Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 18:22

11 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

ὃς εὗρε γυναῖκα ἀγαθήν, εὗρε χάριτας, ἔλαβε δὲ παρὰ Θεοῦ ἱλαρότητα.[α] ὃς ἐκβάλλει γυναῖκα ἀγαθήν, ἐκβάλλει τὰ ἀγαθά, ὁ δὲ κατέχων μοιχαλίδα ἄφρων καὶ ἀσεβής.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–11 από 11

Μέγας Βασίλειος Ἐπιστολαί
Ἡ δὲ τοῦ Κυρίου ἀπόφασις, κατὰ μὲν τὴν τῆς ἐννοίας ἀκολουθίαν, ἐξ ἴσου καὶ ἀνδράσι καὶ γυναιξὶν ἁρμόζει, περὶ τοῦ μὴ ἐξεῖναι γάμου ἐξίστασθαι παρεκτὸς λόγου πορνείας. Ἡ δὲ συνήθεια οὐχ οὕτως ἔχει, ἀλλ᾽ ἐπὶ μὲν τῶν γυναικῶν πολλὴν εὑρίσκομεν τὴν ἀκριβολογίαν, τοῦ μὲν Ἀποστόλου λέγοντος ὅτι· «Ὁ κολλώμενος τῇ πόρνῃ ἓν σῶμά ἐστι», τοῦ δὲ Ἱερεμίου ὅτι· «Ἐὰν γένηται γυνὴ ἀνδρὶ ἑτέρῳ, οὐκ ἐπιστρέψει πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς, ἀλλὰ μιαινομένη μιανθήσεται», καὶ πάλιν· «Ὁ ἔχων μοιχαλίδα ἄφρων καὶ ἀσεβής». Ἡ δὲ συνήθεια καὶ μοιχεύοντας ἄνδρας καὶ ἐν πορνείαις ὄντας κατέχεσθαι ὑπὸ γυναικῶν προστάσσει. Ὥστε ἡ τῷ ἀφειμένῳ ἀνδρὶ συνοικοῦσα οὐκ οἶδα εἰ δύναται μοιχαλὶς χρηματίζειν. Τὸ γὰρ ἔγκλημα ἐνταῦθα τῆς ἀπολυσάσης τὸν ἄνδρα ἅπτεται κατὰ ποίαν αἰτίαν ἀπέστη τοῦ γάμου. Εἴτε γὰρ τυπτομένη μὴ φέρουσα τὰς πληγάς, ὑπομένειν ἐχρῆν μᾶλλον ἢ διαζευχθῆναι τοῦ συνοικοῦντος· εἴτε τὴν εἰς χρήματα ζημίαν μὴ φέρουσα, οὐδὲ αὕτη ἡ πρόφασις ἀξιόλογος. Εἰ δὲ διὰ τὸ ἐν πορνείᾳ αὐτὸν ζῆν, οὐκ ἔχομεν τοῦτο ἐν τῇ συνηθείᾳ τῇ ἐκκλησιαστικῇ τὸ παρατήρημα, ἀλλὰ καὶ ἀπίστου ἀνδρὸς χωρίζεσθαι οὐ προσετάχθη γυνή, ἀλλὰ παραμένειν διὰ τὸ ἄδηλον τῆς ἐκβάσεως. «Τί γὰρ οἶδας, γύναι, εἰ τὸν ἄνδρα σώσεις;» Ὥστε ἡ καταλιποῦσα μοιχαλίς, εἰ ἐπ᾽ ἄλλον ἦλθεν ἄνδρα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Η απόφαση του Κυρίου, σύμφωνα με τη λογική ακολουθία του νοήματός της, αρμόζει εξίσου και στους άνδρες και στις γυναίκες, σχετικά με το ότι δεν επιτρέπεται η απομάκρυνση από τον γάμο παρά μόνο για λόγο πορνείας. Η συνήθεια όμως δεν είναι τέτοια, αλλά ως προς τις γυναίκες βρίσκουμε μεγάλη αυστηρότητα, καθώς ο μεν Απόστολος λέει ότι: «Εκείνος που προσκολλάται στην πόρνη είναι ένα σώμα μαζί της», ο δε Ιερεμίας λέει ότι: «Εάν μια γυναίκα γίνει σύζυγος άλλου άνδρα, δεν θα επιστρέψει στον άνδρα της, αλλά θα μιανθεί απολύτως», και πάλι: «Εκείνος που διατηρεί μοιχαλίδα είναι άφρων και ασεβής». Η συνήθεια, αντιθέτως, επιτάσσει οι άνδρες να διατηρούνται από τις γυναίκες τους, ακόμη και όταν μοιχεύουν και ζουν μέσα σε πορνεία. Ώστε, η γυναίκα που συνοικεί με άνδρα ο οποίος έχει εγκαταλειφθεί από τη σύζυγό του, δεν γνωρίζω εάν μπορεί να χαρακτηριστεί μοιχαλίδα. Διότι το έγκλημα εδώ βαρύνει εκείνην που άφησε τον άνδρα της, ανάλογα με την αιτία για την οποία απομακρύνθηκε από τον γάμο. Διότι, είτε επειδή κακοποιούνταν και δεν άντεχε τα χτυπήματα, όφειλε μάλλον να τα υπομείνει παρά να χωριστεί από αυτόν με τον οποίο συνοικούσε· είτε επειδή δεν άντεχε την οικονομική ζημία, ούτε αυτή η πρόφαση είναι αξιόλογη. Εάν πάλι τον εγκατέλειψε επειδή αυτός ζούσε σε πορνεία, δεν έχουμε τέτοιον κανόνα στην εκκλησιαστική παράδοση, αλλά ούτε και από άπιστο άνδρα διατάχθηκε η γυναίκα να χωρίζεται, αλλά να παραμένει μαζί του, επειδή είναι άδηλη η έκβαση των πραγμάτων. «Διότι, τι γνωρίζεις, γυναίκα, μήπως σώσεις τον άνδρα σου;» Επομένως, εκείνη που τον εγκατέλειψε καθίσταται μοιχαλίδα, εάν συνήψε σχέση με άλλον άνδρα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Μέγας Βασίλειος Ἐπιστολαί
Εἰ ἀνὴρ γυναικὶ συνοικῶν, ἐπειδάν, μὴ ἀρκεσθεὶς τῷ γάμῳ, εἰς πορνείαν ἐκπέσῃ, πόρνον κρίνομεν τὸν τοιοῦτον καὶ πλεῖον αὐτὸν παρατείνομεν ἐν τοῖς ἐπιτιμίοις· οὐ μέντοι ἔχομεν κανόνα τῷ τῆς μοιχείας αὐτὸν ὑπαγαγεῖν ἐγκλήματι, ἐὰν εἰς ἐλευθέραν γάμου ἡ ἁμαρτία γένηται· διότι ἡ μοιχαλὶς μὲν «Μιαινομένη, φησί, μιανθήσεται», καὶ οὐκ ἀναστρέψει πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς, καὶ «Ὁ κατέχων μοιχαλίδα ἄφρων καὶ ἀσεβής»· ὁ μέντοι πορνεύσας οὐκ ἀποκλεισθήσεται τῆς πρὸς τὴν γυναῖκα ἑαυτοῦ συνοικήσεως. Ὥστε ἡ μὲν γυνὴ ἀπὸ πορνείας ἐπανιόντα τὸν ἄνδρα αὐτῆς παραδέξεται, ὁ δὲ ἀνὴρ τὴν μιανθεῖσαν τῶν οἴκων ἑαυτοῦ ἀποπέμψει. Καὶ τούτων δὲ ὁ λόγος οὐ ῥᾴδιος, ἡ δὲ συνήθεια οὕτω κεκράτηκε.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αν ένας άνδρας, ο οποίος συζεί με γυναίκα, μη αρκούμενος στον γάμο του, ξεπέσει σε πορνεία, τον κρίνουμε ως πόρνο και παρατείνουμε περισσότερο τον χρόνο των επιτιμίων του. Ωστόσο, δεν έχουμε κανόνα για να τον υπαγάγουμε στο έγκλημα της μοιχείας, εάν η αμαρτία διαπραχθεί με γυναίκα ελεύθερη γάμου. Διότι για μεν τη μοιχαλίδα λέγει: «Μολυνόμενη, θα μιανθεί», και δεν θα επιστρέψει στον άνδρα της, και «Εκείνος που κρατάει μοιχαλίδα είναι άφρων και ασεβής». Ο άνδρας, όμως, που διέπραξε πορνεία δεν θα αποκλειστεί από τη συμβίωση με τη γυναίκα του. Ώστε η μεν γυναίκα θα δεχθεί τον άνδρα της που επιστρέφει από την πορνεία, ο δε άνδρας θα αποπέμψει από το σπίτι του τη γυναίκα που μιάνθηκε. Και η εξήγηση αυτών δεν είναι εύκολη, όμως η συνήθεια έχει επικρατήσει με αυτόν τον τρόπο.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Κύριλλος Ἀλεξανδρείας Περὶ τῆς ἐν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ προσκυνήσεως καὶ λατρείας
Τοιγάρ τοι παρεὶς τὰ τοιαῦτα, τὰ συννόμως δρώμενα, καὶ οὐκ ἔξω λόγου βασανίζει, λέγων ἐν τῷ Δευτερονομίῳ· «Ἐὰν δέ τις λάβῃ γυναῖκα καὶ συνοικήσῃ αὐτῇ· καὶ ἔσται, ἐὰν μὴ εὕρῃ χάριν ἐναντίον αὐτοῦ· ὅτι εὗρεν ἐν αὐτῇ ἄσχημον πρᾶγμα, γράψει αὐτῇ βιβλίον ἀποστασίου, καὶ ἀποδώσει εἰς τὰς χεῖρας αὐτῆς, καὶ ἀποστελεῖ αὐτὴν ἐκ τῆς οἰκίας αὐτοῦ· καὶ ἐὰν ἀπελθοῦσα γένηται ἀνδρὶ ἑτέρῳ, καὶ μισήσῃ αὐτὴν ἀνὴρ ὁ ἔσχατος, καὶ γράψῃ αὐτῇ βιβλίον ἀποστασίου, καὶ δώσῃ εἰς τὰς χεῖρας αὐτῆς, καὶ ἐξαποστείλῃ αὐτὴν ἐκ τῆς οἰκίας αὐτοῦ, ἢ καὶ ἀποθάνῃ ὁ ἀνὴρ αὐτῆς ὁ ἔσχατος, ὃς ἔλαβεν αὐτὴν ἑαυτῷ γυναῖκα, οὐ δυνήσεται ὁ ἀνὴρ ὁ πρότερον ἐξαποστείλας αὐτὴν, ἐπαναστρέψας λαβεῖν αὐτὴν ἑαυτῷ γυναῖκα, μετὰ τὸ μιανθῆναι αὐτὴν, ὅτι βδέλυγμά ἐστιν ἐναντίον Κυρίου τοῦ Θεοῦ σου, καὶ οὐ μιάνητε τὴν γῆν, ἣν Κύριος ὁ Θεὸς ὑμῶν δίδωσιν ὑμῖν ἐν κλήρῳ.» Τὴν γὰρ ἐπ᾽ αἰτίαις εὐλόγοις ἀνδρὸς διεσχοινισμένην καὶ ἀνατλᾶσαν ὕβριν τὴν ὑφ᾽ ἑτέρῳ, γνήσιον ποιεῖσθαι σύνοικον, οὐκ ἀσφαλὲς, μᾶλλον δὲ καὶ εἰσάπαν ἀμαθές. «Ὁ γὰρ κατέχων, φησὶ, μοιχαλίδα, ἄφρων καὶ ἀσεβής.» Ὥσπερ δὲ ἀποφάσκει τοῖς ἐμφανῶς αἰσχροῖς καὶ ἀναμφιβόλως κατεγνωσμένοις, τὸ ἐφήδεσθαι δεῖν, οὕτω δὴ πάλιν οὐκ ἐᾷ τὰ σεμνὰ διαβάλλειν, ὡς ἄσεμνα.