εξαπατήσει ώστε να απομακρυνθείς από την ορθή ομολογία της αγίας, άχραντης και ομοούσιας Τριάδας, ούτε να ανεχθείς να διαφθαρεί ο ευσεβής λογισμός σου από ανθρώπους με διεφθαρμένο νου, οι οποίοι είναι αδόκιμοι στην πίστη, υποδουλωμένοι στην προκατάληψη και συνεπαρμένοι από την ανθρώπινη δόξα. Διότι σε αυτούς έχει εκπληρωθεί ο λόγος του Προφήτη που λέει: δεν μπόρεσαν να κατανοήσουν, διότι σκοτίστηκαν ώστε να μη βλέπουν με τα μάτια τους και να μην κατανοούν με την καρδιά τους.

Έπειτα στη συνέχεια λέγει ότι ‹εκείνοι που γεννήθηκαν› από αυτούς είναι ‹οι 〈γίγαντες〉 οι ονομαστοί από αιώνων›. Είτε λοιπόν πρόκειται για τις ψυχές αυτών, είτε για τα πνεύματα εκείνων που τους γέννησαν, είτε για κάποιες άλλες αποστατικές δυνάμεις που εκδιώχθηκαν από τον ουράνιο κλήρο, είναι εύλογο ότι έχουν παραδοθεί στο σκοτάδι και στα ‹δεσμά› μέχρι τον καιρό ‹της κρίσεως›. Όταν δε φθάσει το δικαστήριο του Θεού και η καθολική κρίση, κατά την οποία ο Χριστός του Θεού θα κρίνει κάθε γένος ανθρώπων ‹καθισμένος επί του θρόνου της δόξης Του›, τότε καθώς εδίδαξε: «θα αποστείλει τους αγγέλους Του και θα συνάξουν όλα τα έθνη με σάλπιγγα μεγάλη από την άκρη του ουρανού έως την άλλη άκρη του». Την μεν ανάσταση των νεκρών και την προσαγωγή όλων των εθνών ενώπιον του κριτηρίου του Θεού θα την πραγματοποιήσει μέσω των αγγέλων Του που περιπολούν γύρω από τον θρόνο Του· «διότι θα αποστείλει», λέγει, «τους αγγέλους Του με σάλπιγγα μεγάλη και θα επισυνάξουν τους εκλεκτούς Του από τους τέσσερις ανέμους, από τις άκρες του ουρανού έως τις άκρες αυτών», τις δε κολάσεις θα τις επιφέρει σε εκείνους που πρόκειται να κολαστούν, ωσάν μέσω δημίων, διά των αντικειμένων δυνάμεων. Παραγγέλλει, λοιπόν, μέσω των προκειμένων στους δικούς Του αγγέλους 〈να υψώσουν σημείο επί όρους πεδινού, ονομάζοντας ⌜όρος πεδινό〉 εδώ τον περίγειο τόπο και ολόκληρο το οικητήριο των ανθρώπων.

Αυτά μυσταγωγούσε και ο Σωτήρας στους μαθητές του, λέγοντας: Και θα δουν τον Υιό του ανθρώπου να έρχεται πάνω στις νεφέλες του ουρανού με δύναμη και δόξα πολλή. Και θα αποστείλει τους αγγέλους του με σάλπιγγα μεγάλη, και θα συγκεντρώσουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άλλα άκρα τους. Αλλά η μεν ανάσταση των νεκρών θα γίνει κάποτε μέσω ευαγγελικών σαλπίγγων που θα ευαγγελίζονται την άφιξη της βασιλείας του Υιού του Θεού· ενώ και οι απόστολοι από τότε κιόλας, κατά την πρώτη του παρουσία, χρησιμοποιώντας σάλπιγγες, δηλαδή τις μεγαλοφωνίες του Αγίου Πνεύματος, ανακαλούσαν όλους όσους είχαν νεκρωμένες τις ψυχές τους προς την εν Θεώ ζωή· των οποίων τα σύμβολα παραδίδοντας ο Μωυσής, νομοθέτησε την εορτή των σαλπίγγων. Γι' αυτό έχει λεχθεί: Ως μαρτύριο το έθεσε στον Ιωσήφ. Και ποιο ήταν αυτό το πρόσταγμα; Αυτό περί των σαλπίγγων· και μέσω μιας φυλής, αυτής του Ιωσήφ, υποδήλωνε ολόκληρο το έθνος. Και γιατί στο σημείο αυτό ονόμασε Ιωσήφ ολόκληρο το έθνος; Επειδή ακριβώς με αφορμή τον Ιωσήφ είχαν κατέβει όλοι στην Αίγυπτο.

Με οδηγεί στο να συγκατατεθώ στον προκείμενο λόγο και η ζωή των ερπετών. Διότι η ζωτική τους δύναμη νεκρώνεται κατά την εποχή του χειμώνα, και για χρονικό διάστημα έξι μηνών κείτονται στις φωλιές τους εντελώς ακίνητα. Όταν όμως έλθει ο καθορισμένος καιρός και η βροντή αντηχήσει στον κόσμο, εκλαμβάνοντας τον κρότο ως ένα σύνθημα ζωής, αναπηδούν ταχέως και, έπειτα από μακρύ χρονικό διάστημα, επιτελούν τις συνηθισμένες τους ενέργειες. Ποια είναι η εξήγηση αυτού; Ας μου μιλήσει ο ερευνητής και επικριτής των ενεργειών του Θεού και ας με διδάξει, πώς αποδέχεται μεν ότι με μία βροντή τα φίδια διεγείρονται ενώ βρίσκονταν σε νέκρωση, για τους ανθρώπους όμως δεν παραδέχεται ότι αναζωογονούνται όταν η σάλπιγγα του Θεού αντηχεί από τους ουρανούς, όπως αναφέρει ο θείος λόγος: «Διότι θα σαλπίσει και οι νεκροί θα αναστηθούν»· και αλλού πάλι, ακόμη πιο σαφώς: «Και θα αποστείλει τους αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας και θα επισυνάξει τους εκλεκτούς του».

Διότι λέγει ο Κύριος: «Όταν αρχίσουν να γίνονται αυτά, ανασηκωθείτε και υψώστε τα κεφάλια σας, διότι πλησιάζει η απολύτρωσή σας». «Και ούτε τρίχα από το κεφάλι σας δεν πρόκειται να χαθεί». «Διότι, όπως η αστραπή βγαίνει από την ανατολή και φαίνεται μέχρι τη δύση, έτσι θα είναι η παρουσία του Υιού του ανθρώπου. Όπου βρίσκεται το πτώμα, εκεί θα συναχθούν οι αετοί». Το πτώμα, βέβαια, δημιουργήθηκε στον παράδεισο· διότι εκεί ο Αδάμ εξαπατήθηκε και έπεσε. Όπως και πάλι λέγει: «Τότε θα αποστείλει ο Υιός του ανθρώπου τους αγγέλους του και θα επισυνάξει τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους του ουρανού». Και ο Δαβίδ, προαναγγέλλοντας την κρίση και την επιφάνεια του Κυρίου, λέγει: «Από την άκρη του ουρανού είναι η έξοδός του και η κατάληξή του έως την άκρη του ουρανού· και δεν υπάρχει κανείς που θα κρυφτεί από τη θέρμη του». Και ως θέρμη εννοεί την εκπύρωση.

Όταν ο θρήνος τους δεν θα ωφελήσει σε τίποτα, διότι τότε θα τρομάξει όλη η γη από το πρόσωπό του, βλέποντας τον σταυρό να προπορεύεται μπροστά του. Οι μεν Ιουδαίοι, επειδή πάνω του προσήλωσαν τον ευεργέτη και βασιλιά, και διότι χλεύαζαν εκείνους που προσκυνούσαν τον σταυρό και πίστευαν σε αυτόν που προσηλώθηκε πάνω του, οι δε πιστοί, όσοι έζησαν μέσα σε ραθυμία, μη προσδοκώντας τη φοβερή και φρικτή εκείνη ημέρα. Και έτσι, ενώ όλοι θα βρίσκονται σε θλίψη, εν ριπή οφθαλμού «θα δουν τον Υιό του Θεού να έρχεται πάνω στις νεφέλες του ουρανού με δύναμη και πολλή δόξα. Και θα αποστείλει τους αγγέλους του με σάλπιγγα και φωνή μεγάλη, και θα επισυνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άλλα άκρα τους». Μακάριος ο γεννημένος από γυναίκα, τον οποίο θα επισυνάξουν οι άγγελοι εκείνη την ώρα.

Τι σημαίνει, λοιπόν, η φωνή του αρχαγγέλου; Όπως ακριβώς στην περίπτωση των παρθένων έλεγε: «Εγερθείτε, ήλθε ο νυμφίος». Είτε αυτό εννοεί, είτε ότι όπως ακριβώς συμβαίνει με την παρουσία ενός βασιλιά, έτσι θα γίνει και τότε, καθώς οι άγγελοι θα υπηρετούν το έργο της αναστάσεως. Διότι λέγει, ας αναστηθούν οι νεκροί· και το έργο πραγματοποιείται, όχι επειδή οι άγγελοι έχουν τη δύναμη για κάτι τέτοιο, αλλά εξαιτίας του δικού Του λόγου· σαν να διέταζε ένας βασιλιάς και να έλεγε: «Ας εξέλθουν οι φυλακισμένοι», και οι υπηρέτες τους έβγαζαν έξω, πράττοντας κάτι τέτοιο όχι πλέον από δική τους δύναμη, αλλά από εκείνη την προσταγή. Το ίδιο λέγει και αλλού ο Χριστός: «Θα αποστείλει τους αγγέλους του με μεγάλη σάλπιγγα, και θα επισυνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα πέρατά τους». Και παντού βλέπεις τους αγγέλους να διατρέχουν. Θεωρώ, λοιπόν, ότι ο αρχάγγελος είναι εκείνος που προΐσταται των απεσταλμένων αγγέλων και φωνάζει το εξής: «Ετοιμάστε τους όλους, διότι ο κριτής είναι παρών».

Διότι τότε, λέει, θα φανεί το σημείο του Υιού του ανθρώπου στον ουρανό. Τότε, πότε; Όταν οι δυνάμεις των ουρανών θα σαλευθούν, όταν ο μονογενής Υιός του Πατρός θα έλθει μαζί με τους αγγέλους του για να κρίνει ζώντες και νεκρούς. Διότι τότε όσοι διαπρέπουν με το βασιλικό σημείο, και έχουν αποκτήσει για τον εαυτό τους τον πολύτιμο μαργαρίτη, και έχουν διασώσει το «κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν» κάλλος, θα αρπαγούν μέσα σε νεφέλες στον ουρανό. Διότι ο Κύριος και Θεός θα αποστείλει τους αγγέλους του με μεγάλη φωνή σάλπιγγας, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς από τους τέσσερις ανέμους, από το ένα άκρο του ουρανού έως το άλλο. Αυτά αναφέρει ο ευαγγελιστής Ματθαίος σχετικά με την επερχόμενη δεύτερη έλευση του Υιού του Θεού, και για τον σταυρό που θα προηγηθεί. Αυτό δε που τελείται τώρα αποτελεί εναργή τύπο εκείνου που πρόκειται να συμβεί. Διότι ιδού, προβάλλεται ο σταυρός επί της γης, και όλες οι φυλές των εθνών και το γένος των ανθρώπων, καθώς και κάθε ηλικία κατασφραγίζεται με το σημείο του σταυρού: άρχοντες και αρχόμενοι, κύριοι και δούλοι, άσημοι και ένδοξοι, σοφοί και απλοϊκοί, ταπεινής καταγωγής και ευγενείς.

Και έρχεται μέσα σε νεφέλη, όπως ακριβώς αναλήφθηκε· και βλέποντας αυτά, θα θρηνήσουν οι φυλές. Τα δεινά τους όμως δεν θα σταματήσουν στους θρήνους· αλλά ο θρήνος θα συμβεί ώστε να εκφέρουν από μόνοι τους την καταδικαστική απόφαση και να καταδικάσουν τους εαυτούς τους. Τότε πάλι «θα αποστείλει τους αγγέλους του με μεγάλη σάλπιγγα, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άλλα άκρα τους». Και όταν το ακούς αυτό, να αναλογίζεσαι την κόλαση εκείνων που μένουν πίσω. Διότι δεν θα υποστούν μόνο εκείνη την τιμωρία, αλλά και τούτη. Και όπως ακριβώς έλεγε πρωτύτερα ότι θα πουν: «Ευλογημένος ο ερχόμενος εν ονόματι Κυρίου»· έτσι και εδώ λέει ότι «θα θρηνήσουν». Διότι, επειδή τους μίλησε για σκληρούς πολέμους, προκειμένου να μάθουν ότι, μετά τα επίγεια δεινά, τους αναμένουν και τα βασανιστήρια εκεί, τους παρουσιάζει να θρηνούν, να χωρίζονται από τους εκλεκτούς και να παραδίδονται στη γέεννα· και με αυτόν τον τρόπο αφυπνίζει πάλι τους μαθητές, δείχνοντάς τους από πόσα μεν κακά θα απαλλαγούν, και πόσα δε αγαθά θα απολαύσουν.

