Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΗΣΙΟΥΣ 1:9

Διότι μάρτυράς μου είναι ο Θεός, τον οποίο λατρεύω με το πνεύμα μου διακονώντας το Ευαγγέλιο του Υιού του, ότι αδιαλείπτως σας μνημονεύω στις προσευχές μου. ΠΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΗΣΙΟΥΣ. Διότι μάρτυράς μου είναι ο Θεός, πόσο πολύ σας επιποθώ όλους με τα σπλάχνα του Ιησού Χριστού. Και τούτο προσεύχομαι: να περισσεύει η αγάπη σας όλο και περισσότερο σε επίγνωση και σε κάθε πνευματική αίσθηση, ώστε να διακρίνετε τα άριστα, για να είστε ειλικρινείς και απρόσκοπτοι έως την ημέρα του Χριστού, γεμάτοι από καρπούς δικαιοσύνης που προέρχονται διά του Ιησού Χριστού, προς δόξαν και έπαινο του Θεού.

Διότι, όπως ακριβώς το σώμα, όταν γεύεται τα γήινα εδέσματα, έχει αλάνθαστη την εμπειρία της αίσθησης, έτσι και ο νους, όταν επικρατεί πάνω στο σαρκικό φρόνημα, μπορεί να γεύεται την παράκληση του Αγίου Πνεύματος χωρίς πλάνη (διότι λέει: «γευθείτε και δείτε ότι ο Κύριος είναι αγαθός») και να διατηρεί αλησμόνητη τη μνήμη αυτής της γεύσης μέσω της ενέργειας της αγάπης, δοκιμάζοντας αλάνθαστα τα διαφέροντα, σύμφωνα με τον άγιο που λέει: Και τούτο προσεύχομαι, να περισσεύει η αγάπη σας όλο και περισσότερο σε επίγνωση και σε κάθε αίσθηση, ώστε να διακρίνετε τα διαφέροντα. {λαʹ.} Όταν ο νους μας αρχίσει να αισθάνεται την παράκληση του Αγίου Πνεύματος, τότε και ο Σατανάς παρηγορεί δόλια την ψυχή με κάποια ηδονοφανή αίσθηση μέσα στη νυχτερινή ησυχία, όταν κάποιος έχει την τάση να παραδοθεί σε έναν ελαφρύτατο ύπνο. Εάν λοιπόν βρεθεί ο νους να κρατάει με πολύ θερμή μνήμη το άγιο όνομα του Κυρίου Ιησού και χρησιμοποιήσει ως όπλο ενάντια στην απάτη εκείνο το άγιο και ένδοξο όνομα, ο πλάνος αναχωρεί μεν εγκαταλείποντας τον δόλο, εξάπτεται όμως πλέον σε ανοιχτό πόλεμο εναντίον της ψυχής. Έτσι ο νους, επιγινώσκοντας με ακρίβεια την απάτη του πονηρού, προκόπτει περισσότερο στην εμπειρία της διακρίσεως. {λβʹ.}

Ομιλία Β'. Διότι μάρτυράς μου είναι ο Θεός για το πόσο σας επιποθώ όλους με τα σπλάχνα του Ιησού Χριστού. Και τούτο προσεύχομαι, να περισσεύει η αγάπη σας όλο και περισσότερο σε επίγνωση και σε κάθε πνευματική αίσθηση, ώστε να μπορείτε να διακρίνετε τα σπουδαιότερα, για να είστε ειλικρινείς και απρόσκοπτοι την ημέρα του Χριστού, γεμάτοι από καρπούς δικαιοσύνης που προέρχονται δια του Ιησού Χριστού, προς δόξα και έπαινο του Θεού.

