Πατερικές αναφορές στο ΑΡΙΘΜΟΙ 12:15

Έχει γραφτεί επίσης και για το ύδωρ του ελεγμού, το οποίο επιφέρει κατάρα· και ο νόμος περί εκείνων που δίνουν ευχή να απέχουν από οίνο και να μην κουρεύουν την κεφαλή τους· και ότι, όταν παλαιότερα ο λαός γόγγυσε για κρέας, ο Θεός τού έδωσε ορτυγομήτρα, και όταν ο λαός δίψασε και γόγγυσε πάλι, τού έδωσε ύδωρ από την πέτρα, το οποίο ο Μωυσής ονόμασε ύδωρ αντιλογίας. Απέστειλε επίσης κατασκόπους, έναν από κάθε φυλή, μεταξύ των οποίων τον Ιησού του Ναυή και τον Χάλεβ του Ιεφονή. Εδώ επίσης η σύναξη του Κορέ επαναστάτησε κατά του Μωυσή και καταπόθηκαν ζωντανοί στη γη μαζί με τον Δαθάν και τον Αβειρών· τότε που και η Μαρία, η αδελφή του Ααρών, προσβλήθηκε από λέπρα, και η ράβδος του Ααρών εβλάστησε κάρυα. Και μετά από αυτά αποθνήσκει ο Ααρών στο όρος Ωρ, και τον διαδέχεται ο υιός του Ελεάζαρ. Εδώ ιστορείται επίσης ο Βαλαάμ και η όνος του που μίλησε με ανθρώπινη φωνή· και ότι ο μεν Βαλάκ, βασιλιάς του Μωάβ, ντροπιάστηκε· ενώ, όταν ο λαός βεβηλώθηκε καθ' υπόδειξη του Βαλαάμ, ο Φινεές διαπέρασε θανάσιμα τη Μαδιανίτισσα και τον Ισραηλίτη Ζαμβρή από τη φυλή Συμεών εξαιτίας της πορνείας τους, και έτσι έπαυσε η οργή. Επειδή δε ο λαός καταφέρθηκε προς τον Θεό εναντίον του Μωυσή, δαγκώνονταν από όφεις, και αργότερα, κατόπιν ικεσίας τους, ο Θεός προσέταξε να κατασκευαστεί ένας χάλκινος όφις και να αναρτηθεί, ώστε όποιος είχε δαγκωθεί, βλέποντάς τον, να ζήσει.

«Επτά ημέρες θα απομονωθεί έξω από το στρατόπεδο. Και μετά από αυτά θα εισέλθει. Και απομονώθηκε η Μαριάμ έξω από το στρατόπεδο για επτά ημέρες, και ο λαός δεν αναχώρησε, μέχρις ότου καθαρίστηκε η Μαριάμ.» Αυτά, λοιπόν, έχουν συγγένεια με όσα έχουν ήδη προειπωθεί.

Το ότι πολλές φορές, εξαιτίας των δικών μας σφαλμάτων, ο Θεός παροξύνεται, σε σημείο που ενίοτε να διστάζει να προσφέρει ακόμη και την τόσο προσφιλή σε αυτόν γαληνότητα, δεν είναι καθόλου δύσκολο να το διαπιστώσουμε και μέσα από αυτά. Αποκαλυπτόταν δε μέσω του Αγίου Πνεύματος στον προφήτη Ιερεμία η σφαγή που επρόκειτο να συμβεί κατά καιρούς στη χώρα των Ιουδαίων, όταν την κατέδραμαν με τον νόμο του πολέμου οι Βαβυλώνιοι. Αλλά καθώς πολλοί είχαν ήδη πέσει και φαίνονταν νεκροί, λέει προς τον άγιο προφήτη: «Αλίμονό μου, διότι εκλείπει η ψυχή μου για τους σκοτωμένους· περιτρέξτε στις οδούς της Ιερουσαλήμ, και δείτε, και μάθετε, και αναζητήστε στις πλατείες της· εάν βρείτε έστω έναν άνθρωπο, εάν υπάρχει κάποιος που να πράττει το δίκαιο και να αναζητά την πίστη, τότε θα γίνω ίλεως σε αυτούς, λέγει ο Κύριος». Βλέπεις σε αυτά τα λόγια ότι ο ίδιος πονάει για τους σκοτωμένους, και θέλει να ελεήσει πρόθυμα την Ιερουσαλήμ· εμποδίζεται όμως τρόπον τινά από τον ίδιο του τον εαυτό και αναχαιτίζει τη θεοπρεπή του γαληνότητα, εξαιτίας του υπερβολικού μεγέθους της αμαρτίας. Αναζητά ωστόσο αφορμές για να σπλαχνιστεί, και θέλει να καταπαύσει τις συνέπειες της οργής χάρη σε έναν μόνο άνθρωπο· διότι ζητούσε από όσους ήθελαν, να του υποδείξουν έναν μόνο πιστό άνδρα μέσα σε αυτήν. Αποπέμπεται λοιπόν η Μαριάμ καταληφθείσα από λέπρα. Αλλά δεν αναχώρησε, λέει, ο λαός, μέχρις ότου καθαρίστηκε η Μαριάμ. Διότι και εμείς, που πιστεύουμε στον Χριστό, περιμένουμε τον καθαρισμό των Ιουδαίων, εννοώντας προφανώς τον καθαρισμό μέσω της πίστεως.

Γνωρίζω ότι ελέησε πολλούς που μετανόησαν, αλλά τους περισσότερους επειδή βρίσκονταν σε άγνοια. Γνωρίζω ότι συγχώρησε πολλούς, αλλά κυρίως εκείνους που είχαν μεσίτες ενώπιόν του. Διαβάζω τα σχετικά με τον Κορέ και τον Δαθάν, και καταρρέω· και πώς εξαιτίας του Μωυσή τους τιμώρησε. Μελετώ τα σχετικά με τη Μαριάμ, την αδελφή του, ότι δηλαδή εξαιτίας ενός λόγου που του είπε, γέμισε ολόκληρη με λέπρα. Αν για έναν άγιο άνθρωπο επιβλήθηκε τόση τιμωρία, πόσο αυστηρή κρίση θα γίνει για τον αιώνιο Θεό; Ο Κάιν, που σκότωσε τον αδελφό του, τιμωρείται τόσο πολύ. Τι θα πάθουν, άραγε, όσοι εναντιώθηκαν στον Θεό;

Και αποφεύγοντας την περιορισμένη κατανόηση, δεν στέκομαι μακριά. Καθώς λοιπόν βρίσκομαι σε αυτήν την κατάσταση, μου οφείλεται μεγάλη φροντίδα. Αν, λοιπόν, σπεύσετε, γνωρίζω τη φιλανθρωπία του Θεού. Άλλωστε, κάποτε και ο Μωυσής έσωσε την αδελφή του τη Μαρία από τη λέπρα· και ο Δαβίδ το γένος του Ιωνάθαν από την κρίση του Θεού εξαιτίας της αγάπης του· και ο Ηλίας τον γιο της χήρας από τον θάνατο· και ο Ελισσαίος τη χήρα από τη φτώχεια, και τη Σουμανίτιδα από το πένθος. Αλλά και στο Ευαγγέλιο πολλοί λύτρωσαν πολλούς με τις προσευχές τους. Όσο για τον Σωτήρα, τι χρειάζεται καν να πούμε;

Σου δίνω και άλλο παράδειγμα, άνθρωπε, για να μην τολμήσεις μέσα στην αλαζονεία σου να ανέλθεις αναξίως στον βαθμό της ιερωσύνης, επειδή ο καθαρός Θεός δεν ευαρεστείται σε εκείνους που έχουν χειροτονηθεί αλαζονικά. Μάθε τι έπαθαν εκείνοι οι ταλαίπωροι, οι οποίοι εναντιώθηκαν κάποτε στον Μωυσή και τον Ααρών, και έδρασαν προπετώς προσφέροντας με αναίδεια και αυθάδεια θυμίαμα στον Θεό. Δεν τους κατέφαγε όλους φωτιά από τον ουρανό, επειδή αποτόλμησαν να επιδιώξουν βαθμό ανώτερο από αυτούς; Πάλι δε και η Μαριάμ, η προφήτιδα του Θεού, μόνο και μόνο επειδή είπε έναν σύντομο λόγο ονειδίζοντας τον Μωυσή σχετικά με την ιερωσύνη, τέτοια τιμωρία της όρισε ο Ύψιστος, ώστε να γεμίσει λέπρα και να αποβληθεί για επτά ημέρες έξω από το στρατόπεδο.

Στο έβδομο έτος της δουλείας οι Ιουδαίοι απελευθερώνουν τους Εβραίους. Από τη δέκατη πέμπτη έως την εικοστή πρώτη ημέρα, κατά τις οποίες εορταζόταν το Πάσχα των Ιουδαίων, επτά είναι οι ημέρες της εορτής. Επτά έθνη κατέγραψε ο Θεός ως υπόδουλα στους Ιουδαίους: των Χαναναίων, των Χετταίων, των Φερεζαίων, των Γεργεσαίων, των Ευαίων, των Ιεβουσαίων και των Αβραίων. Επτά (έξι) ημέρες παρέμεινε εκτός της σκηνής η αδελφή του Μωυσή, έχοντας απομονωθεί. Με επτά κλήματα δέθηκε ο Σαμψών και τα έκοψε σαν σπάγκο. Είχε επτά ιερούς βοστρύχους μαλλιών· το κούρεμα των οποίων απομάκρυνε την ισχύ και τη δύναμή τους. Επτά είναι οι οφθαλμοί που επιβλέπουν σε όλη τη γη. Επτά δοχεία και επτά λύχνους είδε ο Ζαχαρίας, επειδή επτά είναι τα πνεύματα από τον Θεό. Επτά είναι τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος: πνεύμα σοφίας, πνεύμα συνέσεως, πνεύμα βουλής, πνεύμα ισχύος, πνεύμα γνώσεως, πνεύμα ευσεβείας, πνεύμα φόβου Θεού. Με επτά στύλους υποστήριξε τη δική της σκηνή η σοφία. Επτά γυναίκες, σύμφωνα με τον Ησαΐα, θα παρακαλέσουν ικετευτικά τον έναν κύριο λέγοντας: Το δικό μας ψωμί θα φάμε και με τα δικά μας ενδύματα θα ντυθούμε. Αρκεί μόνο το όνομά σου να κληθεί πάνω μας· αφαίρεσε τον ονειδισμό μας.

Ας σταθούμε, λοιπόν, και εμείς και ας εξιλεωθούμε και ας κοπάσει η θραύση, κατά το γεγραμμένο, και ας μας λογαριαστεί αυτό ως δικαιοσύνη. Επαινέθηκε και ο Μωυσής, επειδή θανάτωσε τον Αιγύπτιο συμπονώντας βαθιά τον Ισραηλίτη· αλλά θαυμάστηκε περισσότερο, διότι θεράπευσε μέσω της προσευχής την αδελφή του Μαριάμ, η οποία είχε λεπρωθεί εξαιτίας του γογγυσμού της.

Επειδή δε η λέπρα συμβολίζει την αμαρτία, η επίδειξη του καθαρισμού από αυτήν στους ιερείς δηλώνει οπωσδήποτε το εξής: ότι κανένας από όσους αμαρτάνουν απέναντι στον Θεό, ακόμη κι αν απομακρυνθεί από την αμαρτία, ακόμη κι αν την αντισταθμίσει με τα έργα της μετάνοιας, δεν μπορεί να λάβει τη συγχώρεση από τον εαυτό του και να συγκαταλεχθεί στους αθώους, εάν δεν προσέλθει σε εκείνον που έχει λάβει από τον Θεό την εξουσία να λύνει τις αμαρτίες, και δεν επιδείξει μέσω της εξομολόγησης την ψυχή του, η οποία έχει λεπρωθεί από την αμαρτία, και δεν δεχθεί από εκείνον τη διαβεβαίωση της αφέσεως. Εκείνος, λοιπόν, που εκτελεί και τις συμβολικές διατάξεις του νόμου για χάρη μας, στέλνει για αυτόν τον λόγο τους λεπρούς στους ιερείς για εξέταση, οικονομώντας συγχρόνως και κάτι περισσότερο· διότι το θαύμα ήταν αρκετό για να απαλλάξει και τους ίδιους τους ιερείς από την απιστία απέναντί του. Κάποτε είχε λεπρωθεί και η αδελφή του Μωυσή, η Μαριάμ, για ποια αιτία δεν είναι τώρα η κατάλληλη στιγμή να το αναφέρουμε, όμως λεπρώθηκε· και ο Μωυσής, νιώθοντας βαθύ πόνο για την πάθησή της, ζητούσε με προσευχή από τον Θεό τη θεραπεία της αδελφής του· και την έλαβε μεν, αλλά μετά από επτά ημέρες.

