Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 105:16

Αλληλούια. ΡΕ΄ Υπόθεση. Σε αυτόν τον ψαλμό απαριθμεί τις αμαρτίες του παλαιού λαού, διδάσκοντας πώς επήλθε και η απόρριψή τους. Αυτές είναι οι εξής: πρώτον, τον παρεπίκραναν καθώς διέβαιναν την Ερυθρά Θάλασσα, λέγοντας: «Επειδή δεν υπήρχαν μνήματα στην Αίγυπτο, μας έβγαλε εδώ για να μας εξολοθρεύσει»· δεύτερον, επείρασαν τον Θεό στην έρημο· τρίτον, παρόργισαν τον Μωυσή στο στρατόπεδο· τέταρτον, κατασκεύασαν τον μόσχο στο Χωρήβ· πέμπτον, περιφρόνησαν την επιθυμητή γη· έκτον, μυήθηκαν στον Βεελφεγώρ· έβδομον, τον παρόργισαν στο ύδωρ της αντιλογίας· όγδοον, με το να μην εξολοθρεύσουν τα έθνη, όπως τους είχε πει ο Κύριος, αλλά αντίθετα προσκύνησαν τα είδωλα, φθάνοντας μάλιστα στο σημείο να προσφέρουν και τα ίδια τους τα παιδιά ως θυσία σε αυτά.

Μαζί με τον Μωυσή και τον Ααρών, μεταβάλλοντας αμέσως και παρευθύς στάση μετά την ωδή της Εξόδου, βιάστηκαν και λησμόνησαν τα έργα Του. Και κυριεύθηκαν από σφοδρή επιθυμία στην έρημο, και προκάλεσαν τον Θεό σε τόπο άνυδρο. Και τους έδωσε αυτό που ζήτησαν, και έστειλε χορτασμό στις ψυχές τους. Και εξόργισαν τον Μωυσή στο στρατόπεδο, και τον Ααρών, τον άγιο του Κυρίου. Όταν μεν προκάλεσαν τον Θεό στον άνυδρο τόπο, Εκείνος, όντας απείραστος από το κακό και αμνησίκακος, χωρίς να τους τιμωρήσει, τους έδωσε αυτό που ζήτησαν. Αλλά και όταν τον πίκραναν ανεβαίνοντας στην Ερυθρά Θάλασσα, και τότε τους έκανε γνωστή τη δύναμή Του· όταν όμως παρόργισαν τον Μωυσή και τον Ααρών στο στρατόπεδο, τότε ακριβώς άνοιξε η γη και τους κατάπιε· διότι δεν έπρεπε να καταφρονηθούν οι υπηρέτες Του.

«και αίνεσαν» Τότε, αφού σώθηκαν από τη θάλασσα, έψαλαν την ωδή οι Ισραηλίτες· ενώ οι πιστοί, αφού σώθηκαν στο βάπτισμα μέσω του ύδατος, ψάλλουν το νέο άσμα. «ετάχυναν» Τότε οι Ισραηλίτες αμέσως ξέχασαν τα θαύματα του Θεού· ομοίως οι πιστοί ξέχασαν τα έργα των δαιμόνων. «δεν υπέμειναν» Δεν δέχθηκαν (ανέμειναν) να μάθουν τι σχεδιάζει ο Θεός για αυτούς, αλλά βλασφημούσαν τον Θεό· ούτε βέβαια οι πιστοί ανέχθηκαν πλέον τη βουλή των δαιμόνων, αλλά την απώθησαν. «και επιθύμησαν» Οι Ισραηλίτες τότε στην έρημο εκπλήρωναν την επιθυμία (τις επιθυμίες) της ψυχής τους· αλλά και τα έθνη επιθυμούσαν τα μυστήρια που επρόκειτο να τελούνται στην Εκκλησία. Διότι η Εκκλησία ήταν προηγουμένως έρημος. «και επείρασαν» Επειδή δεν πίστευαν (δεν πίστεψαν) ότι στον Θεό τα πάντα είναι δυνατά. «και έδωσε» Ο Θεός ως αγαθός τούς παρέσχε τα αιτήματά τους, για να μη λάβουν αφορμή απιστίας. Έδωσε όμως και στα έθνη αυτό που ζητούσαν από τον Θεό. «και εξαπέστειλε» Τους χόρτασε με αόρατο τρόπο ως Θεός, αλλά εκείνοι απίστησαν. «και παρόργισαν» Διότι επαναστάτησαν εναντίον του, ώστε να τον θανατώσουν· ο Μωυσής όμως ήταν τύπος του Χριστού. «και τον Ααρών» Διότι και εναντίον του έριξαν λίθους, για να αποδειχθεί πόση αχαριστία είχε (έχει) το γένος των Ιουδαίων από την αρχή.

Τους έδωσε όμως και αφθονία κρεάτων, και άρτο αχειροποίητο, και ύδωρ γλυκύτατο και άφθονο. Και παρόργισαν τον Μωυσή στο στρατόπεδο, και τον Ααρών, τον άγιο του Κυρίου. Ούτε όταν Τον πίκραναν στην Ερυθρά Θάλασσα, ούτε όταν Τον δοκίμασαν στην έρημο δεν τους τιμώρησε Εκείνος που παραβλέπει τις αμαρτίες, αλλά μάλιστα τους έδωσε αυτό που επιθυμούσαν· όταν όμως παρόργισαν τον Μωυσή οι περί τον Δαθάν και τον Αβειρών, λέγοντας: «Μήπως μόνο στον Μωυσή έχει μιλήσει ο Θεός; Δεν μίλησε και σε εμάς;», τους παρέδωσε με όλο τους το γένος στη γη που διανοίχθηκε. Τον δε Κορέ και αυτούς που ήταν μαζί του, οι οποίοι ετοιμάζονταν να προσφέρουν τα θυμιατήριά τους αντί του Ααρών, τους κατέκαψε φλόγα που βγήκε από τη Σκηνή.