Πατερικές αναφορές στο ΝΑΟΥΜ 2:13

Λέμε, λοιπόν, μιλώντας με αλήθεια, ότι τέτοια πράγματα συνέβησαν και στον ίδιο τον σατανά που άσκησε τυραννία εναντίον μας, καθώς και στις πονηρές δυνάμεις που ήταν μαζί του. Διότι, αφού εκδιώχθηκαν από εκείνη την αρχαία τιμή και δόξα, πώς ήταν δυνατόν να μην υποστούν με κάθε τρόπο και οπωσδήποτε τέτοια πράγματα; <Πού είναι το κατοικητήριο των λεόντων και ο βοσκότοπος που υπήρχε για τα μικρά λιοντάρια; Εκεί όπου πήγε το λιοντάρι για να μπει, το μικρό του λιονταριού, και δεν υπήρχε κανείς για να το φοβίσει; Το λιοντάρι άρπαξε αρκετά για τα μικρά του, έπνιξε για τα θηλυκά του λιοντάρια, και γέμισε τη φωλιά του με θηράματα και το κατοικητήριό του με αρπαγές.> Κατοικητήριο των λεόντων ονομάζει τη Νινευή. Διότι σε αυτήν κατοίκησαν, και την έκαναν λαμπρό και αξιοθαύμαστο ενδιαίτημα και ασφαλές βασίλειο, εκείνοι που κατά καιρούς βασίλευσαν σε αυτήν: ο Φουλά, ο Σαλμανασάρ, ο Σεναχηρείμ, και φυσικά ο Ναβουχοδονόσορ. Επειδή αυτοί πολέμησαν εναντίον της Ιουδαίας. Το «Πού είναι;» δεν το λέει, νομίζω, επειδή ρωτάει —διότι πιστεύω ότι πρέπει να αποφεύγουμε την αφέλεια— αλλά μάλλον επειδή χλευάζει, και δείχνει με αυτό ότι καταστράφηκε ολοκληρωτικά, ώστε πλέον να μην φαίνεται ούτε καν πού βρισκόταν ποτέ. Διότι έχει συντελεστεί και έχει αφανιστεί, όπως λέει ο ίδιος. Πού είναι λοιπόν, λέει, το κατοικητήριο των λεόντων, δηλαδή η Νινευή; Και πού είναι ο βοσκότοπος των μικρών λιονταριών;

Και ως σκύμνους βέβαια, όπως νομίζω, εννοεί εκείνους που ενεργούν και υπόκεινται στον μέγιστο βασιλιά, και οι οποίοι χαίρουν τιμής και δόξας από αυτόν, εννοώ δηλαδή τους σατράπες και τους στρατηγούς· και βοσκή τους αποκαλεί εκείνους που βρίσκονται υπό την εξουσία τους, τους υποδουλωμένους που πληρώνουν φόρους και συγκεντρώνουν χρήματα· διότι «οι φτωχοί είναι βοσκή των πλουσίων», σύμφωνα με το γεγραμμένο. Εφόσον λοιπόν η Νινευή, καθώς και ολόκληρη η γύρω περιοχή, καταστράφηκε ολοσχερώς, πού είναι άραγε, λέει, το κατάλυμα των λεόντων; Και πού είναι η βοσκή των σκύμνων; Ότι δε η Νινευή έγινε σαν ένα ασφαλές ορμητήριο των κατά καιρούς βασιλέων, το απέδειξε λέγοντας: «Εκεί όπου πορεύτηκε ο λέων για να εισέλθει, ο σκύμνος του λέοντα, και δεν υπήρχε κανείς να τον φοβίσει». Διότι το τείχος της πόλης ήταν απόρθητο, κατασκευασμένο πολύ καλά με υπερβολικά μεγάλα έργα. Επειδή δε, αφού λεηλάτησε ολόκληρη τη Σαμάρεια ο Ναβουχοδονόσορ, και την ίδια την Ιουδαία, και την αγία πόλη, εννοώ βέβαια την Ιερουσαλήμ, μετέφερε στη χώρα του τους απογόνους του Ισραήλ, και διαχειρίστηκε με τέτοια εξουσία όσους είχε αιχμαλωτίσει, ώστε άλλους μεν να τους υποτάξει στον εαυτό του και να τους κρατά δεμένους, άλλους δε να τους χαρίζει σε άλλους και να τους πουλά, και να έχει γεμάτη τη χώρα και την πόλη του από αιχμαλώτους πολέμου. Γι' αυτόν τον λόγο λέει ότι: «Ο λέων άρπαξε τα επαρκή για τους σκύμνους του και έπνιξε για τους λέοντές του και γέμισε τη φωλιά του με θηράματα και το κατοικητήριό του με αρπαγές».

