Πατερικές αναφορές στο ΟΒΔΙΟΥ 1:10

Και ακριβώς για αυτόν τον λόγο τους κατηγορούσε σφοδρά ο Θεός των όλων μέσω της φωνής του προφήτη Οβδιού· διότι έχει γραφτεί ως εξής: «Εκείνη την ημέρα, λέει ο Κύριος, θα εξολοθρεύσω τους σοφούς από την Ιδουμαία και τη σύνεση από το όρος του Ησαύ. Και θα πτοηθούν οι πολεμιστές σου από τη Θαιμάν, ώστε να εξολοθρευτεί κάθε άνθρωπος από το όρος του Ησαύ, εξαιτίας της σφαγής και της ασέβειας προς τον αδελφό σου Ιακώβ. Και θα σε καλύψει ντροπή, και θα εξολοθρευτείς για πάντα, από την ημέρα που στάθηκες απέναντι του εχθρικά, την ημέρα που αλλογενείς αιχμαλώτιζαν τη δύναμή του. Και ξένοι εισήλθαν στις πύλες του, και έβαλαν κλήρους για την Ιερουσαλήμ· και εσύ ήσουν σαν ένας από αυτούς.» Δες, λοιπόν, πώς έγιναν μιμητές της περσικής ωμότητας και σκότωσαν ανελέητα αυτούς που περίμεναν να διασωθούν και για αυτόν τον λόγο πήγαιναν σε αυτούς ως αδελφούς και γείτονες. Όταν, λοιπόν, οι Βαβυλώνιοι κυρίευσαν τη χώρα των Ιουδαίων και επέστρεφαν πλέον στη δική τους, έκαναν ως δευτερεύον έργο της πορείας τους τη λεηλασία της Ιδουμαίας. Διότι τους αιχμαλώτισαν όλους και μάλιστα εντελώς αμαχητί, επειδή ο Θεός εξαπέλυσε την οργή του εναντίον τους. Και γι' αυτό είπε πάλι μέσω της φωνής του Οβδιού: «Διότι είναι κοντά η ημέρα του Κυρίου για όλα τα έθνη· με τον τρόπο που έπραξες, έτσι θα γίνει και σε σένα· η ανταπόδοσή σου θα επιστρέψει στο κεφάλι σου.» Αυτή, λοιπόν, είναι με συντομία η υπόθεση του οράματος που έχουμε στα χέρια μας.

«Και θα πτοηθούν οι πολεμιστές σου από τη Θαιμάν, ώστε να εξολοθρευτεί κάθε άνθρωπος από το όρος του Ησαύ, εξαιτίας της σφαγής και της ασέβειας απέναντι στον αδελφό σου τον Ιακώβ. Και θα σε καλύψει ντροπή, και θα εξολοθρευτείς αιώνια, από την ημέρα που στάθηκες απέναντί του, κατά την ημέρα που αλλογενείς αιχμαλώτιζαν τη δύναμή του, και ξένοι εισήλθαν στις πύλες του και έβαλαν κλήρους για την Ιερουσαλήμ, και εσύ ήσουν σαν ένας από αυτούς.» Όταν αυτοί που κατάγονταν από το αίμα του Ησαύ ήθελαν να εμποδίσουν τους Ισραηλίτες, οι οποίοι ανοικοδομούσαν τον ναό και αναστήλωναν τα τείχη της αγίας πόλης, σύναψαν συμφωνίες ομοψυχίας με τα γειτονικά έθνη, όπως ήδη αναφέραμε. Επειδή όμως συνέβη να αλωθεί η χώρα τους όταν εκστράτευσαν εναντίον τους οι Ισραηλίτες, τότε ακόμη και οι παλαιοί γνήσιοι φίλοι, οι συνωμότες και οι σύμμαχοι έγιναν πιο επαχθείς από όλους τους άλλους, λεηλατώντας και πολεμώντας τους. Ο πόλεμος, λοιπόν, λέει, σε έστειλε μακριά μέχρι τα σύνορά σου, δηλαδή σε προετοίμασε για τον αφανισμό. Διότι αυτό σημαίνει το «εξαπέστειλεν»: δεν εισέβαλε απλώς σε ορισμένα μέρη της χώρας σου, αλλά την κυρίευσε ολόκληρη ολοκληρωτικά, οδηγώντας την στην ερήμωση μέχρι τα σύνορά της. Στάθηκαν εναντίον σου και σε πολέμησαν, λέει, αυτοί για τους οποίους ήταν ίσως πολύ φυσικό, σύμφωνα με τη δική σου ελπίδα, να συμπονέσουν τα όσα υπέφερες. Αλλά έστησαν ενέδρα κάτω από σένα εκείνοι από τους οποίους περίμενες να σωθείς. Στη δε φράση «Δεν υπάρχει σύνεση σε αυτόν», περικλείεται ένα τέτοιο νόημα.

Ονόμαζαν σοφούς και συνετούς τους ψευδομάντεις και τους αγύρτες, τους απατεώνες και τους οιωνοσκόπους, και εκείνους που διέδιδαν τους ψευδείς μύθους για τα άστρα, οι οποίοι έφτασαν σε τέτοιο σημείο ανοησίας, ώστε να υποθέτουν επιπόλαια ότι από εκεί μπορούν να αντλήσουν τη γνώση των μελλοντικών γεγονότων. Με αυτά ήταν υπερβολικά παθιασμένοι όσοι είχαν παραδοθεί στη λατρεία των ειδώλων. Επειδή και οι Ιδουμαίοι έπασχαν από αυτό το πάθος μαζί με τους άλλους, όταν πια ο πόλεμος επρόκειτο να αναγγελθεί, προσπαθούσαν να προβλέψουν την έκβαση των γεγονότων· συγκεντρώνοντας λοιπόν αυτούς που θεωρούνταν σοφοί σε αυτά τα ζητήματα, τους διέταζαν να τους αναγγείλουν ποια θα ήταν για αυτούς η πορεία του πολέμου. Αυτοί δε, όπως ήταν αναμενόμενο, τους προφήτευαν ότι θα νικήσουν, αλλά εκείνοι αλώθηκαν και έπεσαν, αφού η τέχνη τους απέτυχε· και οι άθλιοι αποδείχθηκαν εντελώς ασύνετοι προφητεύοντας ψευδή πράγματα. Το ότι, αν και παλαιότερα οι προερχόμενοι από τη Θαιμάν ήταν θρασείς, οι ίδιοι οι Ιδουμαίοι θα γίνουν πάλι άνανδροι και περίτρομοι, το επισήμανε προσθέτοντας ότι θα καταληφθούν από τρόμο οι μαχητές σου από τη Θαιμάν, ώστε να εξολοθρευτεί κάθε άνθρωπος από το όρος του Ησαύ, δηλαδή, μέχρι να χαθούν όλοι έως και ένας από την Ιδουμαία. Καθιστά, επομένως, σαφή την αιτία της συμφοράς που τους βρήκε, λέγοντας ότι οφείλεται στη σφαγή και στην ασέβεια προς τον αδελφό σου.

Διότι επειδή εξόντωσες, λέει, τον στενό συγγενή σου εξ αίματος, δηλαδή τον Ιακώβ, ή μάλλον τους απογόνους του Ιακώβ, θα εξολοθρευτείς από τον πόλεμο και θα καταστραφείς ολοκληρωτικά, γεμάτος αίσχος και ντροπή. Το ότι δε θα είναι αμετάκλητο αυτό που συνέβη, και θα παραμείνουν σε τόσο δεινές συμφορές, το έκανε γνωστό λέγοντας: Και θα εξαλειφθείς εις τον αιώνα. Με τη φράση δε «Από την ημέρα κατά την οποία», υπενθυμίζει την εποχή κατά την οποία, όταν οι Βαβυλώνιοι κυρίευσαν την Ιουδαία, και λεηλατούσαν όσα υπήρχαν σε αυτήν, και μοίραζαν με κλήρο τα αγαθά που είχαν συγκεντρωθεί από την Ιερουσαλήμ, αυτοί έστηναν ενέδρα και έσφαζαν όσους προσπαθούσαν να ξεφύγουν, και τρόπον τινά συνεργάζονταν με τους αλλοεθνείς και με αυτούς που οδηγούσαν τους απογόνους του Ιακώβ στην αιχμαλωσία.

