Πατερικές αναφορές στο ΜΙΧΑΙΑΣ 6:4

Διότι έχει ειπωθεί σε κάποιον από τους Δώδεκα: «Λαέ μου, τι σου έκανα; Ή σε τι σε λύπησα; Ή σε τι σε ενόχλησα; Αποκρίσου μου. Διότι σε έβγαλα από τη γη της Αιγύπτου, και σε λύτρωσα από τον οίκο της δουλείας, και απέστειλα μπροστά σου τον Μωυσή, τον Ααρών και τη Μαριάμ;». Διότι, όπως ακριβώς τότε δεν ήταν ο λαός της εποχής του Προφήτη αυτός που είδε την Αίγυπτο ή που οδηγήθηκε από τα προαναφερθέντα πρόσωπα, και όμως αυτός ονειδίζεται ως αγνώμων για τα έργα αυτά, έτσι και τώρα υποδεικνύεται μεν το σύνολο του λαού κατά τον Προφήτη, εκπληρώνονται όμως σε αυτόν τα προφητευθέντα κατά τη γενεά της επιφανείας του Κυρίου.

Διότι, όπως ακριβώς εκεί κατέστησε τρεις καθοδηγητές στον λαό, τον Μωυσή, τον Ααρών και τη Μαριάμ. Άκουσε τον ίδιο να αναφωνεί μέσω των προφητών: «Λαέ μου, τι σου έπραξα ή σε τι σε αδίκησα; Απάντησέ μου· διότι απέστειλα προ του προσώπου σου τον Μωυσή, τον Ααρών και τη Μαριάμ». Τον μεν Μωυσή ως πρόσωπο του νόμου· τον δε Ααρών ως πρόσωπο των προφητών, και τη Μαριάμ ως πρόσωπο της Εκκλησίας, την οποία ετύφλωσε η ακαθαρσία των ειδώλων και εθεράπευσε η φιλανθρωπία του Σαρκωθέντος. Γι' αυτό η Εκκλησία, όπως ακριβώς η Μαριάμ, αφού ελευθερώθηκε από τον νοητό Φαραώ, τον διάβολο, και από την καταδυναστεία των δαιμόνων, βλέποντας τον παλαιό άνθρωπο, σαν άλλη Αίγυπτο, πνιγμένο κάτω από το πέλαγος της κολυμβήθρας, αφού έλαβε το τύμπανο της ευχαριστίας και εφήρμοσε στο ξύλο του σταυρού τις χορδές των αρετών, κρούοντάς το αναφωνεί: «Ας ψάλουμε στον Κύριο, διότι ενδόξως έχει δοξασθεί». Από τον ουρανό κατήλθε, και από τον Πατέρα δεν χωρίστηκε· σε σπήλαιο γεννήθηκε, και τον θρόνο δεν εγκατέλειψε κενό· σε φάτνη ανακλίθηκε, και τους πατρικούς κόλπους δεν κένωσε· εκ Παρθένου σαρκωθείς γεννήθηκε, και παρέμεινε, ως Θεός, απάτωρ· κατέβηκε, και από τα άνω δεν αποχωρίστηκε· ανέβηκε, και στην Τριάδα δεν προκάλεσε καμία προσθήκη· εμφανίστηκε σε μορφή δούλου, και δεν έχασε την ισοτιμία προς τον Πατέρα· αλλά παραμένει ο Λόγος και η Εικόνα, και το Απαύγασμα, και ο Χαρακτήρας.

Πρέπει να γνωρίζουμε ότι η μεν μετάφραση των Εβδομήκοντα αναφέρει «φάραγγες»· ενώ το εβραϊκό κείμενο ονομάζει «βουνούς» και «θεμέλια της γης», για να κατανοήσουμε μέσω των βουνών ότι οι ηγέτες των λαών έχουν υψωθεί ψηλά, και ότι υπερέχουν και ξεπερνούν το μέτρο των άλλων, και αυτοί οι ίδιοι είναι και τα θεμέλια. Διότι οι ηγέτες χωρών ή πόλεων, όπως ακριβώς είναι περίβλεπτοι ως προς τη δόξα και υψωμένοι ψηλά, έτσι θα μπορούσαν να είναι και θεμέλια της γης, δηλαδή, αποτελούν κατά κάποιον τρόπο στήριγμα και βάση των πραγμάτων. Επειδή σε αυτούς στηρίζονται και σαν να εδραιώνονται κατά κάποιον τρόπο οι υποθέσεις των άλλων, όπως ακριβώς ανέφερα προηγουμένως. <Λαέ μου, τι σου έκανα ή σε τι σε λύπησα ή σε τι σε ενόχλησα; Απάντησέ μου. Διότι σε έβγαλα από τη γη της Αιγύπτου και σε λύτρωσα από τον οίκο της δουλείας, και απέστειλα μπροστά σου τον Μωυσή, τον Ααρών και τη Μαριάμ.> Ο Θεός δικάζεται μέσω της φωνής του Προφήτη, αποδεικνύοντας αδικαιολόγητο τον τρόπο της αποστασίας εκείνων που ασέβησαν εναντίον του, και ότι τα τολμήματά τους είναι πέρα από κάθε λογική και πρέπουσα συμπεριφορά, ή μάλλον ξεπερνούν κάθε παραφροσύνη, και το μέγεθος της αναισθησίας τους είναι ασυνήθιστο και ξένο ίσως ακόμη και για τους πλέον αγνώμονες. Ποια είναι, πες μου, λέει, η δικαιολογία των ασεβειών που έγιναν εις βάρος μου; Και τι είναι εντελώς δυσβάσταχτο ή πιεστικό από τα προστάγματά μου; Ή τι είναι αυτό που σας λυπεί;

β'. Λοιπόν, όταν πέθανε η Μαριάμ κατά τον πρώτο μήνα, ο λαός δίψασε. Έπειτα, κατόπιν προσταγής του Θεού, ο θεσπέσιος Μωυσής χτυπά με το ραβδί του τον βράχο, ενώ παρίσταντο μαζί του και οι πρεσβύτεροι του λαού, καθώς βέβαια και ο Ααρών. Και αυτοί μεν μιλούν προς τον βράχο, αυτός δε αναβλύζει άφθονο νερό και πότισε τη συναγωγή και τα κτήνη τους, όπως έχει γραφτεί. Τι λοιπόν λέμε ότι υπονοείται πάλι με τον θάνατο της Μαριάμ, ή ποια θα μπορούσε γενικά να θεωρηθεί ότι είναι, και τι σκοπό εξυπηρετεί ως αναγκαία δήλωση το να αναφέρεται ότι πέθανε κατά τον πρώτο μήνα; Θα δεχτούμε λοιπόν, ότι ο Μωυσής αποτελεί τύπο του νόμου, ο Ααρών της ιερωσύνης, ενώ το πρόσωπο της Μαριάμ θα το αποδώσουμε στη λατρεία σύμφωνα με τον νόμο. Γι' αυτό άλλωστε είπε ο Θεός μέσω της φωνής του αγίου προς την αχαλίνωτη Ιερουσαλήμ: «Και απέστειλα μπροστά σου τον Μωυσή, τον Ααρών και τη Μαριάμ.» Βλέπεις πώς είχε τοποθετηθεί μαζί με τον Μωυσή και τον Ααρών για να καθοδηγεί τον Ισραήλ;

Εξομολόγηση και μεγαλοπρέπεια είναι το έργο του. Δηλαδή, το καθένα από τα έργα του· διότι βεβαίως δεν αναφέρει αυτά τα λόγια μόνο για ένα έργο. Ένας άλλος ερμηνευτής είπε: «Έπαινος και αξίωμα είναι η εργασία του»· αυτός όμως λέει «Εξομολόγηση», δηλαδή ευχαριστία και δόξα. Διότι το καθένα από τα ορώμενα είναι ικανό να οδηγήσει τον θεατή σε ευχαριστία, σε ύμνο, σε εγκώμιο και σε δοξολογία. Δεν είναι δυνατόν να πει κανείς: «Γιατί υπάρχει αυτό; Σε τι χρησιμεύει αυτό;» Αντιθέτως, και το σκοτάδι και η ημέρα, και η πείνα και η αφθονία, και η έρημη και η ακατοίκητη γη, και η εύφορη και η βαθύγεια γη, και η ζωή και ο θάνατος, και όλα τα ορώμενα είναι ικανά και δυνατά να παρακινήσουν σε ευχαριστία εκείνους που τα μελετούν και τα κατανοούν με ακρίβεια. Αυτό ακριβώς φανερώνοντας ο Θεός, έλεγε μέσω κάποιου προφήτη, τοποθετώντας τις τιμωρίες στη θέση των ευεργεσιών: «Τους κατέστρεψα, όπως κατέστρεψε ο Θεός τα Σόδομα και τα Γόμορρα· τους πάταξα με καύσωνα και με ίκτερο». Και πάλι μέσω άλλου προφήτη: «Τους έβγαλα από τη γη της Αιγύπτου, και τους λύτρωσα από τον οίκο της δουλείας»· μετατρέποντας τις τιμωρίες σε ευεργεσίες. Έτσι συμβαίνει και με αυτά· διότι και αυτά ευεργετούν, διορθώνουν, διαπαιδαγωγούν, νουθετούν και εκκόπτουν την κακία.