Πατερικές αναφορές στο ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ 6:29

Ας μη σε νικήσει η επιθυμία για την ομορφιά, ούτε να παγιδευτείς με τα μάτια σου, ούτε να συναρπαστείς από τα βλέφαρά της. Διότι η τιμή της πόρνης ισοδυναμεί με ένα κομμάτι ψωμί, ενώ η γυναίκα κυνηγά πολύτιμες ψυχές ανδρών. Μπορεί να δέσει κάποιος φωτιά στον κόρφο του και τα ρούχα του να μην καούν; Ή μπορεί να περπατήσει κάποιος πάνω σε αναμμένα κάρβουνα και τα πόδια του να μην καούν; Έτσι και αυτός που σχετίζεται με παντρεμένη γυναίκα δεν θα μείνει ατιμώρητος, όπως και καθένας που την αγγίζει. Δεν είναι παράξενο εάν συλληφθεί κάποιος να κλέβει· διότι κλέβει για να χορτάσει την πεινασμένη ψυχή του. Αν όμως συλληφθεί, θα αποζημιώσει στο επταπλάσιο, και δίνοντας όλα του τα υπάρχοντα θα γλιτώσει τον εαυτό του. Ο μοιχός, όμως, λόγω έλλειψης σύνεσης, προκαλεί την απώλεια της δικής του ψυχής· διότι θα υποστεί οδύνες και ατιμώσεις, και το όνειδός του δεν θα εξαλειφθεί ποτέ στον αιώνα. Διότι γεμάτος ζήλια ο θυμός του συζύγου της δεν θα δείξει έλεος την ημέρα της κρίσεως. Δεν θα ανταλλάξει την έχθρα με κανένα λύτρο, ούτε θα συμβιβαστεί με πολλά δώρα. Γιε μου, φύλαγε τα λόγια μου και κρύψε τις εντολές μου μέσα σου. Γιε μου, τίμα τον Κύριο, και θα αποκτήσεις δύναμη· εκτός δε από αυτόν μη φοβάσαι κανέναν άλλον. Φύλαξε τις εντολές μου, και θα ζήσεις· και τα λόγια μου φύλαγέ τα σαν τις κόρες των ματιών σου. Πέρασέ τα στα δάχτυλά σου, και γράψε τα πάνω στο πλάτος της καρδιάς σου.

ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΠΙΣΤΟ ΔΙΑΚΟΝΟ 1250. Επειδή μου έγραψες ρωτώντας για ποιον λόγο, μετά τη φράση «Εκείνος που συνευρίσκεται με έγγαμη γυναίκα δεν θα μείνει ατιμώρητος», ειπώθηκε και το «ούτε κανείς που την αγγίζει», απαντώ ότι το «συνευρίσκεται» χρησιμοποιήθηκε με τη σημασία της σαρκικής ένωσης, σύμφωνα με όσα είπε η Σάρρα στον Αβραάμ: «Συνευρέσου με τη δούλη μου και απόκτησε παιδιά από αυτήν», ενώ το «αγγίζει» έχει τη σημασία του ασπασμού ή της σωματικής επαφής. Διότι, ακόμη και αν αυτά, συγκρινόμενα με τη σαρκική ένωση, δεν φαίνονται να είναι αμαρτήματα, ωστόσο, όταν κρίνει η αλήθεια, εύλογα θεωρούνται και αυτά παραπτώματα. Πράγματι, αν η εμπαθής θέα έχει κριθεί ως μοιχεία, πολύ περισσότερο θα κριθεί έτσι η αφή. Διότι, όπως στις εικόνες το χρώμα διεγείρει περισσότερο από τη γραμμή, έτσι και στα σώματα η αφή διεγείρει περισσότερο από τη θέα. Αν, λοιπόν, η θέα, μολονότι αποτελεί λεπτότερη απόλαυση, έχει κατακριθεί, εύλογα απαγορεύθηκε και η αφή, η οποία αποτελεί εντονότερη απόλαυση.

