Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 3:13

Και εδώ καταρχάς πρέπει να παρατηρηθεί ότι ονομάζεται «σοφία» απολύτως· διότι λέγει «εγώ [η σοφία] κατοίκησα μαζί με τη βουλή» και δεν έχει ειπωθεί «σοφία του Θεού». Αλλά όπως ακριβώς στον Ευαγγελιστή το «εν αρχή ην ο Λόγος» γράφτηκε απολύτως, και πάλι «ο Λόγος ην προς τον Θεόν», και δεν ειπώθηκε «ο Λόγος του Θεού», για να μην νομίσει κανείς ότι αυτός αναφέρεται ως κάτι το σχετικό, ούτε ως συμβεβηκός στον Θεό, αλλά ως ενυπόστατος και ζωντανός (για αυτό και προσθέτει «και Θεός ην ο Λόγος», χωρίς να πει «και του Θεού ην ο Λόγος»), έτσι συμβαίνει και στην περίπτωση της σοφίας· διότι ένα και το αυτό ήταν ο Θεός Λόγος και η Σοφία. Γι' αυτό ονομάζεται απολύτως στις Παροιμίες, τόσο στα ρητά που προπαρατέθηκαν, όσο μάλιστα και σε εκείνα όπου λέγεται με αυτόν τον τρόπο: «μακάριος ο άνθρωπος που βρήκε σοφία» και «ο Θεός με τη σοφία θεμελίωσε τη γη» και «πες ότι η σοφία είναι αδελφή σου» και «εσύ κήρυξε τη σοφία, ώστε να σε ακολουθήσει η φρόνηση» και «διότι η σοφία είναι ανώτερη από πολύτιμους λίθους» και «η σοφία έχτισε οίκο για τον εαυτό της, και τον στήριξε σε επτά στύλους» και όσα άλλα παρόμοια με αυτά αναφέρονται στο ίδιο βιβλίο. Στα χωρία αυτά πουθενά δεν ονομάστηκε «σοφία του Θεού», αλλά απροσδιόριστα «η σοφία», για να μην νομίσουμε ότι αυτή είναι κάποιο συμβεβηκός στον Θεό, όπως ακριβώς η επιστήμη στον επιστήμονα άνθρωπο, αλλά ότι είναι ενυπόστατη και ζωντανή σοφία, η οποία είναι η ίδια με τον Υιό του Θεού.

Πράγματι, οι άνθρωποι αυτοί πλανώνται. Από πού άραγε επήλθε ο ψυχοκτόνος λιμός; Μήπως όχι από το γεγονός ότι δεν ερευνούν τις Γραφές; Ω, από πόσα αγαθά στερήσαμε τους εαυτούς μας, εγκαταλείποντας τις θείες Γραφές! Διότι το πρόσταγμα είναι δεσποτικό. Ερεύνησε με κόπο, ερεύνησε και αναζήτησε, και θα βρεις άφθονο τον ανεκτίμητο πλούτο, και θησαυρό κρυμμένο στον αγρό· θα κατανοήσεις τη θεία Γραφή. Ερεύνησε, και θα βρεις, και αφού βρεις, πούλησε όλα όσα έχεις και αγόρασε εκείνον τον αγρό, την καλή γνώση των αγίων Γραφών, στις οποίες είναι κρυμμένος ο Υιός, η αληθινή Σοφία του Πατρός· τον οποίο αφού βρεις, θα είσαι μακάριος, καθώς είναι γεγραμμένο: «Μακάριος ο άνθρωπος που βρήκε τη σοφία». Ερεύνησε, αγαπητέ, είτε τυγχάνει να είσαι πλούσιος είτε φτωχός, είτε δούλος είτε ελεύθερος, είτε άνδρας είτε γυναίκα. Ερευνάτε τις Γραφές.

Περί του να μην περιφρονεί κανείς την παιδαγωγία του Κυρίου· διότι, όποιον αγαπά ο Κύριος, τον παιδαγωγεί. Και, μακάριος ο άνθρωπος που θα βρει τη σοφία. Περί του να μην παρασύρεσαι, αλλά να τηρείς την ορθή βουλή και τη σύνεση, ώστε να υπάρξει ίαση στη σάρκα σου. Περί του να μην αποφεύγεις να ευεργετείς τον ενδεή, όταν το χέρι σου έχει τη δύναμη να βοηθήσει. Και, μην απεργάζεσαι κακά εναντίον του φίλου σου, διότι κάθε παράνομος είναι ακάθαρτος ενώπιον του Κυρίου. Διότι, ο Κύριος αντιτάσσεται στους υπερήφανους, ενώ στους ταπεινούς δίνει χάρη. Και περί του να ακούει κανείς την παιδαγωγία του πατέρα. Περί του, Υιέ, πρόσεχε τα λόγια μου και με κάθε επαγρύπνηση φύλαγε την καρδιά σου, και ο Κύριος θα κάνει ευθείες τις πορείες σου. Περί του να μη δίνεις προσοχή σε φαύλη γυναίκα· διότι, δεν βαδίζει στους δρόμους της ζωής, κράτησε μακριά από αυτήν την συναναστροφή σου.

