Πατερικὲς ἀναφορὲς ἀνὰ βιβλικὸ ἐδάφιο
7 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας
πλεονάκις ἐπολέμησάν με ἐκ νεότητός μου, καὶ γὰρ οὐκ ἠδυνήθησάν μοι.Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου
1–7 από 7
Πλεονάκις ἐπολέμησάν με ... Κύριος δίκαιος συνέτριψεν αὐχένας ἁμαρτωλῶν. Πάντες γὰρ οἱ διώξαντες κακοὶ κακῶς ἀπολοῦνται.
Πολλές φορές με πολέμησαν... Ο δίκαιος Κύριος συνέτριψε τους αυχένες των αμαρτωλών. Διότι όλοι όσοι καταδίωξαν, όντας κακοί, θα καταστραφούν οικτρά.
Λεπτομέρειες
ΨΑΛΜΟΣ ΡΚΘʹ. Περὶ τοῦ λαοῦ οὐκ ἔστιν εἰπεῖν τοῦ Χριστοῦ τὸ, Ὁ λαὸς οὗτος τοῖς χείλεσί με τιμᾷ, ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόῤῥω ἀφέστηκεν ἀπ᾽ ἐμοῦ. Οὐ γὰρ ὡς ὁ πρῶτος λαὸς, ἀλλ᾽ ἐκ βαθέων ἐκέκραξεν, ἅτε δὴ μετέχων τοῦ Πνεύματος, ὃ, κατὰ Παῦλον, πάντα ἐρευνᾷ, καὶ τὰ βάθη τοῦ Θεοῦ· ἐν ἐπαίνῳ δὲ τὸ βαθὺ κἀν τῇ συνηθείᾳ· ὁποῖον καὶ τὸ, Ὦ βάθος πλούτου σοφίας καὶ γνώσεως Θεοῦ. Καὶ πρὸς Ἰεζεκιὴλ δέ φησιν· Οὐ πρὸς λαὸν βαθύχειλον καὶ βαρύγλωσσον ἐγὼ ἐξαποστελῶ σε. Ἀλλ᾽ ὁ βαθὺς τῇ διανοίᾳ λαὸς, ὁ καὶ τὴν ᾠδὴν τὴν πρὸ ταύτης εἰπὼν, ἐκ τῶν στέρνων αὐτῶν στεναγμοῖς ἀλαλήτοις ὑπερεντυγχάνων βοᾷ πρὸς τὸν Θεὸν, ἀλλ᾽ οὐ χείλεσιν· ὥσπερ οὐδὲ Μωϋσῆς, πρὸς ὃν ἐῤῥέθη, καίτοι σιγῶντα, τὸ, Τί βοᾷς πρὸς μέ; Ἡ δὲ νῦν εὐχὴ τοῦ αἰτοῦντος ἃ δεῖ, καὶ τοῖς αἰτουμένοις ἑαυτὸν ἑτοίμως παρέχοντος· μαρτυρῶν δὲ μάλιστα καὶ διὰ τῆς προλαβούσης εἶπεν ᾠδῆς· Πλεονάκις ἐπολέμησάν με, καὶ γὰρ οὐκ ἠδυνήθησάν μοι· οἳ καὶ λέξουσιν· Ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός σου ὑπέμεινά σε, Κύριε· ὦτα δὲ προσέχοντα λέλεκται, ὡς τῆς μιᾶς τοῦ Θεοῦ δυνάμεως οὔσης ἀκουστικῆς καὶ ὁρατικῆς· κραυγὴν δὲ οὐ τόνον λέγει φωνῆς, ἀλλὰ γνώμης διάθεσιν.
