Πατερικές αναφορές στο ΜΙΧΑΙΑΣ 1:6

Πρέπει λοιπόν να αγαπούμε τον Θεό, και μάλιστα με όλη μας την ψυχή και την καρδιά, να αποτινάξουμε τη ραθυμία για αγαθοεργία, και με κανέναν τρόπο να μην κάνουμε κακό στον πλησίον, αλλά μάλλον να τον προσελκύουμε με τις ευεργεσίες, και να αποστρεφόμαστε τα πονηρά, ενώ να προσκολλόμαστε μάλλον στα καυχήματα της δικαιοσύνης. Αν όμως αδιαφορήσουμε για αυτά τα τόσο σεπτά πράγματα, και επιλέξουμε να τα καταφρονήσουμε, θα επιφέρει επάνω μας την οργή Του, και σαν κερί θα μας λιώσει, τιμωρώντας μας μέσα στη φωτιά, και θα μας σκορπίσει σαν το νερό, μη θεωρώντας μας πλέον άξιους για ευσπλαχνία και αγάπη. «Και θα κάνω τη Σαμάρεια σαν οπωροφυλάκιο αγρού και σαν φυτεία αμπελώνα· και θα γκρεμίσω στο χάος τις πέτρες της, και θα αποκαλύψω τα θεμέλιά της· και θα κατακόψουν όλα τα γλυπτά της· και όλα τα μισθώματά της θα τα κατακάψουν με φωτιά· και όλα τα είδωλά της θα τα παραδώσω σε αφανισμό.» Ποια πάλι θα είναι τα παθήματα εκείνων που έχουν αμαρτήσει με αυτόν τον τρόπο, το εξηγεί με σαφήνεια. Διότι λέει ότι η Σαμάρεια θα γίνει σαν οπωροφυλάκιο αγρού και σαν φυτεία αμπελώνα. Επειδή, όσα φυτρώνουν στους αγρούς, τα φυλάνε κάποιοι, κατασκευάζοντας σκηνές και καθόμενοι μέσα σε αυτές. Έπειτα απομακρύνουν κάθε κίνδυνο από αυτά. Αν όμως συλλεχθούν οι καρποί, οι φύλακες σταματούν τους κόπους τους, επιστρέφουν στα σπίτια τους και γκρεμίζουν και τις ίδιες τις σκηνές. Αυτό θα δούμε ότι έπαθε η Σαμάρεια.

Διότι, επειδή αμάρτησε όχι σε μικρό βαθμό, αλλά μάλλον ασέβησε και προς τον ίδιο τον Θεό των όλων, αποδίδοντας τη λατρεία στα δικά της έργα, ανατράπηκε και έπεσε, αφού την εγκατέλειψαν ίσως και εκείνοι που παλαιότερα είχαν διαταχθεί να την φυλάσσουν, εννοώ τις άγιες δυνάμεις και τους αγγέλους. Κάτι τέτοιο είπε για αυτήν και ο μακάριος προφήτης Ησαΐας: «Θα εγκαταλειφθεί η θυγατέρα Σιών, σαν σκηνή σε αμπελώνα και σαν οπωροφυλάκιο σε χωράφι με αγγουριές». Και πώς εγκαταλείφθηκε; Επειδή απομακρύνθηκε, όπως είπα, το λογικό πλήθος των άνω ταγμάτων που βρισκόταν κοντά της και την προστάτευε. Θα γίνει λοιπόν σαν οπωροφυλάκιο αγρού και σαν φυτεία αμπελώνα. Είναι σαν να λέει: θα μείνει έρημη από πόλεις και σπίτια και θα πάρει την όψη αγρών. Ή μπορείς να το κατανοήσεις και με διαφορετικό τρόπο, εάν θέλεις. Οι καλλιεργητές των αμπελώνων, αφού καταλάβουν τον πλέον κατάλληλο για αυτούς χώρο, τον σκάβουν με άροτρα, αναστρέφοντάς τον άνω-κάτω. Αυτό ακριβώς απειλεί ότι θα πάθει η γη των Σαμαρειτών, ότι σχεδόν θα μετατραπεί σε οργωμένη γη, αφού αφανιστούν από αυτήν, όπως προείπα, οι πόλεις και τα σπίτια. Γι' αυτό λέει, ότι θα γκρεμίσω στο βάραθρο τους λίθους της, και θα αποκαλύψω τα θεμέλιά της. Προσθέτει δε ότι, εκτός από αυτό, θα γίνει και αξιογέλαστη.

Διότι, εάν δεν είχε αγνοήσει τον εκ φύσεως Θεό, σε Αυτόν μάλλον θα απέδιδε τον σεβασμό, και όχι σε κάποιους άλλους. Σε Αυτόν θα ανέπεμπε τις ευχαριστήριες ικεσίες. Αυτόν θα ομολογούσε ως δωρητή και πρύτανη κάθε αγαθού. Και εάν είχε αποφασίσει να φρονεί κατ' αυτόν τον τρόπο, δεν θα είχε γίνει σαν οπωροφυλάκιο αγρού, ούτε βέβαια σαν φυτεία αμπελώνα, αλλά μάλλον θα ζούσε μακαριζόμενος με ακλόνητη ευημερία, και, οχυρωμένος με την άνωθεν εύνοια, θα βρισκόταν σε καλή κατάσταση ευθυμίας και θα ήταν αξιοθαύμαστος. <Διότι από μισθώματα πορνείας τα συγκέντρωσε, και από μισθώματα πορνείας τα συσσώρευσε.> Και πάλι βέβαια ο λόγος χλευάζει, και ειρωνεύεται έντονα την αμάθεια των Ιουδαίων. Διότι καθιστά εμφανή την παραφροσύνη της ανοησίας που τους διακατέχει, και φέρνει σαφώς στο φως όσα κρύβονται μέσα στον νου και στην καρδιά τους: Ναι, λέει, ορθά και δίκαια ο Ισραήλ ανέθετε στους λίθους τις ευχαριστίες, γεμάτος από σύνεση, ευγνώμων και σοφός. Γνώρισε αυτούς που τον τίμησαν, τους χορηγούς της ευημερίας του, αυτούς που του συγκέντρωσαν τον πλούτο και του εξασφάλισαν μια ζωή με ανέσεις. Διότι νομίζει ότι έχει ως μισθό της νοητής πορνείας την ευημερία. Και επειδή θυσίασε σε είδωλα και λατρεύει ξύλα και λίθους, θεωρεί ότι δεν θα του λείψει τίποτε από όσα επιθυμεί. Συγκέντρωσε, όπως λέει, και πλούτισε από μισθώματα πορνείας, τα μάζεψε και τα συσσώρευσε, και έχει ακλόνητη την ευθυμία του.

Γι' αυτό ακριβώς πραγματοποίησε ο Κύριος την κάθοδο από τους ουρανούς, εξ ου και στη συνέχεια λέει: «Όλα αυτά εξαιτίας της ασέβειας του Ιακώβ και εξαιτίας της αμαρτίας του οίκου του Ισραήλ». Και επιπλέον, διασαφηνίζει στη συνέχεια την αιτία της καθόδου του Λόγου από τον ουρανό, απαριθμώντας αφενός τις δυσέβειες του λαού της περιτομής και τον όλεθρο που τους βρήκε εξαιτίας αυτών, και προαναγγέλλοντας αφετέρου την κλήση των εθνών σε όλη την οικουμένη· διότι γι' αυτά επιδήμησε ο Λόγος του Θεού από τους ουρανούς στη γη. Και άκουσε τα ίδια τα λόγια: «Όλα αυτά εξαιτίας της ασέβειας του οίκου του Ιακώβ και εξαιτίας της αμαρτίας του οίκου του Ισραήλ. Ποια είναι η ασέβεια του οίκου του Ιακώβ; Δεν είναι η Σαμάρεια; Και ποια είναι η αμαρτία του Ιούδα; Δεν είναι η Ιερουσαλήμ; Και θα κάνω τη Σαμάρεια σαν οπωροφυλάκιο σε αγρό και σαν φυτεία αμπελώνα, και θα γκρεμίσω τους λίθους της στο βάραθρο, και θα αποκαλύψω τα θεμέλιά της», και προσθέτει: «Κατέβηκαν συμφορές από τον Κύριο στις πύλες της Ιερουσαλήμ, θόρυβος αρμάτων και ιππέων», και πάλι: «Η δόξα της θυγατέρας της Ιερουσαλήμ, ξύρισε το κεφάλι σου και κόψε τα μαλλιά σου για τα τρυφερά σου τέκνα, πλάτυνε το πένθος της χηρείας σου σαν τον αετό, διότι αιχμαλωτίστηκαν και απομακρύνθηκαν από εσένα», και επιπλέον: «Η Σιών θα οργωθεί σαν αγρός, και η Ιερουσαλήμ θα γίνει σαν οπωροφυλάκιο, και το όρος του οίκου σαν δάσος δρυμού».