Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 118:136

«Ρεύματα υδάτων κατέβασαν τα μάτια μου». Έχυνα πλήθος δακρύων, θρηνώντας αυτούς που παραβαίνουν τον νόμο σου. «Δίκαιος είσαι, Κύριε, και ευθεία είναι η κρίση σου». Εξηγεί την αιτία για την οποία θρηνούσε εκείνους που παραβαίνουν τον νόμο του Θεού: διότι απείλησε με τιμωρία στο θείο δικαστήριο όσους τον παραβαίνουν, και την τιμωρία αυτή την έχει διακηρύξει ρητώς ήδη από τώρα. «Έδωσες ως εντολή τα μαρτύριά σου να είναι δικαιοσύνη, κ.τ.λ.» Τα μαρτύρια που έδωσες ως εντολή, έχοντας ως μάρτυρες τον ουρανό, τη γη και κάποιους άλλους, είναι άραγε δικαιοσύνη και τρανότατη αλήθεια; Αλλά δεν τα κατέστησες ασαφή· δηλαδή, οι ορθότατοι κανόνες των κριμάτων σου φανερώνουν τη δικαιοσύνη σου. Τα μαρτύριά σου, λοιπόν, είναι οι θείες Γραφές· οι οποίες αποτελούν δικαιοσύνη ως προς τα ηθικά παραγγέλματα, και αλήθεια ως προς τη θεωρία των λόγων.

«Γι' αυτό προς όλες» (τις εντολές): Διότι πρέπει να τις τηρούμε όλες, ώστε, αν κάποιος σφάλλει σε μία, να μην τις χάσει όλες. «Κάθε» (οδό): Ο Θεός λέγει στον άνθρωπο πώς πρέπει να προσέχει και να αποφεύγει την άδικη οδό. «Θαυμαστά»: Διότι μαρτύρια του Θεού είναι οι προφήτες και όλοι οι λόγοι των Γραφών, τους οποίους πρέπει κανείς να ερευνά διαρκώς. «Η δήλωση» (ή φανέρωση): Εννοεί το ευαγγελικό κήρυγμα· διότι συνετίζει τον λαό των εθνών, επειδή είναι νήπιος ως προς τη φρόνηση. «Το στόμα»: Ο προφήτης λέγει: διότι όταν άνοιγα το στόμα μου, το Άγιο Πνεύμα μιλούσε. «Ότι τις εντολές»: Διότι, έχοντας πόθο Θεού, μιλούσε ακατάπαυστα. «Επίβλεψον»: Όπως στους προφήτες, όπως στους αποστόλους, όπως στους μάρτυρες, έτσι παράσχε και σε εμένα, λέγει ο άνθρωπος. «Τα διαβήματα»: Όπως εσύ θέλεις και όπως διέταξες μέσα από τους λόγους σου, έτσι ρύθμισε την πορεία μου. «Και ας μην κυριεύσει»: Διότι, εάν κατευθύνω σωστά την οδό μου, η ανομία δεν με κυριεύει πλέον. «Λύτρωσέ με»: Από τους ειδωλολάτρες και τους αιρετικούς και τους κακόπιστους, οι οποίοι δεν σταματούν να συκοφαντούν την έλευση του Χριστού. «Και θα φυλάξω»: Όταν ο άνθρωπος καθαριστεί από τους συκοφάντες, τότε τηρεί καλά τον νόμο του Θεού. «Το πρόσωπο»: Έλα, λέγει, και επισκέψου τον Αδάμ. «Και δίδαξον»: Υπαινίχθηκε τα μυστήρια της χάριτος των πιστών. «Διεξόδους»: Διότι ποταμούς δακρύων έχυνε ο Αδάμ εξαιτίας της παραβάσεως. «Επειδή δεν εφύλαξαν»: Διότι παρέβην, λέγει (ο Αδάμ), την εντολή του Θεού.

Διότι Αυτός, όταν φανερώθηκε σε εμάς, μας δίδαξε κάθε δικαιοσύνη. Επομένως, ως επιφάνεια του θείου προσώπου πρέπει να κατανοήσουμε την απαλλαγή από τα λυπηρά και τη χορηγία των αγαθών. «Ποταμούς υδάτων έχυσαν τα μάτια μου, επειδή δεν τήρησαν τον νόμο Σου». Αποστολικός είναι και αυτός ο νόμος. Διότι λέγει, «εάν πάσχει ένα μέλος, συμπάσχουν όλα τα μέλη». Ο προφήτης, λοιπόν, εφαρμόζει την ευαγγελική τελειότητα, θρηνώντας για τις παρανομίες των άλλων· και ονόμασε «διεξόδους υδάτων» το πλήθος των δακρύων, αντί να πει ότι έχυνε κρουνηδόν τα δάκρυα, βλέποντας τις παρανομίες των ανθρώπων.

Έχει δε την έννοια του προηγούμενου στίχου· διότι αυτό που έλεγε εκεί, «Ρυάκια δακρύων κατέβασαν τα μάτια μου», εδώ το λέει ως εξής: «Με έλιωσε ο ζήλος σου, επειδή οι εχθροί μου λησμόνησαν τα λόγια σου». Τέτοιος ήταν, όπως ανέφερα, ο Φινεές, ο οποίος διαπέρασε με το δόρυ αυτόν που πόρνευσε· «Και του λογίστηκε ως δικαιοσύνη». Τέτοιος ήταν ο θεσπέσιος Παύλος, ο οποίος περιέφερε μέσα του ολόκληρο τον Χριστό· γι' αυτό και έλεγε: «Ποιος ασθενεί, και δεν ασθενώ κι εγώ; Ποιος σκανδαλίζεται, και εγώ δεν φλέγομαι;» Αλλά και ο μακάριος Λουκάς αναφέρει γι' αυτόν ότι στην Αθήνα συνειχόταν από θλίψη το πνεύμα του μέσα του, βλέποντας την πόλη να είναι γεμάτη είδωλα.