Πατερικές αναφορές στο ΑΡΙΘΜΟΙ 24:8

Και πάλι: Θα γίνει γνωστός ο Κύριος στους Αιγυπτίους, και θα φοβηθούν οι Αιγύπτιοι τον Κύριο εκείνη την ημέρα. 〈κϛ〉 Ότι θα κληθεί από την Αίγυπτο — ο Ιωήλ λέγει: Από την Αίγυπτο κάλεσα τον υιό μου. Και ο Βαλαάμ λέγει: Ο Θεός τον οδήγησε από την Αίγυπτο, ως δόξα του μονοκέρωτός του. 〈κζ〉 Ότι βαπτιζόμενος θα αγιάσει τα ύδατα — ο Ιεζεκιήλ λέγει βλέποντας: Ιδού ύδωρ που κατέρχεται από τη δεξιά πλευρά· και η έξοδός του έγινε όπως η έξοδος ενός ανδρός. Και διήλθε μέσα στο ύδωρ, ύδωρ αφέσεως.

Ψ. Από το βιβλίο των Αριθμών, από την τρίτη προφητεία του Βαλαάμ. ΙΓ΄. Θα εξέλθει άνθρωπος από το σπέρμα του, και θα κυριεύσει πολλά έθνη· και θα υψωθεί η βασιλεία του Γωγ, και θα αυξηθεί η βασιλεία του. Ο Θεός τον οδήγησε από την Αίγυπτο, ως δόξα μονοκέρωτος γι' αυτόν· θα καταφάει έθνη εχθρών του, και θα απομυζήσει τον μυελό από τα πάχη τους, και με τα βέλη του κατατοξεύει τον εχθρό. Αφού πλάγιασε, αναπαύθηκε σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος· ποιος θα τον εγείρει; Εκείνοι που σε ευλογούν είναι ευλογημένοι, και εκείνοι που σε καταρώνται είναι καταραμένοι.

Αποδεικνύεται λοιπόν σαφώς ότι και αυτή η προφητεία βρίσκει την εκπλήρωσή της στο πρόσωπο του δικού μας Σωτήρα· διαφορετικά, ας παρουσιαστεί κάποιος άλλος, υποδεικνύοντας σε ποιον άλλον θα μπορούσαν να αναφέρονται αυτά. Για εμάς είναι ολοφάνερο, καθώς καθημερινά αυξάνεται η νοητή βασιλεία και κυριαρχία του Σωτήρα μας στις ψυχές που έχουν αποδεχθεί τον λόγο του. Υψώθηκε δε κατά την παρουσία του και η βασιλεία του Γωγ, την οποία ορισμένοι θεώρησαν ότι είναι η ρωμαϊκή ηγεμονία, ενώ άλλοι την ερμήνευσαν αλληγορικά ως την επουράνια πολιτεία σύμφωνα με το Ευαγγέλιο και ως τη θεωρία των νοητών δογμάτων· για τον λόγο αυτό εξέλαβαν ότι υποδηλώνεται με τη λέξη «Γωγ», η οποία ερμηνεύεται ως «δώματα». Αλλά και ο Θεός τον οδήγησε από την Αίγυπτο: κυριολεκτικά μεν, όταν ο Ιωσήφ, αφού έλαβε θείο χρηματισμό, παρέλαβε από την Αίγυπτο τη Μαριάμ μαζί με το παιδί Ιησού και επέστρεψε στη γη του Ισραήλ, εκπληρώνοντας τόσο την παρούσα προφητεία όσο και την προφητεία του Ωσηέ, σύμφωνα με το εβραϊκό κείμενο και τη μετάφραση του Ακύλα, η οποία αναφέρει: «Από την Αίγυπτο κάλεσα τον υιό μου». Κατά την πνευματική έννοια δε, όταν ο Πατέρας, παραλαμβάνοντάς τον από τη νοητή Αίγυπτο και από τους επίγειους τόπους, τον οδήγησε στους ουρανούς. Η δε αναφερόμενη δόξα των μονοκερώτων στο πρόσωπο του Σωτήρα, υποδηλώνει τη θεότητα της πατρικής μοναρχίας που υπάρχει σε αυτόν.

Μετά από αυτά αναφέρεται: «θα καταφάγει τα έθνη των εχθρών του»· διότι όσα έθνη υπήχθησαν στη διδασκαλία του, τα οποία προηγουμένως αποτελούσαν μερίδα των εχθρών του, μετά την πίστη τους σε αυτόν, τα κατέστησε κατάλληλα σαν τροφή για τον εαυτό του· εκλεπτύνοντας και εξιχνιάζοντας τα μεν «πάχη», δηλαδή καθετί το υλικό και γήινο που ήταν συμφυές με αυτά, και δημιουργώντας τους παράλληλα θρεπτικούς καρπούς μέσω της δικής του γεωργίας. Αυτά δε τα κατόρθωσε με τα νοητά και λογικά του βέλη, κατατοξεύοντας τον πάλαι ποτέ άρχοντα των εθνών που ήταν εχθρός του, δηλαδή τον διάβολο.

«Λέει ο Βαλαάμ, ο υιός του Βεώρ, λέει ο άνθρωπος που βλέπει αληθινά, λέει εκείνος που ακούει τα λόγια του Ισχυρού, ο οποίος είδε όραμα Θεού στον ύπνο του, με τα μάτια του ανοιχτά: “Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, οι σκηνές σου, Ισραήλ· σαν σκιερές κοιλάδες, και σαν παράδεισος πλάι σε ποτάμια· και σαν τις σκηνές που έστησε ο Κύριος, σαν κέδροι δίπλα στα νερά. Θα προέλθει άνθρωπος από το σπέρμα του, και θα κυριεύσει πολλά έθνη, και θα υψωθεί η βασιλεία του πάνω από του Γωγ, και θα αυξηθεί η βασιλεία του. Ο Θεός τον οδήγησε έξω από την Αίγυπτο, ως δόξα μονοκέρωτος γι' αυτόν· θα καταφάει τα έθνη των εχθρών του, και θα απομυζήσει το μεδούλι τους, και με τα βέλη του θα κατατοξεύσει τον εχθρό. Ξάπλωσε και αναπαύθηκε σαν λιοντάρι και σαν λεοντόπουλο· ποιος θα τον εγείρει; Εκείνοι που σε ευλογούν είναι ευλογημένοι και εκείνοι που σε καταρώνται είναι επικατάρατοι”». Πιο πάνω, μέσω της προφητείας που προηγήθηκε, αφού ο χρησμός ανέφερε ότι ο Κύριος θα έλθει στην Αίγυπτο, φανέρωνε τη μετάβαση του Σωτήρα μας Ιησού Χριστού που επρόκειτο να συμβεί προς την Αίγυπτο μαζί με τους γονείς του· σε αυτά τα λόγια όμως, προφητεύει στη συνέχεια και ακολούθως την επάνοδο από την Αίγυπτο, την οποία πραγματοποίησε μαζί με τους γονείς του στη γη του Ισραήλ, λέγοντας: «Ο Θεός τον οδήγησε έξω από την Αίγυπτο».

Τον Γωγ τον μνημονεύει και ο προφήτης Ιεζεκιήλ, ονομάζοντάς τον «άρχοντα Ρως, Μοσόχ και Θοβέλ»· με τη λέξη Ρως αινίσσεται, όπως φαίνεται, την πόλη των Ρωμαίων, επειδή και η αρχή και η κεφαλή στην εβραϊκή γλώσσα δηλώνονται με τη λέξη Ρως, με τη λέξη Μοσόχ αινίσσεται τη Μυσία και τα γύρω από αυτήν έθνη, όσα είναι τώρα οικεία στους Ρωμαίους, και με τη λέξη Θοβέλ την Ιβηρία, όπως δηλώνει ο Ιώσηπος, ο οποίος ισχυρίζεται ότι από τον Θοβέλ προήλθαν οι Θοβεήλοι, δηλαδή οι Ίβηρες. Άρχοντας όλων αυτών λέει ότι θα υψωθεί ο Γωγ κατά την παρουσία του προφητευόμενου Χριστού, τον οποίο «ο Θεός οδήγησε από την Αίγυπτο», όταν, σύμφωνα με τον Ματθαίο, καθώς ο Ηρώδης τον επιβουλευόταν όταν ήταν παιδί, ο Ιωσήφ «αφού έλαβε θεία ειδοποίηση, παρέλαβε το παιδί και τη μητέρα του, και επέστρεψε στη γη του Ισραήλ». Και «δόξα μονοκέρωτος» υπήρχε στον ίδιο τον Χριστό, επειδή «μέσα σε αυτόν» ευδόκησε να κατοικήσει «όλο το πλήρωμα της θεότητος», σύμφωνα με τον ιερό απόστολο. Γι' αυτόν τον λόγο, προβάλλοντας ως κέρας τον Θεό των όλων και Πατέρα του, ονομάστηκε «μονόκερως» και σε άλλες Γραφές.