ΨΑΛΜΟΣ ΡΚΘʹ. Για τον λαό του Χριστού δεν μπορεί να λεχθεί το: «Ο λαός αυτός με τιμά με τα χείλη, αλλά η καρδιά τους απέχει πολύ από εμένα». Διότι δεν έπραξε όπως ο πρώτος λαός, αλλά έκραξε εκ βαθέων, καθώς ακριβώς μετέχει στο Πνεύμα, το οποίο, κατά τον Παύλο, ερευνά τα πάντα, ακόμη και τα βάθη του Θεού· εξάλλου το «βάθος» χρησιμοποιείται προς έπαινο και στη συνήθη γλώσσα, όπως για παράδειγμα το: «Ω βάθος πλούτου και σοφίας και γνώσεως Θεού». Και προς τον Ιεζεκιήλ επίσης λέει: «Εγώ δεν σε αποστέλλω προς λαό βαθύχειλο και βαρύγλωσσο». Αλλά ο βαθύς στη διάνοια λαός, ο οποίος έψαλε και την προηγούμενη ωδή, υπερεντυγχάνοντας μέσα από τα ίδια του τα στήθη με στεναγμούς αλάλητους, βοά προς τον Θεό, αλλά όχι με τα χείλη· όπως ακριβώς ούτε και ο Μωυσής, προς τον οποίο ειπώθηκε το «Τι βοάς προς εμένα;», αν και εκείνος σιωπούσε. Η δε τωρινή προσευχή ανήκει σε εκείνον που ζητά όσα πρέπει, και που προσφέρει πρόθυμα τον εαυτό του σε όσα ζητούνται· δίνοντας μάλιστα μαρτυρία, και μέσα από την προηγούμενη ωδή είπε: «Πολλές φορές με πολέμησαν, αλλά δεν μπόρεσαν να με νικήσουν»· αυτοί είναι που θα πουν: «Ένεκα του ονόματός σου σε υπέμεινα, Κύριε»· και αναφέρονται «ώτα που προσέχουν», εφόσον η μία δύναμη του Θεού είναι και ακουστική και ορατική· και με τη λέξη κραυγή δεν εννοεί την ένταση της φωνής, αλλά τη διάθεση της προαιρέσεως.
Λεπτομέρειες
Ἐὰν ἀνομίας παρατηρήσῃ, Κύριε. Ἐπειδὴ δὲ τῶν ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ οὐ πάντες δύνανται λέγειν· Πλεονάκις ἐπολέμησάν με, καὶ γὰρ οὐκ ἠδυνήθησάν μοι, περὶ τῶν ἀσθενεστέρων τὴν παροῦσαν ἀναπέμπει φωνὴν, καὶ μὴ φερόντων τοὺς διωγμούς· εἰ μὴ ἄρα ὁ αὐτὸς περὶ τῶν πρὸ τῆς κλήσεως ἀνομιῶν αὐτοῦ ταῦτά φησιν.
Εάν παρατηρήσεις ανομίες, Κύριε. Επειδή όμως δεν μπορούν όλοι μέσα στην Εκκλησία να πουν: «Πολλές φορές με πολέμησαν, και όμως δεν με κατέβαλαν», αναπέμπει την παρούσα φωνή εκ μέρους των πιο αδύναμων και όσων δεν αντέχουν τους διωγμούς· εκτός εάν ο ίδιος τα λέει αυτά για τις δικές του ανομίες πριν από την κλήση του.
Λεπτομέρειες
ΕΙΣ ΤΟΝ ΡΚΗʹ ΨΑΛΜΟΝ. Πλεονάκις ἐπολέμησάν με ἐκ νεότητός μου, εἰπάτω δὴ Ἰσραήλ. Πλεονάκις ἐπολέμησάν με ἐκ νεότητός μου· καὶ γὰρ οὐκ ἠδυνήθησάν μοι. Ἕτερός φησιν ἑρμηνευτὴς, Ἀλλ᾽ οὐκ ἠδυνήθησάν μοι. Καὶ οὗτος τοῦ πρὸ αὐτοῦ ἔχεται ὁ ψαλμός. Ἐπειδὴ γὰρ διεκόπτετο τὰ τῆς οἰκοδομῆς, καὶ πρὸς τέλος τὸ ἔργον οὐκ ᾔει, ἄγων αὐτοὺς εἰς χρηστὰς ἐλπίδας, ἵνα μὴ ἀπογινώσκωσιν, ἐκ τῶν παρελθόντων περὶ τῶν μελλόντων θαῤῥεῖν αὐτοὺς παρασκευάζει, καὶ παιδεύει αὐτοὺς λέγειν ταῦτα τὰ ῥήματα. Ποῖα δέ;