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Γι' αυτό λοιπόν, αφήνοντας τέτοια πράγματα, εξετάζει τα όσα γίνονται σύμφωνα με τον νόμο και διόλου παράλογα, λέγοντας στο Δευτερονόμιο: «Εάν κάποιος πάρει γυναίκα και συζήσει μαζί της, και συμβεί αυτή να μη βρει χάρη στα μάτια του, επειδή βρήκε σε αυτήν κάτι το άσχημο, θα της γράψει διαζύγιο, θα το δώσει στα χέρια της και θα την αποπέμψει από το σπίτι του. Και εάν, αφού φύγει, γίνει γυναίκα άλλου άνδρα, και την μισήσει ο τελευταίος αυτός άνδρας και της γράψει διαζύγιο και το δώσει στα χέρια της και την αποπέμψει από το σπίτι του, ή αν πεθάνει ο τελευταίος αυτός άνδρας, ο οποίος την πήρε για γυναίκα του, δεν θα μπορέσει ο πρώτος άνδρας που την απέπεμψε να επιστρέψει και να την πάρει ξανά για γυναίκα του, μετά τη μόλυνσή της, διότι αυτό είναι βδέλυγμα ενώπιον του Κυρίου του Θεού σου, και να μη μολύνετε τη γη που ο Κύριος ο Θεός σας σάς δίνει ως κληρονομιά». Διότι το να κάνει κανείς νόμιμη σύζυγό του εκείνη που χωρίστηκε από τον άνδρα της για εύλογες αιτίες και που υπέστη την ατίμωση να υποταχθεί σε άλλον, δεν είναι ασφαλές, αλλά μάλλον είναι εντελώς ανόητο. «Διότι αυτός που κρατάει μοιχαλίδα», λέει, «είναι άφρων και ασεβής». Και όπως ακριβώς απαγορεύει το να ευχαριστείται κανείς με τα φανερά αισχρά και τα αναμφίβολα καταδικασμένα, έτσι πάλι δεν επιτρέπει να διαβάλλονται τα σεμνά ως άσεμνα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Ἱερὰ παράλληλα
Μὴ θέσθω ὁ κύριός μου τὴν καρδίαν αὐτοῦ ἐπὶ τὸν ἄνθρωπον τὸν λοιμὸν τοῦτον, καὶ ἀφροσύνη μετ᾽ αὐτοῦ. Καὶ εἶπε Δαβὶδ τῇ Ἀβιγαίᾳ· Εὐλογητὸς Κύριος ὁ Θεὸς Ἰσραὴλ, ὃς ἀπέστειλέ σε σήμερον εἰς ἀπάντησιν, καὶ εὐλογητὸς ὁ τρόπος σου, καὶ εὐλογημένη σὺ εἶ, ἀποκωλύουσά με σήμερον μὴ εἰσελθεῖν εἰς αἵματα.» «Τίς ἔδωκε γυναιξὶν ὑφάσματος σοφίαν, καὶ ποικιλτικὴν ἐπιστήμην;» «Γυνὴ ἀνδρεία στέφανος τῷ ἀνδρὶ αὐτῆς.» «Ὃς εὗρε γυναῖκα ἀγαθὴν, εὗρε χάριτας· ἔλαβε δὲ παρὰ Κυρίου ἱλαρότητα. Ὃς ἐκβάλλει γυναῖκα ἀγαθὴν, ἐκβάλλει τὰ ἀγαθὰ ἐκ τοῦ οἴκου αὐτοῦ.» «Σοφαὶ γυναῖκες ᾠκοδόμησαν οἴκους· ἡ δὲ ἄφρων κατέστρεψε ταῖς χερσὶν αὐτῆς.» «Γυναῖκα ἀνδρείαν τίς εὑρήσει; τιμιωτέρα ἐστὶ λίθων πολυτελῶν.» «Μὴ ἀστόχει ἀπὸ γυναικὸς σοφῆς καὶ ἀγαθῆς. Ἡ γὰρ χάρις αὐτῆς ὑπὲρ χρυσίον. Γυνή σοί ἐστι κατὰ τὴν ψυχήν; μὴ ἐκβάλῃς αὐτήν. »Γυνὴ ἀγαθὴ, μερὶς ἀγαθὴ, καὶ ἐν μερίδι φοβουμένων Κύριον δοθήσεται. Γυναικὸς ἀγαθῆς μακάριος ὁ ἀνήρ· γυνὴ ἀνδρεία εὐφραίνει τὸν ἄνδρα αὐτῆς, καὶ τὰ ἔτη αὐτοῦ πληρώσει ἐν εἰρήνῃ. Χάρις γυναικὸς τέρψει τὸν ἄνδρα αὐτῆς, καὶ τὰ ὀστᾶ αὐτοῦ πιαίνει ἐπιστήμη αὐτῆς.» «Κάλλος γυναικὸς ἱλαρύνει πρόσωπον αὐτῆς, καὶ ὑπὲρ πᾶσαν ἐπιθυμίαν ἀνθρώπου ὑπεράγει. Εἰ ἔστιν ἐπὶ στόματος ἔλεος καὶ πραότης, οὐκ ἔστιν ἀνὴρ αὐτῆς καθ᾽ υἱοὺς ἀνθρώπων.»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Ας μην δώσει σημασία ο κύριός μου σε αυτόν τον διεφθαρμένο άνθρωπο, διότι η αφροσύνη είναι μαζί του.» Και είπε ο Δαβίδ στην Αβιγαία: «Ευλογημένος ο Κύριος, ο Θεός του Ισραήλ, που σε απέστειλε σήμερα να με συναντήσεις, και ευλογημένη η σύνεσή σου, και ευλογημένη να είσαι εσύ, που με εμπόδισες σήμερα από το να χύσω αίμα.» «Ποιος έδωσε στις γυναίκες τη σοφία της ύφανσης και την τέχνη του κεντήματος;» «Η ενάρετη γυναίκα είναι στεφάνι για τον άνδρα της.» «Όποιος βρήκε καλή γυναίκα, βρήκε ευλογίες· και έλαβε από τον Κύριο χαρά. Όποιος διώχνει την καλή γυναίκα, διώχνει τα αγαθά από το σπίτι του.» «Οι σοφές γυναίκες οικοδόμησαν σπίτια, ενώ η άφρων τα κατέστρεψε με τα ίδια της τα χέρια.» «Ποιος θα βρει ενάρετη γυναίκα; Είναι πολυτιμότερη από τους πολύτιμους λίθους.» «Μην αποστερείσαι μια σοφή και καλή γυναίκα. Διότι η χάρη της αξίζει περισσότερο από το χρυσάφι. Έχεις γυναίκα που αναπαύει την ψυχή σου; Μην την αποδιώξεις.» «Η καλή γυναίκα είναι καλό μερίδιο, και θα δοθεί ως κλήρος σε εκείνους που φοβούνται τον Κύριο. Μακάριος είναι ο σύζυγος της καλής γυναίκας· η ενάρετη γυναίκα ευφραίνει τον άνδρα της, και θα γεμίσει τα χρόνια του με ειρήνη. Η χάρη της γυναίκας θα τέρψει τον άνδρα της, και η σύνεσή της θα θρέψει τα οστά του.» «Η ομορφιά της γυναίκας φαιδρύνει το πρόσωπό της, και ξεπερνά κάθε επιθυμία του ανθρώπου. Εάν στο στόμα της υπάρχει καλοσύνη και πραότητα, ο σύζυγός της δεν συγκρίνεται με κανέναν άλλον από τους γιους των ανθρώπων.»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Ἱερὰ παράλληλα
Ὁ δὲ ἐπηκολούθησε κεπφωθεὶς, καὶ ὥσπερ δὲ βοῦς ἐπὶ σφαγὴν ἄγεται, καὶ ὥσπερ κύων ἐπὶ δεσμὸν, ἢ ὡς ἔλαφος πεπληγὼς εἰς τὸ ἧπαρ, σπεύδει δὲ ὥσπερ ὄρνεον εἰς παγίδα, οὐκ εἰδὼς ὅτι περὶ ψυχῆς τρέχει. Πολλοὺς τρώσασα καταβέβληκε, καὶ ἀναρίθμητοί εἰσιν οὓς πεφόνευκεν. Ὁδοὶ ᾅδου ὁ οἶκος αὐτῆς, κατάγουσαι εἰς ταμεῖα θανάτου.» «Ὥσπερ ἐνώτιον ἐν ῥινὶ ὑὸς, οὕτως γυναικὶ κακόφρονι κάλλος.» «Γυνὴ ἄφρων καὶ θρασεία, ἐνδεὴς ψωμοῦ γίνεται, ἣ οὐκ ἐπίσταται αἰσχύνην. Ἐκάθισεν ἐπὶ θύραις τοῦ ἑαυτῆς οἴκου, ἐπὶ δίφρου ἐμφανῶς ἐν πλατείαις προσκαλουμένη τοὺς παριόντας καὶ κατευθύνοντας ἐν ταῖς ὁδοῖς αὐτῶν. Ὅς ἐστιν ὑμῶν ἀφρονέστατος, ἐκκλινάτω πρός με, ἐνδεὴς δὲ φρονήσεως, παρακελεύομαι, λέγουσα· Ἄρτων κρυφίων ἡδέως ἅψασθε, καὶ ὕδατος κλοπῆς γλυκεροῦ πίεσθε. Ὁ δὲ οὐκ οἶδεν ὅτι γηγενεῖς παρ᾽ αὐτῇ ὀλοῦνται, καὶ εἰς πέταυρον ᾅδου συναντᾷ.» «Ὥσπερ σκώληξ ἐν ξύλῳ, οὕτως ἄνδρα ἀπόλλυσι γυνὴ κακοποιός.» «Ὁ κατέχων μοιχαλίδα, ἄφρων καὶ ἀσεβής.» «Κρεῖσσον οἰκεῖν ἐν ἐρήμῳ, ἢ μετὰ γυναικὸς μαχίμου καὶ γλωσσώδους καὶ ὀργίλου.» «Σταγόνες ἐκβάλλουσιν ἄνθρωπον ἐν ἡμέρᾳ χειμερινῇ ἐκ τοῦ οἴκου αὐτοῦ, ὡσαύτως καὶ γυνὴ λοίδορος ἐκ τοῦ ἰδίου οἴκου ἄνδρα ἐκβάλλει.» «Ἀπὸ τῆς συγκοίτου σου φύλαξαι, τοῦ ἀναθέσθαι αὐτῇ τι ποιεῖν.» «Μὴ δῷς γυναικὶ τὴν ψυχήν σου, μὴ ὑπάντα ἑταιριζομένῃ. Μετὰ ψαλλούσης μὴ ἐνδελέχιζε.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εκείνος δε την ακολούθησε παρασυρμένος, και όπως το βόδι οδηγείται στη σφαγή, και όπως ο σκύλος στα δεσμά, ή όπως το ελάφι που έχει πληγεί στο συκώτι, σπεύδει σαν το πτηνό στην παγίδα, αγνοώντας ότι διακυβεύεται η ψυχή του. «Πολλούς καταρράκωσε αφού τους πλήγωσε, και είναι αναρίθμητοι εκείνοι που έχει φονεύσει. Οδοί του άδη είναι το σπίτι της, που κατεβάζουν στα ταμεία του θανάτου.» «Όπως το σκουλαρίκι στο ρύγχος του χοίρου, έτσι είναι η ομορφιά σε γυναίκα κακόμυαλη.» «Γυναίκα άφρων και θρασεία, που δεν γνωρίζει ντροπή, καταλήγει να στερείται το ψωμί. Κάθισε στις θύρες του σπιτιού της, σε κάθισμα φανερά στις πλατείες, προσκαλώντας τους περαστικούς και όσους πορεύονται ευθεία στους δρόμους τους: Όποιος από εσάς είναι εντελώς άφρων, ας πλησιάσει προς εμένα· και σε όποιον στερείται φρονήσεως, του απευθύνει την προτροπή, λέγοντας: Γευθείτε με ευχαρίστηση κρυφό ψωμί, και πιείτε γλυκό κλεμμένο νερό. Αυτός όμως αγνοεί ότι οι γηγενείς χάνονται κοντά της, και ότι συναντά την παγίδα του άδη.» «Όπως το σκουλήκι στο ξύλο, έτσι καταστρέφει