Τη βραχύτητα της ηδονής και την ευτέλεια του ανταλλάγματός της τα κατέδειξε μέσω του ενός άρτου. —[cod. f. 34. a.] Δεν θα αθωωθεί. Ούτε εκείνος που παραμένει καθαρός από την πράξη, αλλά μολύνεται από τις υπόλοιπες συναναστροφές, θα αθωωθεί· που σημαίνει ότι δεν θα είναι καθαρός. Διότι, όπως δεν είναι δυνατόν να ανοίξει κανείς τα μάτια του και να μη βλέπει, έτσι δεν είναι δυνατόν, όταν βλέπει γυναίκα, να μη γεννιέται η επιθυμία. Γιατί, λοιπόν, συσσωρεύεις φωτιά στη φύση;

Γι' αυτόν τον λόγο ο Παύλος μάς εξοπλίζει συνεχώς, επειδή πάντοτε είναι καιρός πολέμου, επειδή πάντοτε αγρυπνεί ο εχθρός. Θέλεις να μάθεις ότι η επιθυμία δεν καίει λιγότερο από τη φωτιά; Άκουσε τον Σολομώντα που λέει: «Μπορεί να περπατήσει κανείς πάνω σε αναμμένα κάρβουνα και να μην κατακάψει τα πόδια του; Έτσι και εκείνος που πηγαίνει στη γυναίκα του πλησίον του, και καθένας που την αγγίζει, δεν θα μείνει ατιμώρητος». Βλέπεις ότι η φύση της επιθυμίας ανταγωνίζεται τη φύση της φωτιάς; Διότι, όπως ακριβώς είναι αδύνατον να αγγίξει κανείς τη φωτιά και να μην καεί, έτσι, πιο ορμητικά και από τη φωτιά, η θέαση των όμορφων προσώπων κυριεύει την ψυχή που βλέπει με ακολασία· και όπως ακριβώς μια εύφλεκτη ύλη, έτσι και τα λαμπερά σώματα εκτίθενται στα μάτια των ασελγών. Γι' αυτό πρέπει να μην παρέχουμε στη φωτιά της επιθυμίας ως τροφή την εξωτερική θέαση, αλλά να την περιορίζουμε από παντού και να την κατασβήνουμε με ευσεβείς λογισμούς, χαλιναγωγώντας την πυρκαγιά που επεκτείνεται, και μην επιτρέποντάς της να ανατρέψει τη σταθερότητα της δικής μας διανοίας.

Διότι γνωρίζεις ότι οι περισσότεροι, όταν τυχαίνει να είναι ταλαιπωρημένοι και να βρίσκονται σε δεινά, και έπειτα καλούνται στην τρυφή, στην άνεση και στον χαλαρό και έκλυτο βίο, προστρέχουν σε αυτά με μεγαλύτερη προθυμία. Αλλά όχι εκείνος. Αντιθέτως, παρέμενε σταθερός σε όλα, επιδεικνύοντας τη δική του καρτερία. Εγώ με θάρρος θα ονόμαζα εκείνον τον θάλαμο ίσο με τη βαβυλωνιακή κάμινο, με τον λάκκο των λεόντων του Δανιήλ και με την κοιλιά του θαλάσσιου κήτους, στην οποία έπεσε ο προφήτης. Διότι εκεί η νίκη της επιβουλής θα επέφερε την απώλεια του σώματος, ενώ εδώ την πανωλεθρία της ψυχής, αθάνατο θάνατο και συμφορά χωρίς καμία παρηγοριά. Και δεν ήταν φοβερός αυτός ο λάκκος μόνο ως προς τούτο, αλλά επειδή μαζί με τη βία και τον δόλο, ήταν γεμάτος από πολλή κολακεία, από πολύ, ποικίλο και κάθε λογής πυρ, το οποίο δεν καίει το σώμα, αλλά την ίδια την ψυχή. Και φανερώνοντας αυτό ακριβώς ο Σολομών, ο οποίος γνώριζε αυτά τα πράγματα με μεγάλη ακρίβεια, το πόσο μεγάλο ζήτημα είναι δηλαδή να συναναστρέφεται κανείς με γυναίκα που έχει άνδρα, αναφέρει: «Θα κρύψει κανείς», λέει, «φωτιά στον κόρφο του, και δεν θα κατακαούν τα ενδύματά του; Ή θα περπατήσει κανείς πάνω σε αναμμένα κάρβουνα, και δεν θα καταφλέξει τα πόδια του; Έτσι και εκείνος που πηγαίνει σε ύπανδρη γυναίκα, και όποιος την αγγίζει, δεν θα μείνει ατιμώρητος». Αυτό που λέει έχει την εξής έννοια: όπως, λέει, δεν είναι δυνατόν να έρχεται κανείς σε επαφή με τη φωτιά και να μην κατακαίγεται, έτσι δεν είναι δυνατόν και εκείνος που συναναστρέφεται με γυναίκες να διαφύγει τον εμπρησμό που προκύπτει από αυτές. Αυτός όμως υπέμεινε κάτι το οποίο ήταν πολύ πιο δυσχερές.