Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ 28:10

Ματθ. 28, 9-10. Το γυναικείο γένος κέρδισε και την απαλλαγή από τον ονειδισμό και την ανατροπή της κατάρας· διότι Εκείνος που τους είχε πει παλαιότερα «με λύπες θα γεννάς τέκνα», τους έδωσε ανάπαυση, όταν τις συνάντησε στον κήπο και τους είπε «χαίρετε». Με υπερβολική ευφροσύνη οι γυναίκες ανταποκρίθηκαν σε Αυτόν, καθώς Εκείνος τις οδήγησε σε αγαθές ελπίδες και θεράπευσε την ταλαιπωρία τους.

«Ελάτε να δείτε τον τόπο όπου κειτόταν, και πηγαίνετε γρήγορα να πείτε στους μαθητές του ότι αναστήθηκε από τους νεκρούς, και ιδού, πηγαίνει πριν από εσάς στη Γαλιλαία· εκεί θα τον δείτε. Και μετά τα λόγια του αγγέλου, ιδού, ο Ιησούς τις συνάντησε λέγοντας: Χαίρετε. Και εκείνες πλησίασαν, έπιασαν τα πόδια του και τον προσκύνησαν. Τότε ο Ιησούς τους λέει: Μη φοβάστε, πηγαίνετε να αναγγείλετε στους μαθητές μου να πάνε στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν.» Αφού λοιπόν εγκαταλείπεται ο Ισραήλ, ελάτε εσείς, λέει, οι σοφές γυναίκες, και με μεγάλη γρηγοράδα αναγγείλετε το χαρμόσυνο μήνυμα της ανάστασης Εκείνου που νέκρωσε τον θάνατο, και κατάργησε τη φθορά, και δικαιώνει μέσω της πίστης όσους έχουν αμαρτήσει, και απαλλάσσει από τους μολυσμούς αυτούς που έχουν κυριευτεί από αυτούς, Εκείνου που μεταπλάθει σε νέα ζωή αυτούς που τον πλησιάζουν, που ανέδειξε τη νέα ζωή στους ανθρώπους της γης, δηλαδή την ευαγγελική, και σταμάτησε την αδυναμία της κατά τον νόμο λατρείας, ενώ έκανε να λάμψει η αλήθεια, και κατέστησε φανερή την οδό της εν πνεύματι και αληθεία προσκυνήσεως σε αυτούς που τον σέβονται. Ελάτε λοιπόν. Διότι ο Ισραήλ ξέπεσε από την ελπίδα. Διότι δεν είναι λαός που έχει σύνεση. Επειδή έχει πωρωθεί στην καρδιά, και έχει παραμείνει στο σκοτάδι, και κρατείται από την ομίχλη της αμαρτίας.

Φλεγόμενος λοιπόν από φθόνο ο Ησαύ, δηλαδή ο Ισραήλ, καταδίωκε τον Ιακώβ, εννοώ δηλαδή τον Χριστό. Σε αυτά όμως, όπως είπα, ο λόγος μας δεν κάνει διάκριση, αναζητώντας πάντοτε το κατάλληλο νόημα, και άλλοτε μεν ανάγοντας τον Ιακώβ στον Χριστό, άλλοτε δε στον νέο μέσω της πίστης λαό. Καταδιωγμένος δε, κατά κάποιον τρόπο, και όχι με τη θέλησή του, ο Χριστός αποδήμησε στη χώρα των εθνών, ανακράζοντας ρητώς: «Εγκατέλειψα τον οίκο μου, άφησα την κληρονομιά μου, παρέδωσα την αγαπημένη μου ψυχή στα χέρια των εχθρών της. Η κληρονομιά μου έγινε για εμένα σαν λιοντάρι στο δάσος. Ύψωσε εναντίον μου τη φωνή της, γι' αυτό και τη μίσησα». Αλλά και στις γυναίκες μέσα στον κήπο, μετά την εκ νεκρών ανάσταση, από πραότητα και φιλανθρωπία φανέρωσε τον εαυτό του, λέγοντας: «Πηγαίνετε, αναγγείλετε στους αδελφούς μου να πάνε στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν». Αφού έφτασε λοιπόν στη Γαλιλαία, όπως ακριβώς και ο θεσπέσιος Ιακώβ στη Χαρράν, ποίμαινε τα πρόβατα του Λάβαν, δηλαδή του κόσμου που είχε λατρεύσει την κτίση και είχε πλανηθεί, όπως ακριβώς και ο Λάβαν.

Διότι, ως Θεός, είναι μαζί μας. Τα δε ανθρωποπρεπή, όπως το «Έπιασαν τα πόδια του» και το «Και εκεί θα με δουν», και τα παρόμοια. Οι τρόποι των ανθρωποπρεπών ενεργειών μετά την ανάσταση είναι διάφοροι. Διότι άλλα μεν γίνονται αληθώς, αλλά όχι κατά φύσιν, παρά κατ' οικονομίαν, για να επιβεβαιωθεί ότι αναστήθηκε το ίδιο το σώμα που έπαθε, όπως οι πληγές, η βρώση και η πόση μετά την ανάσταση. Άλλα δε γίνονται αληθώς και κατά φύσιν, όπως η αβίαστη μετάβαση από τόπο σε τόπο, και η είσοδος διά μέσου κλειστών θυρών.

Και βεβαίως, αντιλαμβανόμενος αυτό και έχοντας τύχει της πατρικής βοήθειας, όπως ακριβώς προσευχήθηκε, από εδώ και στο εξής αρχίζει τον επινίκιο ύμνο, συνθέτοντας τον ψαλμό «υπέρ της εωθινής αντιλήψεως», στον οποίο λέει: «Θα διηγηθώ το όνομά σου στους αδελφούς μου, εν μέσω της εκκλησίας θα σε υμνήσω». Πρώτα, λοιπόν, στους δικούς του μαθητές και αποστόλους υπόσχεται να ευαγγελιστεί τη χαρά και την αγαλλίαση για αυτόν, ονομάζοντάς τους αδελφούς. Σε συμφωνία με αυτά διδάσκει και ο Ματθαίος, λέγοντας: «Και ιδού, ο Ιησούς τις συνάντησε» (δηλαδή τη Μαρία Μαγδαληνή και τις γυναίκες μαζί της) «λέγοντας, χαίρετε· και εκείνες αφού πλησίασαν έπιασαν τα πόδια του και τον προσκύνησαν. Τότε τους λέει ο Ιησούς, μη φοβάστε, πηγαίνετε να αναγγείλετε στους αδελφούς μου, να πάνε στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν». Αλλά και ο Ιωάννης, μετά την εκ νεκρών ανάσταση, παρουσιάζει επίσης τον Ιησού να λέει προς τη Μαρία: «Μην με αγγίζεις· διότι δεν έχω αναβεί ακόμη προς τον Πατέρα μου· πήγαινε όμως προς τους αδελφούς μου και πες τους, αναβαίνω προς τον Πατέρα μου και Πατέρα σας, και Θεό μου και Θεό σας». Πρώτα, λοιπόν, στους αποστόλους του, τους οποίους ονομάζει δικούς του αδελφούς, λέει ότι θα διηγηθεί το όνομα του Πατέρα· και μετά από εκείνους, με τάξη και ακολουθία, υπόσχεται να διδάξει τον ύμνο προς τον Πατέρα στην Εκκλησία η οποία συγκροτήθηκε σε όλη την οικουμένη στο όνομά του.

ΧΡΙΣΤΟΣ Μη φοβάσθε, και ας μην υπάρχει φόβος μέσα σας. Πηγαίνετε και αναγγείλετε γρήγορα στους αδελφούς μου να μεταβούν στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν, όπως τους είχα πει.

Διότι μετά την τριήμερη έγερσή του εκ νεκρών, όταν εμφανίστηκε στις γυναίκες που είχαν προσέλθει στον τάφο, ο Κύριος έλεγε: «Πηγαίνετε, πείτε στους αδελφούς μου να μεταβούν στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν». Βλέπετε πώς καταδέχεται να ονομάζεται αδελφός μας; Γι' αυτό και ο Απόστολος λέει γι' αυτόν: «Διότι δεν αναλαμβάνει τη φύση αγγέλων, αλλά αναλαμβάνει το σπέρμα του Αβραάμ· γι' αυτό όφειλε να εξομοιωθεί κατά πάντα με τους αδελφούς του». Το ότι, εξάλλου, ο Χριστός είναι και Πατέρας μας, επειδή μας αναγέννησε δια του αγίου βαπτίσματος και της θείας του χάριτος, γι' αυτό ονομάζει τους οικείους μαθητές του παιδιά του, και πορευόμενος προς το σωτήριο πάθος υπόσχεται ότι δεν θα τους αφήσει ορφανούς· γι' αυτό πάλι ο Απόστολος λέει ότι, «Επειδή λοιπόν τα παιδιά έχουν γίνει κοινωνοί σαρκός και αίματος, και αυτός παρομοίως μετέσχε σε αυτά, ώστε δια του θανάτου να καταργήσει αυτόν που έχει το κράτος του θανάτου, δηλαδή τον Διάβολο». Ότι μάλιστα είμαστε όλοι ένα σώμα εν Χριστώ, θα το βεβαιώσει και αυτό ο Παύλος λέγοντας: «Εσείς δε είστε σώμα Χριστού και ξεχωριστά ο καθένας μέλη του».

