Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 2:6

σμη΄ Εάν ο Κύριος δίνει σοφία, και από το πρόσωπό Του προέρχεται γνώση και σύνεση· και εάν διά του Πνεύματος σε άλλον μεν δίνεται λόγος σοφίας, σε άλλον δε λόγος γνώσης, πώς ο Κύριος εγκαλεί τους μαθητές λέγοντας: «Ακόμη και εσείς είστε ασύνετοι;»· και ο Απόστολος μέμφεται κάποιους ως ασύνετους;

Ερώτηση 248. Εάν ο Κύριος δίνει σοφία, και από το πρόσωπό Του προέρχεται η γνώση και η σύνεση· και εάν διά του Πνεύματος, σε άλλον μεν δίνεται λόγος σοφίας, σε άλλον δε λόγος γνώσης· πώς επιπλήττει τους μαθητές ο Κύριος, λέγοντας: «Ακόμη και εσείς είστε ασύνετοι;» και πώς ο Απόστολος μέμφεται κάποιους ως ασύνετους; Απόκριση. Εάν κάποιος γνωρίζει την αγαθότητα του Θεού, ο Οποίος θέλει να σωθούν όλοι οι άνθρωποι και να έλθουν σε επίγνωση της αλήθειας, και έχει γνωρίσει τη μέριμνα του Αγίου Πνεύματος κατά τη διανομή και την ενέργεια των χαρισμάτων του Θεού, αυτός κατανοεί ότι η βραδύτητα της σύνεσης δεν οφείλεται σε απροθυμία του Ευεργέτη, αλλά στην απιστία των ευεργετουμένων.

Αυτό ακριβώς παθαίνουν και αυτοί, καθώς παρασύρονται από τους ανθρώπινους λογισμούς και δεν ακούν ότι ο Κύριος δίνει σοφία, και από το πρόσωπό του προέρχεται η γνώση και η σύνεση. Δεν ακούν τον Παύλο που λέει, «Μέσω του Πνεύματος τα απεκάλυψε σε εμάς», και ο οποίος απορρίπτει τους λογισμούς; «Ανατρέπουμε», λέει, «τους λογισμούς και κάθε οχύρωμα που υψώνεται εναντίον της γνώσεως του Θεού». Και ένας άλλος σοφός λέει: «Οι λογισμοί των ανθρώπων είναι δειλοί, και επισφαλείς οι επινοήσεις τους». Τι είναι ο άνθρωπος, ώστε να γίνεις γνωστός σε αυτόν; Αναλογίσου εκείνο το άπειρο μέγεθος· μάλλον όμως, ούτε λέγοντας αυτό, δεν εκφράζομαι επαξίως του Θεού· αλλά δεν ξέρω πώς να μιλήσω· διότι και όταν μιλάμε για μέγεθος αναφορικά με τον Θεό, δεν κυριολεκτούμε· επειδή όμως δεν είναι δυνατόν να εκφραστούμε διαφορετικά, χρησιμοποιώ τις διαθέσιμες λέξεις. Επειδή, και όταν τον ονομάζω Ύψιστο, δεν τον περιορίζω τοπικά, αλλά δηλώνω το ύψος και το μεγαλείο της φύσεώς του, και ότι απέχει και είναι απόλυτα διαχωρισμένος από τα πάντα. Γι' αυτό ακριβώς έλεγε: «Τι είναι ο άνθρωπος, ώστε να γίνεις γνωστός σε αυτόν;». Γι' αυτόν τον λόγο, άλλωστε, και τον έπλασε ταπεινό και του χάρισε μεγάλα δώρα, για να μην υπερηφανευτεί, έχοντας την ευτέλεια που πηγάζει από τη φύση του ως τη μέγιστη αναγκαιότητα για να παραμένει μετριόφρων.

