τί οὖν ἔσται τὸ ἄμεινον; Προσεύξομαι τῷ πνεύματι, προσεύξομαι καὶ τῷ νοΐ. πνεύματι δὲ πάλιν ἐνθάδε, τῷ διὰ τοῦ Πνεύματος χαρίσματι λέγει. ἐπειδὴ δὲ σκοπὸς αὐτῷ διὰ πλείστων ὅσων καὶ ἀναγκαίων ἐννοιῶν ἀνόνητον ἀποφῆναι τὸ γλώσσῃ λαλεῖν, οὐχ ἑπομένου τοῦ δύνασθαι διατρανοῦν ἑτέροις τὰ προφητῶν, προσεπάγει καὶ ἕτερα δι᾽ ὧν ἄν τις εἴδοι λέγοντα σαφῶς. <Ἐπεὶ ἐὰν εὐλογήσῃς τῷ πνεύματι, ὁ ἀναπληρῶν τὸν τόπον τοῦ ἰδιώτου πῶς ἐρεῖ τὸ ἀμήν;> Ὅταν, φησὶν, αὐτὸς μὲν γλώσσῃ λαλῇς, ὁ γεμὴν ἐν τάξει τῇ τοῦ λαϊκοῦ κείμενος, εἰ τὴν σὴν οὐκ εἰδείη φωνὴν, πῶς προσυπακούσεται τό Ἀμὴν ἐν ταῖς ἰδίαις εὐχαριστίαις ἤτοι προσευχαῖς; ὅτι γὰρ ταῖς τῶν ἡγουμένων εὐχαῖς τὰς τῶν ὑπὸ χεῖρα συγκαταλήγειν ἔθος ἐν ἐκκλησίαις παντί τῳ σαφές. προσυπακούουσι γὰρ τό Ἀμὴν ταῖς ἑαυτῶν πρὸς τὸν Θεὸν ἱκετείαις τὸ πέρας ἐπάγοντες τῇ τοῦ ἱερέως φωνῇ, ἵνα τῇ τῶν ἱερέων τελειότητι τὸ δοκοῦν ἐλλείπειν, τοῖς τῶν λαῶν ἀναπληρῷτο μέτροις, καὶ οἱονεὶ “τοὺς μικροὺς μετὰ τῶν ”μεγάλων” ὡς ἐν ἑνότητι πνεύματος παραδέχοιτο Θεός. ταῖς γὰρ τῶν ἱερέων εὐχαῖς τὰς ἑαυτῶν παραζευγνύντες οἱ ὑπὸ χεῖρα λαοὶ, δεκτὰς ἔσεσθαι πεπιστεύκασιν· τούτῳ τῷ σκοπῷ καὶ πενιχρὰς θυσίας ὁ Θεὸς πρὸς τὸ θυσιαστήριον ἐκέλευσε προσάγεσθαι τῶν ὁλοκαυτωμάτων, ἵνα τὸ βραχὺ τῷ τελείῳ συμμιγὲν, δεκτὸν γένηται τῷ Θεῷ· ἓν γὰρ οἱ πάντες ἐσμὲν ἐν Κυρίῳ.
Μετάφραση
Τι λοιπόν θα είναι το καλύτερο; Θα προσευχηθώ με το πνεύμα, θα προσευχηθώ και με τον νου. Με τη λέξη «πνεύμα» πάλι εδώ, εννοεί το χάρισμα που δίνεται μέσω του Πνεύματος. Επειδή δε σκοπός του είναι μέσα από πάρα πολλές και αναγκαίες έννοιες να αποδείξει ως ανώφελο το να λαλεί κάποιος σε γλώσσες, όταν δεν ακολουθεί η ικανότητα να εξηγεί με σαφήνεια στους άλλους τα λόγια των προφητών, προσθέτει και άλλα, μέσα από τα οποία θα μπορούσε κανείς να τον δει να μιλάει με σαφήνεια. «Επειδή, εάν ευλογήσεις με το πνεύμα, αυτός που αναπληρώνει τη θέση του ιδιώτη, πώς θα πει το Αμήν;» Όταν, λέει, εσύ μεν λαλείς σε γλώσσα, αλλά εκείνος που βρίσκεται στην τάξη του λαϊκού, αν δεν γνωρίζει τη φωνή σου, πώς θα αποκρίνεται λέγοντας το Αμήν στις δικές σου ευχαριστίες, δηλαδή στις προσευχές; Διότι το ότι στις προσευχές των προεστώτων συνηθίζεται στις εκκλησίες να συντελειώνουν μαζί και οι προσευχές των υποτακτικών, είναι σε όλους σαφές. Διότι αποκρίνονται με το «Αμήν», επιφέροντας το τέλος στις δικές τους ικεσίες προς τον Θεό μαζί με τη φωνή του ιερέα, ώστε αυτό που φαίνεται να υπολείπεται στα μέτρα των λαών, να αναπληρώνεται με την τελειότητα των ιερέων, και σαν να αποδεχόταν ο Θεός «τους μικρούς μαζί με τους μεγάλους» μέσα σε ενότητα πνεύματος. Διότι, συνδέοντας τις δικές τους προσευχές με τις προσευχές των ιερέων, οι υποκείμενοι πιστοί έχουν πιστέψει ότι αυτές θα γίνουν δεκτές. Με αυτόν τον σκοπό άλλωστε και ο Θεός πρόσταξε να προσφέρονται στο θυσιαστήριο των ολοκαυτωμάτων και πενιχρές θυσίες, ώστε το ελάχιστο, αναμειγνυόμενο με το τέλειο, να γίνει δεκτό από τον Θεό· διότι όλοι μας είμαστε ένα εν Κυρίω.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες