Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 27:7

6 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

ψυχὴ ἐν πλησμονῇ οὖσα κηρίοις ἐμπαίζει, ψυχῇ δὲ ἐνδεεῖ καὶ τὰ πικρὰ γλυκέα φαίνεται.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–6 από 6

Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν μεταβολὴν τῶν ὀνομάτων
Ὅπερ οὖν καὶ ἕτερός τις συνιδὼν, ὅτι οὐ τῇ φύσει τῶν ἐδεσμάτων, ἀλλὰ τῇ διαθέσει τῶν ἑστιωμένων ἡ πολυτέλεια κρίνεται τῶν τραπεζῶν, οὕτω πώς φησι· Ψυχὴ ἐν πλησμονῇ οὖσα, κηρίοις ἐμπαίζει, ψυχῇ δὲ ἐνδεεῖ καὶ τὰ πικρὰ γλυκέα φαίνεται· οὐ τῆς φύσεως τῶν προκειμένων μεταβαλλομένης, ἀλλὰ τῆς διαθέσεως τῶν ἑστιωμένων κλεπτούσης τὴν αἴσθησιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αυτό, λοιπόν, έχοντας αντιληφθεί και κάποιος άλλος, ότι δηλαδή η πολυτέλεια των γευμάτων δεν κρίνεται από τη φύση των εδεσμάτων, αλλά από τη διάθεση των συνδαιτυμόνων, λέει κάπως έτσι: «Η χορτασμένη ψυχή περιφρονεί τις κηρήθρες, ενώ στην πεινασμένη ψυχή και τα πικρά φαίνονται γλυκά»· όχι επειδή μεταβάλλεται η φύση των προσφερόμενων εδεσμάτων, αλλά επειδή η διάθεση των συνδαιτυμόνων παραπλανά την αίσθηση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τὴν μεταβολὴν τῶν ὀνομάτων
Εἰ δὲ τὰ πικρὰ γλυκέα φαίνεται διὰ τὴν ἐπιθυμίαν τῶν κεκλημένων, πολλῷ μᾶλλον τὰ εὐτελῆ πολυτελῆ φαίνεται. Διὸ δὴ καὶ ἡμεῖς ἐσχάτῃ συζῶντες πενίᾳ, τοὺς φιλοτίμους τῶν ἑστιατόρων μιμούμεθα, καθ᾽ ἑκάστην σύναξιν πρὸς τὴν ἡμετέραν καλοῦντες ὑμᾶς τράπεζαν. Ποιοῦμεν δὲ τοῦτο, οὐ τῇ τῆς οἰκείας εὐπορίας πεποιθότες, ἀλλὰ τῇ τῆς ὑμετέρας ἀκροάσεως θαῤῥοῦντες.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Εάν λοιπόν τα πικρά φαίνονται γλυκά εξαιτίας της επιθυμίας των προσκεκλημένων, πολύ περισσότερο τα ευτελή φαίνονται πολυτελή. Γι' αυτό ακριβώς και εμείς, αν και ζούμε σε έσχατη πενία, μιμούμαστε τους φιλότιμους οικοδεσπότες, προσκαλώντας σας σε κάθε σύναξη στο δικό μας τραπέζι. Και το πράττουμε αυτό, όχι επειδή στηριζόμαστε στη δική μας ευπορία, αλλά επειδή αντλούμε θάρρος από τη δική σας προθυμία για ακρόαση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Εἰς τοὺς ἀνδριάντας
Ἴστε γὰρ δήπου τοῦτο καὶ συνομολογεῖτε πάντες, ὅτι τὴν ἡδονὴν ἐν ταῖς ἑστιάσεσιν οὐχ ἡ φύσις τῶν ἐδεσμάτων, ἀλλ᾽ ἡ διάθεσις τῶν ἑστιωμένων ποιεῖν εἴωθεν· οἷόν τι λέγω· μετὰ τοῦ πεινῇν τις ἁπτόμενος τραπέζης, παντὸς ὄψου καὶ ἡδύσματος καὶ μυρίων καρυκευμάτων ἥδιον ἅψεται τῆς τροφῆς, κἂν ἁπάντων εὐτελεστέρα ᾖ· ὁ δὲ μὴ τὴν χρείαν ἀναμένων, μηδὲ ὑπομένων πεινῆσαι πρῶτον, ὅπερ οἱ πλουτοῦντες ποιοῦσι, καὶ τότε ἐπὶ τὴν τράπεζαν ἐλθεῖν, κἂν πλακοῦντας εὕρῃ κειμένους, οὐκ αἰσθήσεται τῆς ἡδονῆς, τῆς ὀρέξεως αὐτῷ μὴ διεγηγερμένης. Καὶ ἵνα μάθῃς, ὅτι τοῦτο τοῦτον ἔχει τὸν τρόπον, μάρτυρες μὲν καὶ ὑμεῖς πάντες· ἀκούσωμεν δὲ καὶ τῆς Γραφῆς αὐτὸ τοῦτο λεγούσης· Ψυχὴ γὰρ ἐμπεπλησμένη, φησὶ, κηρίοις ἐμπαίζει, ψυχῇ δὲ ἐνδεεῖ καὶ τὰ πικρὰ γλυκερὰ φαίνεται. Καίτοι τί κηρίου καὶ μέλιτος γλυκύτερον γένοιτ᾽ ἄν; ἀλλ᾽ οὐκ ἔστιν ἡδὺ τῷ μὴ πεινῶντι, φησί· τί δὲ τῶν πικρῶν ἀηδέστερον; ἀλλ᾽ ἔστι γλυκέα τοῖς ἐν ἐνδείᾳ καθεστηκόσιν. Ὅτι δὲ οἱ πένητες μετὰ τῆς χρείας καὶ τοῦ πεινῇν ἐπὶ τὸ πρᾶγμα ἔρχονται, οἱ δὲ πλουτοῦντες οὐκ ἀναμένουσι τοῦτο, παντί που δῆλόν ἐστιν· ὅθεν οὐδὲ γνησίαν καὶ εἰλικρινῆ καρποῦνται τὴν ἡδονήν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι ασφαλώς γνωρίζετε τούτο και όλοι συνομολογείτε, ότι την ευχαρίστηση στα συμπόσια δεν τη δημιουργεί συνήθως η φύση των εδεσμάτων, αλλά η διάθεση αυτών που γευματίζουν. Τι εννοώ δηλαδή; Όταν κάποιος κάθεται στο τραπέζι πεινασμένος, θα γευθεί την τροφή με μεγαλύτερη ευχαρίστηση από κάθε εκλεκτό φαγητό, άρτυμα και μύρια καρυκεύματα, ακόμη και αν αυτή είναι η πιο λιτή από όλες. Εκείνος όμως που δεν περιμένει να εμφανιστεί η ανάγκη, ούτε ανέχεται πρώτα να πεινάσει –όπως ακριβώς κάνουν οι πλούσιοι– και έπειτα να προσέλθει στο τραπέζι, ακόμη και αν βρει μπροστά του εκλεκτά γλυκίσματα, δεν θα αισθανθεί ευχαρίστηση, καθώς η όρεξή του δεν έχει διεγερθεί. Και για να μάθεις ότι έτσι έχουν τα πράγματα, μάρτυρες είστε όλοι εσείς· ας ακούσουμε όμως και τη Γραφή που λέει ακριβώς αυτό: «Η χορτασμένη ψυχή», λέει, «περιπαίζει την κηρήθρα, ενώ στην πεινασμένη ψυχή ακόμη και τα πικρά φαίνονται γλυκά». Και όμως, τι θα μπορούσε να είναι πιο γλυκό από την κηρήθρα και το μέλι; Αλλά δεν είναι γλυκό σε εκείνον που δεν πεινά, λέγει· και τι είναι πιο δυσάρεστο από τα πικρά; Είναι όμως γλυκά σε εκείνους που βρίσκονται σε στέρηση. Το ότι, λοιπόν, οι φτωχοί προσέρχονται στο φαγητό ωθούμενοι από την ανάγκη και την πείνα, ενώ οι πλούσιοι δεν περιμένουν να συμβεί αυτό, είναι νομίζω ολοφάνερο στον καθένα· γι' αυτό και δεν απολαμβάνουν γνήσια και ειλικρινή ευχαρίστηση.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Ὅτι οὐδεὶς ἀδικεῖται εἰ μὴ ἀφ’ ἑαυτοῦ