Λόγος του εν αγίοις πατρός ημών Ιωάννου του Χρυσοστόμου εις το άγιον Πάσχα Πάντοτε μεν υπάρχει η αφορμή να χαιρόμαστε μέσα στην Εκκλησία μας του Χριστού, πολύ δε περισσότερο κατά τη σημερινή εορτή της ημέρας με την απειρόφωτη λαμπαδηφορία, όταν και ο ίδιος ο Ήλιος της δικαιοσύνης, ο Χριστός, ανατέλλοντας από τους ταφικούς νυμφικούς θαλάμους με την ανάσταση, και καταυγάζοντας πριν από όλους το φύλο των γυναικών, λέει προς αυτές: «Χαίρετε». Η πρώτη φωνή της αναστάσεως είναι το «Χαίρετε»· ο φόβος διαλύθηκε και η χάρις δόθηκε. Η πρώτη φωνή της αναστάσεως είναι το «Χαίρετε»· και πριν από όλους συνάντησε εκεί τις γυναίκες, ώστε, όπου πλεόνασε η αμαρτία, να υπερπερισσεύσει η χάρις. Η πρώτη φωνή της αναστάσεως είναι το «Χαίρετε»· και αυτή συνάντησε τις γυναίκες και προς αυτές είπε ο Κύριος: «Πηγαίνετε γρήγορα και πείτε στους μαθητές μου ότι προπορεύομαι από εσάς στην Γαλιλαία· εκεί θα με δείτε». Ω της σοφής οικονομίας του Κυρίου. Δεν απέστειλε προς τους μαθητές άγγελο, ούτε αρχάγγελο, αλλά γυναίκες απέστειλε· και όχι απλώς γυναίκες, αλλά πιστές γυναίκες, τις δικές του στρατιώτιδες. Αυτές απέστειλε προς τους μαθητές, ταυτόχρονα χαροποιώντας και επιπλήττοντάς τους· χαροποιώντας τους μεν διότι ανέστη εκ νεκρών, επιπλήττοντάς τους δε διότι οι άνδρες, κυριευμένοι από δειλία, κρύβονταν, ενώ οι γυναίκες, λαμπρυσμένες με παρρησία, ευαγγελίζονταν την ανάσταση.

γ΄. Όταν λοιπόν βγήκαν με φόβο και χαρά, ιδού, ο Ιησούς τις συνάντησε λέγοντας: «Χαίρετε». Εκείνες δε κράτησαν τα πόδια του και, τρέχοντας κοντά του με υπερβολική αγαλλίαση, λάμβαναν μέσω της αφής την απόδειξη και την πλήρη βεβαιότητα της αναστάσεως, και τον προσκύνησαν. Τι είπε λοιπόν εκείνος; «Μη φοβάστε». Πάλι και ο ίδιος διώχνει τον φόβο, ανοίγοντας τον δρόμο για την πίστη. «Αλλά πηγαίνετε και πείτε στους αδελφούς μου να πάνε στη Γαλιλαία· και εκεί θα με δουν». Πρόσεξε πώς και ο ίδιος μέσω αυτών μεταφέρει το χαρμόσυνο μήνυμα στους μαθητές, αυτό που πολλές φορές είπα, ανυψώνοντας σε τιμή και σε αγαθές ελπίδες το φύλο που είχε περισσότερο από όλα περιφρονηθεί, και θεραπεύοντας την αδυναμία του. Ίσως κάποιος από εσάς να επιθυμούσε να βρεθεί στη θέση εκείνων, και να κρατήσει τα πόδια του Ιησού; Μπορείτε και τώρα. Όσοι θέλετε, μπορείτε να κρατήσετε όχι μόνο τα πόδια και τα χέρια, αλλά και εκείνη την ιερή κεφαλή, απολαμβάνοντας τα φρικτά μυστήρια με καθαρή συνείδηση. Και δεν θα τον δείτε μόνο εδώ, αλλά και κατά την ημέρα εκείνη, να έρχεται με την ανείπωτη εκείνη δόξα και με το πλήθος των αγγέλων, εάν θελήσετε να είστε φιλάνθρωποι· και θα ακούσετε όχι μόνο αυτά τα λόγια, το «Χαίρετε», αλλά και εκείνα: «Ελάτε οι ευλογημένοι του Πατέρα μου, κληρονομήστε τη βασιλεία που έχει ετοιμαστεί για εσάς από την καταβολή του κόσμου».

