Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 118:74

Όσοι σε φοβούνται, θα σε δουν και θα ευφρανθούν. Διδάσκει ότι δεν θα κατέχει ο ίδιος μόνος του το χάρισμα, αλλά αυτό θα φθάσει και σε όλους όσοι φοβούνται τον Κύριο. Διότι μόνο στους ευσεβείς είναι ευχάριστος, όταν γίνεται αισθητά ορατός, τόσο ως προς τον λόγο όσο και ως προς τα νοήματα της σοφίας που διαθέτει· για τους άλλους, όμως, είναι βαρύς ακόμη και να τον βλέπουν. Επειδή ο βίος του είναι ανόμοιος με των υπολοίπων και είναι διαφορετικές οι οδοί του, για τον λόγο αυτόν λέει: Θα ευφρανθούν, διότι ήλπισα στους λόγους σου.

Να νήφεις, λοιπόν, αγαπητέ, ως καλός στρατιώτης. Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, μήπως και σε βρουν και τα δύο, και τους ανθρώπους να λυπήσεις, δηλαδή τους κατά σάρκα γονείς σου, και στον Θεό να μην αρέσεις. Αλλά να αγωνίζεσαι, ώστε και όσοι σε βλέπουν να δοξάσουν τον Θεό για την καλή σου διαγωγή. Διότι είναι γραμμένο: αυτοί που φοβούνται τον Κύριο, θα με δουν και θα ευφρανθούν. Και πάλι: πολλή ειρήνη υπάρχει σε όσους αγαπούν τον νόμο σου, και δεν υπάρχει σε αυτούς σκάνδαλο.

Εκείνοι που σε φοβούνται θα με δουν και θα ευφρανθούν, διότι στους λόγους σου στήριξα την ελπίδα μου. Γνώρισα, Κύριε, ότι οι κρίσεις σου είναι δικαιοσύνη, και με αλήθεια με ταπείνωσες. Ας έλθει, λοιπόν, το έλεός σου για να με παρηγορήσει, σύμφωνα με τον λόγο σου προς τον δούλο σου. Ας έλθουν σε εμένα οι οικτιρμοί σου και θα ζήσω, διότι ο νόμος σου είναι η μελέτη μου.

«Χρηστότητα»: Τη χρηστότητα, την οποία έδειξες στον άνθρωπο· την παιδεία, με την οποία παιδαγώγησες τον άνθρωπο μέσω της χάριτος· τη γνώση, την οποία δίδαξες, ερχόμενος επί της γης· αυτής, λέει ο προφήτης, αξίωσε και εμένα. «Ότι στις εντολές»: Διότι μέσω αυτών γνώρισε ο προφήτης την παρουσία του Χριστού και Θεού. «Πριν με»: Πριν, λέει, πράξω το κακό, αμάρτησα, μην έχοντας προφυλαχθεί. «Γι' αυτό»: Αφού έλαβα πείρα του κακού, προφύλαξα στο εξής τον εαυτό μου με τη μετάνοια. «Πληθύνθηκε»: Ποιος τα λέει αυτά; Ο Χριστός [για τον άνθρωπο] εκ προσώπου του ανθρώπου για τους δαίμονες. «Εγώ δε»: Διότι λέει: Δεν ήρθα για να κάνω το δικό μου θέλημα, αλλά το θέλημα του Πατέρα που με έστειλε. «Πήχθηκε (σαν τυρί)»: Των Ιουδαίων· διότι πήχθηκαν, δηλαδή απολιθώθηκαν, στην απιστία τους. «Εγώ δε τον νόμον»: Εγώ δε θέλω, λέει, να εκπληρώσω όσα για τα οποία ήρθα. «Καλό για μένα»: Διότι δεν θεώρησε αρπαγή το να είναι ίσος με τον Θεό, αλλά κένωσε τον εαυτό του, λαμβάνοντας μορφή δούλου. «Όπως αν»: Δηλαδή για να διδάξω στον άνθρωπο τα δικαιώματά σου, τα οποία πρόκειται να του παραθέσω. «Καλό για μένα»: Διότι ποιος πλούτος ή άργυρος ή χρυσός εξισώνεται με τον νόμο της χάριτος του Θεού; «Τα χέρια»: Διότι με τα χέρια του Θεού πλάστηκε ο άνθρωπος. «Συνέτισέ με»: Δηλαδή δώσε μου αίσθηση καρδιάς για να κατανοώ και να γνωρίζω εσένα, τον αληθινό Θεό. «Οι φοβούμενοι»: Διότι όσοι έχουν φόβο (πόθο) Θεού και πόθο (φόβο), όταν είδαν την παρουσία του Κυρίου, ευφράνθηκαν.

διότι στους λόγους: Τους οποίους φανέρωσες στους ανθρώπους μέσω εμού. έγνων (Γνώρισα): Διότι ο Θεός δεν κρίνει άδικα, αλλά με δικαιοσύνη και αλήθεια. τῇ ἀληθείᾳ (Στην αλήθεια): Λέει ο άνθρωπος: επέτρεψες να πέσω, για να γνωρίσω αυτόν που με εγείρει. γενηθήτω (Ας γίνει): Έχοντας σπλαχνιστεί ο Θεός, παρηγόρησε τον άνθρωπο, σώζοντάς τον. καὶ τὸ λόγιον (Και τον λόγο): Όπως υποσχέθηκες, λέει, έτσι έπραξες. ἐλθέτωσαν (Ας έλθουν): Διότι, με την έλευση του Κυρίου, έζησε ο άνθρωπος. ὅτι ὁ νόμος (Διότι ο νόμος): Της χάριτος, ο οποίος είναι ο Χριστός. αἰσχυνθήτωσαν (Ας καταισχυνθούν): Οι δαίμονες, που τυράννησαν τον άνθρωπο, όπως οι Ιουδαίοι που εξεγέρθηκαν κατά του Χριστού. ἐγὼ δὲ ἀδολεσχήσω (Εγώ δε θα μελετώ): Θα μεριμνώ για τις εντολές σου. ἐπιστρεψάτωσαν (Ας επιστρέψουν): Οι προφήτες και οι απόστολοι· διότι αυτοί επέστρεψαν τον άνθρωπο. γενηθήτω (Ας γίνει): Διότι εάν ο άνθρωπος φυλάξει ποτέ με άμεμπτο και άδολο τρόπο τα δικαιώματα του Θεού, δεν καταισχύνεται, αλλά αποκτά παρρησία ενώπιον του Θεού. ἐκλείπει (Ατονεί): Με τον πόθο και τη σπουδή. καὶ εἰς τὸν λόγον (Και στον λόγο): Δηλαδή, ελπίζω διαπαντός. ἐξέλιπον (Ατόνησαν): Με την προσδοκία και την ελπίδα. λέγοντες (Λέγοντας): Δηλαδή, πότε θα απολαύσω την αμοιβή των κόπων μου; ὅτι ἐγενήθην (Διότι έγινα): Το πρόσκαιρο της ζωής υποδηλώνει ο προφήτης· διότι και το ασκί όταν ξεφούσκωσε κενώθηκε, και η πάχνη όταν ζέστανε ο ήλιος δεν φάνηκε πια. τὰ δικαιώματα (Τα δικαιώματα): Διότι, αν και ζει για λίγο χρόνο, δεν απομακρύνθηκε από τα δικαιώματα (τις εντολές) του Θεού. πόσαι (Πόσες): Διότι Εσύ μόνος, ως Θεός, γνωρίζεις το ολιγοχρόνιο των ημερών μου.

Ικετεύει, λοιπόν, τον Πλάστη να χορηγήσει στο πλάσμα του σύνεση· διότι πρόσθεσε: «Συνέτισέ με, και θα μάθω τις εντολές σου· όσοι σε φοβούνται θα με δουν και θα ευφρανθούν, επειδή ήλπισα στους λόγους σου». Θα γίνω, λέγει, αφορμή ευφροσύνης για τους ευσεβείς, επειδή ήλπισα σε σένα και βρήκα την κατάλληλη για την ελπίδα μου έκβαση.

Στάση Β'. «Τα χέρια σου με έκαναν και με έπλασαν». Με έκαναν αρχικά από το χώμα, και αφού συνετρίβην εξαιτίας του όφεως, ύστερα πάλι με ανέπλασαν μέσω του λουτρού της παλιγγενεσίας. Γι' αυτό: «Συνέτισέ με και θα μάθω τις εντολές σου». Διότι δεν έχω τη δύναμη να τα μάθω αυτά, εάν εσύ ο ίδιος δεν με συνετίσεις. Και όταν μου γίνει αυτό από εσένα, τότε: «Εκείνοι που σε φοβούνται θα με δουν και θα ευφρανθούν, διότι στους λόγους σου ήλπισα». «Ας γίνει η καρδιά μου άμωμη», δηλαδή υγιής, καθαρή και ακέραιη, «στα δικαιώματά σου, για να μην ντροπιαστώ»· διότι άξιο ντροπής είναι καθετί το μεμπτό. «Διότι έγινα σαν ασκός στην πάχνη, αλλά τα δικαιώματά σου δεν τα ξέχασα».