Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 25:31

Όταν δε έλθει μέσα στη δόξα του, και όλοι οι άγιοι άγγελοι μαζί του, και κενωθεί ο ουρανός από τις χίλιες χιλιάδες και τις μύριες μυριάδες των αγγελικών στρατευμάτων, τα οποία θα προπορεύονται ως δορυφόροι του Βασιλέως της δόξης και θα τον συνοδεύουν και θα τον ακολουθούν και θα σαλπίζουν και θα ξυπνούν τους νεκρούς, και θα τους συγκεντρώνουν «εκ των τεσσάρων ανέμων, απ' άκρων ουρανών έως άκρων» της γης, και το σημείο του Υιού του Ανθρώπου θα αναφανεί ψηλά στον ουρανό προδηλώνοντας την έλευση του Βασιλέως, και ο ήλιος και η σελήνη μαζί με τα άστρα και όλα τα στοιχεία θα παύσουν, και το σκότος θα απωθηθεί, και θα φανεί ανέσπερο φως, και θα γίνει καινός ουρανός και καινή γη, «τότε θα καθίσει επί θρόνου δόξης αυτού». Διότι τότε θα καθίσει όχι τοπικώς και φαινόμενος μόνο στον τόπο εκείνο, αλλά «όπως η αστραπή εξέρχεται από ανατολών και φαίνεται έως δυσμών, έτσι θα είναι», λέγει, «και η παρουσία του Υιού του Ανθρώπου»· διότι η ταχύτητα της αστραπής, η λαμπρότητά της και το ότι δεν μπορεί να μείνει απαρατήρητη, φαίνονται σε όλα τα πέρατα της γης, με την οποία (αστραπή) παρομοιάστηκε και η Δευτέρα Παρουσία του Χριστού· και «όπου βρίσκεται το σώμα», δηλαδή η θεία σάρκα Του, «εκεί θα συναχθούν οι αετοί», δηλαδή τα τάγματα των αγγέλων. Και θα καθίσει επί του θρόνου της δόξης Του ως περίβλεπτος και πολύφωτος ήλιος καταυγάζοντας τα πέρατα. «

Διότι ποιο έθνος, ποιος αμαρτωλός, κακούργος, πλεονέκτης και παραβάτης δεν θα μετανοήσει τότε και δεν θα θρηνήσει πικρά, βλέποντας εκείνη την περίλαμπρη φωτεινότητα των δικαίων που θα έχουν εξισωθεί με τους αγγέλους και με τον Βασιλιά Χριστό, καθώς και τη βασιλεία των ουρανών και το «διάδημα του κάλλους» και τη μετοχή στο ανέσπερο φως και την αθάνατη ζωή, αλλά από την άλλη βλέποντας την κατήφεια των αμαρτωλών και τη δίκαιη αποστροφή του δικαιότατου Κριτή και τον θλιβερό χωρισμό και την τοποθέτηση στα αριστερά και τη φοβερή απόφαση; «Τότε θα καθίσει στον θρόνο της δόξας του· και θα συναχθούν μπροστά του όλα τα έθνη, και θα τους χωρίσει τον έναν από τον άλλον, όπως ακριβώς ο ποιμένας χωρίζει τα πρόβατα από τα ερίφια, και θα στήσει τα μεν πρόβατα στα δεξιά του, τα δε ερίφια στα αριστερά». Δες λοιπόν το σαφέστατο γνώρισμα αυτού του πολύ οικείου παραδείγματος· διότι τα πρόβατα είναι αγαπητά στον ποιμένα, καθώς είναι σκυφτά και ήμερα, προσφέροντας πρόσοδο μέσω του μαλλιού και του γάλακτος, και πολύ εύλογα ο Καλός Ποιμένας παρομοιάζει τους δικαίους με πρόβατα· ενώ χαρακτηριστικό των εριφίων είναι να χοροπηδούν, να παίζουν και να μην προσφέρουν τίποτα αγαθό, και δικαίως ο Καλός Ποιμένας παρομοίασε τους αμαρτωλούς με ερίφια. «Τότε θα πει ο Βασιλιάς σε αυτούς που θα βρίσκονται στα δεξιά του» (επειδή ακριβώς φέρουν τον καρπό της δικαιοσύνης)· «Ελάτε οι ευλογημένοι του Πατέρα μου, κληρονομήστε τη βασιλεία που έχει ετοιμαστεί για εσάς από την καταβολή του κόσμου».