Είναι σκόπιμο να παραθέσουμε δίπλα στα προκείμενα την προφητεία του Ιακώβ προς τον Ιούδα, την οποία, όπως έχουμε αποδείξει εκ των προτέρων, εφαρμόζεται ολοκάθαρα στον δικό μας Σωτήρα, προκειμένου να διαπιστώσουμε τη συμφωνία μεταξύ των δύο. Διότι, όπως εδώ έχει ειπωθεί: «θα εξέλθει άνθρωπος από το σπέρμα του» (είναι φανερό ότι εννοεί του Ιακώβ), έτσι και εκεί είχε ειπωθεί από τον ίδιο τον Ιακώβ προς εκείνον για τον οποίο γινόταν η προφητεία: «από βλαστό, υιέ μου, ανέβηκες». Και όπως στην προκειμένη περίπτωση λέγεται το: «και θα κυριεύσει πολλά έθνη», παρομοίως και σε εκείνα αναφέρεται: «και αυτός θα είναι η προσδοκία των εθνών». Και πάλι, ενώ εδώ λέει: «θα καταφάει τα έθνη των εχθρών του, και με τα βέλη του θα κατατοξεύσει τον εχθρό», ωσαύτως και σε εκείνα λεγόταν: «τα χέρια σου θα βρίσκονται στα νώτα των εχθρών σου». Και το «σκύμνος λέοντος, Ιούδα» και το «αφού ξάπλωσες, κοιμήθηκες ως λέων και ως σκύμνος· ποιος θα τον εγείρει;» που έχει ειπωθεί σε εκείνα, μου φαίνεται ότι δεν διαφέρει σε τίποτα από την προκείμενη φράση που αναφέρει: «αφού κατακλίθηκε αναπαύθηκε ως λέων και ως σκύμνος, ποιος θα τον αναστήσει;». Αυτά δε ευλόγως τα συγκεντρώσαμε μαζί, ώστε, σαν «από το στόμα δύο μαρτύρων» της συμφωνίας των προφητειών, η απόδειξη περί του Σωτήρος μας να λάβει ασφαλέστερη την επικύρωση. Συνεπώς, όλα όσα έχουν αναλυθεί στην προφητεία του Ιακώβ θα μπορούσαν να αρμόζουν και σε αυτήν του Βαλαάμ, εξαιτίας της ομοιότητας των λεγομένων.

Εντούτοις, για τρίτη ήδη φορά έχουν προφητευτεί τα σχετικά με την Αίγυπτο και την άφιξή του εκεί. Αν όμως κάποιος ισχυριζόταν ότι αυτά δεν εφαρμόζονται καθόλου στον δικό μας Σωτήρα, αλλά τουλάχιστον τα χωρία που παραθέτει ο Ματθαίος έχουν ληφθεί από τον ίδιο από τη μαρτυρία του Μωυσή (την οποία μόλις προηγουμένως εξετάσαμε, αναλύοντας το «ο Θεός τον οδήγησε από την Αίγυπτο»), εφόσον ούτε ο ίδιος ο ευαγγελιστής ανέφερε ότι το λόγιο ελήφθη από την προφητεία του Ωσηέ, ... ώστε να είναι δυνατό, αναζητώντας το κάπου, να το βρούμε καταγεγραμμένο, από όπου είναι πιθανό ο ευαγγελιστής να έκανε την παράθεσή του. 〈Από τον Ησαΐα〉. «Φωνή βοώντος εν τη ερήμω: Ετοιμάστε την οδό του Κυρίου, κάντε ευθείες τις ατραπούς του. Κάθε φάραγγα θα γεμίσει, και κάθε όρος και βουνό θα ταπεινωθεί· και τα σκολιά θα γίνουν ευθεία, και τα τραχιά λείοι δρόμοι, και θα φανερωθεί η δόξα του Κυρίου, και κάθε σάρκα θα δει το σωτήριο του Θεού, διότι ο Κύριος μίλησε». Έπρεπε και αυτή η προφητεία να εκπληρωθεί κατά τους χρόνους του Σωτήρος μας. Γι' αυτό, σύμφωνα με τον ευαγγελιστή Λουκά, «κατά το δέκατο πέμπτο έτος της ηγεμονίας του Τιβερίου Καίσαρος, όταν επιτρόπευε ο Πόντιος Πιλάτος στην Ιουδαία», και όσα απαριθμούνται μαζί με αυτό, «ήλθε ο λόγος του Θεού στον Ιωάννη, τον υιό του Ζαχαρία, στην έρημο»· ο οποίος, αφού πήγε «σε όλη την περίχωρο του Ιορδάνη, κήρυττε βάπτισμα μετανοίας προς άφεσιν αμαρτιών».