τον άνδρα η κακοποιός γυναίκα.» «Εκείνος που διατηρεί μοιχαλίδα, είναι άφρων και ασεβής.» «Είναι προτιμότερο να κατοικεί κανείς στην έρημο, παρά με γυναίκα εριστική, κακόγλωσση και οξύθυμη.» «Όπως οι σταγόνες της βροχής βγάζουν τον άνθρωπο έξω από το σπίτι του σε χειμωνιάτικη μέρα, με τον ίδιο τρόπο και η λοιδορούσα γυναίκα διώχνει τον άνδρα από το ίδιο του το σπίτι.» «Προφυλάξου από τη σύζυγό σου, από το να της εμπιστευθείς οτιδήποτε.» «Μην παραδώσεις την ψυχή σου σε γυναίκα, μη συναντάς γυναίκα που πορνεύει. Με γυναίκα που τραγουδά μη συναναστρέφεσαι συνεχώς.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νεόφυτος ὁ Ἔγκλειστος Δέκα ὁμιλίαι
Ἄξιόν ἐστιν ἐνταῦθα διαπορῆσαι, μᾶλλον δὲ διερευνῆσαι τὴν πολλὴν ταύτην διαφοράν, τὴν μεταξὺ δηλαδὴ τῆς πορνείας καὶ τῆς μοιχείας καὶ αὖθις τῆς πιστῆς καὶ ἀπίστου, πῶς τὴν ἄπιστον συνοικεῖν τῷ πιστῷ συγχωρεῖ καὶ τὸν ἄπιστον τῇ πιστῇ, τὴν μοιχαλίδα δὲ ἐκβάλλειν προτρέπεται καὶ ὅτι «μιαινομένη», φησί, «μιανθήσεται» καὶ οὐκ ἐπιστρέψει πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς, καὶ «ὁ κατέχων μοιχαλίδα ἄφρων καὶ ἀσεβής» κατὰ τὸν ἅγιον προφήτην Ἠσαΐαν, ἐξ οὗ ταῦτα ἐκλεξάμενος ὁ μέγας ἐν τοῖς αὐτοῦ Κανόσιν ἔφη Βασίλειος. Ὅτε δὲ τὸν Χριστὸν ἐπείραζον οἱ Ἰουδαῖοι, εἰ ἔξεστιν ἀπολύειν τὰς γυναῖκας κατὰ πᾶσαν αἰτίαν, οὐδὲ τότε εἶπεν ἀπολύειν αὐτὰς κατὰ πᾶσαν αἰτίαν, ἵνα μὴ λάβωσιν ἀφορμὴν οἱ ἄνθρωποι καὶ τότε καὶ νῦν εἰς τὸ ἀπολύειν τὰς γυναῖκας κατὰ πᾶσαν αἰτίαν καὶ δι’ ἔρωτα δαιμονιώδη ἑτέρας λαμβάνωσι. Καὶ μετὰ πολλὰ ἕτερα ἐξεῖπε καὶ τοῦτο, ὅτι «οὓς ὁ Θεὸς ἕνωσεν, ἄνθρωπος μὴ χωριζέτω». Καὶ διατί, ἔφησαν ἐκεῖνοι, Μωσῆς ἔγραψεν ἐν τῷ νόμῳ βιβλίον ἀποστασίου γράφειν καὶ ἀπολύειν αὐτήν;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αξίζει εδώ να απορήσουμε, ή μάλλον να διερευνήσουμε αυτή τη μεγάλη διαφορά, δηλαδή αυτή μεταξύ της πορνείας και της μοιχείας, και έπειτα μεταξύ της πιστής και της άπιστης: πώς συγχωρεί να συνοικεί η άπιστη με τον πιστό και ο άπιστος με την πιστή, ενώ προτρέπει να αποπέμπεται η μοιχαλίδα, και ότι «έχοντας μιανθεί», λέει, «θα παραμείνει μιασμένη» και δεν θα επιστρέψει στον άνδρα της, και «εκείνος που κρατά μοιχαλίδα είναι άφρων και ασεβής», σύμφωνα με τον άγιο προφήτη Ησαΐα, από τον οποίο αντλώντας αυτά, τα ανέφερε ο μέγας Βασίλειος στους Κανόνες του. Όταν δε οι Ιουδαίοι έθεταν σε πειρασμό τον Χριστό, ερωτώντας αν επιτρέπεται να απολύουν τις γυναίκες τους για οποιαδήποτε αιτία, ούτε τότε είπε να τις απολύουν για κάθε αιτία, για να μη λάβουν αφορμή οι άνθρωποι, και τότε και τώρα, στο να απολύουν τις γυναίκες για οποιαδήποτε αιτία και να λαμβάνουν άλλες εξαιτίας δαιμονικού έρωτα. Και μετά από πολλά άλλα, είπε και τούτο, ότι «αυτούς που ο Θεός ένωσε, άνθρωπος να μην τους χωρίζει». Και γιατί, είπαν εκείνοι, ο Μωυσής έγραψε στον νόμο να συντάσσεται βιβλίο αποστασίου και να απολύεται η γυναίκα;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης Σχόλια εἰς τοὺς κανόνας τῶν ἁγίων πατέρων
