Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΗΣΙΟΥΣ 4:19

Καθώς η θεία του δύναμη μας έχει δωρίσει τα πάντα όσα αφορούν τη ζωή και την ευσέβεια, μέσω της επίγνωσης εκείνου που σας κάλεσε με τη δική του δόξα και αρετή. Στον Απόστολο: Ο δε Θεός μου ας εκπληρώσει κάθε σας ανάγκη σύμφωνα με τον πλούτο του με δόξα, εν Χριστώ Ιησού.

Εκείνος, λοιπόν, που δεν έχει καμία ανάγκη, λέει ότι ευφραίνεται κατ' αυτόν τον τρόπο, για να μη γίνουν ράθυμοι επειδή ο Ίδιος είναι ανενδεής. Και όταν έπειτα, έχοντας αμελήσει την υπόλοιπη αρετή, έδειχναν υπερβολική εμπιστοσύνη σε αυτές τις προσφορές, δες πώς πάλι τους διορθώνει, λέγοντας: «Μήπως θα φάω κρέας ταύρων ή θα πιω αίμα τράγων;» Αυτό αναφέρει και ο Παύλος: «Δεν επιζητώ το δώρο. Ο δε Θεός μου θα αναπληρώσει κάθε σας ανάγκη σύμφωνα με τον πλούτο Του εν δόξη, εν Χριστώ Ιησού».

δʹ. Δες πώς εύχεται υπέρ αυτών, ακριβώς όπως οι φτωχοί. Εάν όμως ο Παύλος εύχεται για όσους δίνουν, πολύ περισσότερο εμείς δεν πρέπει να ντρεπόμαστε να πράττουμε το ίδιο όταν λαμβάνουμε. Ας μην λαμβάνουμε, λοιπόν, επειδή εμείς οι ίδιοι έχουμε ανάγκη, ούτε να χαιρόμαστε για τον εαυτό μας, αλλά για αυτούς τους ίδιους που δίνουν. Έτσι θα υπάρξει μισθός για εμάς που λαμβάνουμε, εάν χαιρόμαστε για εκείνους· έτσι δεν θα αγανακτήσουμε όταν εκείνοι δεν δίνουν, αλλά μάλλον θα θλιβούμε για αυτούς· έτσι θα τους καταστήσουμε και περισσότερο πρόθυμους, εάν τους διδάσκουμε ότι δεν τα πράττουμε αυτά για δικό μας όφελος. «Ο δε Θεός μου», λέγει, «θα εκπληρώσει κάθε σας ανάγκη», ή «κάθε χάρη», ή «κάθε χαρά».

Αλλ’ εάν μεν εννοεί τη φράση «κάθε χάρη», δεν αναφέρεται, λέγει, μόνο σε τούτη εδώ, την επίγεια ελεημοσύνη, αλλά σε κάθε ενάρετο κατόρθωμα. Εάν, όμως, εννοεί «κάθε ανάγκη» –πράγμα που θεωρώ και ως το πιθανότερο να ισχύει–, αυτό είναι που θέλει να δηλώσει: επειδή προηγουμένως είπε «δεν είχατε την ευκαιρία», προσθέτει εδώ το ίδιο που κάνει και στην Προς Κορινθίους επιστολή λέγοντας: «Αυτός που χορηγεί σπόρο στον σπορέα, είθε να σας χορηγήσει και ψωμί για τροφή, να πληθύνει τον σπόρο σας και να αυξήσει τους καρπούς της δικαιοσύνης σας». Διότι προσεύχεται για αυτούς, ώστε να έχουν αφθονία και να μπορούν να σπείρουν· και δεν εύχεται απλώς να ζουν με αφθονία, αλλά «σύμφωνα με τον πλούτο Του». Ώστε και αυτό αναφέρεται με το ανάλογο μέτρο.

Διότι σε εκείνους που τα χρησιμοποιούν με αυτόν τον τρόπο, δεν είναι καθόλου άτοπο να εύχεται κανείς την αυτάρκεια και την αφθονία. Δες, λοιπόν, τι ακριβώς εύχεται: Δεν είπε: «Να σας κάνει πλούσιους και εξαιρετικά εύπορους», αλλά τι; «Να εκπληρώσει κάθε σας ανάγκη». Ώστε να μη βρίσκεστε σε ένδεια, αλλά να έχετε τα αναγκαία· επειδή και ο Χριστός, δίνοντάς μας τον κανόνα της προσευχής, αυτό ακριβώς ενέταξε στην προσευχή, διδάσκοντάς μας να λέμε: Τον ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον. «Σύμφωνα με τον πλούτο του». Τι σημαίνει αυτό; Σύμφωνα με τη δωρεά του· δηλαδή, ό,τι είναι γι' αυτόν εύκολο και δυνατό, και το οποίο πραγματοποιεί ταχέως. Και επειδή χρησιμοποίησε τη λέξη «ανάγκη», για να μη νομίσουν ότι θα τους περιορίσει, γι' αυτό πρόσθεσε: «Σύμφωνα με τον πλούτο του με δόξα εν Χριστώ Ιησού». Έτσι, λέει, θα σας περισσεύουν τα πάντα, ώστε να τα έχετε προς δόξα του. Ή, λοιπόν, εννοεί αυτό: ότι δεν θα στερείστε τίποτα. «Διότι και μεγάλη χάρη», λέει, «υπήρχε σε όλους αυτούς· καθώς δεν υπήρχε κανείς ανάμεσά τους που να στερείται»· ή τους προτρέπει να τα κάνουν όλα προς δόξα του, σαν να έλεγε: «Ώστε να χρησιμοποιείτε την περιουσία σας προς δόξα του». Στον δε Θεό και Πατέρα μας ας είναι η δόξα στους αιώνες των αιώνων. Αμήν. Αυτή δε η δόξα δεν αποδίδεται μόνο στον Υιό, αλλά και στον Πατέρα. Διότι, όταν δοξάζεται ο Υιός, τότε δοξάζεται και ο Πατέρας. Επειδή, δηλαδή, είπε ότι αυτό γίνεται προς δόξα του Χριστού, για να μη νομίσει κανείς ότι η δόξα ανήκει μόνο σε Εκείνον, πρόσθεσε: «Στον δε Θεό και Πατέρα μας η δόξα», αυτή προφανώς που αποδόθηκε στον Υιό.

«Τα έχω λάβει δε όλα και περισσεύω· έχω γεμίσει λαμβάνοντας από τον Επαφρόδιτο τα όσα προήλθαν από εσάς.» Ομιλεί για τη διακονία την οποία του έστειλαν. Χάρηκε δε, όχι επειδή έλαβε τα αγαθά, αλλά επειδή οι μαθητές απέδωσαν καρπό. Διότι, αν ο Κύριος τους διέταξε να προσφέρουν, πώς δεν θα έσφαλαν αν δεν το έπρατταν; Πολύ εύστοχα, λοιπόν, χρησιμοποίησε το ρήμα «αναθάλατε». Διότι αρχή του αγαθού καρπού είναι η κοινωνία και η προσφορά προς τους διδασκάλους, όπως βεβαίως και η λήθη τους αποτελεί αρχή μαρασμού. «Οσμή ευωδίας, θυσία δεκτή, ευάρεστη στον Θεό.» Διότι αυτό είναι που τους κάνει να ευωδιάζουν· επειδή ακριβώς εκπληρώνουν τον θείο νόμο. «Ο δε Θεός μου είθε να αναπληρώσει κάθε ανάγκη σας, σύμφωνα με τον πλούτο Του εν δόξη, εν Χριστώ Ιησού.»