Εμπρός λοιπόν, ας αφήσουμε όλους τους προφήτες και τους αποστόλους μαζί με τους διδασκάλους, και από όσα είπε ο Κύριος περί της κρίσεως ας φέρουμε στο προσκήνιο λίγα από τα πολλά· διότι είναι μεν αξιόπιστα και τα λόγια των πιστών δούλων του, αλλά τα λόγια του Δεσπότου είναι κατά πολύ βεβαιότερα. «Όταν έλθει», λέει, «ο Υιός του ανθρώπου στη δόξα του».

Και επειδή ευδόκησε όλα όσα αφορούσαν την οικονομία του να είναι ταπεινά, και βρήκε ταπεινούς κατά σάρκα γονείς (αν και η γέννησή του φάνηκε παράδοξη και πάνω από τον ανθρώπινο νου) και γεννήθηκε σε ταπεινό και πενιχρό σπήλαιο και τυλίχθηκε σε σπάργανα και ανακλίθηκε σε φάτνη και μεγάλωσε σταδιακά και υποτάχθηκε στους γονείς του και απέκτησε λίγους μαθητές από ψαράδες, φτωχούς και αγροίκους, και με μια λέξη όλα τα δικά του, όσον αφορά την ανθρώπινη φύση του, ήταν ταπεινά και άδοξα, για τον λόγο αυτόν λέει: «όταν έλθει ο υιός του ανθρώπου». Δεν λέει «όταν έλθει ο υιός του Θεού» κατά τη θεότητα, ούτε «όταν έλθει ο υιός της Παρθένου» κατά την ανθρώπινη φύση, επειδή οι Ιουδαίοι δεν ήθελαν να ακούνε ότι αυτός είναι υιός του Θεού. Και πάλι, αν αποκαλούσε τον εαυτό του υιό παρθένου, θα τον χλεύαζαν ως παράφρονα, λέγοντας, πώς είναι παρθένος αυτή που έχει υιό; Κι αν είναι παρθένος, δεν θα μπορούσε να είναι μητέρα. Γι' αυτό και συγκαλυμμένα με πολλούς τρόπους ονομάζει άνθρωπο την Παρθένο και υιό ανθρώπου τον εαυτό του, επειδή δεν θα είχε γίνει άνθρωπος παρά μόνο μέσω αυτής· διότι μέσω αυτού του ανθρώπου (της Παρθένου) ο Θεός χάρισε τη σωτηρία στους ανθρώπους.

Γι' αυτό και όταν έλθει ο Υιός της ανθρώπινης Παρθένου «μέσα στη δόξα του και όλοι οι άγιοι άγγελοι μαζί του, τότε θα καθίσει στον θρόνο της δόξας του»· όχι στον θρόνο του Μωυσή, όχι σε θρόνο διδασκαλίας, ούτε στον θρόνο της χάριτος όπως παλαιότερα, αλλά στον θρόνο κρίσεως της δόξας του· «και θα συναχθούν μπροστά του όλα τα έθνη, και θα τους χωρίσει τον έναν από τον άλλον, όπως ο βοσκός χωρίζει τα πρόβατα από τα ερίφια, και θα τοποθετήσει τα μεν πρόβατα στα δεξιά του», ως καρποφόρα δηλαδή και δεξιά θα τα τοποθετήσει στα δεξιά, «τα δε ερίφια στα αριστερά».