«Τότε οι δίκαιοι θα λάμψουν σαν τον ήλιο στη βασιλεία του Πατέρα τους.» «Πρόκειται ο Υιός του ανθρώπου να έλθει μέσα στη δόξα του Πατέρα του μαζί με τους αγγέλους του, και τότε θα ανταποδώσει στον καθένα σύμφωνα με τα έργα του.» «Αμέσως μετά τη θλίψη εκείνων των ημερών, ο ήλιος θα σκοτεινιάσει και η σελήνη δεν θα δώσει το φως της, και τα άστρα θα πέσουν από τον ουρανό και οι δυνάμεις των ουρανών θα σαλευτούν· και τότε θα φανεί το σημείο του Υιού του ανθρώπου στον ουρανό· και τότε θα θρηνήσουν όλες οι φυλές της γης· και θα δουν τον Υιό του ανθρώπου να έρχεται πάνω σε νεφέλη με δύναμη και πολλή δόξα· και θα αποστείλει τους αγγέλους του με σάλπιγγα και φωνή μεγάλη, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα πέρατα των ουρανών έως τα άλλα πέρατά τους. Για την ημέρα όμως εκείνη και την ώρα κανείς δεν γνωρίζει, ούτε οι άγγελοι των ουρανών, παρά μόνο ο Πατέρας.» «Γρηγορείτε. διότι δεν γνωρίζετε την ημέρα ούτε την ώρα.» «Έρχεται η ώρα κατά την οποία όλοι όσοι βρίσκονται στα μνημεία θα ακούσουν τη φωνή του· και θα βγουν όσοι έπραξαν τα αγαθά, σε ανάσταση ζωής, ενώ όσοι έπραξαν τα φαύλα, σε ανάσταση κρίσεως.» «Όπως έγινε στις ημέρες του Νώε, έτσι θα γίνει και στις ημέρες του Υιού του ανθρώπου.»

Και είδα ότι άνοιξε ο ναός του Θεού στον ουρανό, και φάνηκε η κιβωτός της διαθήκης του μέσα στον ναό του· και έγιναν αστραπές και βροντές και μεγάλο χαλάζι και σεισμός». Ερμηνεία: Οι επτά σάλπιγγες των αγγέλων φανερώνουν τα δεινά της συντέλειας, σύμφωνα και με το θείο ευαγγέλιο. Τότε, λέει, θα αποστείλει ο Υιός του ανθρώπου τους αγγέλους του με μεγάλη φωνή σάλπιγγας, και ότι θα συνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους και τα εξής. Τους εκλεκτούς μεν θα συνάξουν, τους βδελυρούς δε θα εγκαταλείψουν, ώστε να λάβουν την ανταπόδοση σύμφωνα με τη βδελυγμία τους. Για τον λόγο αυτό και οι τέσσερις πρώτοι άγγελοι, αφού σάλπισαν, εξαφάνισαν το ένα τρίτο της γης και της θάλασσας και του φωτός, ενώ ο πέμπτος ανέβασε από την άβυσσο και τον άδη καπνό μαζί με ακρίδα. Ονομάζεται ακρίδα, λόγω του πλήθους, των τεσσάρων ποδιών και των φτερών, ενώ ως προς το μέγεθος ήταν σαν άλογα και σαν λιοντάρια, με πρόσωπα ανθρώπων, και τρίχες γυναικών· οι ουρές τους είναι τιμωρητικές σαν του φιδιού και του σκορπιού, και τα υπόλοιπα χαρακτηριστικά της μορφής τους είναι φοβερά και φρικώδη. Τους έχει δοθεί η εντολή να μην βλάψουν τίποτα από όσα υπάρχουν πάνω στη γη, παρά μόνο να βασανίσουν για πέντε μήνες τους ανθρώπους που δεν έχουν τη σφραγίδα του Θεού, πλήττοντάς τους με τα κεντριά ημέρα και νύχτα. Και έπειτα να παραδοθούν με αυτόν τον τρόπο στην απώλεια· διότι αυτό ακριβώς φανερώνει και το όνομα του άρχοντα εκείνων των ιπποακρίδων, Αβαδδών Απολλύων.