ΚΑΝΩΝ Θʹ «Ἡ τοῦ Κυρίου ἀπόφασις κατὰ μὲν τὴν τῆς ἐννοίας ἀκολουθίαν ἐξίσου ἀνδράσι καὶ γυναιξὶν ἁρμόζει, περὶ τοῦ μὴ ἐξεῖναι γάμου ἐξίστασθαι, παρεκτὸς λόγου πορνείας. Ἡ δὲ συνήθεια οὐχ οὕτως ἔχει, ἀλλ’ ἐπὶ μὲν τῶν γυναικῶν πολλὴν εὑρίσκομεν τὴν ἀκριβολογίαν, τοῦ Ἀποστόλου λέγοντος, ὅτι ὁ κολλώμενος τῇ πόρνῃ ἓν σῶμά ἐστι, τοῦ δὲ Ἱερεμίου, ὅτι, ἐὰν γένηται γυνὴ ἀνδρὶ ἑτέρῳ, οὐκ ἐπιστρέψει πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς, ἀλλὰ μιαινομένη μιανθήσεται· καὶ πάλιν, Ὁ ἔχων μοιχαλίδα, ἄφρων καὶ ἀσεβής, ἡ δὲ συνήθεια καὶ μοιχεύοντας ἄνδρας καὶ ἐν πορνείαις ὄντας, κατέχεσθαι ὑπὸ τῶν γυναικῶν προστάσσει, ὥστε ἡ τῷ ἀφειμένῳ ἀνδρὶ συνοικοῦσα, οὐκ οἶδα, εἰ δύναται μοιχαλὶς χρηματίσαι.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΚΑΝΩΝ Θʹ «Η απόφαση του Κυρίου, σύμφωνα με τη λογική ακολουθία του νοήματος, εφαρμόζεται εξίσου σε άνδρες και γυναίκες ως προς το ότι δεν επιτρέπεται η διάλυση του γάμου, παρά μόνο για λόγο πορνείας. Η συνήθεια όμως δεν το αντιμετωπίζει έτσι, αλλά ως προς μεν τις γυναίκες διαπιστώνουμε πολλή αυστηρότητα, καθώς ο Απόστολος λέει ότι εκείνος που προσκολλάται στην πόρνη αποτελεί ένα σώμα μαζί της, και ο Ιερεμίας ότι, εάν μια γυναίκα γίνει γυναίκα άλλου άνδρα, δεν θα επιστρέψει στον σύζυγό της, αλλά θα θεωρείται εντελώς μιασμένη· και πάλι, εκείνος που συζεί με μοιχαλίδα είναι άφρων και ασεβής. Η συνήθεια, αντίθετα, προστάζει οι γυναίκες να κρατούν τους άνδρες τους ακόμη και αν αυτοί μοιχεύουν και ζουν μέσα στην πορνεία, ώστε η γυναίκα που συνοικεί με διαζευγμένο άνδρα δεν γνωρίζω εάν μπορεί να χαρακτηριστεί μοιχαλίδα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης Σχόλια εἰς τοὺς κανόνας τῶν ἁγίων πατέρων
ΚΑΝΩΝ ΚΑʹ «Ἐὰν ἀνὴρ γυναικὶ συνοικῶν, ἔπειτα μὴ ἀρκεσθεὶς τῷ γάμῳ εἰς πορνείαν ἐκπέσῃ, πόρνον κρίνομεν τὸν τοιοῦτον καὶ πλεῖον αὐτὸν παρατείνομεν ἐν τοῖς ἐπιτιμίοις. Οὐ μέν τοι ἔχομεν Κανόνα τῷ τῆς μοιχείας αὐτὸν ὑπαγαγεῖν ἐγκλήματι, ἐὰν εἰς ἐλευθέραν γάμου ἡ ἁμαρτία γένηται. Διότι ἡ μοιχαλὶς μέν, μιαινομένη, φησί, μιανθήσεται καὶ οὐκ ἀναστρέψει πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς. “Καὶ ὁ κατέχων μοιχαλίδα, ἄφρων καὶ ἀσεβής.” Ὁ μέν τοι πορνεύσας οὐκ ἀποκλεισθήσεται τῆς πρὸς τὴν γυναῖκα αὐτοῦ συνοικήσεως. Ὥστε ἡ μὲν γυνὴ ἐπανίοντα τὸν ἄνδρα αὐτῆς ἀπὸ πορνείας παραδέξεται, ὁ δὲ ἀνὴρ τὴν μιανθεῖσαν τῶν οἴκων ἑαυτοῦ ἀποπέμψει. Τούτων δὲ ὁ λόγος οὐ ῥᾴδιος, ἡ δὲ συνήθεια οὕτω κεκράτηκεν».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΚΑΝΟΝΑΣ ΚΑ' «Εάν κάποιος άνδρας που συζεί με τη γυναίκα του, έπειτα δεν αρκεστεί στον γάμο του και εκπέσει στην πορνεία, κρίνουμε αυτόν ως πόρνο και παρατείνουμε περισσότερο τον χρόνο των επιτιμίων του. Δεν έχουμε όμως κανόνα που να τον υπαγάγει στο έγκλημα της μοιχείας, εάν η αμαρτία διαπραχθεί με γυναίκα ελεύθερη από γάμο. Διότι η μοιχαλίδα, λέει, αφού μολυνθεί, θα είναι μολυσμένη και δεν θα επιστρέψει στον άνδρα της. "Και αυτός που κρατά μοιχαλίδα, είναι άφρων και ασεβής". Αντίθετα, αυτός που πόρνευσε δεν θα αποκλειστεί από τη συμβίωση με τη γυναίκα του. Ώστε, η μεν γυναίκα θα δεχθεί τον άνδρα της που επιστρέφει από την πορνεία, ενώ ο άνδρας θα αποδιώξει τη μολυσμένη από το σπίτι του. Ο λόγος για αυτά δεν είναι εύκολο να εξηγηθεί, αλλά η συνήθεια έτσι έχει επικρατήσει».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης Σχόλια εἰς τοὺς συνοδικοὺς κανόνας
