Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 118:32

Και ποιοι είναι αυτοί; Όλοι οι μαθητές, εκείνοι που ελπίζουν στον Θεό. 〈Και θα ευφρανθούν όλοι όσοι ελπίζουν σε σένα· στον αιώνα θα αγαλλιάζουν, και θα κατασκηνώσεις μέσα τους.〉 Διότι, επειδή σε σένα 〈υπάρχουν όλοι οι θησαυροί της γνώσεως και της σοφίας,〉 και εσύ κατασκηνώνεις μέσα τους, αγαλλιάζουν παντοτινά, εφόσον μέσω σου κληρονομούν τους μεγάλους θησαυρούς. 〈Εις το τέλος, υπέρ της κληρονομούσης.〉 Και ποιοι είναι οι κληρονόμοι; Οι πράοι. Λέει στη διαθήκη του ο Χριστός: 〈Μακάριοι οι πράοι, διότι αυτοί θα κληρονομήσουν τη γη.〉 Εάν οι πράοι είναι οι κληρονόμοι, οι οργίλοι είναι ξένοι προς την κληρονομία, όπως και οι ευέξαπτοι και οι βίαιοι. 〈Υπέρ της κληρονομούσης.〉 Και ποια είναι η κληρονόμος ψυχή; Εκείνη που έθρεψε τους πένητες και, μέσω των πενήτων, τον ίδιο τον Χριστό. Ο ίδιος λέει: 〈Ελάτε, οι ευλογημένοι του Πατέρα μου, κληρονομήστε την ετοιμασμένη για εσάς βασιλεία.〉 Τι σου κάναμε, δηλαδή, εμείς οι κληρονόμοι; 〈Πείνασα, και μου δώσατε να φάω· δίψασα, και μου δώσατε να πιώ,〉 και τα εξής. 〈Εφόσον το κάνατε σε έναν από αυτούς τους ελαχίστους, το κάνατε σε εμένα.〉 Ως κληρονόμοι με θρέψατε· απολαύστε λοιπόν την κληρονομία. 〈Υπέρ της κληρονομούσης.〉 Ποια είναι η κληρονόμος ψυχή; Εκείνη που έτρεξε την οδό των εντολών του Χριστού, εκείνη που λέει: 〈Την οδό των εντολών σου έτρεξα· κληρονόμησα τα μαρτύριά σου. Υπέρ της κληρονομούσης.〉 Ποια είναι αυτή που κληρονομεί;

Κάτι τέτοιο λένε εκείνοι που αναπέμπουν την προκείμενη ικεσία. Διότι από την καταβολή του κόσμου ούτε ακούσαμε, ούτε βέβαια είδαμε κάποιον τέτοιο Θεό, παρά μόνο εσένα. Διότι σε εκείνους που σε προσμένουν, δηλαδή σε αυτούς που έχουν εναποθέσει την ελπίδα τους σε εσένα, χορηγεί πλουσιοπάροχα το έλεος. Διότι οπωσδήποτε θα ακολουθήσει τους εργάτες της δικαιοσύνης, και σε εκείνους αρμόζει να το λάβουν, οι οποίοι θα έχουν στη μνήμη τους τις δικές σου οδούς, δηλαδή οι εκτελεστές των δικών σου θελημάτων. Διότι οδούς του Κυρίου λέμε ότι είναι οι εντολές του. Γι' αυτό εξάλλου και ο θεσπέσιος Δαβίδ ψάλλει, άλλοτε μεν ότι «Στην οδό σου θα ζήσω», άλλοτε δε πάλι: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνας την καρδιά μου.»

Διότι, επειδή φρόνησαν αυτά που αρέσουν στους δαίμονες, και εκπλήρωσαν αυτό που φάνηκε καλό στον διάβολο, παραδίδοντας στον σταυρό τον αρχηγό της ζωής, και έχοντας συμπεριφερθεί απέναντί του με πολλούς τρόπους υβριστικά, για τον λόγο αυτό, αφού υπέστησαν δίκαια την ίδια τιμωρία με εκείνους, καθαιρέθηκαν και έπεσαν, και όπως λέει ο προφήτης: «Ο οίκος του Ισραήλ έπεσε, δεν υπάρχει αυτός που θα τον αναστήσει». <Τις αιώνιες πορείες του τις είδαν ως κόπους.> Τις πορείες μερικές φορές, καθώς και τις οδούς και τις τρίβους, συνηθίζουν τα ιερά γράμματα να ονομάζουν τις θείες εντολές, όπως είναι αυτό που λέγεται δια φωνής του Ιερεμία: «Σταθείτε στις οδούς και ρωτήστε για τις αιώνιες τρίβους του Κυρίου, και δείτε ποια είναι η αγαθή οδός, και βαδίζετε σε αυτήν και θα βρείτε αγνισμό στις ψυχές σας»· και ακόμη και δια φωνής του μακαρίου Δαβίδ: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου, όταν επλάτυνας την καρδιά μου». Έλιωσαν λοιπόν τα βουνά, λέει, δηλαδή, εκείνοι μεταξύ των Ιουδαίων που είχαν λάβει τη δόξα της καθοδήγησης, και είχαν αναλάβει τα καυχήματα της κατά τον νόμο ιερουργίας. Διότι τις πορείες, δηλαδή τις εντολές του Εμμανουήλ – είναι φανερό ότι πρόκειται για τα ευαγγελικά θεσπίσματα – και τη διδασκαλία που είναι ασυγκρίτως καλύτερη και φωτεινότερη από τους αρχαίους χρησμούς, την είδαν ως κόπους, δηλαδή, τη θεώρησαν φορτική και γεμάτη ιδρώτα, αν και ο Σωτήρας όλων μας, ο Χριστός, λέει ξεκάθαρα: «Ελάτε προς εμένα όλοι οι κοπιάζοντες και πεφορτισμένοι, και εγώ θα σας αναπαύσω».

Περιορίζεσθε όμως μέσα στα σπλάχνα σας. Ως ανταπόδοση δε σε αυτό, σας ομιλώ σαν σε παιδιά μου, πλατυνθείτε και εσείς. Μην μπαίνετε σε ξένο ζυγό μαζί με απίστους.» Διότι ακολουθούσαν ακόμη τα ιουδαϊκά παραγγέλματα και τις ανώφελες ματαιοπονίες. Ψάλλει κάπου και ο Δαβίδ προς τον Σωτήρα των όλων Χριστό, εκ μέρους του νέου λαού που βρίσκεται εν Χριστώ: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου.» Διότι έχει πλατυνθεί ο νους μας προς τη σοφία, εφόσον ο Εμμανουήλ έχει κατασκηνώσει και έχει κατοικήσει στις ψυχές όλων μέσω του Πνεύματος. Τέτοιοι είναι, λοιπόν, αυτοί που ζουν εν Χριστώ μέσω της πίστεως.

Ι'. Θα μπορούσε κανείς να διαπιστώσει, και μάλιστα πολύ ξεκάθαρα, ακόμη και από τα ίδια τα ονόματα, αν ήθελε, ότι θρέμματα της Εκκλησίας θα μπορούσαν να είναι αυτοί που προέρχονται από τη Βαλλά, ενώ εχθροί μάλλον είναι αυτοί που προέρχονται από τη Ζελφά. Διότι το όνομα Δαν ερμηνεύεται ως «κρίση», ενώ το Νεφθαλείμ ως «πλατυσμός». Αυτό ακριβώς αποτέλεσε το κήρυγμα στους προφήτες. Διότι, το ότι ο Χριστός επρόκειτο να κρίνει την οικουμένη με δικαιοσύνη και να καταδικάσει τον Σατανά επειδή μας καταδυνάστευσε και μας εξόντωσε, ενώ αντίθετα θα έσωζε εμάς και θα μας μετέφερε από την πάρα πολύ μεγάλη στενοχώρια σε μια, τρόπον τινά, ευρύχωρη καρδιά, δεν είναι καθόλου δύσκολο να αποδειχθεί και πάλι. Διότι ο μακάριος Ψαλμωδός αναφώνησε λέγοντας, εκ μέρους όσων βρίσκονται εν Χριστώ και έχουν αγιαστεί εν Πνεύματι: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου». Και ο σοφότατος Παύλος γράφει σε αυτούς από την Κόρινθο που είχαν πιστέψει αλλά ήθελαν να ετεροζυγούν, λέγοντας: «Το στόμα μας άνοιξε προς εσάς, Κορίνθιοι, η καρδιά μας έχει πλατυνθεί. Δεν στενοχωρείστε σε εμάς, αλλά στενοχωρείστε στα δικά σας σπλάχνα. Σαν ανταπόδοση λοιπόν, σας μιλώ όπως σε παιδιά μου. Πλατυνθείτε και εσείς, μην μπαίνετε σε ξένο ζυγό με τους απίστους». Το ότι δε έλαβε χώρα ορθή και δίκαιη κρίση από τον Χριστό, το αποσαφηνίζει και πάλι ο ίδιος ο μακάριος Δαβίδ, ο οποίος αναλαμβάνει το πρόσωπο αυτών που αδικήθηκαν και λέει προς τον Σωτήρα των συμπάντων Χριστό: «Εξεγέρσου, Κύριε, και πρόσεξε την κρίση μου, ο Θεός μου, ο Κύριός μου, για την υπεράσπιση της υπόθεσής μου».