«Εάν υψωθείς σαν αετός και ανάμεσα στα άστρα στήσεις τη φωλιά σου, από εκεί θα σε καταβιβάσω, λέει ο Κύριος.» Έπειτα, εξηγώντας την αιτία της αγανάκτησης, προσθέτει τα εξής: «Εξαιτίας της σφαγής και της ασέβειας προς τον αδελφό σου Ιακώβ, θα σε καλύψει ντροπή και θα εξολοθρευτείς για πάντα. Από την ημέρα που στάθηκες εχθρικά, κατά τις ημέρες που αλλογενείς αιχμαλώτιζαν τη δύναμή του, και αλλότριοι εισήλθαν στις πύλες του και έβαλαν κλήρους για την Ιερουσαλήμ, και εσύ ήσουν σαν ένας από αυτούς· και δεν έπρεπε να ατενίζεις χαιρέκακα την ημέρα του αδελφού σου, την ημέρα των ξένων, ούτε να περιγελάσεις τους γιους του Ιούδα την ημέρα της καταστροφής τους, ούτε να μεγαλορρημονήσεις την ημέρα της θλίψης. Ούτε να εισέλθεις στις πύλες των λαών την ημέρα του πόνου τους, ούτε να ατενίσεις χαιρέκακα και εσύ τη συναγωγή την ημέρα του ολέθρου τους· ούτε να επιτεθείς εναντίον της δύναμής τους την ημέρα της καταστροφής τους· ούτε να αποκλείσεις εκείνους που έφευγαν από αυτούς την ημέρα της θλίψης.» Βλέπεις, λοιπόν, πώς, επειδή ακριβώς δεν θεώρησαν ότι έπρεπε να βοηθήσουν τους Ισραηλίτες, αλλά μιμήθηκαν την απανθρωπιά των εχθρών, οι ίδιοι, αντίθετα από κάθε ελπίδα, καταστράφηκαν ολοκληρωτικά με όλο τους το γένος. Άραγε, λοιπόν, οι Ιδουμαίοι συμπεριφέρονταν έτσι; Ατιμώρητος, όμως, αλαζονεύτηκε ο Βαβυλώνιος ενάντια στην άγια γη, και χορεύοντας πάνω στις ταλαιπωρίες όσων υπέφεραν, διατήρησε αλώβητη την ευθυμία του;

10. Εξαιτίας της σφαγής και της ασέβειας προς τον αδελφό σου Ιακώβ (κε), θα σε καλύψει αισχύνη και θα εξολοθρευτείς στον αιώνα. 11. Από την ημέρα που στάθηκες απέναντι (κϛ), κατά την ημέρα που αλλογενείς αιχμαλώτιζαν τη δύναμή του, και ξένοι εισήλθαν στις πύλες του και έριξαν κλήρους για την Ιερουσαλήμ (κζ), ήσασταν και εσείς σαν ένας από αυτούς.

10. (κε) Εδώ αποκάλεσε τον Ιακώβ αδελφό του διαβόλου λόγω της δημιουργίας, ως λογικό ον προς λογικό, τον οποίο έσφαξε μέσω της παραβάσεως. 11. (κστ) με τον άνθρωπο, αρχίζοντας φανερά τη μάχη απέναντί του. (κζ) όταν οι αλλογενείς του ανθρώπου, οι αμαρτίες, αιχμαλώτισαν τη δύναμη της ψυχής του και εισέβαλαν στις πύλες της διανοίας του.