Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 24:50

Επειδή αυτά είπε και προσευχήθηκε να γλιτώσει από τον λέοντα Αβεσσαλώμ και εισακούστηκε η προσευχή του, προσθέτει και στρέφεται σε απολογία: «Κύριε, ο Θεός μου, αν εγώ έπραξα τούτο;». Διότι, επειδή ο Αβεσσαλώμ σαν λέοντας καταδίωκε τον πατέρα του μέσα στο δάσος, κρεμάστηκε σαν λέοντας πιασμένος από τα μαλλιά του, και το φύλλωμα του δέντρου κρατούσε τον λέοντα από την κόμη του, και ο λέοντας κρεμόταν σαν ερίφιο σε σφαγείο, και μαζεύτηκαν κόρακες και αετοί σαν αγοραστές που δεν δίνουν χρήματα. Και αντάξιο επιτάφιο ύμνο του έψαλε ο αδελφός του, ο Σολομών, λέγοντας: «Οφθαλμό που περιγελά πατέρα, ας τον εξορύξουν κόρακες από τις φάραγγες, και ας τον καταβροχθίσουν οι νεοσσοί των αετών». Επειδή λοιπόν οι νεοσσοί έσπευδαν να καταβροχθίσουν τον νεοσσό του Δαβίδ, τους πρόλαβε ο στρατηγός Ιωάβ και, σαν κυνηγός πουλιών, θήρευσε τον νέο με το δόρυ του σαν να ήταν καλάμι, και εκείνος, χτυπημένος, χτυπιόταν στον αέρα σαν να φτερούγιζε, και δεν μπορούσε να αποφύγει τον θάνατο, και σπαρταρώντας κλωτσούσε τον αέρα, επειδή ακριβώς είχε κλωτσήσει τον πατέρα του. Επειδή, λοιπόν, πολλοί απέδιδαν τον θάνατο του Αβεσσαλώμ στον Δαβίδ και, κατηγορώντας τον, έλεγαν: «Πού είναι η πραότητα του Δαβίδ; Πού είναι η ευλάβεια του προφήτη; Τη νεανική ορμή του ίδιου του παιδιού του δεν την υπέμεινε, αλλά έδωσε εντολή να φονευθεί ανηλεώς» - για τον λόγο αυτό, καθώς το ψεύδος και η συκοφαντία εξαπλώνονταν, ο Δαβίδ επικαλέστηκε τον Θεό ως μάρτυρα της αθωότητάς του.

Περί της γυμνώσεως του Νώε και του Χαμ. Α'. Αφού ολοκληρώθηκαν όλα όσα αφορούσαν την κιβωτό, και αφού παρήλθε ο κατακλυσμός, και ο Νώε ήδη καλλιεργούσε τη γη, ο λόγος μας θα εξετάσει πάλι λεπτομερώς τι ακριβώς έπραξε σε αυτόν ο Χαμ. Διότι θα πείσει αυτούς που θα επέλεγαν να ζουν σύμφωνα με τον νόμο, να μη θεωρούν απολύτως τίποτα ίσο με τον σεβασμό προς τους πατέρες, και να αποφεύγουν σαφώς ως ένα από τα πιο σφαλερά πράγματα το να τους περιγελούν έστω και στο ελάχιστο, ακόμη και αν εκείνοι εκτρέπονταν λίγο από το πρέπον, παρασυρόμενοι από τις αδυναμίες της φύσης. Διότι το ότι το πρόσωπο των γονέων είναι πάντα σεβαστό, μας το διδάσκει και ο ίδιος ο θείος νόμος· αφού πρώτα όρισε ότι πρέπει να αγαπάμε με όλη μας την ψυχή και την καρδιά τον έναν και κατά φύση Θεό, λέει: «Τίμα τον πατέρα σου και τη μητέρα σου, για να πας καλά, και να ζήσεις πολλά χρόνια πάνω στη γη». Διότι οι γονείς θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως εικόνα και μίμηση του Θεού. «Διότι να θυμάσαι», λέει, «ότι μέσω αυτών γεννήθηκες». Γι' αυτό πάλι λέει: «Το μάτι που περιγελά τον πατέρα και ατιμάζει τα γηρατειά της μητέρας, ας το βγάλουν τα κοράκια από τις χαράδρες». Ότι λοιπόν επισύρει κατάρα και τιμωρία το να νομίζει κανείς ότι δεν πρέπει να τιμά τους πατέρες, αλλά αντίθετα ότι πρέπει να τους αξιώνει με κάθε σεβασμό, μπορεί κανείς να το μάθει πολύ εύκολα και μέσω της περίπτωσης του Χαμ. «Διότι ήταν», λέει, «οι γιοι του Νώε που βγήκαν από την κιβωτό, ο Σημ, ο Χαμ και ο Ιάφεθ».

