Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 1:10

Απαντά: Ρώτησε τον γιο μου Σολομώντα. Γιε μου, ας μην σε παραπλανήσουν ασεβείς άνδρες, ούτε να συμφωνήσεις αν σε παρακαλέσουν λέγοντας: Έλα μαζί μας, γίνε κοινωνός αίματος, ας σκοτώσουμε δίκαιο άνδρα, και ας τον καταπιούμε ζωντανό σαν τον άδη. Επειδή λοιπόν σαν τον άδη κατάπιαν ζωντανό τον ζωοποιό, τάφος ανοιγμένος είναι ο λάρυγγάς τους. Επειδή λοιπόν αυτός ο ψαλμός είναι επιτάφιος, υπέρ της κληρονομούσης εις το τέλος, και γράφτηκε για τον θάνατο του Χριστού· γι' αυτό και σήμανε την ανάστασή του ως Θεού Λόγου λέγοντας: Ότι σε εσένα θα προσευχηθώ, Κύριε· το πρωί θα εισακούσεις τη φωνή μου, το πρωί θα παρασταθώ ενώπιόν σου και θα με επιβλέψεις. Ότι σε εσένα θα προσευχηθώ, Κύριε. Διότι είσαι Θεός, αυτός που ανασταίνεται εκ νεκρών, και προς εσένα μέσα στη νύχτα φώναζε ο χορός των προφητών: Ανάστα, ο Θεός, κρίνε τη γη. Αν τάφηκε άνθρωπος, πώς αναστήθηκε Θεός; Ο τάφος δεν έμαθε να αναδεικνύει Θεό· ο τάφος μπορεί να αφαιρέσει, δεν μπορεί να προσθέσει. Άγγελοι και στρατιώτες παρέμεναν στον τάφο, και ήταν ένας απλός άνθρωπος αυτός που τάφηκε; Άγγελοι βρίσκονταν κοντά στον τάφο, διότι Θεός ήταν αυτός που τάφηκε. Στρατιώτες φρουρούσαν τον τάφο, διότι βασιλιάς ήταν αυτός που τάφηκε. Διότι όπως οι στρατιώτες δεν φρουρούν τον τάφο ενός κοινού ανθρώπου, έτσι και στον τάφο ενός απλού ανθρώπου δεν παρακάθονται άγγελοι. Το πρωί θα εισακούσεις τη φωνή μου, όταν, αφού αναστηθείς το πρωί, θα πεις στις μακάριες γυναίκες: Χαίρετε. Εσείς να χαίρεστε· διότι οι Ιουδαίοι θρηνούν.

Ο ιστορικός λοιπόν λόγος ας περιοριστεί σε αυτά. Αφού όμως μεταφέραμε τον νόμο σε πνευματική θεωρία, λέμε ότι ονομάζει θυγατέρα ιερέως την ψυχή που έχει αναγεννηθεί από ύδωρ και πνεύμα με τη δύναμη του Χριστού, και η οποία έχει κληθεί μέσω της πίστεως σε αγιασμό. Αλλά θα είναι, λέει, ίσως και μια τέτοια ψυχή αμέτοχη στα άγια, εάν δοθεί σε αλλογενή άνθρωπο, δηλαδή, εάν συνδεθεί με κάποιους που δεν είναι αληθινά άγιοι, και δεν έχουν πνευματική σχέση με τον Θεό. Στα σώματα λοιπόν ο τρόπος της συνάφειας θα ήταν σωματικός, στα πνεύματα όμως πάλι πνευματικός. ΠΑΛΛ. Και ποιοι λέμε ότι έχουν παρασυρθεί σε αυτό; ΚΥΡ. Εκείνοι τους οποίους ο σεμνός λόγος της σοφίας προφύλασσε, λέγοντας τα εξής: «Υιέ μου, ας μην σε πλανήσουν ασεβείς άνδρες, και μην θελήσεις εάν σε παρακαλέσουν λέγοντας: Έλα μαζί μας, γίνε κοινωνός αίματος». Θα προσθέσουμε και εκείνους, οι οποίοι έχοντας απομακρυνθεί από αμάθεια από την ορθή πίστη, τρέχουν πίσω από τη σάρκα, μη αποδεχόμενοι τους λόγους του Αγίου Πνεύματος, αλλά έχοντας δώσει προσοχή σε πνεύματα πλάνης, μέσα από την υποκρισία των ψευδολόγων, των οποίων ο νους έχει καυτηριαστεί. Αυτοί, απωθώντας την οικειότητα με τον Χριστό, παραδόθηκαν στα αλήθεια σε αλλογενείς ανθρώπους, και δέχθηκαν τα διαβολικά σπέρματα, καρποφορώντας μέσα στην πλάνη τα έργα της πλάνης και της απώλειας. Απορρίπτεται λοιπόν μια ψυχή, ακόμη και αν υπήρξε κάποτε ιερή και όσια, εφόσον έχει περιπλακεί σε τόσο αισχρά μιάσματα.