Και βέβαια, στα πλήθη που προέρχονταν από τα έθνη φώναζε ο Θεός μέσω της φωνής του προφήτη: «Μάθετε να ακούτε όταν θλίβεστε». Στους Κορινθίους δε, ο Παύλος, επειδή επέλεξαν να επιστρέψουν στην αρχαία πλάνη μετά την ευρυχωρία της πίστης, στέλνει επιστολή λέγοντας: «Το στόμα μας έχει ανοίξει προς εσάς, Κορίνθιοι, η καρδιά μας έχει πλατυνθεί. Δεν στενοχωρείστε σε εμάς, αλλά στενοχωρείστε στα σπλάχνα σας. Ως ίση ανταπόδοση, σας μιλώ σαν σε παιδιά μου, πλατυνθείτε και εσείς, μην μπαίνετε σε ξένο ζυγό μαζί με τους απίστους. Διότι ποια μετοχή υπάρχει ανάμεσα στη δικαιοσύνη και την ανομία; Και ποια κοινωνία έχει το φως με το σκοτάδι; Ποια δε συμφωνία υπάρχει μεταξύ του Χριστού και του Βελίαλ;» Και βέβαια, ο Ψαλμωδός απευθύνεται κάπου εν πνεύματι προς τον ίδιο τον Εμμανουήλ, στηλιτεύοντας τη στενότητα του νόμου: «Η εντολή σου είναι πάρα πολύ πλατιά.» Και πάλι: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου.» Εκτός από αυτό, λέει ακόμη: «Και πορευόμουν με ευρυχωρία, διότι αναζήτησα τα δικαιώματά σου.» Ότι δε και η ράβδος της καρυδιάς, όπως ανέφερα προηγουμένως, έχει τη φυσική ιδιότητα να προκαλεί εγρήγορση, φαίνεται από αυτά που λέει ο Θεός προς τον προφήτη Ιερεμία: «Τι βλέπεις εσύ, Ιερεμία; Και είπα, λέει, ράβδο καρυδιάς.»

ΑΛΛΗΛΟΥΙΑ. ΡΙΗ΄. Μακάριοι οι άμωμοι στην οδό τους, αυτοί που πορεύονται σύμφωνα με τον νόμο του Κυρίου. Μακάριοι αυτοί που εξερευνούν τα μαρτύριά του, με όλη τους την καρδιά θα τον αναζητήσουν. Διότι δεν πορεύτηκαν στις οδούς του αυτοί που εργάζονται την ανομία. Εσύ έδωσες την εντολή να φυλάσσονται με μεγάλη προσοχή οι εντολές σου. Είθε να κατευθύνονταν οι οδοί μου στο να φυλάσσω τα δικαιώματά σου. Τότε δεν θα ντροπιαστώ, όταν θα προσηλώνω την προσοχή μου σε όλες τις εντολές σου. Θα σε δοξολογήσω με ευθύτητα καρδιάς, όταν θα έχω μάθει τα κρίματα της δικαιοσύνης σου. Τα δικαιώματά σου θα τα φυλάξω, μην με εγκαταλείψεις εντελώς. Άμωμοι δε και τέλειοι στην οδό θα ήταν αυτοί, τους οποίους διδάσκεται να αποκαλεί μακάριους εκείνος που βρίσκεται στις αρχές των θείων μαθημάτων· ώστε να μην καταστραφεί ο ίδιος εφησυχάζοντας, θεωρώντας τον εαυτό του ήδη μακάριο, αλλά να γνωρίζει ότι υστερεί πολύ σε σχέση με εκείνους που μακαρίζονται. Μακάριοι αυτοί που εξερευνούν τα μαρτύριά του, με όλη τους την καρδιά θα τον αναζητήσουν. Για τα μαρτύρια έχουμε ήδη μιλήσει· οδός λοιπόν αυτών των μαρτυρίων θα ήταν το να πορεύεται κανείς σύμφωνα με το θέλημά τους, όχι από λύπη ή από ανάγκη, αλλά με κάθε ευφροσύνη, όπως λέει ο Προφήτης: Έτρεξα στην οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου.

«Την οδό των εντολών σου έτρεξα, όταν πλάτυνες την καρδιά μου». Διέτρεξα, λέει, σε σύντομο χρόνο την οδό όχι μίας εντολής, αλλά όλων των εντολών σου, εφαρμόζοντάς την με έργα και εκτελώντας με τις ίδιες τις πράξεις όσα υπαγορεύονται από τις εντολές σου. Γι' αυτό και ο Παύλος, έχοντας εκπληρώσει αυτό, λέει: «Τον δρόμο τελείωσα, την πίστη τήρησα».

«Εκολλήθη»: Λέει για τη συγκατάβαση που έκανε πάνω στη γη για τον άνθρωπο. «Ζήσομαι»: Διότι όπως ακριβώς το θέλησε ο Θεός, έτσι και ζωοποίησε τον άνθρωπο. «Τας οδούς»: Ο προφήτης τώρα βοά, έχοντας προαναγγείλει την παρουσία του Χριστού και Θεού. «Και οδόν»: Και αυτή είναι φωνή του προφήτη. «Και αδολεσχήσω»: Θα μεριμνήσω, λέει, πότε θα ολοκληρωθούν τα θαυμάσιά σου, τα οποία αποφάσισες για τον άνθρωπο. «Ενύσταξεν»: Ο Πέτρος και εκείνοι που ήταν μαζί του, καθώς καταβαρύνθηκαν από τη λύπη την ώρα της προδοσίας. «Βεβαίωσον»: Ο προφήτης λέει: βεβαίωσε τα λόγια μου, τα οποία προανήγγειλα. «Οδόν»: Ο πιστός άνθρωπος παρακαλεί τον Θεό να μην επιτρέψει στον πονηρό να τον υποσκελίσει. «Και τω νόμω»: Διότι δεν ήταν δυνατόν να σωθεί κανείς διαφορετικά, παρά μόνο με τη μελέτη του νόμου. «Οδόν αληθείας»: Διότι όσοι ποθούν και φυλάττουν την αλήθεια είναι μακάριοι. «Τα κρίματα»: Διότι εκείνος που προσκολλάται στον Θεό, ατενίζει διαρκώς τα κρίματά Του. «Εκολλήθην»: Εκείνος που προσκολλάται στη μελέτη των Γραφών δεν καταισχύνεται. «Οδόν»: Διότι, όταν η καρδιά βρίσκεται σε άνεση, σαν σε ευρυχωρία, τότε ο άνθρωπος βαδίζει ανεμπόδιστα την οδό του Θεού. «Νομοθέτησον»: Δίδαξέ με, λέει, να βαδίζω την οδό σου, αυτό αναφέρει εκείνος που αγωνίζεται κατά Θεόν. «Και εκζητήσω»: Διότι είναι φανερό πως, όταν ο πιστός άνθρωπος μάθει την οδό του Κυρίου, τη βαδίζει αμέριμνα. «Συνέτισόν με»: Διότι εάν διδαχθώ, δεν θα παύσω να ερευνώ. «Και φυλάξω»: Διότι είναι φανερό ότι εκείνοι που έχουν μάθει με ακρίβεια, τα φυλάττουν κιόλας.

Διότι, επειδή φανέρωσες το πρόσωπό σου, γίνεται γνωστή η οδός που οδηγεί σε εσένα, τον Πατέρα, δηλαδή εκείνος που είπε: «Εγώ είμαι η οδός· και κανείς δεν έρχεται προς τον Πατέρα, παρά μόνο δι' εμού». Αυτός ο ίδιος θα είναι και σωτήριο σε όλα τα έθνη, με την εκπλήρωση του: «Θα δει κάθε σάρκα το σωτήριο του Θεού». Θα μπορούσες βέβαια να ονομάσεις οδό και τις εντολές του, σύμφωνα με το: «Έτρεξα την οδό των εντολών σου»· και αντιστοίχως σωτηρία, αυτήν που ήλθε να παράσχει, ώστε σε όλους να γίνει σαφής η σωτηρία σου προς εμάς.