Αλλά εσύ βέβαια δεν γνωρίζεις να διατυπώνεις τίποτα το ασφαλές ούτε το βέβαιο, σε σημείο που να αναιρείς τον ίδιο σου τον εαυτό σε εκείνα για τα οποία προτρέπεις να ειπωθεί κάτι βέβαιο. Εγώ όμως, όχι μόνο εξέθεσα ήδη συνοπτικά τον απολύτως ασφαλή λόγο, αλλά και πάλι θα τον διασαφηνίσω εκτενέστερα, και το σφάλμα που, όπως φαίνεται, πέρασε απαρατήρητο και σου διέφυγε κατά τη δική σου διόρθωση του ξένου σφάλματος, θα το καταστήσω εμφανές. Ο Θεός Λόγος, έχοντας γίνει άνθρωπος από φιλανθρωπία, προκειμένου να διασώσει τον άνθρωπο —τον οποίο κατέστρεψε η παράβαση και τον κατέστησε ξένο προς τον Θεό— και να τον οικειωθεί στον εαυτό Του· Αυτός, ως άνθρωπος, έγινε ο Ίδιος και θύτης και θύμα, και προσφέρων και προσφερόμενος, προσφέροντας τον εαυτό Του εφάπαξ κατά τον καιρό του Πάθους, και καθίζοντας στο διηνεκές στα δεξιά του Θεού, όντας ο Ίδιος η δεξιά και ο άγιος βραχίονας. Διότι βεβαίως δεν πρέπει να εννοηθεί εκεί η δεξιά τοπικά και σωματικά, αλλά Αυτός που κατά τη θεία οικονομία έγινε άνθρωπος, όντας ο Ίδιος εκ φύσεως Θεός και Υιός και Λόγος του Πατρός, κάθισε επί του θρόνου της δόξας τόσο της δικής Του όσο και του Πατρός, όπως ακριβώς αναφέρουν και τα Ευαγγέλια, αλλού μεν «όταν έλθει εν τη δόξη αυτού», αλλού δε «εν τη δόξη του Πατρός αυτού», καθώς είναι το ίδιο και το αυτό να ειπωθεί έτσι ή αλλιώς, επειδή η δόξα είναι κοινή και μία και για τους δύο.

«Όταν έλθει ο Υιός του ανθρώπου μέσα στη δόξα του, και όλοι οι άγιοι άγγελοι μαζί του, τότε θα καθίσει στον θρόνο της δόξας του, και θα συγκεντρωθούν μπροστά του όλα τα έθνη, και θα τους χωρίσει τον έναν από τον άλλον, όπως ακριβώς ο βοσκός χωρίζει τα πρόβατα από τα ερίφια, και θα στήσει τα μεν πρόβατα στα δεξιά του, τα δε ερίφια στα αριστερά του.» Επειδή η πρώτη παρουσία του Κυρίου έγινε μέσα σε ατιμία και ύβρη, λέει το: «Όταν έλθει μέσα στη δόξα του». Διότι κατά τη δεύτερη παρουσία θα έλθει με δόξα, συνοδευόμενος από αγγέλους. Πρώτα, λοιπόν, χωρίζει τους αγίους από τους αμαρτωλούς, απαλλάσσοντάς τους από την αγωνία, και τους τοποθετεί, και τότε τους απευθύνει τον λόγο. Πρόβατα, λοιπόν, ονομάζει τους αγίους, λόγω της πραότητάς τους, και επειδή μας προσφέρουν καρπό και ωφέλεια όπως τα πρόβατα, χορηγώντας μαλλί, δηλαδή θεία και πνευματική σκέπη, και γάλα, δηλαδή την κατάλληλη τροφή· ερίφια δε ονομάζει τους αμαρτωλούς, διότι βαδίζουν σε γκρεμούς, και είναι άτακτοι και άκαρποι όπως τα ερίφια. «Τότε θα πει ο βασιλιάς σε αυτούς που βρίσκονται στα δεξιά του·»