ΣΤΟΝ ΡΚΗ΄ ΨΑΛΜΟ. Πολλές φορές με πολέμησαν από τη νεότητά μου, ας πει τώρα ο Ισραήλ. Πολλές φορές με πολέμησαν από τη νεότητά μου· και όμως δεν με κατέβαλαν. Ένας άλλος ερμηνευτής λέει: Αλλά δεν με κατέβαλαν. Και αυτός ο ψαλμός συνδέεται στενά με τον προηγούμενό του. Διότι, επειδή διακόπτονταν τα έργα της οικοδομής και το έργο δεν έφτανε στο τέλος του, προκειμένου να τους οδηγήσει σε χρηστές ελπίδες για να μην απελπίζονται, τους προετοιμάζει να αντλούν θάρρος για τα μελλοντικά με βάση τα παρελθόντα, και τους διδάσκει να λένε αυτά τα λόγια. Ποια είναι όμως αυτά;
Λεπτομέρειες
Πῶς δὲ ἡττῶντο; Τῶν Ἰουδαίων ἐπὶ τὴν προτέραν εὐπραγίαν ἐπανιόντων. Ὃ καὶ δηλῶν ἕτερος ἑρμηνευτὴς, Ἀλλ᾽ οὐχ ὑπερίσχυσάν μου, εἶπεν. Ἐπὶ τὸν νῶτόν μου ἐτέκταινον οἱ ἁμαρτωλοὶ, ἐμάκρυναν τὴν ἀνομίαν αὐτῶν. Τί ἐστι τοῦτο; Οὐχ ὡς ἔτυχεν ἐπεβούλευον, φησὶν, ἀλλὰ πολλὰ ἐμηχανῶντο καὶ ἐπραγματεύοντο, δόλους ῥάπτοντες, λάθρᾳ ἐπιτιθέμενοι.
Και πώς ηττώντο; Όταν οι Ιουδαίοι επέστρεφαν στην προηγούμενη ευημερία τους. Δηλώνοντας αυτό ακριβώς ένας άλλος ερμηνευτής, είπε: «Αλλά δεν υπερίσχυσαν εναντίον μου». «Πάνω στον νώτο μου τεκταίνονταν οι αμαρτωλοί, παρέτειναν την ανομία τους». Τι σημαίνει αυτό; Δεν με επιβουλεύονταν τυχαία, λέγει, αλλά μηχανεύονταν και απεργάζονταν πολλά, εξυφαίνοντας δόλους και επιτιθέμενοι κρυφά.
Λεπτομέρειες
Ψαλμὸς ρκηʹ ᾨδὴ τῶν ἀναβαθμῶν. «Πλεονάκις ἐπολέμησάν με ἐκ νεότητός μου» λεγέτω νοῦς ὁρῶν Θεόν, «καὶ οὐ περιεγένοντό μοι». «Ἐπὶ τὸν νῶτόν μου ἐτέκταινον οἱ ἁμαρτωλοί». Νοῦ γὰρ Θεὸν θεωροῦντος, οὐ τολμῶσιν οἱ τέκτονες τῶν παθῶν κατὰ πρόσωπον τεκτονεύειν, ἀλλ’ ἐκ τῶν ὄπισθεν, ὃς καὶ νῶτος καλεῖται. «Ἐμάκρυνον τὴν ἀνομίαν αὐτῶν» οἱ ῥηθέντες ἁμαρτωλοὶ τέκτονες, εἴτε δαίμονες εἴτε βάρβαροι, ἐκ τῶν ὄπισθεν πολεμοῦντες· οὐ ταχεῖαν τὴν ἅλωσιν ἴσχυσαν δρᾶσαι. Καὶ «Κύριος δικαίως συνέκοψεν αὐχένας αὐτῶν» τῶν ἁμαρτωλῶν. «Αἰσχυνθήτωσαν καὶ ἀποστραφήτωσαν εἰς τὰ ὀπίσω πάντες οἱ μισοῦντες Σιών», τήν τε αἰσθητὴν καὶ τὴν νοητὴν Σιὼν ἐκκλησίαν τοῦ Θεοῦ. «Γενηθήτωσαν ὡσεὶ χόρτος δωμάτων, ὃς πρὸ τοῦ ἐκσπασθῆναι ἐξηράνθη». Παντὸς γὰρ χόρτου ξηραίνεται ταχινότερον ὁ τῶν δωμάτων, ᾧ ὁμοιωθῆναι ἐπαρᾶται τοὺς μισοῦντας Σιών. Καὶ ὥς φησι πεπόνθασιν οὕτως, «καὶ οὐκ ἐπλήρωσε τὴν χεῖρα αὐτοῦ ὁ θερίζων, οὐδὲ τὸν κόλπον αὐτοῦ ὁ τὰ δράγματα συλλέγων», ἀφορίᾳ δυστυχεστάτῃ περιπεσόντες.
