Ἀπόκρισις· Ὅτι ἡδὺ τὸ μέλι, γνωστόν ἐστι πᾶσι, καὶ ὅτι ὁ Παροιμιαστὴς εἶπε· «Μέλι εὑρὼν φάγε τὸ ἱκανόν, μήποτε ἐκπερισσοῦ καὶ ἐμέσῃς αὐτό», καὶ τοῦτο οὐκ ἔστιν ἀγνώστως. Ἔστι γὰρ σακκία καὶ σακκία. Ἔστι σακκίον, ὅτι χωρεῖ ἕνα μόδιον, καὶ ἄλλο χωρεῖ τρία. Ἐὰν οὖν θελήσῃ τις ἀναγκάσαι τὸ τοῦ ἑνὸς μοδίου χωρῆσαι τὸ μέτρον τῶν τριῶν, οὐ δύναται δέξασθαι. Οὕτως καὶ ἐνταῦθα, οὐ δυνάμεθα ἰσῶσαι πάντας ἀνθρώπους· καὶ γὰρ ὁ μὲν δύναται ἀβλαβῶς λαλῆσαι, ὁ δὲ οὐ δύναται. Καλὴ μὲν καὶ θαυμαστὴ ἡ σιωπὴ πρὸ πάντων, καὶ αὐτὴν ἐτίμων οἱ Πατέρες καὶ ἠγάπων καὶ ἐν αὐτῇ ἐδοξάσθησαν. Δεικνύων γὰρ τὴν καλλονὴν αὐτῆς ὁ Ἰὼβ καὶ τὴν ἀπὸ τῆς λαλιᾶς κατάκρισιν ἔλεγε· «Βαλῶ τὸν δάκτυλον ἐπὶ τῷ στόματι», καὶ ὁ πρὸ τούτου πατριάρχης Ἀβραάμ, μετὰ τὴν λαλιὰν τῶν καλῶν ἐκείνων παρακλήσεων, εἶπεν ὅτι «Εἰμὶ γῆ καὶ σποδός, ἔτι ἅπαξ προσθήσω καὶ λαλήσω ἐνώπιον τοῦ Κυρίου», δεικνύων τὴν μετὰ ταῦτα σιωπήν. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡμεῖς διὰ τὴν ἡμετέραν ἀσθένειαν οὐκ ἐφθάσαμεν εἰς τὴν τῶν τελείων βαδίζειν ὁδόν, λαλήσωμεν τὰ συντείνοντα πρὸς οἰκοδομήν, ἀπὸ τῶν ῥημάτων τῶν Πατέρων, καὶ μὴ βάλωμεν ἑαυτοὺς εἰς διηγήματα Γραφῶν. Καὶ γὰρ κίνδυνον ἔχει τὸ πρᾶγμα τῷ μὴ εἰδότι, πνευματικῶς γὰρ εἴρηνται, καὶ ὁ σαρκικὸς διακρῖναι τὰ πνευματικὰ οὐ δύναται. Φησὶ γάρ· «Τὸ γράμμα ἀποκτένει, τὸ δὲ πνεῦμα ζωοποιεῖ;»
Μετάφραση
Απάντηση: Ότι το μέλι είναι γλυκό, είναι γνωστό σε όλους, και ότι ο Παροιμιαστής είπε: «Αν βρεις μέλι, φάε όσο σου αρκεί, μήπως φας υπερβολικά και το ξεράσεις», και αυτό δεν είναι άγνωστο. Διότι υπάρχουν διάφορα είδη σάκων. Υπάρχει σάκος που χωράει ένα μόδιο, και άλλος που χωράει τρία. Εάν λοιπόν θελήσει κάποιος να αναγκάσει αυτόν του ενός μοδίου να χωρέσει το μέτρο των τριών, δεν μπορεί να τα δεχθεί. Έτσι και εδώ, δεν μπορούμε να εξισώσουμε όλους τους ανθρώπους· διότι ο ένας μπορεί να μιλάει χωρίς να βλάπτεται, ενώ ο άλλος δεν μπορεί. Καλή βέβαια και θαυμαστή είναι η σιωπή πάνω από όλα, και αυτήν τιμούσαν οι Πατέρες, την αγαπούσαν και μέσω αυτής δοξάστηκαν. Δείχνοντας γαρ την ομορφιά της ο Ιώβ και την κατάκριση που προέρχεται από την πολυλογία, έλεγε: «Θα βάλω το δάχτυλό μου στο στόμα», και ο προγενέστερός του πατριάρχης Αβραάμ, μετά την έκφραση εκείνων των καλών παρακλήσεων, είπε ότι «Είμαι χώμα και στάχτη, άλλη μία φορά θα προσθέσω κάτι και θα μιλήσω ενώπιον του Κυρίου», δείχνοντας τη μετέπειτα σιωπή του. Αλλά επειδή εμείς, εξαιτίας της δικής μας αδυναμίας, δεν φτάσαμε στο σημείο να βαδίζουμε την οδό των τελείων, ας μιλάμε για όσα συντελούν στην οικοδομή, αντλώντας από τα λόγια των Πατέρων, και ας μην εμπλέκουμε τους εαυτούς μας σε ερμηνείες των Γραφών. Διότι το πράγμα ενέχει κίνδυνο για όποιον δεν γνωρίζει, επειδή τα νοήματα έχουν διατυπωθεί πνευματικά, και ο σαρκικός άνθρωπος δεν μπορεί να διακρίνει τα πνευματικά. Λέει άλλωστε η Γραφή: «Το γράμμα αποκτείνει, ενώ το πνεύμα ζωοποιεί».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες