Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 106:27

Πού θα είναι τότε η απάνθρωπη υπερηφάνεια που τα πάντα σιχαίνεται, και που θεωρεί τον εαυτό της ότι είναι κάτι; Πού θα είναι τότε η κενή και μάταιη δόξα των ανθρώπων; Πού η λαγνεία και η ακολασία; Πού η δυναστεία και η τυραννία; Πού θα είναι τότε ο βασιλιάς; Πού ο άρχοντας; Πού ο ηγεμόνας; Πού οι έχοντες την εξουσία; Πού αυτοί που καυχιούνται για το πλήθος του πλούτου τους, και δεν ελεούν τους φτωχούς, και καταφρονούν τον Θεό; Πού τα θέατρα και τα κυνήγια; Πού θα είναι τότε αυτοί που μετεωρίζονται, που υποκρίνονται και ζουν αμέριμνα; Πού τα μαλακά ενδύματα, και τα μαλακά και απαλά στρώματα; Πού τα υψηλά οικοδομήματα και το πλάτος των στοών; Πού αυτοί που έζησαν χωρίς φόβο; Τότε, όταν τα δουν, θα εκπλαγούν και θα φρίξουν, και καταπληγμένοι θα ολολύξουν, ταραγμένοι θα κλονιστούν· τρόμος θα τους κυριεύσει και πόνοι σαν της γυναίκας που γεννά, και από βίαιο πνεύμα θα συντριβούν και θα αφανιστούν. Πού θα είναι τότε η σοφία των σοφών; Πού η ευγλωττία των ρητόρων και τα μάταια πανουργήματά τους; Αλίμονο, αλίμονο! Ταράχθηκαν, κλονίστηκαν σαν τον μεθυσμένο, και όλη η σοφία τους καταποντίστηκε. Πού είναι ο σοφός; Πού ο γραμματέας; Πού ο συζητητής του αιώνα τούτου;

Τότε μόλις είδαν, θαύμασαν έτσι, ταράχθηκαν, κλονίστηκαν, τους κατέλαβε τρόμος! Εκεί υπέφεραν πόνους σαν της γυναίκας που γεννά. Με βίαιο άνεμο θα συντριβούν τότε. Πού είναι τότε η σοφία των σοφών; Πού τα μάταια πανουργήματά τους; Αλίμονο! Ταράχθηκαν, κλονίστηκαν σαν τον μεθυσμένο, και όλη η σοφία τους καταποντίστηκε. Πού είναι τότε ο σοφός; Πού ο γραμματέας; Πού ο συζητητής αυτού του μάταιου αιώνα;

Πού θα είναι τότε η δυναστεία και η τυραννία; Πού ο άρχοντας; Πού ο ηγεμόνας; Πού οι κατέχοντες τις εξουσίες; Εκείνοι που υπερηφανεύονται για το πλήθος του πλούτου τους και καταφρονούν τον Θεό; Τότε, όταν τα δουν, θα εκπλαγούν τόσο πολύ και θα τους κυριεύσει τρόμος. Εκεί θα νιώσουν πόνους σαν της γυναίκας που γεννά· με βίαιο πνεύμα θα συντριβούν. Και πού θα είναι τότε η σοφία των σοφών; Πού τα μάταια πανουργήματά τους; Αλίμονο, αλίμονό τους! Ταράχθηκαν, κλονίστηκαν σαν τον μεθυσμένο, και όλη η σοφία τους καταποντίστηκε. Πού είναι τότε ο σοφός; Πού ο γραμματέας; Πού ο συζητητής τούτου του μάταιου αιώνα; Χάθηκε κάθε σοφία, αδελφέ μου.

Είπε, και σηκώθηκε άνεμος καταιγίδας, και υψώθηκαν τα κύματά της. Ανεβαίνουν έως τους ουρανούς και κατεβαίνουν έως τις αβύσσους· η ψυχή τους έλιωνε μέσα στα δεινά. Ταράχθηκαν, κλονίστηκαν σαν τον μεθυσμένο, και όλη η σοφία τους χάθηκε. Και έκκραξαν προς τον Κύριο μέσα στη θλίψη τους, και τους έβγαλε από τις δοκιμασίες τους. Και διέταξε την καταιγίδα, και μετατράπηκε σε ελαφριά αύρα, και σίγησαν τα κύματά της.

Αυτοί δε που κλυδωνίσθηκαν από αυτήν την ταραχή και τον σάλο των κυμάτων, χάνουν τα λογικά τους από τη σκοτοδίνη, νιώθοντας βαρύ το κεφάλι τους σαν από μέθη εξαιτίας της ναυτίας ενός τέτοιου πλου. Διότι, «Ταράχθηκαν», λέγει, «και σαλεύθηκαν σαν τον μεθυσμένο». Αυτοί δε, άπαξ και χάσουν τη λογική τους, δεν μπορούν να βρουν καμία βουλή για τη σωτηρία τους, αλλά η σοφία τους ναυαγεί και καταστρέφεται από πριν. Γι' αυτό λέγει ότι, «Και όλη η σοφία τους καταποντίσθηκε». Και πάλι, μολονότι αυτοί έχουν περιπέσει σε τόσα μεγάλα δεινά, η λύση σε αυτήν την αδιέξοδη ταλαιπωρία γίνεται η φωνή προς το Θείο.

«Αναβαίνουν»: Διότι υπερυψώθηκαν οι δαίμονες και πάλι κατέβηκαν στην άβυσσο, κατακλυσμένοι από το ύψος των κυμάτων του βαπτίσματος. Σκέψου όμως μαζί με αυτά και τα κύματα της αισθητής θάλασσας. «Η ψυχή τους»: Αυτών που πλέουν την αισθητή θάλασσα εξαιτίας του φόβου. Σκέψου επίσης ότι και αυτοί που πρόκειται να βαπτιστούν υπομένουν τα ίδια πριν από την ώρα του βαπτίσματος. «Ταράχτηκαν»: Οι ναύτες στη θάλασσα, βρισκόμενοι σε τρικυμία. Τα ίδια ακριβώς παθαίνουν και όσοι κολυμπούν στη βιωτική θάλασσα· διότι βρίσκονται σε μια τρικυμία κακών. «Και κάθε»: Ποια άραγε σοφία και τέχνη την ώρα των κινδύνων στη θάλασσα μπορεί να ωφελήσει; Έτσι και η σοφία των Ελλήνων την ώρα του θανάτου είναι ανώφελη, εάν δεν υπάρχει η πίστη στον Θεό και η ελπίδα. «Και έκκραξαν»: Διότι όλοι, όταν βρεθούν σε πλήθος κακών, τότε επικαλούνται τον Θεό με μεγάλη φωνή, και Αυτός δεν εγκαταλείπει ούτε αποστρέφεται όσους Τον επικαλούνται. «Και από τις ανάγκες»: Διότι ο Θεός ποτέ δεν παρέβλεψε αυτούς που βρίσκονται σε ανάγκες, αλλά τους λυτρώνει ως ελεήμων. «Και σταμάτησε»: Και στην αισθητή θάλασσα, όταν ξύπνησε ο Χριστός, την επιτίμησε και έγινε γαλήνη· διότι εκείνη προφητευόταν. Και ο Ίδιος, αφού αναστήθηκε από τους νεκρούς, επιτίμησε το πονηρό πνεύμα της βιωτικής θάλασσας και τη μετέτρεψε σε αύρα, δηλαδή μεταβλήθηκε σε γαλήνη μέσα στην πίστη. «Και σίγησαν»: Διότι με την εμφάνιση του Κυρίου ησύχασε η ζάλη της αμαρτίας, η οποία είναι τα κύματα της θάλασσας του βίου.