Οὔτε γὰρ ἡ τῶν σιτίων φύσις, οὔτε ἡ τῶν ποτῶν, ἀλλ᾽ ἡ τῶν ἑστιωμένων ὄρεξις τὴν ἐπιθυμίαν τίκτειν εἴωθε καὶ τὴν ἡδονὴν ἐργάζεσθαι πέφυκε. Διὰ τοῦτο καί τις σοφὸς ἀνὴρ τὰ περὶ τῆς ἡδονῆς ἀκριβῶς εἰδὼς καὶ φιλοσοφεῖν περὶ τούτων ἐπιστάμενος, ἔλεγε· «Ψυχὴ ἐμπεπλησμένη κηρίοις ἐμπαίζει» δεικνὺς ὅτι οὐκ ἐν τῇ φύσει τῆς τραπέζης, ἀλλ᾽ ἐν τῇ διαθέσει τῶν ἑστιωμένων τὰ τῆς ἡδονῆς ἕστηκε. Διὰ τοῦτο καὶ ὁ προφήτης τὰ ἐν Αἰγύπτῳ θαύματα καὶ τὰ ἐν τῇ ἐρήμῳ καταλέγων, μετὰ τῶν ἄλλων καὶ τοῦτο εἴρηκεν ὅτι «ἐκ πέτρας μέλι ἐχόρτασεν αὐτούς», καίτοι γε οὐδαμοῦ μέλι φαίνεται πέτρα αὐτοῖς ἀναβλύσασα. Τί οὖν ἐστι τὸ εἰρημένον;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι ούτε η φύση των τροφών ούτε των ποτών, αλλά η όρεξη των συνδαιτυμόνων συνηθίζει να γεννά την επιθυμία και είναι από τη φύση της ικανή να δημιουργεί την απόλαυση. Γι' αυτόν τον λόγο και κάποιος σοφός άνδρας, που γνώριζε με ακρίβεια τα σχετικά με την απόλαυση και ήξερε να φιλοσοφεί γύρω από αυτά, έλεγε: «Η χορτασμένη ψυχή περιπαίζει τις κερήθρες», δείχνοντας έτσι ότι η απόλαυση δεν έγκειται στη φύση των προσφερόμενων στο τραπέζι, αλλά στη διάθεση των συνδαιτυμόνων. Γι' αυτό και ο προφήτης, απαριθμώντας τα θαύματα στην Αίγυπτο και εκείνα στην έρημο, μαζί με τα άλλα είπε και τούτο, ότι «τους χόρτασε με μέλι από την πέτρα», παρόλο που πουθενά δεν φαίνεται να ανέβλυσε πέτρα μέλι γι' αυτούς. Τι σημαίνουν, λοιπόν, αυτά τα λόγια;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος Περὶ εἱμαρμένης καὶ προνοίας
Ἄκουσον πῶς αὕτη μείζων ἐκείνης ἐστὶν ἡ ἡδονὴ καὶ εὐπορωτέρα. Ἡ μὲν γὰρ οὐδὲ συστῆναι δύναται λοιπὸν, οὐδὲ εὑρίσκει φύσιν βρωμάτων ἐπιτηδείαν αὐτῇ· ἡ δὲ καὶ ἐξ ἐναντίων συνίστασθαι δύναται. Τίς τοῦτό φησιν; Ὁ μάλιστα πάντων αὐτῆς ἀπολελαυκώς. Ψυχῇ γὰρ, φησὶν, ἐνδεεῖ καὶ τὰ πικρὰ γλυκέα φαίνεται· ψυχὴ ἐμπεπλησμένη κηρίοις ἐμπαίζει. Ὁρᾷς πῶς ἐκείνην μὲν καὶ ἐξ ὀλίγων καὶ ἐκ πάντων συστῆναι ῥᾴδιον, ταύτην δὲ οὐδαμῶς;
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Άκουσε πώς αυτή η ηδονή είναι μεγαλύτερη από εκείνη και πιο προσιτή. Διότι η μεν πρώτη δεν μπορεί πλέον ούτε να συγκροτηθεί, ούτε βρίσκει φύση τροφών κατάλληλη γι' αυτήν· ενώ η δεύτερη μπορεί να προκύψει ακόμη και από τα αντίθετα. Ποιος το λέει αυτό; Εκείνος που την έχει απολαύσει περισσότερο από όλους. Διότι λέει: «Στη στερημένη ψυχή και τα πικρά φαίνονται γλυκά· ενώ η χορτασμένη ψυχή περιφρονεί και τις κηρύθρες». Βλέπεις πώς εκείνη είναι εύκολο να προκύψει και από λίγα και από οποιαδήποτε, ενώ τούτη με κανέναν τρόπο;
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Ἱερὰ παράλληλα