ΚΑΝΩΝ ΠΖʹ. Ἡ τὸν ἄνδρα καταλιποῦσα, μοιχαλίς ἐστιν, εἰ ἐπ’ ἄλλον ἦλθεν, κατὰ τὸν ἱερὸν καὶ Θεῖον Βασίλειον, ἐκ τῆς Ἱερεμίου προφητείας ἄριστα τοῦτο ἀναλεξάμενον, ὅτι ἐὰν γένηται γυνὴ ἀνδρὶ ἑτέρῳ, οὐκ ἐπιστρέψει πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς, ἀλλὰ μιαινομένη μιανθήσεται· καὶ πάλιν, Ὁ ἔχων μοιχαλίδα, ἄφρων καὶ ἀσεβής. Εἰ οὖν φανῇ τοῦ ἀνδρὸς ἀλόγως ἀναχωρήσασα, ὁ μὲν συγγνώμης ἐστὶν ἄξιος, ἡ δὲ ἐπιτιμίου. Ἡ δὲ συγγνώμη τούτῳ πρὸς τὸ κοινωνεῖν τῇ Ἐκκλησίᾳ δοθήσεται. Ὁ μέντοι καταλιμπάνων τὴν νομίμως συναφθεῖσαν αὐτῷ γυναῖκα, καὶ ἑτέραν ἀγόμενος, κατὰ τὴν τοῦ φασιν, τῷ τῆς μοιχείας ὑπόκειται κρίματι. Κεκανόνισται δὲ παρὰ τῶν Πατέρων ἡμῶν, τοὺς τοιούτους ἐνιαυτὸν προσκλαίειν, διετίαν ἐπακροᾶσθαι, τριετίαν ὑποπίπτειν, καὶ τῷ ἑβδόμῳ συνίστασθαι τοῖς πιστοῖς, καὶ οὕτω τῆς προσφορᾶς καταξιοῦσθαι, ἐὰν δὴ μετὰ δακρύων μετανοήσωσιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΚΑΝΟΝΑΣ ΠΖʹ. Η γυναίκα που εγκαταλείπει τον άνδρα της είναι μοιχαλίδα, εάν πάει με άλλον, σύμφωνα με τον ιερό και θείο Βασίλειο, ο οποίος το συμπέρανε άριστα αυτό από την προφητεία του Ιερεμία, ότι εάν μια γυναίκα γίνει σύζυγος άλλου άνδρα, δεν θα επιστρέψει στον δικό της άνδρα, αλλά θα μιανθεί ολοκληρωτικά· και πάλι: Όποιος κρατά μοιχαλίδα, είναι άφρων και ασεβής. Εάν λοιπόν φανεί ότι απομακρύνθηκε από τον άνδρα της χωρίς εύλογη αιτία, αυτός μεν είναι άξιος συγγνώμης, εκείνη δε επιτιμίου. Η συγγνώμη σε αυτόν θα δοθεί ώστε να μπορεί να κοινωνεί στην Εκκλησία. Εκείνος όμως που εγκαταλείπει τη νόμιμα συζευγμένη με αυτόν γυναίκα, και παίρνει άλλη, σύμφωνα με τα λεγόμενα, υπόκειται στο κρίμα της μοιχείας. Έχει θεσπιστεί δε από τους Πατέρες μας, τέτοιοι άνθρωποι να προσκλαίουν για ένα έτος, να ακροώνται για δύο έτη, να υποπίπτουν για τρία έτη, και το έβδομο έτος να στέκονται μαζί με τους πιστούς, και έτσι να καταξιώνονται της προσφοράς, εάν βεβαίως μετανοήσουν με δάκρυα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης Σχόλια εἰς τοὺς συνοδικοὺς κανόνας
Ἑρμηνεία. Ὁ παρὼν Κανὼν εἶναι συντεθειμένος ἀπὸ τρεῖς Κανόνας τοῦ Μεγάλου Βασιλείου, καὶ ἡ μὲν ἀρχὴ τούτου εἶναι ἐρανισμένη ἀπὸ τὸν θʹ. Βασιλείου, λέγουσα, ἡ γυνὴ ἐκείνη ὁποῦ ἀφήσῃ τὸν ἄνδρα της καὶ πάρῃ ἄλλον, εἶναι μοιχαλίς, καθὼς καὶ ὁ θεῖος Βασίλειος σοφῶς ἐσυμπέρανε τοῦτο, καὶ ἀπὸ τὴν προφητείαν τοῦ Ἱερεμίου, ὅστις λέγει· Ἀνίσως γυνὴ πάρῃ ἄλλον ἄνδρα, δὲν δύναται πλέον νὰ ἐπιστρέψῃ πρὸς τὸν πρῶτον ἄνδρα αὐτῆς (χωρὶς νὰ τὴν θέλῃ ἐκεῖνος δηλ. κατὰ τὸν Ζωναρᾶν) ἐπειδὴ καὶ ἐμολύνθη. Καὶ ἀπὸ τὰς Παροιμίας τοῦ Σολομῶντος λέγοντος, ὅτι εἶναι ἀσεβὴς καὶ ἄγνωστος, ἐκεῖνος ὁποῦ κρατεῖ εἰς τὸν οἶκόν του τὴν παρ’ ἑτέρου ἀνδρὸς μοιχευθεῖσαν γυναῖκά του. (Τὸ δὲ ἑξῆς τοῦ Κανόνος τούτου εἶναι ἐρανισμένον ἀπὸ τὸν λεʹ. Βασιλείου: λέγει δέ)· Ἂν λοιπὸν φανερωθῇ, ὅτι ἀλόγως καὶ ἀναιτίως ἡ γυνὴ ἀπὸ τὸν ἄνδρα της ἀνεχώρησε (χωρὶς δηλ.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Ερμηνεία. Ο παρών Κανόνας είναι συντεθειμένος από τρεις Κανόνες του Μεγάλου Βασιλείου, και η μεν αρχή του είναι ερανισμένη από τον θ΄ Κανόνα του Βασιλείου, η οποία λέει ότι η γυναίκα εκείνη που θα αφήσει τον άνδρα της και θα πάρει άλλον, είναι μοιχαλίδα, όπως ακριβώς και ο θείος Βασίλειος σοφά το συμπεράνε αυτό, και από την προφητεία του Ιερεμία, ο οποίος λέει: Αν τυχόν γυναίκα πάρει άλλον άνδρα, δεν μπορεί πλέον να επιστρέψει στον πρώτο της άνδρα (χωρίς δηλαδή να την θέλει εκείνος, κατά τον Ζωναρά) επειδή μολύνθηκε. Και από τις Παροιμίες του Σολομώντος, που λέει ότι είναι ασεβής και άφρων εκείνος που κρατάει στον οίκο του τη γυναίκα του, η οποία έχει μοιχευθεί από άλλον άνδρα. (Το δε επόμενο μέρος αυτού του Κανόνα είναι ερανισμένο από τον λε΄ Κανόνα του Βασιλείου: και λέει)· Αν λοιπόν φανερωθεί ότι αλόγως και αναιτίως η γυναίκα αναχώρησε από τον άνδρα της (χωρίς δηλαδή
