Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 127:4

«δεν θα καταισχυνθεί» Θα ντροπιαστούν [δηλαδή], όταν στις θύρες του λαού που προέρχεται από τα έθνη σταθούν οι Ιουδαίοι, ακούγοντας τα της πίστεως. «Ωδή των αναβαθμών· άσμα των υψηλών». «μακάριοι» Διότι τι είναι πιο μακάριο από αυτό; Είναι δε φανερό ότι μακαρίζει όλους τους αγίους. «αυτοί που πορεύονται» Όσοι, λέει, κατόρθωσαν τις αρετές και πορεύθηκαν σύμφωνα με τις εντολές του Κυρίου. «τους καρπούς» Διότι όσοι κοπιάζουν εδώ, βρίσκουν (απολαμβάνουν) στον μέλλοντα αιώνα [τις ανταμοιβές]. «μακάριος είσαι» Για αυτούς που αγωνίζονται με αυτόν τον τρόπο μιλάει το Άγιο Πνεύμα. «η γυναίκα» Εννοεί την ψυχή του αγαθού ανθρώπου, η οποία στον οίκο του σώματος θερμαίνεται και αναπαύεται σαν άμπελος. «οι γιοι σου» Οι αγαθοί λογισμοί, σαν γιοι που περικυκλώνουν την καρδιά <του ανθρώπου>, όπως ακριβώς ένα τραπέζι. «ιδού» Βλέπεις πώς δείχνει τον μισθό όσων φοβούνται τον Κύριο, πώς ευλογούνται και δοξάζονται. «να σε ευλογήσει» Με την ευλογία που φανερώθηκε στη Σιών· με αυτήν ευλογήθηκαν οι πιστοί και απολαμβάνουν τα μυστικά αγαθά [κάθε μέρα (καθημερινά)]. «και να δεις» Διότι οι αρετές γεννούν αρετές. «ειρήνη» Ο Χριστός είναι η ειρήνη μας προς τον πιστό λαό. «Ωδή των αναβαθμών· άσμα των υψηλών». «πολλές φορές» Ο Χριστός λέει για τους Ιουδαίους [ο λόγος], ότι [πάντοτε] εναντιώνονταν στον Χριστό· διότι δεν ήθελαν να ζει, από τότε που γεννήθηκε εν σαρκί. Γι' αυτό [έχει γραφτεί] το «πολλές φορές».

Επειδή γνωρίζει το μέγεθός του, εντρυφά στη φαντασία του πράγματος. Και τι σημαίνει το «Καλώς»; Πες μου. Η γυναίκα σου θα είναι σαν άμπελος καρποφόρα στα πλευρά της οικίας σου. Άλλος λέει, στα πιο εσωτερικά μέρη. Άλλος, στους μηρούς. Οι υιοί σου σαν νεόφυτα ελιάς γύρω από την τράπεζά σου. Ιδού, έτσι θα ευλογηθεί ο άνθρωπος που φοβάται τον Κύριο. Τι λες; Πες μου· αυτός είναι ο μακαρισμός; Αυτό είναι το κέρδος; Η ευημερία της οικίας, και το να απολαύσει κανείς τους δικούς του κόπους, και το πλήθος των παιδιών, και η γυναίκα; Όχι αυτό, αλλά αυτό δίνεται εκ περισσού. Διότι «ζητείτε πρώτα τη βασιλεία των ουρανών, και όλα αυτά θα σας προστεθούν». Επειδή, λοιπόν, απευθυνόταν σε ανθρώπους που ήταν ακόμη ατελέστεροι, τους καθοδηγεί ξεκινώντας από τα αισθητά, σαν να είναι μικρά παιδιά. Και μην απορείς.

Ψαλμός ρκζ'. <Ωδή των αναβαθμών>. «Μακάριοι είναι όλοι όσοι φοβούνται τον Κύριο, όσοι πορεύονται στις οδούς του», όποιοι και αν είναι αυτοί, είτε σοφοί είτε απλοί, όπως ακριβώς άθλιοι είναι εκείνοι που ζουν με αφοβία και ασέβεια, στις οδούς του εχθρού. «Τους καρπούς των κόπων σου θα φας», άνθρωπε, όταν αναχωρήσεις από τον βίο, είτε είναι φαύλοι είτε αγαθοί. «Μακάριος είσαι, και όλα θα σου πάνε καλά», εφόσον πορεύεσαι στις οδούς του Κυρίου. Και αν είναι έγγαμος, «η γυναίκα σου σαν καρπερή κληματαριά μέσα στο σπίτι σου» θα αναδειχθεί, «οι δε γιοι σου σαν νεόφυτα ελιάς» θαλερά «γύρω από το τραπέζι σου» θα σου προσφέρουν χαρά και τέρψη. «Ιδού, έτσι» θα ευφρανθεί και «θα ευλογηθεί», δηλαδή θα επαινεθεί, «ο άνθρωπος που φοβάται τον Κύριο». Και «αφού ευλογηθείς από τον Κύριο από τη Σιών, είθε να δεις τα αγαθά» του Θεού «και τους γιους των γιων σου εν ειρήνη όλες τις ημέρες της ζωής σου».