Μέσω του γάμου του Μωυσή υποδεικνυόταν ο νοητός γάμος του Χριστού και μέσω της Αιθιοπίδας νύμφης φανερωνόταν η εξ εθνών Εκκλησία, την οποία όσοι κατακρίνουν, διαβάλλουν και χλευάζουν δεν θα είναι καθαροί· διότι θα προσβληθούν από λέπρα και θα αποκοπούν από το στρατόπεδο των δικαίων.

Και δεν φοβάται, μήπως ανοίξει η γη και τον εξαφανίσει παντελώς, ή μήπως πέσει κεραυνός από ψηλά και κατακάψει την κατήγορη γλώσσα; Δεν άκουσας τι έπαθε η αδελφή του Μωυσή, επειδή κατηγόρησε τον άρχοντα; Πώς έγινε ακάθαρτη και χτυπήθηκε από λέπρα και υπέμεινε την έσχατη ατιμία, και, παρόλο που ο αδελφός της παρακαλούσε και προσέπιπτε ικετευτικά στον Θεό, δεν έτυχε καμίας συγγνώμης; Και ενώ είχε επιμεληθεί εκείνον τον άγιο όταν είχε εκτεθεί βρέφος, και είχε συντελέσει στην ανατροφή του, και εξαρχής είχε συμπράξει ώστε να γίνει τροφός η ίδια η μητέρα του για να μην ανατραφεί το παιδί από βάρβαρα χέρια, και έπειτα από αυτά είχε ηγηθεί του γυναικείου φύλου, όπως ακριβώς ο Μωυσής των ανδρών, και είχε υπομείνει μαζί του όλα τα δεινά, και ενώ ήταν αδελφή του Μωυσή, εντούτοις τίποτα από όλα αυτά δεν την ωφέλησε ώστε να διαφύγει την οργή του Θεού για την κακολογία. Απεναντίας, ο Μωυσής, ο οποίος είχε εξαιτηθεί τη συγχώρηση τόσο μεγάλου λαού μετά από εκείνη την άφατη ασέβεια, αυτός που ικέτευε υπέρ της αδελφής του και ζητούσε συγγνώμη, δεν μπόρεσε να εξευμενίσει τον Θεό, αλλά δέχθηκε σφοδρή επιτίμηση· για να μάθουμε εμείς πόσο μεγάλο κακό είναι να κακολογούμε τους άρχοντες και να κρίνουμε τις ζωές των άλλων.