ΤΙΤΛ. Γʹ. —Περὶ γαστριμαργίας καὶ κόρου· ὅτι ἡ γαστριμαργία θάνατον προξενεῖ. «Ἀπέδοτο Ἡσαῦ τὰ πρωτοτοκία τῷ Ἰακὼβ, Ἰακὼβ δὲ ἔδωκε τῷ Ἡσαῦ ἄρτον καὶ ἕψημα φακοῦ· καὶ ἔφαγε, καὶ ἔπιε, καὶ ἀναστὰς ᾤχετο, καὶ ἐφαύλισεν Ἡσαῦ τὰ πρωτοτόκια.» «Ἐκάθισεν ὁ λαὸς φαγεῖν καὶ πιεῖν, καὶ ἀνέστησε παίζειν. Καὶ ἐλάλησεν ὁ Κύριος πρὸς Μωσῆν λέγων· Βάδιζε, καὶ κατάβηθι τὸ τάχος ἐντεῦθεν. Ἠνόμησε γὰρ ὁ λαός σου, οὓς ἐξήγαγον ἐξ Αἰγύπτου, καὶ ἐποίησαν μόσχον χωνευτόν.» «Ἡ δύναμις τοῦ Σατανᾶ ἐπ᾽ ὀμφάλου γαστρός.» «Μὴ ἀπληστεύου ἐπὶ τραπέζης, μήποτε προσκόψῃς.» «Ψυχὴ ἐν πλησμονῇ οὖσα, κηρίοις ἐμπαίζει· ψυχῇ δὲ ἐνδεεῖ, καὶ τὰ μικρὰ γλυκέα φαίνεται.» «Ὃς κατασπαταλᾷ ἐκ παιδὸς, οἰκέτης ἔσται.» «Ἐν τῇ κοιλίᾳ ἐπτέρνισε τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, Ἰακώβ.» «Οὐαὶ οἱ ἐγειρόμενοι τῷ πρωῒ, καὶ τὸ σίκερα διώκοντες, οἱ μένοντες τὸ ὀψέ! Ὁ γὰρ οἶνος αὐτοὺς συγκαύσει.» «Πάντες οἱ τὸν οἶνον πίνοντες, αἰσχυνθήσονται.» «Ἐπλανήθησαν διὰ τὸ σίκερα, ἱερεὺς καὶ προφήτης· ἐξέστησαν διὰ τὸν οἶνον.» «Στενάζουσι πάντες οἱ εὐφραινόμενοι τὴν ψυχήν.» «Ἐκάλεσε Κύριος ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ κλαυθμὸν καὶ κοπετὸν, ξύρησιν καὶ ζῶσιν σάκκων· αὐτοὶ δὲ ἐποιήσαντο εὐφροσύνην, ἐπισφάζοντες μόσχους, καὶ θύοντες πρόβατα, λέγοντες, Φάγωμεν καὶ πίωμεν· αὔριον γὰρ ἀποθνήσκομεν.» «
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
ΤΙΤΛΟΣ Γ΄. — Περί γαστριμαργίας και κόρου· ότι η γαστριμαργία προξενεί θάνατο. «Πούλησε ο Ησαύ τα πρωτοτόκια στον Ιακώβ, και ο Ιακώβ έδωσε στον Ησαύ άρτο και μαγειρεμένη φακή· και έφαγε, και ήπιε, και σηκώθηκε και έφυγε, και περιφρόνησε ο Ησαύ τα πρωτοτόκια.» «Κάθισε ο λαός να φάει και να πιει, και σηκώθηκε για να διασκεδάσει. Και μίλησε ο Κύριος στον Μωυσή λέγοντας: Πήγαινε και κατέβα γρήγορα από εδώ. Διότι αμάρτησε ο λαός σου, αυτούς που έβγαλα από την Αίγυπτο, και έφτιαξαν χωνευτό μοσχάρι.» «Η δύναμη του Σατανά βρίσκεται στον ομφαλό της κοιλιάς.» «Μην είσαι άπληστος στο τραπέζι, μήπως και σκοντάψεις.» «Η χορτασμένη ψυχή περιπαίζει την κηρήθρα· στην πεινασμένη όμως ψυχή, ακόμη και τα μικρά φαίνονται γλυκά.» «Όποιος σπαταλά από παιδί, θα καταλήξει δούλος.» «Μέσα στην κοιλιά, ο Ιακώβ υποσκέλισε τον αδελφό του.» «Αλίμονο σε εκείνους που σηκώνονται το πρωί και αναζητούν τα μεθυστικά ποτά, σε εκείνους που παραμένουν μέχρι αργά! Διότι το κρασί θα τους κατακάψει.» «Όλοι όσοι πίνουν το κρασί, θα ντροπιαστούν.» «Πλανήθηκαν από τα μεθυστικά ποτά, ιερέας και προφήτης· βγήκαν εκτός εαυτού από το κρασί.» «Στενάζουν όλοι εκείνοι που εύφραιναν την ψυχή τους.» «Κάλεσε ο Κύριος εκείνη την ημέρα σε κλάμα και κοπετό, σε ξύρισμα του κεφαλιού και σε ένδυση με σάκους· αυτοί όμως έστησαν γιορτή, σφάζοντας μοσχάρια και θυσιάζοντας πρόβατα, λέγοντας: Ας φάμε και ας πιούμε, γιατί αύριο πεθαίνουμε.» «
Περισσότερα
Λεπτομέρειες