Πού τότε η αναιδής και αναίσχυντη παρρησία, πού τότε ο καλλωπισμός των ενδυμάτων; Πού τότε η πραγματικά ακάθαρτη και μιαρή ηδονή της αμαρτίας; Πού τότε αυτοί που θεωρούν ηδονή τον βόρβορο των αρρένων; Πού τότε αυτοί που πίνουν το κρασί τους με τύμπανα και μουσικές; Πού τότε η καταφρόνηση όσων ζουν χωρίς φόβο; Πού τότε η τρυφή και η σπατάλη; Διότι όλα παρήλθαν και διαλύθηκαν σαν αραιός αέρας. Πού τότε η φιλαργυρία και η φιλοκτημοσύνη, και η ασπλαχνία που προέρχεται από αυτές; Πού τότε η απάνθρωπη υπερηφάνεια, που τα πάντα βδελύσσεται και νομίζει πως η ίδια είναι κάτι το σπουδαίο; Πού τότε η καινοφανής και μάταιη ανθρώπινη προκοπή και δόξα; Πού τότε η δυναστεία και η τυραννία; Πού τότε ο βασιλιάς, πού ο άρχοντας, πού ο ηγούμενος; Πού αυτοί που βρίσκονται στις εξουσίες, που επαίρονται για το πλήθος του πλούτου τους και καταφρονούν τον Θεό; Τότε, βλέποντάς τα έτσι, εξεπλάγησαν, τρόμος τους κατέλαβε· εκεί δοκίμασαν ωδίνες σαν της γυναίκας που γεννά, με βίαιο άνεμο θα συντριβούν. Πού τότε η σοφία των σοφών; Πού τα μάταια πανουργήματά τους; Αλίμονο σε αυτούς! Ταράχθηκαν, κλονίστηκαν σαν τον μεθυσμένο, και όλη η σοφία τους καταποντίστηκε. Πού τότε ο σοφός; Πού τότε ο γραμματέας; Πού ο συζητητής τούτου του μάταιου αιώνα; Αδελφέ μου, αναλογίσου τι είδους άνθρωποι οφείλουμε να είμαστε, εμείς που πρόκειται να δώσουμε λόγο για όσα πράξαμε, είτε μεγάλα είτε μικρά· διότι ακόμη και για έναν αργό και ανώφελο λόγο θα δώσουμε απολογία στον δίκαιο Κριτή.

Ταράχθηκαν, κλονίστηκαν σαν τον μεθυσμένο, και όλη η σοφία τους καταποντίστηκε. Επέμεινε στη μεταφορά· και φαίνεται μεν να μιλά για τους ναυτιλλομένους, αλλά μέσω αυτών υπονοεί τις κάθε είδους συμφορές της ψυχής, τις οποίες κανείς δεν είναι ικανός να διαλύσει χρησιμοποιώντας την ανθρώπινη σοφία. Διότι ούτε οι κυβερνήτες των πλοίων, που περιφέρονται εδώ κι εκεί σαν μεθυσμένοι όταν επικρατήσει η τρικυμία, παρόλο που επιστρατεύουν όλη τους την τέχνη, δεν μπορούν να υπερνικήσουν τα δεινά. «Και έκραξαν προς τον Κύριο μέσα στη θλίψη τους, και από τις ανάγκες τους τούς έβγαλε. Και πρόσταξε την καταιγίδα, και μεταβλήθηκε σε αύρα, και σίγησαν τα κύματά της. Και χάρηκαν, διότι ησύχασαν». Και σε εκείνους που πλέουν και Τον επικαλούνται, παρέχει τη δική Του βοήθεια και δίνει το νεύμα Του, και αμέσως η καταιγίδα μεταβάλλεται σε απαλή αύρα, το πέλαγος απαλλάσσεται από την τρικυμία, και όσοι παλεύουν με διάφορες θλίψεις βρίσκουν, μέσω της δικής Του χάριτος, την απαλλαγή από τα δεινά. Έτσι και οι Ιουδαίοι ελευθερώθηκαν από εκείνη την πικρή δουλεία. «Και τους οδήγησε στο λιμάνι του θελήματός Του». Διότι, μόλις το θέλησε, ήρθε και η λύση των δεινών, και αντί για την τρικυμία φανερώθηκε το λιμάνι. Και αυτό βέβαια ταιριάζει περισσότερο σε εμάς παρά σε εκείνους.

Μάλλον δε, για να πω κάτι από τα δικά μας, αφού ήπιαμε μέχρι τέλους το κατακάθι που φυλάσσεται για τους αμαρτωλούς, ταραχθήκαμε, κλονιστήκαμε σαν τον μεθυσμένο και όλη η σοφία μας καταποντίστηκε. Και για αυτό τον λόγο έμεινα βουβός απέναντί σου και ταπεινώθηκα και σιώπησα, απέχοντας από τις αγαθές και ευάρεστες συνομιλίες με την τιμιότητά σου. Αυτό λοιπόν το ένα αποτέλεσε για εμένα γλωττοπέδη.