ΣΤ΄. Γι' αυτά λοιπόν σας παρακαλώ και σας συμβουλεύω και σας ικετεύω, να απομακρυνθείτε από αυτή την πονηρή συνήθεια. Διότι, αν κακολογούμε τους ιερείς, δεν πρόκειται να τους βλάψουμε καθόλου, όχι μόνο αν τα λεγόμενα είναι ψευδή, αλλά ακόμη κι αν είναι αληθινά· επειδή και ο Φαρισαίος δεν έβλαψε καθόλου τον τελώνη, αλλά μάλλον τον ωφέλησε, αν και έλεγε αλήθειες γι' αυτόν· εμείς όμως θα περιβάλουμε τους εαυτούς μας με τα έσχατα κακά· επειδή και ο Φαρισαίος έστρεψε το ξίφος εναντίον του εαυτού του, και έφυγε έχοντας δεχθεί καίριο πλήγμα. Για να μην πάθουμε λοιπόν κι εμείς τα ίδια, ας συγκρατούμε την αχαλίνωτη γλώσσα μας. Διότι, αν εκείνος που κακολόγησε τον τελώνη δεν απέφυγε την τιμωρία, εμείς που κακολογούμε τους πατέρες μας, ποια δικαιολογία θα έχουμε; Αν η Μαριάμ, που κακολόγησε τον αδελφό της μόνο μία φορά, τιμωρήθηκε τόσο βαριά, ποια ελπίδα σωτηρίας έχουμε εμείς, όταν καθημερινά περιλούζουμε τους άρχοντες με αναρίθμητες ύβρεις; Και ας μη μου πει κάποιος το εξής, ότι δηλαδή εκείνος ήταν ο Μωυσής· διότι θα μπορέσω κι εγώ να πω ότι κι εκείνη ήταν η Μαριάμ. Εξάλλου, για να μάθεις ξεκάθαρα κι αυτό, ότι δηλαδή ακόμη κι αν οι ιερείς είναι ένοχοι για αδικήματα, ούτε σ' αυτή την περίπτωση σου επιτρέπεται να κρίνεις τη ζωή τους, άκουσε τι λέει ο Χριστός για τους άρχοντες των Ιουδαίων: Στην καθέδρα του Μωυσή κάθισαν οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι· όλα λοιπόν όσα σας πουν να κάνετε, κάντε τα· μη συμπεριφέρεστε όμως σύμφωνα με τα έργα τους.

Σας παρακαλώ λοιπόν, τέκνα, κανείς από εσάς να μην είναι αντιρρησίας, ή υβριστής, ή φλύαρος, ή αργολόγος, ή κατάλαλος, ή γογγυστής. Διότι όλα αυτά και τα παρόμοια με αυτά είναι καρποί του διαβόλου, και από το περίσσευμα της καρδιάς μιλάει το στόμα. Διότι ούτε την αδελφή του Μωυσή και του Ααρών ωφέλησε η παρθενία, αλλά λεπρώθηκε, επειδή αμάρτησε απέναντι στον μεγαλύτερο αδελφό της, όπως διδάσκει η Γραφή του Μωυσή.

Εάν κάποιος αξιωθεί να ανέλθει σε αυτό το αξίωμα, και πορευθεί σε αυτό επάξια και άμεμπτα, του εξασφαλίζει ζωή και άφθαρτο στέφανο. Εάν όμως κάποιος τολμήσει να ανέλθει σε αυτό αναξίως, προξενεί στον εαυτό του το εξώτερο σκοτάδι και κρίση ανελέητη. Σου δίνω και άλλο παράδειγμα, άνθρωπε, ώστε να μην τολμήσεις μέσα στην αλαζονεία σου να λάβεις αναξίως τον βαθμό της ιερωσύνης, επειδή ο Θεός δεν ευαρεστείται σε εκείνους που έχουν χειροτονηθεί με αλαζονεία. Μάθε λοιπόν τι έπαθαν εκείνοι οι ταλαίπωροι, οι οποίοι αντιστάθηκαν κάποτε στον Μωυσή και τον Ααρών, και βιάστηκαν με αναίδεια και αυθάδεια να προσφέρουν θυμίαμα στον Θεό· δεν τους κατέφαγε όλους η φωτιά, επειδή κατατόλμησαν να διεκδικήσουν βαθμό του οποίου δεν ήταν άξιοι; Αλλά και πάλι η Μαριάμ, η προφήτιδα του Θεού, επειδή ξεστόμισε έναν μικρό λόγο προσβολής προς τον Μωυσή σχετικά με την ιερωσύνη, τέτοιο όνειδος της επέβαλε ο Ύψιστος, ώστε αφού προσβλήθηκε από λέπρα να απομονωθεί για επτά ημέρες έξω από το στρατόπεδο. Και τώρα, αδελφοί, να πολιτεύεστε σε αυτήν με αγνότητα, μιμούμενοι τον Μωυσή, τον Ααρών και τον Ελεάζαρ. Παρατήρησε αυτούς τους ευσεβείς ιερείς, πώς με αυτήν απέκρουσαν τις παρατάξεις των εχθρών.

