Πατερικές αναφορές στο ΑΡΙΘΜΟΙ 24:6

Οι μεν Ιουδαίοι που απιστούν, ελέγχονται από τις ίδιες τις Γραφές τις οποίες και οι ίδιοι αναγιγνώσκουν· διότι από την αρχή έως το τέλος, και καθώς γενικά κάθε θεόπνευστο βιβλίο διακηρύσσει αυτά τα πράγματα, είναι και τα ίδια τα λόγια ολοφάνερα. Διότι οι προφήτες από παλιά προμήνυαν για το θαύμα της Παρθένου και τη γέννηση που προήλθε από αυτήν, λέγοντας: «Ιδού η παρθένος θα έχει εν γαστρί και θα γεννήσει υιό, και θα καλέσουν το όνομά του Εμμανουήλ, το οποίο μεθερμηνευόμενο σημαίνει, μαζί μας είναι ο Θεός». Ο Μωυσής δε, ο οποίος είναι όντως μέγας και θεωρείται από αυτούς ως αληθινός, σχετικά με την ενανθρώπηση του Σωτήρος, εκτιμώντας το ρητό ως σπουδαίο και αναγνωρίζοντάς το ως αληθές, το κατέγραψε λέγοντας: «Θα ανατείλει άστρο από τον Ιακώβ και άνθρωπος από τον Ισραήλ, και θα συντρίψει τους αρχηγούς του Μωάβ». Και πάλι: «Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, οι σκηνές σου, Ισραήλ, σαν σκιερές κοιλάδες, και σαν παράδεισοι δίπλα σε ποτάμια, και σαν σκηνές που έστησε ο Κύριος, σαν κέδροι δίπλα σε νερά. Θα εξέλθει άνθρωπος από το σπέρμα του, και θα κυριεύσει πολλά έθνη». Και πάλι ο Ησαΐας: «Προτού το παιδί μάθει να καλεί πατέρα ή μητέρα, θα λάβει τη δύναμη της Δαμασκού και τα λάφυρα της Σαμάρειας ενώπιον του βασιλιά των Ασσυρίων». Το ότι λοιπόν θα φανερωθεί ως άνθρωπος, προαναγγέλλεται μέσα από αυτά.

Ενώ ο Αντώνιος έλεγε αυτά τα λόγια, όλοι χαίρονταν· και σε κάποιους μεν ο πόθος για την αρετή αυξανόταν, σε άλλους η αμέλεια αποβαλλόταν και σε άλλους η οίηση σταματούσε· και όλοι πείθονταν να καταφρονούν τη δαιμονική επιβουλή, θαυμάζοντας τη χάρη που είχε δοθεί από τον Κύριο στον Αντώνιο για τη διάκριση των πνευμάτων. Ήταν, λοιπόν, τα μοναστήρια στα όρη σαν σκηνές γεμάτες από θεϊκούς χορούς ανθρώπων που έψαλλαν, μελετούσαν, νήστευαν, προσεύχονταν, αγάλλονταν με την ελπίδα των μελλοντικών αγαθών, και εργάζονταν για να προσφέρουν ελεημοσύνες, έχοντας αγάπη και ομόνοια αναμεταξύ τους. Και πραγματικά μπορούσε κανείς να αντικρίσει σαν μια ξεχωριστή, δική της χώρα θεοσέβειας και δικαιοσύνης. Διότι δεν υπήρχε εκεί ούτε αυτός που αδικεί ούτε αυτός που αδικείται, ούτε παράπονο από φοροεισπράκτορα· παρά μόνο ένα πλήθος ασκητών, που όλων μαζί το φρόνημα ήταν ένα και προσηλωμένο στην αρετή. Ώστε, βλέποντας κανείς τα μοναστήρια και αυτή την ευταξία των μοναχών, να αναφωνήσει και να πει: «Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, οι σκηνές σου, Ισραήλ! Σαν σκιερές κοιλάδες, και σαν παράδεισος δίπλα σε ποτάμι, και σαν σκηνές που έστησε ο Κύριος, και σαν κέδροι δίπλα στα νερά».