Διότι λέγει: «Την οδό της αληθείας διάλεξα»· δηλαδή, την αγάπησα, την εξέλεξα· και για τον λόγο αυτόν δεν λησμόνησα τα κρίματά σου, ούτε έπαψα να διατηρώ τη μνήμη των μαρτυρίων σου. «Προσκολλήθηκα στα μαρτύριά σου, Κύριε· μη με καταισχύνεις». Δεν ακολούθησα απλώς, λέγει, τα μαρτύριά σου, ούτε παρεμπιπτόντως, αλλά «προσκολλήθηκα»· δηλαδή, ούτε για λίγο δεν απομάκρυνα τον λογισμό μου από αυτά, αλλά διαρκώς ανατρεφόμουν μέσα σε αυτά χωρίς να αποσπώμαι από αυτά. Γι' αυτό, λοιπόν, μη με καταισχύνεις, όταν θα ανταποδώσεις στον καθένα σύμφωνα με τα έργα του. Ζητώ δε να τρυγήσω ως καρπό αυτής της διαθέσεως το να μη δοκιμάσω καμία αισχύνη. «Την οδό των εντολών σου έδραμα, όταν επλάτυνες την καρδιά μου». Υπάρχει ανάγκη και των δύο: και της δικής μας προθυμίας και της πρόνοιας του Θεού.

Διότι ούτε η θεία χάρη δίνεται σε όσους δεν διαθέτουν την αγαθή προθυμία, ούτε η ανθρώπινη φύση μπορεί να κατορθώσει την αρετή δίχως την άνωθεν βοήθεια. Αυτό διδάσκει και ο προφήτης, ότι δηλαδή διέτρεχα την οδό των εντολών σου ανεμπόδιστα, λαμβάνοντας από Αυτόν την ευκολία του δρόμου. Διότι ονόμασε την ευκολία «πλατύτητα»· και αλλού λέει: «Στη θλίψη μου μού έδωσες ευρυχωρία»· και πάλι: «Επλάτυνας τα βήματά μου κάτω από εμένα, και δεν εξασθένησαν τα ίχνη μου», όταν δηλαδή έκανες την πορεία μου εύκολη και ευχερή, και αποδίωξες από εμένα κάθε πνιγηρή και στρεβλή προσβολή του εχθρού. Διότι αυτό σημαίνει το: «Όταν επλάτυνας την καρδιά μου, έτρεξα την οδό των εντολών σου». Τέτοιος ήταν ο Παύλος όταν έλεγε: «Έτσι τρέχω, όχι με αβεβαιότητα· έτσι πυγμαχώ, όχι χτυπώντας τον αέρα· αλλά καταπονώ το σώμα μου και το υποδουλώνω». Παρομοίως και όλοι οι άγιοι. «Νομοθέτησέ μου, Κύριε, την οδό των δικαιωμάτων σου, και θα την εκζητώ διαπαντός». Τη λέξη «Νομοθέτησον» ο Σύμμαχος την απέδωσε ως «Υπόδειξον»· ενώ ο Ακύλας και ο Θεοδοτίων ως «Φώτισον». Διαπαντός, λέει, δέομαι για τη δική σου φωταγωγία και νομοθεσία, ώστε και να γνωρίσω την οδό των δικαιωμάτων σου, και ακολούθως να πορευθώ σε αυτήν. Επομένως, «κάθε αγαθή δόση και κάθε τέλειο δώρημα, κατεβαίνει από άνωθεν, από τον Πατέρα των φώτων». Έτσι και εμείς, όταν προαιρούμαστε να πράξουμε κάποιο αγαθό, εάν δεν λάβουμε από Εκείνον τη συνέργεια, η έφεσή μας παραμένει ατελής.