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Θεόδωρος ὁ Στουδίτης Ἐπιστολαί
Σύνοδος γέγονεν ἐν τοῖς καθ᾽ ἡμᾶς, ὦ μακαριώτατε, πάνδημος, συγκαθεσθέντων καὶ ἀρχόντων τῶν ἐν τέλει· καὶ ἡ σύνοδος ἐπ᾽ ἀθετήσει τοῦ εὐαγγελίου Χριστοῦ, οὗ σὺ τὰς κλεῖς ἐδέξω πρὸς αὐτοῦ διὰ μέσου τοῦ τῶν ἀποστόλων προστάτου καὶ τῶν ἀμοιβαδὸν μέχρι τοῦ προηγησαμένου τὴν ἱερωτάτην σου κορυφήν. καὶ ὅπως ἀνάσχοιτο ἐπακηκοέναι ἡ θεομίμητος ἐπιείκειά σου, ἀρξώμεθα δὲ ἀπὸ τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν. καὶ γοῦν φησίν, οὐ μοιχεύσεις, οὐ ψευδομαρτυρήσεις, οὐ λήψῃ τὸ ὄνομα Κυρίου τοῦ θεοῦ σου ἐπὶ ματαίῳ. καὶ Ἱερεμίας μέν, ἄφρων καὶ ἀσεβὴς ὁ κατέχων μοιχαλίδα, Μαλαχίας δέ, χείλη ἱερέως φυλάξατε γνῶσιν, καὶ νόμον ἐκζητήσουσιν ἐκ στόματος αὐτοῦ, διότι ἄγγελος Κυρίου παντοκράτορός ἐστιν. μετέλθωμεν ἐπὶ τὸ εὐαγγέλιον· ὁ ἀπολύων, φησίν, τὴν γυναῖκα αὐτοῦ καὶ γαμῶν ἑτέραν μοιχεύει. καὶ πάλιν, οὓς ὁ θεὸς συνέζευξεν, ἄνθρωπος μὴ χωριζέτω. ὅσον δὲ τὸ διάφορον νόμου καὶ χάριτος, ἐξ αὐτῶν τῶν λόγων τοῦ Κυρίου εἰσόμεθα λέγοντος, καὶ ἰδοὺ πλέον τοῦ ἱεροῦ ὧδε· εἶτα καὶ ἐκ τῶν τοῦ ἀποστόλου φωνῶν φάσκοντος, ἀθετήσας τις νόμον Μωσέως χωρὶς οἰκτιρμῶν ἐπὶ δυσὶν ἢ τρισὶ μάρτυσιν ἀποθνήσκει· πόσῳ δοκεῖτε χείρονος ἀξιωθήσεται τιμωρίας ὁ τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ καταπατήσας καὶ τὸ αἷμα τῆς διαθήκης κοινὸν ἡγησάμενος καὶ τὴν χάριν τοῦ Πνεύματος ἐνυβρίσας;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Έγινε στα μέρη μας σύνοδος, ω μακαριώτατε, πάνδημη, με τη συμμετοχή και των αρχόντων που βρίσκονται στην εξουσία. Και η σύνοδος αυτή έγινε για την αθέτηση του Ευαγγελίου του Χριστού, του οποίου εσύ έλαβες τα κλειδιά από Αυτόν, μέσω του προστάτη των αποστόλων και των διαδόχων του με τη σειρά μέχρι εκείνον που προηγήθηκε της ιερότατης κορυφής σου. Και για να ανεχθεί να μας ακούσει η θεομίμητη επιείκειά σου, ας αρχίσουμε από τον Νόμο και τους προφήτες. Λέει λοιπόν: δεν θα μοιχεύσεις, δεν θα ψευδομαρτυρήσεις, δεν θα προφέρεις το όνομα Κυρίου του Θεού σου επί ματαίω. Και ο Ιερεμίας λέει: άφρων και ασεβής είναι εκείνος που συζεί με μοιχαλίδα. Ο Μαλαχίας δε: τα χείλη του ιερέα πρέπει να διαφυλάξουν τη γνώση, και τον νόμο θα τον αναζητήσουν από το στόμα του, διότι είναι άγγελος του Κυρίου Παντοκράτορα. Ας περάσουμε στο Ευαγγέλιο: Εκείνος που χωρίζει, λέει, τη γυναίκα του και παντρεύεται άλλη, μοιχεύει. Και πάλι: εκείνους που ο Θεός συνέζευξε, άνθρωπος ας μην τους χωρίζει. Το πόση δε είναι η διαφορά μεταξύ νόμου και χάριτος, θα το μάθουμε από τα ίδια τα λόγια του Κυρίου που λέει: «και ιδού κάτι ανώτερο από τον ναό είναι εδώ». Έπειτα και από τα λόγια του αποστόλου που δηλώνει: «Όποιος αθέτησε τον νόμο του Μωυσή πεθαίνει χωρίς οίκτο με τη μαρτυρία δύο ή τριών μαρτύρων. Πόσο χειρότερη νομίζετε τιμωρία θα αξίζει εκείνος που καταπάτησε τον Υιό του Θεού, και θεώρησε κοινό το αίμα της διαθήκης, και εξύβρισε τη χάρη του Πνεύματος;»
Περισσότερα
Λεπτομέρειες