Κάποτε η Μαριάμ περιγέλασε τον Μωυσή, όχι με τον τρόπο που εσείς χλευάζετε τώρα την παρθενία, αλλά πολύ λιγότερο και με μεγαλύτερη επιείκεια. Διότι δεν διέσυρε τον άνδρα, ούτε χλεύασε την αρετή εκείνου του μακάριου τότε, αλλά αντίθετα τον θαύμαζε υπερβολικά· το μόνο που είπε ήταν ότι και η ίδια απολάμβανε τα ίδια χαρίσματα με εκείνον. Αλλά όμως τόσο πολύ προκάλεσε την οργή του Θεού, ώστε, αν και ο ίδιος εκείνος που θεωρήθηκε ότι είχε υβριστεί παρακαλούσε θερμά, δεν έγινε τίποτα περισσότερο, αλλά η τιμωρία της επιτάθηκε ακόμη και πέρα από τη δική του θέληση.

Ονομάστηκε δε ο τόπος αυτός «μνήματα επιθυμίας». Τότε η Μαριάμ καταφέρθηκε εναντίον του Μωυσή, λέγοντας: «Μήπως ο Θεός μίλησε μόνο σε αυτόν;». Αφού δε ο Θεός είπε ότι μόνο σε αυτόν από τους προφήτες μίλησε κατ' αυτόν τον τρόπο, επέβαλε στη Μαριάμ λέπρα, και μολονότι ο Μωυσής δεήθηκε υπέρ αυτής, δεν επέτρεψε να καθαριστεί, προτού παραμείνει επί επτά ημέρες έξω από το στρατόπεδο. Στέλνει, λοιπόν, κάποιους από τον λαό για να κατασκοπεύσουν τη γη Χαναάν. Και αφού την κατασκόπευσαν, έφεραν από εκεί ένα τσαμπί σταφύλι και θαύμαζαν τη γη. Φοβούνταν όμως τον λαό, επειδή οι άνδρες εκεί ήταν φιλοπόλεμοι. Ο Χάλεβ όμως, ο γιος του Ιεφονή, και ο Ιησούς του Ναυή, που ήταν και αυτοί μεταξύ των κατασκόπων, ενεθάρρυναν τον λαό. Εκείνοι όμως κινήθηκαν για να τους λιθοβολήσουν· ο δε Θεός οργίστηκε και είπε να μην εισέλθουν στη γη της επαγγελίας αυτοί που γόγγυσαν, παρά μόνο τα τέκνα τους, και ο Χάλεβ, ο γιος του Ιεφονή, και ο Ιησούς. Και λέγει ότι θα παραμείνουν επί σαράντα έτη στην έρημο, μέχρι να μεγαλώσουν τα παιδιά, σύμφωνα με τον αριθμό των ημερών κατά τις οποίες κατασκόπευσαν τη γη. Τότε όλοι οι κατάσκοποι πέθαναν, εκτός από τον Χάλεβ και τον Ιησού του Ναυή, και ο λαός πένθησε. Εκστράτευσαν εναντίον του Αμαλήκ παρά το θέλημα του Θεού, και η κιβωτός παρέμεινε στο στρατόπεδο μαζί με τον Μωυσή. Και βγήκε ο Αμαλήκ και τους κατέκοψε. Δίνει έπειτα εντολές σχετικά με τα ολοκαυτώματα, τις απαρχές, και τις θυσίες υπέρ των αμαρτημάτων. Κάποιος συνελήφθη να συλλέγει ξύλα κατά την ημέρα του Σαββάτου και λιθοβολήθηκε.

Παραδείγματα εκείνων που υποβλήθηκαν σε κανόνα για τις αμαρτίες τους. Αν η αδελφή του Μωυσή δεν εκδιωκόταν έξω από το στρατόπεδο για επτά ημέρες, δεν θα καθαριζόταν από τη λέπρα. Αν εκείνος που πόρνευσε στην Κόρινθο δεν παραδιδόταν στον Σατανά, δεν θα σωζόταν η ψυχή του.