Ψαλμός 128 (ρκη'). Ωδή των αναβαθμών. «Πολλές φορές με πολέμησαν από τα νιάτα μου» ας λέει ο νους που βλέπει τον Θεό, «αλλά δεν με νίκησαν». «Στην πλάτη μου κατασκεύαζαν σκευωρίες οι αμαρτωλοί». Διότι, όταν ο νους θεωρεί τον Θεό, οι τεχνίτες των παθών δεν τολμούν να κατασκευάσουν τις σκευωρίες τους κατά πρόσωπο, αλλά από πίσω, το οποίο και ονομάζεται νώτος. «Μάκρυναν την ανομία τους» οι προαναφερθέντες αμαρτωλοί τεχνίτες, είτε πρόκειται για δαίμονες είτε για βαρβάρους, πολεμώντας από τα πίσω· δεν μπόρεσαν να προκαλέσουν γρήγορη άλωση. Και «ο Κύριος δίκαια συνέτριψε τους αυχένες τους», δηλαδή των αμαρτωλών. «Ας ντροπιαστούν και ας στραφούν προς τα πίσω όλοι όσοι μισούν τη Σιών», τόσο την αισθητή όσο και τη νοητή Σιών, την εκκλησία του Θεού. «Ας γίνουν σαν το χορτάρι των δωμάτων, το οποίο ξεράθηκε πριν καν ξεριζωθεί». Διότι από κάθε χορτάρι, ξεραίνεται γρηγορότερα αυτό των δωμάτων, με το οποίο καταράται να μοιάσουν όσοι μισούν τη Σιών. Και όπως λέει, έτσι ακριβώς έπαθαν, «και δεν γέμισε το χέρι του αυτός που θερίζει, ούτε τον κόρφο του αυτός που μαζεύει τα δεμάτια», περιπίπτοντας σε αθλιότατη ακαρπία.
Λεπτομέρειες
διὰ τοῦτο προσεύχεσθε μὲν ὑπὲρ αὐτῶν τὰ εἰς ἐπιστροφήν, προσεύχεσθε δὲ τὰ ὑπὲρ ὑμῶν εἰς στηριγμόν, λέγοντες καὶ κράζοντες· “ἐὰν ἐπαναστῇ ἐπ’ ἐμὲ πόλεμος, ἐν ταύτῃ ἐγὼ ἐλπίζω”, καὶ τὸ “πλεονάκις ἐπολέμησάν με ἐκ νεότητός μου, καὶ γὰρ οὐκ ἠδυνήθησάν μοι”, καὶ “αὕτη ἡ κατάπαυσίς μου εἰς αἰῶνα αἰῶνος· ὧδε κατοικήσω, ὅτι ᾑρετισάμην αὐτήν”, ἵνα ὡς στρατιῶται Χριστοῦ πολεμοῦντες καὶ μὴ καταπίπτοντες τὸν τῆς δικαιοσύνης στέφανον διὰ τῆς ὑπομονῆς ἀπολαύοιτε.
Γι' αυτό, να προσεύχεστε για εκείνους με σκοπό την επιστροφή τους, και να προσεύχεστε για τον εαυτό σας με σκοπό τον στηριγμό σας, λέγοντας και κραυγάζοντας: «Εάν ξεσπάσει εναντίον μου πόλεμος, εγώ σε αυτήν ελπίζω», και το «πολλές φορές με πολέμησαν από τη νεότητά μου, κι όμως δεν μπόρεσαν να με νικήσουν», και το «αυτή είναι η κατάπαυσή μου εις αιώνα αιώνος· εδώ θα κατοικήσω, διότι αυτήν επέλεξα», ώστε ως στρατιώτες του Χριστού, που πολεμούν και δεν καταπίπτουν, να απολαύσετε το στεφάνι της δικαιοσύνης μέσω της υπομονής.
Λεπτομέρειες