Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 18:9

ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΗʹ. Πώς πρέπει να διακείνται όλοι απέναντι στον απειθή. ΑΠΟΚΡΙΣΗ. Σε εκείνον που διάκειται με οκνηρία απέναντι στην υπακοή των εντολών του Κυρίου, πρέπει πρώτα απ' όλα να συμπάσχουν όλοι, σαν σε ασθενές μέλος, και ο προεστώς να προσπαθεί με ιδιωτικές παραινέσεις να θεραπεύσει την αρρώστια του. Αν, όμως, επιμένει στην απείθεια και δεν δέχεται τη διόρθωση, πρέπει να ελέγχεται με μεγαλύτερη αυστηρότητα ενώπιον ολόκληρης της αδελφότητας, και με κάθε παράκληση να του προσφέρονται τα θεραπευτικά μέσα. Εάν δε, μετά από πολλή νουθεσία, δεν συνετιστεί ούτε θεραπεύσει τον εαυτό του έμπρακτα, αλλά γίνει ο ίδιος καταστροφέας του εαυτού του, σύμφωνα με την παροιμία, τότε, με πολλά μεν δάκρυα και θρήνους, αλλά οπωσδήποτε ως διεφθαρμένο και παντελώς άχρηστο μέλος, κατά μίμηση των ιατρών, πρέπει να αποκόπτεται από το κοινό σώμα.

Προτιμότεροι δε είναι οι έλεγχοι με παρρησία παρά η κρυπτόμενη φιλία. Ας μην συγκαλύπτει, λοιπόν, ο ένας τον άλλον, για να μη γίνει αδελφοκτόνος αντί για φιλάδελφος, ούτε και κανείς να συγκαλύπτει τον ίδιο του τον εαυτό. Διότι, όπως λέγει, εκείνος που δεν θεραπεύει τον εαυτό του μέσα από τα έργα του, είναι αδελφός αυτού που καταστρέφει τον εαυτό του.

Προφυλαχθείτε λοιπόν από τέτοιους ανθρώπους, για να μην περάσετε θηλιά στις ψυχές σας. Και φροντίστε ο βίος σας να μην αποτελεί πρόσκομμα σε κανέναν άνθρωπο, για να μη γίνετε παγίδα στη σκοπιά και σαν απλωμένο δίχτυ. Διότι όποιος δεν θεραπεύει τον εαυτό του με τα έργα του, είναι αδελφός εκείνου που καταστρέφει τον εαυτό του. Εάν λοιπόν και εσείς αποβάλετε την έπαρση, την αλαζονεία, την υπερηφάνεια και την υπεροψία, είναι δυνατόν σε εσάς να παραμείνετε αχώριστοι από τον Θεό. Διότι βρίσκεται κοντά σε αυτούς που τον φοβούνται, και όπως λέει: «Σε ποιον θα ρίξω το βλέμμα μου, παρά στον ταπεινό και ειρηνικό, και σε αυτόν που τρέμει τα λόγια μου;». Να σέβεστε τον επίσκοπό σας όπως τον Χριστό, σύμφωνα με όσα σας διέταξαν οι μακάριοι απόστολοι. Αυτός που βρίσκεται εντός του θυσιαστηρίου είναι καθαρός· γι' αυτό και υπακούει στον επίσκοπο και στους πρεσβυτέρους. Εκείνος όμως που βρίσκεται εκτός, είναι αυτός που πράττει κάτι χωρίς τον επίσκοπο, τους πρεσβυτέρους και τους διακόνους· ένας τέτοιος άνθρωπος έχει μιανθεί στη συνείδησή του και είναι χειρότερος από τον άπιστο. Διότι τι άλλο είναι ο επίσκοπος, παρά εκείνος που, όντας υπεράνω κάθε αρχής και εξουσίας, κυβερνά τα πάντα, στον βαθμό που είναι δυνατόν σε άνθρωπο να κυβερνά, γινόμενος μιμητής του Χριστού του Θεού ανάλογα με τη δύναμή του; Και τι άλλο είναι το πρεσβυτέριο, παρά ένα ιερό σώμα, σύμβουλοι και πάρεδροι του επισκόπου;

Δεν είναι καλό να δείχνει κανείς εύνοια στο πρόσωπο του ασεβούς. [Cod. f. 77. b.] Ακόμη κι αν αυτός βρίσκεται σε αξίωμα, ακόμη κι αν με την πειστικότητα των λόγων του αποκρύπτει το δίκαιο. Εύνοια στο πρόσωπο του ασεβούς δείχνει και εκείνος που αποδέχεται την κακία η οποία ενυπάρχει στον διάβολο. Τα χείλη του άφρονος τον οδηγούν σε κακά· και το θρασύ του στόμα επικαλείται τον θάνατο. [Ό.π.] Οι λογισμοί του άφρονος και τα λόγια του τον οδηγούν σε κακά της ψυχής και του σώματος. Εάν δε ο θάνατος γεννάται από τη θρασύτητα, άρα ο θάνατος χωρίζει την ψυχή από την όντως ζωή. Διότι η θρασύτητα πράγματι μας χωρίζει από Εκείνον που είπε: «Εγώ είμαι η ζωή»· και όπως ακριβώς από τη θρασύτητα γεννάται ο θάνατος, έτσι και από την πραότητα γεννάται η ζωή. Διότι η πραότητα είναι αντίθετη προς τη θρασύτητα. Τους οκνηρούς τους καταβάλλει ο φόβος· και οι ψυχές των ανδρόγυνων θα πεινάσουν. Δηλαδή των οκνηρών και των άνανδρων· και ψυχές ανδρόγυνων εννοεί των έκλυτων, των μαλθακών. Όποιος δεν θεραπεύει τον εαυτό του μέσω των έργων του, κ.λπ. Εκείνος που δεν θεραπεύει τον εαυτό του από τις αμαρτίες του μέσω των έργων που του έχουν δοθεί από τον Χριστό, είναι αδελφός του διαβόλου, ο οποίος γνωρίζει τις κολάσεις και ωστόσο καταστρέφει τον εαυτό του ρίχνοντάς τον σε αυτές. Και ο Παύλος λέει: «Εάν, λοιπόν, κανείς καθαρίσει τον εαυτό του, θα γίνει σκεύος εύχρηστο στον Δεσπότη». Από το μεγαλείο της ισχύος Του είναι φανερό το όνομα του Κυρίου, κ.λπ. Δηλαδή, είναι ολοφάνερη η γνώση Του. Δεν υπάρχει ανάγκη διδασκαλίας, αφού είναι φανερό το όνομα του Κυρίου, η δύναμη του Θεού. Και αυτό είναι προφανές και από το εξής: από το ότι υψώνει εκείνους που προστρέχουν σε Αυτόν.