Και μάρτυρές μου σε αυτό είναι οι μαθητές του Χριστού. «Τότε», λέει, «τους άνοιξε τον νου, για να καταλαβαίνουν τις Γραφές». «Έτρεξα στον δρόμο των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου», δηλαδή είναι δύσκολο και ακατόρθωτο για μια καρδιά που στενεύεται από τα πάθη να τρέξει στον δρόμο των εντολών του Θεού. Γι' αυτό: «Δίδαξέ με, Κύριε, τον δρόμο των δικαιωμάτων σου», ώστε, αν περιπλανώμαι έξω από αυτά, να μην πέσω σε αδιέξοδα των σαρκικών θελημάτων. «Δώσε μου σύνεση και θα εξερευνήσω τον νόμο σου, και θα τον φυλάξω με όλη μου την καρδιά». Διότι, αν εσύ ο ίδιος δεν μου δώσεις σύνεση, δεν είμαι ικανός ούτε να τον εξερευνήσω ούτε να τον φυλάξω. «Οδήγησέ με στο μονοπάτι των εντολών σου, διότι αυτό θέλησα». Αυτό θέλησα μεν, αλλά δεν μπορώ να το βρω, αν εσύ ο ίδιος δεν με οδηγήσεις. «Γείρε την καρδιά μου στα μαρτύριά σου», δηλαδή στα προστάγματά σου, «και όχι στην πλεονεξία». Διότι η καρδιά μου έχει την τάση προς την πλεονεξία και, αν εσύ δεν τη γείρεις προς τους νόμους σου, είναι αδύνατον να αποκλίνει από τους νόμους της σάρκας. «Απόστρεψε τα μάτια μου, για να μη βλέπουν ματαιότητες· στον δρόμο σου δώσε μου ζωή». Είναι μοχθηρή και άπληστη η τυραννία των ματιών, που έχουν ροπή προς τα μάταια, δηλαδή τα απατηλά, και αν κανείς δεν τα αποστρέψει, με τη θεία βοήθεια, από το να κοιτούν τα απατηλά, δεν μπορεί να ζήσει στον δρόμο του Θεού. «Στερέωσε στον δούλο σου τον λόγο σου προς τον φόβο σου».

Αλλά ο δικός μας πόλεμος έχει καταστεί μεγαλύτερος από εκείνον· διότι εκείνος είναι αισθητός και έχει αισθητούς τους αντιπάλους και δέχεται αισθητά τραύματα και ίσως υπομένει αισθητό, δηλαδή σωματικό, θάνατο. Για εμάς όμως, τους τάχα στρατιώτες του Βασιλέως της δόξης, ο πόλεμος δεν είναι «προς αίμα και σάρκα», κατά τον θείο απόστολο, «αλλά προς τις αρχές, προς τις εξουσίες, προς τους κοσμοκράτορες του σκότους του αιώνος τούτου, προς τα πνευματικά της πονηρίας στα επουράνια»· και «γι' αυτό», λέει, «αναλάβετε την πανοπλία του Θεού, για να μπορέσετε να αντισταθείτε κατά την πονηρή ημέρα» εκείνου του αόρατου πολέμου «και αφού τα κατεργαστείτε όλα, να σταθείτε» και να μην καταπίπτετε καθόλου με τους λογισμούς, αλλά να σταθείτε καλά· «σταθείτε, λοιπόν, έχοντας περιζωστεί την οσφύ σας με την αλήθεια», με την αγνεία και τη σωφροσύνη, «και έχοντας υποδηθεί τα πόδια με την ετοιμασία του ευαγγελίου της ειρήνης», για να τρέχετε ανεμπόδιστα στην οδό των εντολών του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού («έτρεξα», λέει, «στην οδό των εντολών σου, όταν πλάτυνες την καρδιά μου») «και δεχθείτε την περικεφαλαία του σωτηρίου» η οποία δύναται να φυλάξει την ψυχή μαζί με το σώμα και «τη μάχαιρα του πνεύματος, η οποία είναι ο λόγος του Θεού», και μέσω αυτής να εξολοθρεύετε τα στίφη των αφανών πολεμίων και τις άτοπες σκέψεις, και με αυτήν να αποκόψετε τα ολέθρια πάθη σαν ιστό αράχνης.

Ωδή στ΄. Χιτώνα παράσχε μου. Εσύ που γέννησες τον Χριστό, τον αίτιο της γαλήνης, Δέσποινα, ημέρωσε, σε ικετεύω, τον άγριο κλύδωνα των παθών μου. Κόρη Πλατυτέρα των ουρανών, πλάτυνε τη στενεμένη από τα πάθη καρδιά μου, για να τρέξω την οδό των εντολών του Θεού.