«Σαν σκιερές κοιλάδες και σαν παράδεισος δίπλα σε ποτάμι, και σαν σκηνές που έστησε ο Κύριος, σαν κέδροι κοντά στα νερά.» 1. Ο ίδιος όμως, καθώς συνήθιζε να αποσύρεται μόνος του στο μοναστήρι του, ενέτεινε την άσκησή του και αναστέναζε καθημερινά, φέρνοντας στον νου του τις επουράνιες μονές, τρέφοντας πόθο για αυτές και αναλογιζόμενος τον εφήμερο βίο των ανθρώπων. 2. Διότι, όταν επρόκειτο να φάει, να κοιμηθεί και να ικανοποιήσει τις άλλες ανάγκες του σώματος, αισθανόταν ντροπή, αναλογιζόμενος τη νοερή φύση της ψυχής. 3. Πολλές φορές, λοιπόν, ενώ επρόκειτο να γευματίσει μαζί με πολλούς άλλους μοναχούς, ενθυμούμενος την πνευματική τροφή, αρνούνταν, και απομακρυνόταν από αυτούς, επειδή πίστευε ότι θα κοκκίνιζε από ντροπή εάν τον έβλεπαν οι άλλοι να τρώει. 4. Έτρωγε, βέβαια, μόνος του εξαιτίας της ανάγκης του σώματος, πολλές φορές όμως και μαζί με τους αδελφούς, ντρεπόμενος μεν για αυτές τις πράξεις, αλλά έχοντας παρρησία όταν επρόκειτο για λόγους πνευματικής ωφέλειας. 5. Και έλεγε ότι πρέπει κανείς να αφιερώνει όλη την προσοχή και τον χρόνο του στην ψυχή μάλλον παρά στο σώμα, και να παραχωρεί μεν από ανάγκη λίγο χρόνο στο σώμα, αλλά εξολοκλήρου να αφιερώνεται στην ψυχή και να επιζητεί τη δική της ωφέλεια, 6. ώστε να μην παρασύρεται αυτή προς τα κάτω από τις ηδονές του σώματος, αλλά μάλλον το σώμα να δουλαγωγείται από εκείνη. 7. Διότι αυτό ακριβώς εννοεί εκείνο που ειπώθηκε από τον Σωτήρα: «Μη μεριμνάτε για την ψυχή σας τι θα φάτε, ούτε για το σώμα σας τι θα ντυθείτε».

Θυμήσου εκείνον τον μάντη Βαλαάμ, ο οποίος, αφού κλήθηκε για να καταραστεί τον ισραηλιτικό λαό, δες τι είδους κατάρες επιφέρει σε εκείνον τον λαό· «αφού ανέλαβε», λέει, «την παραβολή του, είπε»· ενώ ήθελε να καταραστεί, ευχήθηκε ως εξής: «Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, και οι σκηνές σου, Ισραήλ· σαν δασώδεις κοιλάδες που προσφέρουν σκιά και σαν παράδεισοι δίπλα σε ποτάμια και σαν σκηνές που έστησε ο Κύριος, σαν κέδροι δίπλα σε νερά. Θα προέλθει άνθρωπος από το σπέρμα του» (ποιανού αυτού; δηλαδή του Ιακώβ) «και θα κυριεύσει πολλά έθνη, και θα υψωθεί η βασιλεία του, και θα αυξηθεί και θα ξεπεράσει όλες τις βασιλείες και με τα βέλη του θα κατατοξεύσει τον εχθρό» (ποιον εχθρό; της δικής μας σωτηρίας). «Αφού ξάπλωσε αναπαύθηκε σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος». Το λιοντάρι και ο σκύμνος όταν ξαπλώνουν δεν ξαπλώνουν σαν νεκροί, αλλά εύκολα και με δύναμη σηκώνονται, όποτε το θελήσουν· ο Σωτήρας, αφού ξάπλωσε στον τάφο, αναπαύθηκε, όχι απλώς όπως ένας από τους νεκρούς, αλλά σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος. «Ποιος θα τον αναστήσει;» Ποιος; κανείς· δεν έχει ανάγκη κάποιον άλλον για να τον αναστήσει· ο ίδιος από μόνος του σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος θα εγείρει τον εαυτό του, όποτε το θελήσει. «Εκείνοι που σε ευλογούν είναι ευλογημένοι, και εκείνοι που σε καταρώνται είναι καταραμένοι», δηλαδή εκείνοι που σε δοξάζουν θα δοξαστούν, και εκείνοι που σε βλασφημούν θα κολαστούν. «

Αλλά αυτά ας σταματήσουν έως εδώ, για να μην ξεφύγουμε από τα όρια του χρόνου μακρηγορώντας περισσότερο. Και ο λόγος μου, καθώς εισέρχεται στον νυμφώνα, δεν αναφωνεί θαυμάζοντας την εσωτερική λαμπρότητα όπως ο νεαρός από την Ιθάκη: «Του Δία ίσως να είναι τέτοια τα δώματα και τα πλούτη», ούτε επαναλαμβάνει τα λόγια της Γραφής: «Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, οι σκηνές σου σαν παράδεισοι δίπλα σε ποτάμια και σαν τις σκηνές που έστησε ο Κύριος». Αντιθέτως, ξεπερνώντας τα αυτά, αναπηδά και ορμά προς την πανηγυρική γιορτή και, σαν να ενθουσιάζεται με τα όσα τελούνται, θέλει να στήσει χορό, όχι σαν αυτόν που έστησαν οι Κνώσσιες παρθένες, τον οποίο είχε τεχνουργήσει ο Δαίδαλος για χάρη της Αριάδνης, όταν ο Θησέας βγήκε από τον δυσέλικτο λαβύρινθο, αλλά σαν αυτόν που πολλές φορές σχημάτισαν οι Μούσες στον Ελικώνα. Και αφού έδρεψε άνθη εγκωμίων από τα αμόλυντα λιβάδια που καλλιεργεί η ρητορική, τα σκορπά πάνω σε τούτη τη βασιλική παστάδα, όπως αρμόζει στα εδώ πράγματα. Διότι ο μεν νυμφίος βασιλιάς είναι εξαιρετικά ωραίος σε σύγκριση με τους υιούς των ανθρώπων, η δε νύμφη, η νεαρή βασίλισσα, είναι πανέμορφη και ακτινοβολεί την εσωτερική της λαμπρότητα με τα ψυχικά της κάλλη, αλλά είναι και άριστη στην εξωτερική της εμφάνιση, και δεν υπάρχει κανένα ψεγάδι επάνω της. Αυτήν την ενώνει ο Θεός με τον βασιλιά ως βοηθό όμοια με αυτόν, μη θέλοντας εκείνος να είναι μόνος, όπως συνέβαινε λίγο πρωτύτερα, και σχεδόν άυλος και ασώματος, ενώ εμείς, οι υπήκοοι, ευφραινόμαστε κατά το ευαγγελικό ρητό εξαιτίας της φωνής του νυμφίου.

Του ιδίου αγιωτάτου Φωτίου πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, ομιλία δεύτερη εις τον Ευαγγελισμόν της Υπεραγίας Θεοτόκου. Εκφωνήθηκε παρουσία του βασιλέως. Πόσο αγαπητά είναι τα σκηνώματά σου, Κύριε των δυνάμεων, θα αναφωνήσω μαζί με τον προφήτη Δαβίδ τώρα που το καλεί ο καιρός, βλέποντας τις αυλές της εκκλησίας να γεμίζουν ασφυκτικά από το πλήθος των λογικών προβάτων και να ανθίζουν από την τερπνότητα και την ποικιλία όσων έχουν συγκεντρωθεί. Όντως, πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, οι σκηνές σου, Ισραήλ, σαν παράδεισοι δίπλα σε ποτάμια και σαν τις σκηνές που έστησε ο Κύριος. Διότι καλά και εύλογα διατυπώθηκαν αυτά από τον θεόπνευστο προφήτη, παρόλο που στεκόμενος έξω από τη δική μας αυλή προφήτευε υπό θεία έμπνευση τα δικά μας. Και εγώ χαίροντας, και βλέποντας να επιβεβαιώνονται στα έργα τα λόγια που καλώς είχαν προφητευθεί από παλιά, με τα ίδια λόγια τώρα και ο ίδιος, με λαμπρή φωνή και με μεγάλη χαρά κάνω το προοίμιό μου. Διότι είναι στ' αλήθεια ωραίες και όμορφες στην όψη οι σκηνές του νέου Ιακώβ, που αξιώθηκε να δει τον Θεό σαρκωμένο, και ικανές να αναπτερώσουν διαρκώς την ψυχή προς τον θείο έρωτα σε όσους, εκκινώντας από τα ωραία θεάματα που βλέπουν, διεγείρεται και επεκτείνεται η προθυμία τους προς τα νοητά και θεία κάλλη.

Στα κοίλα τμήματα κοντά στην ίδια την οροφή του ημισφαιρίου εικονίζεται ένα πλήθος αγγέλων να δορυφορούν τον κοινό Δεσπότη. Η δε αψίδα που υψώνεται από το θυσιαστήριο αστράφτει ολόγυρα από τη μορφή της Παρθένου, η οποία απλώνει τα άχραντα χέρια της υπέρ ημών και εξασφαλίζει στον βασιλιά τη σωτηρία και τα ανδραγαθήματα κατά των εχθρών. Ένας χορός μαρτύρων και αποστόλων, καθώς και προφητών και πατριαρχών, γεμίζοντας ολόκληρο τον ναό με τις εικόνες τους, τον εξωραΐζουν· από αυτούς, ο μεν ένας, αν και σιωπά, μέσα από όσα παλαιότερα αναφώνησε, βοά: «Πόσο αγαπητά είναι τα σκηνώματά σου, Κύριε των δυνάμεων· επιποθεί και εκλείπει η ψυχή μου για τις αυλές του Κυρίου»· ο δε άλλος: «Πόσο θαυμαστός είναι αυτός ο τόπος· δεν είναι τίποτε άλλο, παρά οίκος Θεού». Ίσως δε να επιφωνεί και κάποιος από αυτούς που δεν ανήκουν στους δικούς μας, ούτε είναι εικονισμένοι, εκθειάζοντας άθελά του τα δικά μας: «Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, οι σκηνές σου, Ισραήλ, και είναι σαν παράδεισοι δίπλα σε ποταμούς, και σαν τις σκηνές που έστησε ο Κύριος και όχι άνθρωπος». Παλαιότερα, λοιπόν, από τον θεόπτη Μωυσή είχε κατασκευαστεί η Σκηνή με θείο πρόσταγμα, για να προσφέρει θυσία στον Θεό και να εξιλεώσει τις αμαρτίες του λαού· και αργότερα από τον βασιλιά Σολομώντα ο ναός στα Ιεροσόλυμα, ένα τερπνό οικοδόμημα που επισκίαζε όλα τα προηγούμενα με το κάλλος, το μέγεθος και την πολυτέλειά του.