Όταν δε έλθει μέσα στη δόξα του, και όλοι οι άγιοι άγγελοι μαζί του, και κενωθεί ο ουρανός από τις χίλιες χιλιάδες και τις μύριες μυριάδες των αγγελικών στρατευμάτων, τα οποία θα προπορεύονται ως δορυφόροι του Βασιλέως της δόξης και θα τον συνοδεύουν και θα τον ακολουθούν και θα σαλπίζουν και θα ξυπνούν τους νεκρούς, και θα τους συγκεντρώνουν «εκ των τεσσάρων ανέμων, απ' άκρων ουρανών έως άκρων» της γης, και το σημείο του Υιού του Ανθρώπου θα αναφανεί ψηλά στον ουρανό προδηλώνοντας την έλευση του Βασιλέως, και ο ήλιος και η σελήνη μαζί με τα άστρα και όλα τα στοιχεία θα παύσουν, και το σκότος θα απωθηθεί, και θα φανεί ανέσπερο φως, και θα γίνει καινός ουρανός και καινή γη, «τότε θα καθίσει επί θρόνου δόξης αυτού». Διότι τότε θα καθίσει όχι τοπικώς και φαινόμενος μόνο στον τόπο εκείνο, αλλά «όπως η αστραπή εξέρχεται από ανατολών και φαίνεται έως δυσμών, έτσι θα είναι», λέγει, «και η παρουσία του Υιού του Ανθρώπου»· διότι η ταχύτητα της αστραπής, η λαμπρότητά της και το ότι δεν μπορεί να μείνει απαρατήρητη, φαίνονται σε όλα τα πέρατα της γης, με την οποία (αστραπή) παρομοιάστηκε και η Δευτέρα Παρουσία του Χριστού· και «όπου βρίσκεται το σώμα», δηλαδή η θεία σάρκα Του, «εκεί θα συναχθούν οι αετοί», δηλαδή τα τάγματα των αγγέλων. Και θα καθίσει επί του θρόνου της δόξης Του ως περίβλεπτος και πολύφωτος ήλιος καταυγάζοντας τα πέρατα. «

Χαίρε, Ταξιάρχη, πρόμαχε των δικαίων και οδηγέ των οσίων, μοναχών και κοσμικών. Χαίρε, Ταξιάρχη, προστάτη των ευτάκτων και παιδαγωγέ των ατάκτων. Χαίρε, Ταξιάρχη, που με σαλπιγγώδη και θεόφθογγη φωνή εξαγγέλλεις τη Δευτέρα Παρουσία του Χριστού του Θεού μας, συγκλονίζοντας «και τον ουρανό και τη γη και τα καταχθόνια» και αφυπνίζοντας τους νεκρούς που κοιμούνται από αιώνες, λέγοντας τρανά: «Ιδού ο νυμφίος έρχεται, εξέλθετε προς συνάντησή του». Τότε, λέγει, «θα αποστείλει» «ο Υιός του ανθρώπου» «τους αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άκρα τους».

Ερμηνεία. Οι επτά σάλπιγγες των αγγέλων υποδηλώνουν τα δεινά της συντέλειας, σύμφωνα και με το θείο ευαγγέλιο. Τότε, λέει, «θα αποστείλει ο Υιός του ανθρώπου τους αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους» και τα εξής. Τους μεν εκλεκτούς θα τους συνάξουν, ενώ τους βδελυρούς θα τους αφήσουν, ώστε να λάβουν την ανταπόδοση ανάλογα με τη βδελυρότητά τους.

Και: «Από τώρα», λέει ο Κύριος, «θα δείτε τον ουρανό ανοιγμένο και τους αγγέλους του Θεού να ανεβαίνουν και να κατεβαίνουν πάνω στον Υιό του ανθρώπου»· και: «Όταν έρθει ο Υιός του ανθρώπου μέσα στη δόξα του Πατέρα του και όλοι οι άγιοι άγγελοι μαζί του»· και ότι «θα αποστείλει» «ο Υιός του ανθρώπου» «τους αγγέλους του» και «θα συγκεντρώσουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους».