Αυτά θα μπορούσαν πάλι να λεχθούν και για τον ίδιο τον σατανά, αφού ο Χριστός εξολόθρευσε τόσο αυτόν όσο και τα δικά του, και αφαίρεσε τη λεία του από τη γη. Διότι συνέτριψε τα σαγόνια των λεόντων, σύμφωνα με τη φωνή του ψαλμωδού: «Τις σιαγόνες των λεόντων συνέθλιψε ο Κύριος». <Ιδού, εγώ έρχομαι εναντίον σου, λέγει ο Κύριος ο Παντοκράτωρ, και θα κατακάψω μέσα σε καπνό το πλήθος σου, και τους λέοντές σου θα καταφάγει ρομφαία, και θα εξολοθρεύσω από τη γη τη λεία σου, και δεν θα ακουστούν πλέον τα έργα σου.> Ο Θεός αντιτάσσει τον εαυτό Του, και εγείρεται ο ίδιος ως αυτουργός, οδηγώντας τους στην απόγνωση της σωτηρίας. Διότι, όταν ο Θεός θέλει να τιμωρήσει, ποιος είναι πλέον αυτός που θα σώσει; Ή ποιος θα αποτρέψει τον Κύριο των δυνάμεων, όταν θέλει να καταστρέψει; «Διότι το χέρι το υψηλό ποιος θα το αποτρέψει;», σύμφωνα με το γεγραμμένο. Λέει λοιπόν ότι θα κατακάψει το πλήθος της μέσα σε καπνό, για να εννοήσουμε πάλι κάτι τέτοιο. Οι μελισσοκόμοι κατά καιρούς, όταν θέλουν να εξάγουν τις κηρήθρες από τις κυψέλες, ανάβοντας φωτιά διώχνουν τις μέλισσες με καπνό, για να μην τους πολεμούν και τους πληγώνουν με τα κεντριά τους πετώντας ολόγυρα κατά σμήνη. Κάτι τέτοιο συνέβη και σε αυτούς που κλήθηκαν σε βοήθεια όταν κινδύνευε η Νινευή. Διότι αναχώρησαν και απέδρασαν, καθώς ο καπνός του πολέμου τους προσέβαλλε και τους καταπτοούσε σε δειλία, υποβάλλοντάς τους σε αφόρητους φόβους.

Λέοντες, βέβαια, ονομάζει τους πιο δυνατούς και θρασείς, οι οποίοι ίσως και να αποτόλμησαν την αντίσταση. Ωστόσο, έγιναν θύματα της ρομφαίας του Κύρου. Επειδή, λοιπόν, ο λόγος εισήγαγε σε εμάς την αναφορά στους λέοντες, αναφέρει αναγκαία ότι και το θήραμά τους θα εξολοθρευτεί, ώστε να μην υπάρξει πλέον τίποτε το αξιομνημόνευτο γι' αυτούς. Διότι είχαν τη συνήθεια να επιτίθενται σε πόλεις και χώρες, να ορμούν με θηριώδη τρόπο σε όποιους τυχόν επέλεγαν, και να διαπράττουν αμέτρητα δεινά, έτσι ώστε οι συμφορές των θυμάτων να γίνουν ωδή και θρήνος για πολλούς. Γι' αυτό, λοιπόν, λέει ότι το θήραμά τους θα εξολοθρευτεί. Πώς, άλλωστε, επρόκειτο ή ποιον πλέον θα μπορούσαν να καταδιώξουν, εφόσον το πλήθος είχε τρομοκρατηθεί και είχε διασκορπιστεί σαν τον καπνό, ενώ είχαν πέσει νεκροί οι πιο φιλοπόλεμοι, οι οποίοι σαν λιοντάρια επιτίθονταν σε όσους τους αντιστέκονταν;

Ο Αβδιού λέγει: Στο όρος Σιών θα υπάρξει σωτηρία· διότι πλησιάζει η ημέρα του Κυρίου για όλα τα έθνη. Ο δε Ιωνάς αρκεί για να καταστήσει φανερό τον τύπο του θανάτου. Και ο Ναούμ λέγει: Αγαθός είναι ο Κύριος σε όσους τον προσμένουν. Διότι ιδού, εγώ έρχομαι εναντίον σου, λέγει ο Κύριος ο Παντοκράτωρ.