Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 15:24

Εάν είσαι υγιής στο σώμα, μην υπερηφανεύεσαι, αλλά να φοβάσαι. Διότι, όπως ακριβώς μια πολύχορδη κιθάρα βρίσκεται στο χέρι ενός ανθρώπου, έτσι και κάθε σάρκα βρίσκεται στο χέρι του Ιησού Χριστού του Σωτήρα μας. Είναι γραμμένο: διαρκώς τα μάτια των κακών προσδοκούν τα κακά, ενώ οι αγαθοί αναπαύονται πάντοτε. Οδοί ζωής είναι οι στοχασμοί του συνετού, ώστε, απομακρυνόμενος από τον άδη, να σωθεί. Είναι γραμμένο: ο απαίδευτος δεν θα αγαπήσει αυτούς που τον ελέγχουν, ούτε θα συναναστραφεί με τους σοφούς. Εκείνος που περιφρονεί τον πένητα αμαρτάνει, ενώ όποιος ελεεί τους φτωχούς είναι μακάριος. Είναι γραμμένο: εάν πέσει ο εχθρός σου, μην χαρείς. Και στο παραπάτημά του μην υπερηφανευτείς. Διότι θα το δει ο Κύριος και δεν θα του αρέσει, και θα αποστρέψει την οργή Του από εκείνον. Όποιος κλείνει τα αυτιά του για να μην ακούσει τον αδύναμο, θα παρακαλέσει και ο ίδιος, και δεν θα υπάρξει κανείς να τον εισακούσει. Μην καυχιέσαι για το αύριο, διότι δεν γνωρίζεις τι θα φέρει η επόμενη ημέρα. Μην πράττεις το κακό, και το κακό δεν θα σε βρει. Μην αγαπάς την καταλαλιά, για να μην εξολοθρευτείς. Είναι γραμμένο: όποιος αποκρίνεται σε έναν λόγο προτού τον ακούσει, αυτό αποτελεί για εκείνον αφροσύνη και ντροπή. Δεν χαίρεται ο πατέρας για τον απαίδευτο υιό, ενώ ο υιός που παιδαγωγείται θα γίνει σοφός. Η σοφία δεν βρίσκεται στην πολυμάθεια των γραμμάτων, αλλά, καθώς είναι γραμμένο, αρχή της σοφίας είναι ο φόβος του Κυρίου. Το να γνωρίζει δε κανείς τον νόμο είναι γνώρισμα αγαθής διάνοιας. Η πίστη γεννά αγαθή διάνοια, και η αγαθή διάνοια είναι ποταμός ζωντανού ύδατος. Και όποιος την αποκτήσει, θα ξεδιψάσει από τα νερά της.

Το δε «αυτών που βουλεύονται στην καρδιά» τίθεται αντί του «στη διάνοια». [Κώδ. φ. 68 α.] Οδούς ζωής ονομάζει τις πρακτικές αρετές, οι οποίες οδηγούν στη γνώση. Ο Κύριος κατακρημνίζει τα λόγια και τις πράξεις των υπερηφάνων, ενώ στηρίζει τον οίκο της ψυχής που χηρεύει από αυτά. Επομένως, δεν υφίσταται πολλή εξέταση και ακρίβεια μόνο στις πράξεις ούτε στα λόγια, αλλά και στη διάνοια. Διότι εκείνοι που έχουν καθαρή την καρδιά, έχουν σεμνούς όχι μόνο τους λογισμούς, αλλά και τα λόγια τους.

ΤΙΤΛΟΣ ΙΒ΄. — Περί καθαρής καρδιάς και συνειδήσεως. «Με κάθε προφύλαξη να φυλάς την καρδιά σου. Διότι από αυτήν προέρχονται οι πηγές της ζωής.» — «Πολύτιμο απόκτημα είναι ο καθαρός άνθρωπος.» — «Η καλή βουλή θα σε φυλάξει και η όσια σκέψη θα σε προστατεύσει, για να σε γλιτώσει από τον κακό δρόμο και από άνθρωπο που δεν λέει τίποτα το αξιόπιστο.» — «Η καρδιά του ανθρώπου ας συλλογίζεται τα δίκαια, ώστε να κατευθύνονται σωστά από τον Θεό τα βήματά του.» — «Όπως δοκιμάζονται στο καμίνι ο άργυρος και ο χρυσός, έτσι και οι εκλεκτές καρδιές ενώπιον του Θεού.» — «Δρόμοι ζωής είναι οι σκέψεις του συνετού ανθρώπου.» — «Από τις σκέψεις του θα χορτάσει ο συνετός άνθρωπος.» — «Αγαπά ο Κύριος τις όσιες καρδιές, και δεκτοί σε αυτόν είναι όλοι οι άμεμπτοι.» — «Να περπατάς στους δρόμους της καρδιάς σου άμεμπτος, και να γνωρίζεις ότι για όλα αυτά ο Θεός θα σε φέρει σε κρίση. Και απομάκρυνε τον θυμό από την καρδιά σου, και διώξε την πονηρία από τη σάρκα σου.» «Μακάριος είναι εκείνος του οποίου η ψυχή δεν τον κατέκρινε.» «Μακάριοι οι καθαροί στην καρδιά, διότι αυτοί θα δουν τον Θεό.» «Αυτή είναι η καύχησή μας: η μαρτυρία της συνειδήσεώς μας, ότι με την αγιότητα και την ειλικρίνεια του Θεού, και όχι με σαρκική σοφία, αλλά με τη χάρη του Θεού συμπεριφερθήκαμε μέσα στον κόσμο.» «Εάν η καρδιά μας δεν μας κατακρίνει, έχουμε παρρησία προς τον Θεό, και ό,τι κι αν ζητήσουμε το λαμβάνουμε από αυτόν, επειδή τηρούμε τις εντολές του.» Το πρώτο αξιομακάριστο αγαθό είναι η καθαρότητα της διάνοιάς μας· επειδή η ρίζα των ενεργειών που πραγματοποιούνται μέσω του σώματος είναι η βούληση της καρδιάς.