«Και τότε θα φανεί το σημείο του Υιού του Ανθρώπου στον ουρανό, και τότε θα θρηνήσουν όλες οι φυλές της γης και θα δουν τον Υιό του Ανθρώπου να έρχεται πάνω στις νεφέλες του ουρανού με δύναμη και πολλή δόξα· και θα αποστείλει τους αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας, και θα συνάξουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τη μια άκρη των ουρανών έως την άλλη». «Για την ημέρα όμως εκείνη και την ώρα κανείς δεν γνωρίζει, ούτε οι άγγελοι των ουρανών, παρά μόνο ο Πατέρας μου». «Τότε θα εγερθούν ψευδόχριστοι και ψευδοπροφήτες και θα δώσουν μεγάλα σημεία και τέρατα, ώστε να πλανήσουν, αν είναι δυνατόν, ακόμη και τους εκλεκτούς». «Τότε εάν κάποιος σας πει: ιδού ο Χριστός είναι εδώ ή εκεί» ή «στην έρημο» ή «στα κρυφά δωμάτια, μην πιστέψετε· διότι, όπως ακριβώς η αστραπή βγαίνει από την ανατολή και φαίνεται έως τη δύση, έτσι θα είναι και η παρουσία του Υιού του Ανθρώπου». Αυτά, λοιπόν, και άλλα πάρα πολλά, τόσο το ιερό Ευαγγέλιο όσο και τα βιβλία των θείων προφητών, ομιλώντας για τη φοβερή και φρικτή Δευτέρα Παρουσία του Χριστού, τα κηρύττουν απολύτως αληθινά.

Γι' αυτό και η Παρθένος, που γέννησε αλοχεύτως, παρέμεινε πάλι παρθένος και μετά τον τοκετό, ώστε και σε αυτό να μάθουμε σαφέστερα ότι όχι εξαιτίας κάποιου άλλου, αλλά μέσω αυτού και σε αυτόν εκπληρώνεται η δύναμη όσων έχουν ειπωθεί. Αλλά ας επανέλθουμε στο προκείμενο. Διότι, αφού διερευνήθηκε για ποιον λόγο ο θείος αρχάγγελος θα παραλείψει όλα τα θεία και φοβερά ονόματα του Χριστού και θα αναγγείλει σαλπίζοντας την παρουσία του νυμφίου με την έσχατη σάλπιγγα, ο λόγος έλυσε το ζήτημα, υποδεικνύοντας ότι το όνομα του νυμφίου Χριστού υποδηλώνει, μέσα από το παράδειγμα του γάμου, του νυμφίου και της νύμφης, τη μέγιστη χαρά, αγάπη και οικειότητα. Όταν δε ακούμε για έσχατη σάλπιγγα και ότι θα σαλπίσει ο άγγελος και ότι «ο Υιός του Ανθρώπου θα αποστείλει τους αγγέλους του με μεγάλη φωνή σάλπιγγας» και γενικώς όσα ακούμε από τη Γραφή περί της έσχατης σάλπιγγας, ας μην υποθέσουμε κάποια χρυσή, κεράτινη ή άλλη υλική και φθαρτή σάλπιγγα, αλλά φωνή αρχαγγέλου φοβερή και μεγάλη, που συγκλονίζει ακόμη και αυτά τα θεμέλια της γης και λέει τα εξής: «Ιδού ο νυμφίος έρχεται, βγείτε σε προϋπάντησή του».

Διότι φυλές της γης θα μπορούσαν να ονομαστούν όσοι είναι προσκολλημένοι στα γήινα· και αν ο Κύριος έρχεται μαζί με τον σταυρό, εντούτοις έρχεται και με δύναμη και με πολλή δόξα. «Και θα αποστείλει τους αγγέλους του με δυνατή φωνή σάλπιγγας, και θα συγκεντρώσουν τους εκλεκτούς του από τους τέσσερις ανέμους, από τα άκρα των ουρανών έως τα άλλα άκρα τους». Θα αποστείλει τους αγγέλους για να συγκεντρώσουν τους αγίους, και αυτούς που αναστήθηκαν από τους νεκρούς, ώστε να τον προϋπαντήσουν μέσα σε νεφέλες. Τους τιμά, λοιπόν, και με την πρόσκληση μέσω των αγγέλων. Και αν ο Παύλος λέει ότι θα αρπαγούν μέσω νεφελών, αυτό δεν είναι αντίθετο· διότι, αφού συγκεντρωθούν από τους αγγέλους, θα τους αρπάξουν οι νεφέλες. Και η σάλπιγγα ηχεί για να προκαλέσει μεγαλύτερη έκπληξη. «Από τη συκιά, δε, μάθετε την παραβολή.