Του Ιππολύτου. Τι σημαίνει «η σοφία οικοδόμησε για τον εαυτό της οίκο»; Ο Χριστός είναι η (σοφία) του Θεού (δις) για την άφεση των αμαρτιών = Αναστάσιος Σιναΐτης, Ερώτησις 42 (Migne LXXXIX Col. 593 A-C). Στη βδέλλα (δις) παύει να εκπορνεύεται και να διαφθείρει τις ψυχές των ανθρώπων· το ίδιο νόημα έχουν ο Τάρταρος και τα υπόλοιπα = Απόσπασμα XXI, σελ. 163 κ.ε. «Μάτι που περιγελά τον πατέρα και ατιμάζει τα γηρατειά της μητέρας», δηλαδή αυτόν που βλασφημεί τον Θεό και Πατέρα, και εξουθενώνει τον Χριστό, την σοφία του Θεού. «Είθε να το βγάλουν κόρακες από τις φάραγγες», δηλαδή τα ακάθαρτα και πονηρά πνεύματα (να βγάλουν) το διορατικό μάτι της αφροσύνης. «Και είθε να το καταφάνε τα μικρά των αετών», δηλαδή θα γίνουν καταπάτημα στα πόδια των αγίων. «Τρία πράγματα μού είναι αδύνατο να κατανοήσω, και το τέταρτο δεν το γνωρίζω: τα ίχνη του αετού που πετά», δηλαδή την Ανάληψη του Χριστού. «Και τους δρόμους του φιδιού πάνω στον βράχο», δηλαδή ο διάβολος δεν βρήκε ίχνος αμαρτίας στο σώμα του Χριστού. «Και τα ίχνη του πλοίου που διασχίζει τη θάλασσα», δηλαδή της Εκκλησίας που κυβερνάται σαν σε πέλαγος, σε τούτον τον βίο, με την ελπίδα στον Χριστό μέσω του σταυρού. «Και τους δρόμους του άνδρα στη νεότητά του», δηλαδή Αυτού που γεννήθηκε από το Άγιο Πνεύμα και την Παρθένο· διότι «ιδού», λέει, «ένας άνδρας, Ανατολή είναι το όνομά του».

Διότι, όπως ακριβώς ο Άδης δεν παύει να δέχεται ψυχές ανθρώπων, έτσι και ο έρωτας της αμαρτίας δεν θα σταματήσει να εκπορνεύει και να διαφθείρει τις ψυχές των ανθρώπων. Το ίδιο νόημα έχουν τόσο ο Τάρταρος όσο και τα υπόλοιπα. «Το μάτι που περιγελά τον πατέρα και ατιμάζει τα γηρατειά της μητέρας». Εκείνον που βλασφημεί τον Θεό και Πατέρα και εξουθενώνει τον Χριστό, τη σοφία του Θεού. «Ας το βγάλουν τα κοράκια των φαραγγιών». Τα ακάθαρτα και πονηρά πνεύματα, το διορατικό μάτι της αφροσύνης. «Και ας το καταφάνε οι νεοσσοί των αετών». Θα γίνουν καταπάτημα για τα πόδια των αγίων. «Τρία είναι αδύνατον να νοήσω, και το τέταρτο δεν το γνωρίζω: τα ίχνη του αετού που πετάει». Την Ανάληψη του Χριστού. «Και τους δρόμους του φιδιού πάνω στον βράχο». Ο διάβολος δεν βρήκε ίχνος αμαρτίας στο σώμα του Χριστού. «Και τα ίχνη πλοίου που ταξιδεύει στη θάλασσα». Της Εκκλησίας, η οποία κυβερνάται σε αυτή τη ζωή σαν σε πέλαγος από την ελπίδα στον Χριστό μέσω του σταυρού. «Και τους δρόμους του ανθρώπου στη νεότητά του». Αυτού που γεννήθηκε από το Άγιο Πνεύμα και την Παρθένο. Διότι, λέει, «Ιδού, ο άνθρωπος που το όνομά του είναι Ανατολή». «Τέτοιος είναι ο δρόμος της μοιχαλίδας γυναίκας, η οποία, όταν διαπράξει την αμαρτία της, πλένεται και λέει ότι δεν έπραξε τίποτα το άτοπο». Τέτοια είναι η διαγωγή της Εκκλησίας που πιστεύει στον Χριστό, η οποία, αφού επόρνευσε με τα είδωλα, τα αποτάχθηκε μαζί με τον διάβολο και αφού απέλουσε τις αμαρτίες της και έλαβε άφεση, λέει ότι «δεν έπραξε τίποτα το άτοπο». «

