Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 118:54

Έτσι και τώρα, εάν κάποιος φροντίζει τους πάσχοντες, αυτά ας λέει, και έτσι περισσότερο θα ωφελήσει τον πάσχοντα, αλλά και θα αποδείξει τη δική του πίστη αληθινή και σταθερή· ώστε ο Θεός, βλέποντας και αυτήν, να προσφέρει την τέλεια θεραπεία σε όσους έχουν ανάγκη. Γνωρίζοντάς το αυτό άλλωστε και ο άγιος, έλεγε στον ριη΄ ψαλμό: «Στα δικαιώματά σου θα μελετήσω, δεν θα λησμονήσω τους λόγους σου»· και πάλι: «Ψαλμοί ήσαν για εμένα τα δικαιώματά σου στον τόπο της παροικίας μου».

Ψαλμωδίες ήταν για εμένα τα δικαιώματά σου στον τόπο της παροικίας μου. Ως τόπο παροικίας εννοεί τον παρόντα βίο· σύμφωνα με το: «Γνωρίζοντας ότι ήταν ξένοι και παρεπίδημοι πάνω στη γη». Σε αυτόν τον βίο ευφραινόμουν αρμονικά, απαγγέλλοντας τα δικαιώματά σου· αφενός μεν μελετώντας τα θεωρητικά, αφετέρου δε εφαρμόζοντάς τα.

Θυμήθηκα τα προαιώνια κρίματά σου, Κύριε, και παρηγορήθηκα. Βαθιά θλίψη με κυρίευσε εξαιτίας των αμαρτωλών που εγκαταλείπουν τον νόμο σου. Τα δικαιώματά σου έγιναν για εμένα ύμνοι στον τόπο της παροικίας μου. Θυμήθηκα μέσα στη νύχτα το όνομά σου, Κύριε, και τήρησα τον νόμο σου. Αυτό μου συνέβη, επειδή αναζήτησα τα δικαιώματά σου.

«Και σήκωσα» Απλώνοντας τα χέρια σε προσευχή για να φυλάξω τις εντολές του Κυρίου, τις οποίες αγάπησα. «Και μελετούσα» Φρόντιζα, δηλαδή μεριμνούσα, ώστε να κατορθώσω τη δικαιοσύνη και να φυλάξω το θέλημα (τις εντολές) του Θεού. Διότι αυτή είναι η μεγάλη φροντίδα. «Θυμήσου» Θυμήσου τα λόγια σου, λέει ο άνθρωπος στον Θεό, πως μου υποσχέθηκες τη βασιλεία των ουρανών, και εγώ παίρνω δύναμη από την ελπίδα. «Αυτή με...» Η ελπίδα και η κατά Θεόν προσδοκία, όταν ταπεινωνόμουν από την αθυμία της παραβάσεως· διότι αυτή ήταν προθυμία και παρηγοριά μέσα μου, λέει ο άνθρωπος. «Ότι ο λόγος σου...» Διότι ζωή είναι ο λόγος του Θεού. «Υπερήφανοι» Οι δαίμονες· διότι εξωθούσαν τον άνθρωπο στην παρανομία, επιτιθέμενοι σφοδρά εναντίον του. «Από τον νόμο σου όμως...» Διότι, έστω κι αν εκείνοι αλαζονεύονταν, εγώ πρόσεχα τον νόμο του Θεού, λέει ο κατά Θεόν άνθρωπος. «Θυμήθηκα» Θυμήθηκα τις κρίσεις σου, λέει, ότι από τον αιώνα αποφάσισες να σώσεις τον άνθρωπο, και παρηγορήθηκα με την προσδοκία και την ελπίδα. «Αθυμία» Διότι αθυμούσε ο άνθρωπος όταν επικρατούσαν οι δαίμονες· επειδή αυτοί είναι αμαρτωλοί. «Από τους αμαρτωλούς...» Διότι αυτοί οι δαίμονες εγκατέλειψαν τον νόμο του Θεού από αλαζονεία. «Ψαλμωδίες ήταν...» Διότι οι πιστοί, όσο βρίσκονται πάνω στη γη, η οποία είναι παροικία (βρίσκονται στην παροικία της γης), δεν παύουν να ψάλλουν. «Θυμήθηκα...» Διότι και νύχτα και ημέρα οι άγιοι φυλάσσουν τον νόμο του Θεού, μνημονεύοντας συνεχώς το όνομα του Θεού. «Αυτή...» Αυτή. Ποια;

Εγώ μεν, ενώ υπέφερα δεινά, παρηγοριόμουν με την ανάμνηση των κριμάτων σου· θλιβόμουν όμως βαθύτατα και βρισκόμουν σε συνεχή αγανάκτηση, βλέποντας πολλούς να παραβαίνουν αδίστακτα τους νόμους. Αυτά έλεγε και ο απόστολος Παύλος· διότι αυτός είναι ο λόγος των τελείων: «Ποιος ασθενεί, και δεν ασθενώ; Ποιος σκανδαλίζεται, και εγώ δεν φλέγομαι;». Και όταν βρισκόταν στην Αθήνα, αγανακτούσε το πνεύμα του· διότι έβλεπε ότι η πόλη ήταν γεμάτη είδωλα. Και εμείς, λοιπόν, αδελφοί, όταν βλέπουμε κάποιους να εγκαταλείπουν τον νόμο του Θεού και τις εντολές του, κυριευόμαστε από θλίψη, επειδή είναι γραμμένο: «Θα αγαπήσεις τον πλησίον σου όπως τον εαυτό σου»· και παρακάτω σε αυτόν τον ψαλμό αναφέρεται: «Είδα τους ασύνετους και έλιωνα από λύπη, διότι δεν φύλαξαν τα λόγια σου». «Ψαλμοί ήταν για μένα τα δικαιώματά σου στον τόπο της παροικίας μου». Ο μακάριος Δαβίδ παροίκησε, βέβαια, καταδιωκόμενος από τον Σαούλ, ανάμεσα στους Αλλοφύλους· νομίζω, όμως, ότι δεν ονομάζει παροικία εκείνη τη χρονική περίοδο, αλλά ολόκληρο τον βίο του. Διότι δεν τον πέρασε ως μόνιμος κάτοικος, αλλά ως πάροικος, και διήλθε τον βίο ψάλλοντας τα δικαιώματα του Θεού. Διότι έτσι το απέδωσαν και οι υπόλοιποι ερμηνευτές: «Άσματα ήταν για μένα τα προστάγματά σου στον τόπο της παροικίας μου». Όλοι, λοιπόν, οι άγιοι και όσοι ζουν κατά Θεόν, θεώρησαν αυτήν τη ζωή ως παροικία, έχοντας ως μόνιμη κατοικία τους τη μέλλουσα.