Πατερικές αναφορές στο ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ 2:26

Το βιβλίο των Βασιλειών περιέχει το όνομα Αχιμέλεχ· και παρόλο που έχει γίνει εναλλαγή ενός γράμματος, δεν πρέπει κανείς να αναστατώνεται. Διότι, εξαιτίας της ομοιότητας του γράμματος που στους Εβραίους ονομάζεται «βηθ» με το «χαφ», το όνομα αποδόθηκε με διαφορετικούς τρόπους. Επειδή τα δύο γράμματα είναι σχεδόν ένα και το αυτό, και διαφέρουν μόνο κατά μία ελάχιστη κεραία. Μνημονεύει δε και ο Σωτήρας στα Ευαγγέλια την προκειμένη ιστορία για τον Δαβίδ, λέγοντας: «Δεν διαβάσατε τι έκανε ο Δαβίδ, όταν πείνασε αυτός και οι συν αυτώ· πώς εισήλθε στον οίκο του Θεού και έφαγε τους άρτους της προθέσεως, τους οποίους δεν επιτρεπόταν να φάει, ούτε οι συν αυτώ, παρά μόνο οι ιερείς;» Αυτό λοιπόν έχει ειπωθεί στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο. Επειδή όμως στο κατά Μάρκον Ευαγγέλιο αναγράφεται ότι ο Σωτήρας είπε: «Ποτέ δεν διαβάσατε τι έκανε ο Δαβίδ, όταν βρέθηκε σε ανάγκη και πείνασε αυτός και οι συν αυτώ; Πώς εισήλθε στον οίκο του Θεού επί αρχιερέως Αβιάθαρ και έφαγε τους άρτους της προθέσεως;», ποιος δεν θα απορούσε, πώς ο Σωτήρας εδώ δεν μνημονεύει τον Αβιμέλεχ, αλλά τον Αβιάθαρ; Σχετικά με αυτό, θα μπορούσε να πει κανείς ότι ο Αβιμέλεχ είχε δύο ονόματα, έτσι ώστε να ταυτίζεται με τον Αβιάθαρ. Άλλωστε, στο βιβλίο των Βασιλειών αναφέρεται ότι είχε έναν γιο που ονομαζόταν Αβιάθαρ· ο οποίος, αφού διέφυγε μόνος από τους ιερείς που θανατώθηκαν, βρισκόταν μαζί με τον Δαβίδ.

Κάποιος άλλος θα μπορούσε να πει ότι η ιστορία μνημονεύει τον Αβιμέλεχ ως ιερέα· εδώ όμως ο Σωτήρας αναφέρει ότι ο Αβιάθαρ τύγχανε να είναι αρχιερέας εκείνον τον καιρό. Διότι εισήλθε, λέει, ο Δαβίδ στον οίκο του Θεού επί αρχιερέως Αβιάθαρ. Και φαίνεται ότι η ιστορική διήγηση, ενώ αναφέρει ότι ο Αχιμέλεχ και οι ιερείς του Θεού θανατώθηκαν από τον Σαούλ, δεν ιστορεί ότι θανατώθηκε αρχιερέας. Αυτά, λοιπόν, ας έχουν λεχθεί από εμάς σχετικά με την επιγραφή του ψαλμού.

«Δεν διαβάσατε», λέει, «τι έκανε ο Δαβίδ, όταν πείνασε, ο ίδιος και όλοι όσοι ήταν μαζί του; Πώς εισήλθε στον οίκο του Θεού και έφαγε τους άρτους της προθέσεως, τους οποίους δεν επιτρεπόταν να φάει ούτε ο ίδιος ούτε εκείνοι που ήταν μαζί του, παρά μόνο οι ιερείς;» Διότι, όταν μεν απολογείται υπέρ των μαθητών του, φέρνει ως παράδειγμα τον Δαβίδ· όταν δε υπέρ του εαυτού του, τον Πατέρα. Και πρόσεξε πώς επιπλήττει λέγοντας: «Δεν διαβάσατε τι έκανε ο Δαβίδ;» Διότι ήταν μεγάλη η δόξα του Προφήτη, ώστε και ο Πέτρος, όταν αργότερα απολογούνταν προς τους Ιουδαίους, είπε τα εξής: «Μου επιτρέπεται να σας μιλήσω με παρρησία για τον πατριάρχη Δαβίδ, ότι και πέθανε και ετάφη». Γιατί όμως δεν τον αποκαλεί με το αξίωμά του, ούτε εδώ, ούτε αργότερα; Ίσως επειδή από εκεί κρατούσε την καταγωγή του. Εάν λοιπόν ήταν άνθρωποι κάπως επιεικείς, θα είχε στρέψει τον λόγο στο πάθος της πείνας· επειδή όμως είναι μιαροί και απάνθρωποι, τους υπενθυμίζει την ιστορία. Ο δε Μάρκος λέει: «Επί αρχιερέως Αβιάθαρ», χωρίς να αντιφάσκει προς την ιστορία, αλλά δείχνοντας ότι είχε δύο ονόματα· και προσθέτει ότι εκείνος του τους έδωσε, αποδεικνύοντας και από αυτό ότι η υπεράσπιση είναι ισχυρή, εφόσον βέβαια και ο ιερέας το επέτρεψε· και όχι μόνο το επέτρεψε, αλλά και τον εξυπηρέτησε. Διότι μη μου πεις ότι ο Δαβίδ ήταν προφήτης· επειδή ούτε και έτσι του επιτρεπόταν, αλλά ήταν προνόμιο των ιερέων· γι' αυτό και πρόσθεσε: «Παρά μόνο στους ιερείς».

Διότι μοιάζουν με παλαιά ενδύματα, εξαιτίας της αδυναμίας της σκέψης τους. Δεν πρέπει, λοιπόν, να τους επιβάλλεται η βαριά υποχρέωση της νηστείας. Ή μπορείς να το κατανοήσεις και ως εξής: Οι μαθητές του Χριστού, όντας καινούριοι, δεν μπορούν να είναι δούλοι σε παλαιά έθιμα και νόμους. «Και συνέβη να περνά αυτός το Σάββατο μέσα από τα σπαρτά, και οι μαθητές του άρχισαν να ανοίγουν δρόμο, κόβοντας τα στάχυα, και οι Φαρισαίοι του έλεγαν: Κοίτα τι κάνουν το Σάββατο, το οποίο δεν επιτρέπεται; Και αυτός τους έλεγε: Ποτέ δεν διαβάσατε τι έκανε ο Δαβίδ όταν είχε ανάγκη, και πείνασε αυτός και όσοι ήταν μαζί του; πώς εισήλθε στον οίκο του Θεού επί αρχιερέως Αβιάθαρ, και έφαγε τους άρτους της προθέσεως, τους οποίους δεν επιτρέπεται να φάνε παρά μόνο οι ιερείς, και έδωσε και σε όσους ήταν μαζί του; Και τους έλεγε: Το Σάββατο έγινε για τον άνθρωπο, όχι ο άνθρωπος για το Σάββατο. Επομένως, ο Υιός του ανθρώπου είναι Κύριος και του Σαββάτου.» Οι μαθητές του Κυρίου κόβουν τα στάχυα, καθώς δεν έχουν πλέον συνηθίσει να ζουν σύμφωνα με τον νόμο. Οι δε Φαρισαίοι, που αγανακτούν, αποστομώνονται από τον Χριστό, ο οποίος φέρνει ως παράδειγμα τον Δαβίδ που, λόγω ανάγκης, παρέβη τον νόμο επί αρχιερέως Αβιάθαρ. Διότι ο προφήτης Δαβίδ, προσπαθώντας να ξεφύγει από τον Σαούλ, ήλθε σε αυτόν τον αρχιερέα και τον παραπλάνησε, λέγοντας ότι είχε αποσταλεί από τον βασιλιά για κάποια επείγουσα στρατιωτική ανάγκη.