Είναι αδύνατον να συνυπάρχει η αγάπη προς τον κόσμο με την αγάπη προς τον Θεό, όπως ακριβώς είναι αδύνατον να συνυπάρχουν μεταξύ τους το φως και το σκοτάδι. ΤΙΤΛΟΣ ΛΑʹ. — Περί των αγίων, και αυτών που μακαρίζονται για όσα πράττουν, και για χάρη των οποίων μακαρίζονται. «Από τους αγίους θα φοβηθείτε.» «Μακάριος είσαι, Ισραήλ. Ποιος είναι όμοιός σου; Λαός που σώζεται από τον Κύριο.» «Μακάριος ο άνθρωπος, τον οποίο έλεγξε ο Κύριος.» «Μακάριος ο άνθρωπος, που δεν πορεύτηκε σύμφωνα με τη βουλή των ασεβών, και σε δρόμο αμαρτωλών δεν στάθηκε.» «Θαυμαστός είναι ο Θεός στους αγίους Του.» «Μακάριοι είναι όλοι όσοι κατοικούν στον οίκο Σου, στους αιώνες θα Σε αινούν.» «Μακάριος ο άνθρωπος τον οποίο θα παιδαγωγήσεις, Κύριε, και από τον νόμο Σου θα τον διδάξεις.» «Μακάριοι είναι εκείνοι που τηρούν την κρίση και πράττουν τη δικαιοσύνη σε κάθε καιρό.» «Μακάριος ο άνθρωπος που φοβάται τον Κύριο, στις εντολές Του θα βρει μεγάλη ευαρέσκεια.» «Μακάριοι οι άμωμοι στην οδό τους, εκείνοι που πορεύονται σύμφωνα με τον νόμο του Κυρίου. Μακάριοι εκείνοι που ερευνούν.» «Μακάριος είναι εκείνος, του οποίου βοηθός είναι ο Θεός του Ιακώβ, και η ελπίδα του στηρίζεται στον Κύριο τον Θεό του.» «Η βουλή των αγίων είναι σύνεση.» «Μακάριος ο άνθρωπος που βρήκε τη σοφία. Διότι είναι πολυτιμότερη από τους πολυτελείς λίθους.» «Χέρι εκλεκτών θα επικρατήσει εύκολα.» «Η τελειότητα των οσίων θα τους οδηγήσει.» «Εκείνος που ελεεί τους φτωχούς είναι μακαριστός.» «Εκείνος που σας αγγίζει, είναι σαν να αγγίζει την κόρη του οφθαλμού μου.» «Μακάριοι είναι όλοι όσοι εμμένουν σε Αυτόν.» «Μακάριος εκείνος που συγκρατεί τα χέρια του από το να πράττουν το άδικο.» «

ΤΙΤΛΟΣ ΙΗʹ. — Περί σοφίας, και παιδείας, και συνέσεως. «Η σοφία υμνείται στις εξόδους, και στις πλατείες ομιλεί με παρρησία· στα άκρα των τειχών κηρύσσεται, στις πλατείες των αρχόντων παρακάθεται, και στις πύλες της πόλεως ομιλεί με θάρρος.» «Ο συνετός στα έργα του είναι ευρέτης αγαθών.» «Εκείνος που προσφέρει σοφία από τα χείλη του, με ράβδο κτυπά τον ασύνετο άνδρα.» «Κάνε τη φρόνηση γνώριμη στον εαυτό σου.» «Οι σοφοί θα κληρονομήσουν δόξα. Μακάριος ο άνθρωπος που βρήκε σοφία, και ο θνητός που βρήκε φρόνηση.»

Ωδή έκτη. Με περικύκλωσε άβυσσος. Έχοντας μείνει αμέτοχη σε κάθε υλική διάθεση και γήινη προσκόλληση, αμόλυντη Παρθένε, μεταβαίνεις με χαρά προς την άυλη ζωή. Μακάριος είναι ο άνθρωπος που βρήκε σοφία και φρόνηση, εσύ όμως, παμμακάριστη, συνέλαβες στη γαστέρα σου την ενούσια σοφία και τον θείο Λόγο.