ΤΙΤΛΟΣ Θʹ. — Περί βασιλέως χρηστού και μισοπονήρου. «Θα αυξηθεί η βασιλεία του, θα καταφάει τα έθνη των εχθρών του, και τα πάχη τους θα εκμυζήσει, και με τα βέλη του θα καταβάλει τα έθνη.» «Τα κέρατά του είναι κέρατα μονοκέρωτος· με αυτά θα κερατίσει τα έθνη. Θα σε κολακεύσουν ψευδώς οι εχθροί σου, και εσύ θα πατήσεις πάνω στον τράχηλό τους.» «Ο Θεός έσωσε τον Δαβίδ σε όλα όσα πορεύθηκε, και ο Δαβίδ εφάρμοζε κρίση και δικαιοσύνη.» «Είπε ο Δαβίδ: Άφησέ τον να καταριέται, διότι του το είπε ο Θεός· ίσως επιβλέψει ο Κύριος στην ταπείνωσή μου, και μου ανταποδώσει αγαθά αντί γι' αυτήν την κατάρα.» «Και ο Σεμεΐ έπεσε με το πρόσωπό του ενώπιον του βασιλέως, και είπε προς τον βασιλέα: Ας μην μου καταλογίσει ο κύριος ανομία, και ας μην θυμηθείς όσα αδίκησε ο δούλος σου την ημέρα κατά την οποία αναχωρούσε ο κύριός μου ο βασιλεύς από την Ιερουσαλήμ, διότι αναγνώρισα εγώ ο δούλος σου, ότι αμάρτησα. Και του ορκίστηκε ο βασιλεύς: Δεν θα πεθάνεις.» «Κύριε, με τη δύναμή σου θα ευφρανθεί ο βασιλεύς», και τα λοιπά. «Ημέρα στις ημέρες του βασιλέως θα προσθέσεις», και τα λοιπά. «Θεέ, την κρίση σου δώσε στον βασιλέα, και την», και τα λοιπά. «Η τιμή του βασιλέως αγαπά την κρίση.» «Όπως η ορμή του νερού, έτσι η καρδιά του βασιλέως βρίσκεται στο χέρι του Θεού.» «Βδέλυγμα για τον βασιλέα είναι αυτός που πράττει κακά. Διότι με τη δικαιοσύνη εδραιώνεται ο θρόνος της εξουσίας. Δεκτά στον βασιλέα είναι τα δίκαια χείλη, και αγαπά τους ορθούς λόγους.»

Θυμήσου εκείνον τον μάντη Βαλαάμ, ο οποίος, αφού κλήθηκε για να καταραστεί τον ισραηλιτικό λαό, δες τι είδους κατάρες επιφέρει σε εκείνον τον λαό· «αφού ανέλαβε», λέει, «την παραβολή του, είπε»· ενώ ήθελε να καταραστεί, ευχήθηκε ως εξής: «Πόσο ωραίοι είναι οι οίκοι σου, Ιακώβ, και οι σκηνές σου, Ισραήλ· σαν δασώδεις κοιλάδες που προσφέρουν σκιά και σαν παράδεισοι δίπλα σε ποτάμια και σαν σκηνές που έστησε ο Κύριος, σαν κέδροι δίπλα σε νερά. Θα προέλθει άνθρωπος από το σπέρμα του» (ποιανού αυτού; δηλαδή του Ιακώβ) «και θα κυριεύσει πολλά έθνη, και θα υψωθεί η βασιλεία του, και θα αυξηθεί και θα ξεπεράσει όλες τις βασιλείες και με τα βέλη του θα κατατοξεύσει τον εχθρό» (ποιον εχθρό; της δικής μας σωτηρίας). «Αφού ξάπλωσε αναπαύθηκε σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος». Το λιοντάρι και ο σκύμνος όταν ξαπλώνουν δεν ξαπλώνουν σαν νεκροί, αλλά εύκολα και με δύναμη σηκώνονται, όποτε το θελήσουν· ο Σωτήρας, αφού ξάπλωσε στον τάφο, αναπαύθηκε, όχι απλώς όπως ένας από τους νεκρούς, αλλά σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος. «Ποιος θα τον αναστήσει;» Ποιος; κανείς· δεν έχει ανάγκη κάποιον άλλον για να τον αναστήσει· ο ίδιος από μόνος του σαν λιοντάρι και σαν σκύμνος θα εγείρει τον εαυτό του, όποτε το θελήσει. «Εκείνοι που σε ευλογούν είναι ευλογημένοι, και εκείνοι που σε καταρώνται είναι καταραμένοι», δηλαδή εκείνοι που σε δοξάζουν θα δοξαστούν, και εκείνοι που σε βλασφημούν θα κολαστούν. «

Ματθ. 2, 13 〈Στην Αίγυπτο φεύγει〉 ο Χριστός, για να αγιάσει και αυτήν, όπως ακριβώς αγίασε τη Βαβυλώνα δια των μάγων που ήλθαν για να τον προσκυνήσουν. Ματθ. 2, 15 Λέει ο Βαλαάμ στους Αριθμούς: ο «Θεός τον οδήγησε έξω από την Αίγυπτο, ως δόξα μονοκέρωτος σε αυτόν».