Έπρεπε, λοιπόν, και ο μακάριος αυτός, μαζί με όλους όσους φοβούνται τον Κύριο και πορεύονται στις οδούς Του, σύμφωνα με εκείνη τη ρήση του Ψαλμού, να αξιωθεί τη θεία ευλογία και να ατενίζει διαρκώς τα αγαθά της νοητής Ιερουσαλήμ, λαμβάνοντας ήδη από τώρα τον αρραβώνα της ελπιζόμενης απόλαυσής τους· να μην ακμάζει δηλαδή μόνο ο ίδιος στις αρετές, ούτε να βλέπει μόνο τους πνευματικούς υιούς που γεννήθηκαν από αυτόν, αλλά να βλέπει και τους υιούς των υιών του, οι οποίοι θα έμοιαζαν με νεόφυτα ελιάς και θα στέκονταν γύρω από την τράπεζά του, απολαμβάνοντας πλουσιοπάροχα από αυτόν τα γλυκύτατα κεράσματα της ασκήσεως. Επειδή, όμως, αυτά γίνονταν και στην πράξη και ο τόπος ήταν πλέον στενόχωρος για το πλήθος των μοναχών, αφού είχαν συγκεντρωθεί περίπου εκατό, και εφόσον ο προαναφερθείς καθηγούμενος, ο μοναχός Θεοδόσιος, αναπαύθηκε, ο μέγας αυτός ανήρ γίνεται κύριος του όρους, και ο κλήρος της κατοικίας μεταβιβάστηκε πλέον στους κληρονόμους του όρους. Αναφέρομαι στη συνοδεία αυτού του νέου Αβραάμ, ο οποίος μετανάστευσε από την προγονική του γη και βάδισε προς εκείνη που του υποδείχθηκε, ακολουθώντας Εκείνον που τον καθοδήγησε· από τον Οποίο εξάλλου, όπως αποφαίνομαι χωρίς κανέναν δισταγμό, του δόθηκε, σύμφωνα με την υπόσχεση, η κατοχή του όρους, στον ίδιο και στο σπέρμα του μετά από αυτόν· διότι «οι δίκαιοι», λέει, «θα κληρονομήσουν τη γη και θα κατοικήσουν επ’ αυτής εις αιώνα αιώνος».

Τι λοιπόν μπορεί να πει κανείς για αυτά, παρά εκείνο που λέει ο θείος Δαβίδ, «ιδού, έτσι θα ευλογηθεί ο άνθρωπος που φοβάται τον Κύριο»; Είθε να σε ευλογήσει ο Κύριος από τη Σιών και είθε να δεις τα αγαθά της άνω Ιερουσαλήμ πανοικεί, πολυπόθητέ μου δέσποτα.

Μη χάσετε, λοιπόν, όσα έχετε ήδη κατορθώσει· αλλά όπως σπέρνετε με δάκρυα, με στεναγμούς, με κατήφεια, με πείνα και δίψα, έτσι θα θερίσετε με αγαλλίαση τότε, όταν ο Κριτής των πάντων θα αποδώσει στον καθένα σύμφωνα με τα έργα του. «Άκουγε, ουρανέ», λέει, «και δώσε προσοχή, γη, διότι ο Κύριος μίλησε», όχι βέβαια, αδελφοί μου, ότι «γιους γέννησα και ανέθρεψα, αυτοί όμως με αθέτησαν»· ούτε ότι «το βόδι γνώρισε τον αφέντη του και το γαϊδούρι τη φάτνη του κυρίου του, αλλά ο Ισραήλ δεν με γνώρισε και ο λαός μου δεν με κατανόησε»· αλλά «οι γιοι σου σαν νεόφυτα ελιάς γύρω από το τραπέζι σου» (λαμβανόμενα με πνευματική έννοια) και «ιδού, έτσι θα ευλογηθεί ο άνθρωπος που φοβάται τον Κύριο».