«Ένας είναι ο νομοθέτης και ο κριτής, αυτός που έχει τη δύναμη να σώσει και να απωλέσει.» «Το μάτι που κακολογεί τον πατέρα και περιφρονεί τα γηρατειά της μητέρας, ας το βγάλουν τα κοράκια των φαραγγιών και ας το καταφάγουν οι νεοσσοί των αετών.» Καταλαλιά είναι το να μιλά κανείς εναντίον απόντος αδελφού, με σκοπό να τον διαβάλει, ακόμη και αν αυτό που λέγεται είναι αληθινό.

Το να υπακούει κανείς στους γονείς είναι θεάρεστο. ΤΙΤΛΟΣ ΚΓʹ. —Περί εκείνων που χτυπούν τον πατέρα και τη μητέρα τους, και για όλα τα κακά που θα ακολουθήσουν αυτούς οι οποίοι ατιμάζουν και απειθούν στους ίδιους τους τους γονείς. «Όποιος χτυπά τον πατέρα του ή τη μητέρα του, με θάνατο να θανατώνεται. Εκείνος που κακολογεί τον πατέρα του ή τη μητέρα του, να θανατώνεται». «Ο άνθρωπος ο οποίος θα κακοποιήσει τον πατέρα του ή τη μητέρα του, με θάνατο να θανατώνεται. Έχοντας μιλήσει άσχημα για τον πατέρα του και τη μητέρα του, είναι ένοχος». «Εάν κάποιος έχει γιο απειθή και προκλητικό, που δεν υπακούει στη φωνή της μητέρας του, και τον παιδαγωγήσουν, και πάλι δεν τους εισακούσει, τότε, αφού τον συλλάβουν ο πατέρας του και η μητέρα του, θα τον οδηγήσουν ενώπιον των γερόντων της πόλης τους, λέγοντας: Αυτός ο γιος μας είναι απειθής και προκλητικός και δεν ακούει τη φωνή μας. Και θα τον λιθοβολήσουν οι άνδρες της πόλης του με πέτρες, και θα πεθάνει». «Καταραμένος να είναι εκείνος που ατιμάζει τον πατέρα του· και όλος ο λαός θα πει: Γένοιτο, γένοιτο». «Ο ανυπάκουος γιος θα οδηγηθεί στην απώλεια». «Εκείνος που ατιμάζει τον πατέρα του και αποδιώχνει τη μητέρα του, θα ντροπιαστεί και θα γίνει αξιοκαταφρόνητος». «Σε εκείνον που κακολογεί πατέρα και μητέρα, θα σβήσει το λυχνάρι του, και οι κόρες των ματιών του θα αντικρίσουν σκοτάδι». «Το μάτι που περιγελά τον πατέρα και ατιμάζει τα γηρατειά της μητέρας, είθε να το εξορύξουν τα κοράκια των φαραγγιών, και να το καταβροχθίσουν οι νεοσσοί των αετών».