Παραβολή δε είναι όπως το «Η βασιλεία των ουρανών είναι όμοια με προζύμι». «Άκουε, υιέ, την παιδεία του πατέρα σου». Δηλαδή του Θεού και Πατέρα των όλων. «Και μην απορρίψεις τους θεσμούς της μητέρας σου». Θεσμούς της μητέρας, δηλαδή της σοφίας που σε αναγέννησε, η οποία γίνεται για εμάς σαν μητέρα και τροφός, γαλουχώντας και ανατρέφοντάς μας με τους λόγους και τις εντολές του Θεού. «Διότι θα δεχθείς στεφάνι χαρίτων στην κορυφή της κεφαλής σου». Εάν δηλαδή τηρήσεις με πιστή καρδιά τον νόμο του πατέρα σου και φυλάξεις τις εντολές της μητέρας σου, «θα δεχθείς στεφάνι χαρίτων στην κορυφή της κεφαλής σου και χρυσό περιδέραιο». Πότε θα γίνει αυτό, παρά μόνο κατά την ανάσταση των δικαίων, στην επουράνια και άφθαρτη βασιλεία, όπου θα δοξάζεσαι και θα στεφανώνεσαι από τον Χριστό, εάν αγωνιστείς επάξια για το στεφάνι; Διότι κανένας αθλητής δεν στεφανώνεται, εάν δεν αγωνιστεί με εγκράτεια και σύμφωνα με τους κανόνες. «Ας μην σε πλανήσουν ασεβείς άνδρες». Αυτό αναφέρεται στα μυστήρια που συνέβησαν στον Χριστό από τους Ιουδαίους και στο πώς ο Ιούδας απέκτησε «κοινό πουγκί» με τους Ιουδαίους, ο οποίος έσκασε στη μέση. «Και ας γίνει σε εμάς ένα κοινό πουγκί». Δηλαδή δοχείο. «Διότι δεν απλώνονται αδίκως τα δίχτυα». Διότι δεν έχει ετοιμαστεί μάταια η κρίση του πυρός. «Διότι αυτοί που μετέχουν σε αίματα». Όχι μόνο αυτοί που τα πράττουν. «Η δε καταστροφή των παράνομων ανδρών είναι κακή». Άνομος είναι αυτός που δεν γνωρίζει τον νόμο, ενώ παράνομος είναι αυτός που τον παραβαίνει. «Διότι με την ασέβεια αφαιρούν την ίδια τους την ψυχή».

Ας μην σε πλανήσουν ασεβείς άνδρες. [cod. f. 7. a.] Αναφέρεται στα μυστήρια που συνέβησαν στον Χριστό από τους Ιουδαίους, και στο πώς ο Ιούδας απέκτησε κοινό βαλάντιο με τους Ιουδαίους, καταλήγοντας να σχιστεί στη μέση. Ας καταλάβουμε την πολύτιμη περιουσία του, και ας γεμίσουμε τους οίκους μας με λάφυρα. [cod. f. 8. a.] Η περιουσία του δικαίου είναι η σοφία και η φρόνηση, την οποία ιδιοποιούνται οι ασεβείς, πείθοντας τον δίκαιο να πράξει κάτι από τα απαγορευμένα, ώστε ο νους του, τυφλωμένος από την αμαρτία, να εκπέσει από αυτά τα άγια αποκτήματα. Αυτό θα μπορούσαν να το πουν και εκείνοι που είπαν: «Αυτός είναι ο κληρονόμος, ελάτε να τον σκοτώσουμε και να κατασχέσουμε την κληρονομιά του». Και οι δαίμονες λεηλατούν αυτούς που νικούν, αφαιρώντας τους τη θεία πανοπλία, την περικεφαλαία του σωτηρίου, τον θώρακα και τη μάχαιρα του Πνεύματος, που είναι ο λόγος του Θεού. Και οίκοι τους θα μπορούσαν να είναι οι εκκλησίες εκείνων που πράττουν την πονηριά, τις οποίες επιθυμούν να γεμίσουν με λάφυρα.