Δ΄ Και από τα μετά την ανάσταση, άλλα μεν είναι θεοπρεπή, όπως το «βαπτίζοντάς τους στο όνομα του Πατρός και του Υιού (ως Θεού δηλαδή) και του Αγίου Πνεύματος», και το «ιδού, εγώ είμαι μαζί σας όλες τις ημέρες έως τη συντέλεια του αιώνος» και τα παρόμοια (διότι ως Θεός είναι μαζί μας), άλλα δε ανθρωποπρεπή, όπως το «έπιασαν τα πόδια του», και το «και εκεί θα με δουν» και τα παρόμοια.

Λόγος του Νεοφύτου μοναχού και εγκλείστου στους θείους και κορυφαίους των Αποστόλων Πέτρο και Παύλο και στους λοιπούς Αποστόλους. Ευλόγησον, πάτερ. Εορτάζοντας σήμερα την πανήγυρη των αποστόλων και μυστών και φίλων και αδελφών του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού, ποιος είναι ικανός να τους εξυμνήσει επάξια; Διότι, αν στους φίλους και αδελφούς των επίγειων βασιλέων απονέμεται πολλή τιμή από όλους, πόσο μάλλον σε εκείνους που αξιώθηκαν να γίνουν κατά χάριν φίλοι και αδελφοί του Βασιλέως της δόξης. «Εσείς είστε φίλοι μου», λέει, «εάν κάνετε όσα εγώ σας εντέλλομαι». Και: «Εγώ σας αποκάλεσα φίλους, διότι όλα όσα άκουσα από τον Πατέρα μου σας τα έκανα γνωστά». Και: «Πηγαίνετε», λέει, «και αναγγείλτε στους αδελφούς μου να πάνε στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν». «Καθώς με απέστειλε ο Πατέρας» για να θεραπεύω «κάθε νόσο και κάθε ασθένεια» και «να συγχωρώ αμαρτίες», «έτσι και εγώ στέλνω εσάς». Και: «Αν κάποιων συγχωρήσετε τις αμαρτίες, τους συγχωρούνται, αν κάποιων τις κρατήσετε, παραμένουν κρατημένες». Και: «Στην παλιγγενεσία, όταν καθίσει ο Υιός του ανθρώπου στον θρόνο της δόξας του, θα καθίσετε και εσείς σε δώδεκα θρόνους για να κρίνετε τις δώδεκα φυλές του Ισραήλ».

Διότι σε αυτήν την Κυριακή με μία φωνή μιλούν οι προφήτες Σοφονίας και Ζαχαρίας, λέγοντας: «Χαίρε σφόδρα, θυγατέρα της Σιών, κήρυττε, θυγατέρα της Ιερουσαλήμ· ιδού, ο βασιλιάς σου έρχεται σε εσένα δίκαιος και σώζων· αυτός είναι πράος και επιβαίνει σε υποζύγιο και σε νέο πουλάρι». Την δε επόμενη Κυριακή, θείος άγγελος θα μεταφέρει περιχαρής το χαρμόσυνο άγγελμα της αναστάσεως του Χριστού στις μυροφόρες γυναίκες, λέγοντάς τους: «Μη φοβάστε εσείς», αλλά αφού φύγετε «πείτε στους μαθητές» και στον Πέτρο που κλαίει πικρά για την άρνησή του, ότι ανέστη ο Κύριος, «όπως σας είπε», και ο Κύριος όταν τις συναντήσει θα τους πει «χαίρετε» και, αφού φύγετε, πείτε «στους αδελφούς μου, να αναχωρήσουν για τη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν». Τη θέα αυτή είθε να αξιωθούμε να απολαύσουμε κι εμείς όλοι διά της χάριτός Του, και εσείς όλοι αποκρινόμενοι πείτε: Αμήν, γένοιτο, γένοιτο.

Χαίρετε. Εκείνες δε, αφού πλησίασαν, έπιασαν τα πόδια του και τον προσκύνησαν. Τότε ο Ιησούς τους λέει: Μη φοβάστε. Πηγαίνετε, αναγγείλετε στους αδελφούς μου να πάνε στη Γαλιλαία, και εκεί θα με δουν». Απευθύνει στις γυναίκες το «Χαίρετε».