Αν αναζητάς τον Θεό, ω διάνοια, βγες έξω από τον εαυτό σου και αναζήτησέ τον. Τίτλος Δ'. — Περί αγάπης και φόβου Θεού· και ότι υπερέχουν από κάθε αγαθό. «Κάλεσε άγγελος Κυρίου τον Αβραάμ από τον ουρανό, και του είπε: Αβραάμ. Και εκείνος είπε: Ιδού εγώ. Και του είπε: Μην απλώσεις το χέρι σου επάνω στο παιδί σου, και μην του κάνεις τίποτα. Διότι τώρα γνώρισα ότι εσύ φοβάσαι τον Θεό, και δεν λυπήθηκες τον αγαπημένο σου γιο για χάρη μου.» «Και τώρα, Ισραήλ, τι απαιτεί από εσένα Κύριος ο Θεός, παρά μόνο να τον φοβάσαι, και να πορεύεσαι σε όλες τις οδούς του;» «Θα αγαπήσεις Κύριον τον Θεό σου με όλη σου τη δύναμη.» «Στήριγμα είναι ο Κύριος για εκείνους που τον φοβούνται.» «Ας φοβηθεί τον Κύριο όλη η γη. Ιδού οι οφθαλμοί του Κυρίου είναι στραμμένοι προς εκείνους που τον φοβούνται.» «Θα στρατοπεδεύσει άγγελος Κυρίου γύρω από εκείνους που τον φοβούνται, και θα τους γλιτώσει. Φοβηθείτε τον Κύριο, όλοι οι άγιοί του.» «Αρχή σοφίας είναι ο φόβος του Κυρίου.» «Μακάριος ο άνθρωπος που φοβάται τον Κύριο.» «Καθήλωσε από τον φόβο σου τις σάρκες μου.» «Μακάριοι είναι όλοι όσοι φοβούνται τον Κύριο.» «Δεν βρίσκεις ευχαρίστηση στη δύναμη του αλόγου, ούτε ευαρεστείσαι στις κνήμες του ανδρός,» και τα λοιπά. «Ο Κύριος θα δώσει σοφία, και θα διαφυλάξει την οδό εκείνων που τον ευλαβούνται.» «Ο φόβος του Κυρίου είναι πηγή ζωής· και σε κάνει να ξεφεύγεις από την παγίδα του θανάτου.» «Ο φόβος του Κυρίου μισεί την κακία.» «Ο φόβος του Κυρίου προσθέτει ημέρες. Οχύρωμα των οσίων είναι ο φόβος του Κυρίου.» «

Ερώτηση. Τι είναι αυτό που είπε: «Χωρίς εμένα δεν μπορείτε να κάνετε τίποτα»; Απόκριση. Αυτό το είπε για την ευσεβή μνήμη, ώστε να μην επιχειρούμε κάθε πράγμα αδιάκριτα, αλλά πρώτα να Τον παρακαλούμε και να προσπαθούμε να κάνουμε τα πάντα μέσω Αυτού. Διότι σε εκείνα προοδεύουμε, στα οποία Τον επικαλούμαστε, και σε εκείνα οδυνόμαστε, στα οποία Τον λησμονούμε. Δεν πρέπει λοιπόν να κάνουμε κάτι ή να μιλάμε ή να πολεμάμε ή να ταραζόμαστε με τα πράγματα αβοήθητοι, επειδή καταβάλλουμε περισσότερο τους εαυτούς μας, εάν δεν αναζητήσουμε πρώτα Αυτόν που έχει την εξουσία. Διότι μόνος Αυτός κατευθύνει τον άνθρωπο, προλαμβάνοντας τα πάντα μέσα από τα θαυμάσια του Πνεύματος. Θέλεις να επιτελέσεις κάποιο έργο; Προσευχήσου σε Αυτόν. Θέλεις να μιλήσεις; Μνημόνευσέ Τον. Θέλεις να λυτρωθείς από τα κακά; Επικαλέσου τον Κύριο. Σε αφανίζει η αμαρτία; Εκείνος είναι ο «αμνός ο αίρων την αμαρτία του κόσμου». Σε φοβίζει άνθρωπος; Εκείνος είναι «πύργος ισχύος από προσώπου εχθρού». Σε ταράζουν οι δαίμονες; Τους επιτιμά και εξαφανίζονται. Σε κυριεύει η αφροσύνη; «Από το πρόσωπό Του προέρχεται η γνώση και η σύνεση». Σε κατέχει η δειλία; Αυτός δίνει θάρρος. Ενεργεί μέσα σου η λύπη; Η μνήμη Του δημιουργεί χαρά. Δεν βρίσκεις διέξοδο από τους διαλογισμούς; «Εγώ είμαι», λέει, «η θύρα των προβάτων». Τα πάντα βρίσκονται σε Αυτόν, όπως ακριβώς είπε: «Τα πάντα μου παραδόθηκαν από τον Πατέρα». Εσύ λοιπόν, σε όλα να πιστεύεις σε Αυτόν και να έχεις θάρρος ελπίζοντας σε Αυτόν.