Τις θύρες των σοφών να επισκέπτεσαι συχνά, των πλουσίων όμως όχι. ΤΙΤΛΟΣ ΙΖ΄. — Περί της συναναστροφής με κακούς ανθρώπους· και ότι πρέπει να αποφεύγουμε τις συναναστροφές με τους μοχθηρούς, καθώς προξενούν καταστροφή. «Σηκώθηκε ο Μωυσής και πήγε προς τον Δαθάν και τον Αβειρώμ, και πορεύτηκαν μαζί του όλοι οι πρεσβύτεροι του Ισραήλ· και μίλησε προς τη συναγωγή λέγοντας: Αποχωριστείτε από τις σκηνές αυτών των σκληρών ανθρώπων, και μην αγγίζετε τίποτα από όσα τους ανήκουν. Και απομακρύνθηκαν από τη συναγωγή του Κορέ, και του Δαθάν, και του Αβειρώμ.» «Να εξαφανίσετε τον πονηρό από ανάμεσά σας.» «Να εξολοθρεύσετε αυτά τα έθνη από μπροστά σας, και δεν θα γίνουν για σας παγίδα, ούτε σκάνδαλα, ούτε καρφιά στις φτέρνες σας, ούτε βέλη στα μάτια σας.» «Είπε ο Σαούλ προς τον Κιναίο: Φύγε, και απομακρύνσου από το μέσο του Αμαληκίτη, για να μην σε αφανίσω μαζί του. Και απομακρύνθηκε ο Κιναίος, και πάταξε ο Σαούλ τον Αμαλήκ.» «Το να απέχει κανείς από τα κακά, είναι επιστήμη.» «Μακάριος ο άνθρωπος που δεν πορεύτηκε σύμφωνα με τη βουλή των ασεβών.» «Δεν κάθισα μαζί με συνέδριο ματαιότητας.» «Σκέπασέ με από τη συσπείρωση εκείνων που πράττουν το κακό.» «Όσοι αγαπάτε τον Κύριο, να μισείτε τα πονηρά.» «Γιε μου, ας μην σε πλανήσουν ασεβείς άνθρωποι, ούτε να πορευτείς στον ίδιο δρόμο μαζί τους. Απομάκρυνε το πόδι σου από τα μονοπάτια τους. Διότι τα πόδια τους τρέχουν προς την κακία.» «Μην ζηλέψεις τους δρόμους των παρανόμων· σε όποιον τόπο κι αν στρατοπεδεύσουν, μην πας εκεί.»

Και αυτό θα είναι ίαση για τις σάρκες σου, και φροντίδα για τα οστά σου, ώστε να πορεύεσαι με πεποίθηση εν ειρήνη σε όλους τους δρόμους σου, και το πόδι σου να μην σκοντάψει. Διότι εάν κάθεσαι, θα είσαι άφοβος, και εάν κοιμάσαι, θα κοιμάσαι γλυκά, και δεν θα φοβηθείς ξαφνικό τρόμο που θα έλθει, ούτε τις επιθέσεις των ασεβών όταν έρχονται. Διότι ο Κύριος θα βρίσκεται σε όλους τους δρόμους σου, και θα στηρίξει το πόδι σου, για να μην πιαστείς σε παγίδα». ΤΙΤΛΟΣ 22ος. —Περί κακής συμβουλής και πονηρής εισήγησης. «Όταν είχε περάσει πολύς καιρός, η γυναίκα του Ιώβ τού είπε: Μέχρι πότε θα υπομένεις, λέγοντας: "Ιδού, περιμένω ακόμη λίγο χρόνο προσδοκώντας την ελπίδα της σωτηρίας μου"; Ιδού, η μνήμη σου έχει εξαφανιστεί από τη γη. Οι γιοι σου και οι κόρες σου, οι ωδίνες και οι πόνοι της κοιλιάς μου, για τους οποίους κόπιασα μάταια με τόσους μόχθους, χάθηκαν. Και εσύ ο ίδιος κάθεσαι πάνω σε σαπίλα από σκουλήκια, περνώντας τις νύχτες στο ύπαιθρο. Και εγώ περιπλανώμενη και υπηρέτρια, γυρίζοντας από τόπο σε τόπο και από σπίτι σε σπίτι, περιμένοντας πότε θα δύσει ο ήλιος, για να αναπαυθώ από τους μόχθους και τις οδύνες που με συνέχουν τώρα. Αλλά πες κάποιον λόγο (βλασφημίας) προς τον Κύριο, και πέθανε. Εκείνος όμως, αφού την κοίταξε, είπε: Γιατί μιλάς σαν μία από τις άφρονες γυναίκες; Αν δεχθήκαμε τα αγαθά από το χέρι του Κυρίου, τα κακά δεν θα τα υπομείνουμε;» «Ο κακός υπακούει στις γλώσσες των παρανόμων.» «Γιε μου, να μην σε κυριεύσει κακή συμβουλή.» «Γιε μου, να μην σε πλανήσουν ασεβείς άνδρες, και να μην συναινέσεις.