Επιποθώ όλους σας, επειδή όλοι σας είστε τέτοιοι. Δεν είναι, λοιπόν, δυνατόν να πω πόσο σας επιποθώ· διότι δεν μπορώ να εκφράσω τον πόθο μου με λόγια· γι' αυτό αφήνω να το γνωρίζει ο Θεός, Εκείνος που ερευνά τα βάθη των καρδιών. Δεν θα επικαλούνταν, εξάλλου, τον Θεό ως μάρτυρα, εάν τους κολάκευε· διότι αυτό δεν είναι ακίνδυνο. «Και τούτο», λέει, «προσεύχομαι, ώστε η αγάπη σας να περισσεύει ακόμη περισσότερο». Ορθώς· διότι αυτό είναι αγαθό χωρίς κορεσμό. Δες πώς, αν και τον αγαπούσαν, ήθελε να τον αγαπούν ακόμη περισσότερο. Διότι εκείνος που αγαπά έτσι, δεν θέλει το αγαπώμενο πρόσωπο να σταματά πουθενά την αγάπη του· διότι δεν υπάρχει μέτρο σε αυτό το καλό. Γι' αυτό ο Παύλος επιθυμεί να οφείλεται πάντοτε η αγάπη, λέγοντας: «Σε κανέναν μην οφείλετε τίποτε, παρά μόνο το να αγαπάτε ο ένας τον άλλον». Μέτρο της αγάπης είναι το να μη σταματά πουθενά. «Ώστε η αγάπη σας», λέει, «να περισσεύει ακόμη περισσότερο».

Πρόσεξε τη διάθεση της λέξεως. «Ακόμη περισσότερο», λέει, «για να περισσεύει σε επίγνωση και σε κάθε αίσθηση». Δεν θαυμάζει απλώς τη φιλία, ούτε απλώς την αγάπη, αλλά εκείνη που προέρχεται από επίγνωση· δηλαδή, όχι για να δείχνετε προς όλους την ίδια αγάπη· διότι αυτό δεν είναι γνώρισμα αγάπης, αλλά ψυχρότητας. Τι σημαίνει, «σε επίγνωση»; Δηλαδή, με κρίση, με λογισμό, με αίσθηση. Διότι υπάρχουν κάποιοι που αγαπούν χωρίς λογική, απλώς και όπως τύχει· εξού και συμβαίνει τέτοιου είδους φιλίες να μην είναι ισχυρές. «Σε επίγνωση», λέει, «και σε κάθε αίσθηση, ώστε να διακρίνετε αυτά που διαφέρουν», δηλαδή, τα συμφέροντα.

Διότι λέγει ότι έχει την πεποίθηση πως σε όλα θα είναι κοινωνοί μαζί του, στα δεσμά, στην απολογία, στη χάρη. Το να έχει τέτοια πεποίθηση για όσους πίστεψαν, αποτελεί μεγάλη μαρτυρία της σταθερότητάς τους. «Διότι μάρτυράς μου είναι ο Θεός, πόσο σας επιποθώ όλους με τα σπλάχνα του Ιησού Χριστού. Και τούτο προσεύχομαι, να περισσεύει η αγάπη σας ακόμη περισσότερο σε επίγνωση και σε κάθε αίσθηση, ώστε να διακρίνετε τα άριστα, για να είστε ειλικρινείς και απρόσκοπτοι μέχρι την ημέρα του Χριστού, γεμάτοι από τον καρπό της δικαιοσύνης διά του Ιησού Χριστού, προς δόξαν και έπαινον του Θεού.» Επειδή είπε ότι τρέφει πολλή αγάπη προς αυτούς, ώστε να μην τους παραλείπει πουθενά, ούτε όταν βρίσκεται στα δεσμά ούτε στην απολογία, γι' αυτόν τον λόγο επικαλείται τον Θεό ως μάρτυρα για ένα τόσο σπουδαίο ζήτημα. Και για να μην υποθέσει κάποιος ότι τα λέγει αυτά κολακεύοντας, εξαιτίας της διακονίας που του έστελναν, πρόσθεσε «με τα σπλάχνα του Ιησού Χριστού», δείχνοντας ότι η αγάπη του είναι γνήσια εξαιτίας του Χριστού, και προσεύχεται γι' αυτό, για να προκόβουν σε επίγνωση και αίσθηση, και να γίνουν ακριβείς δοκιμαστές των καλών· διότι έτσι θα είναι απρόσκοπτοι μέχρι την παρουσία του Χριστού, δηλαδή δεν θα προσκόπτουν με κανέναν απολύτως τρόπο.