Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 129:6

Από την πρωινή φυλακή μέχρι τη νύχτα ας ελπίζει ο Ισραήλ στον Κύριο. Διότι πρέπει ακόμη και στις θλιβερές καταστάσεις να προσδοκούμε τον Κύριο. Όχι μόνο όταν είναι πρωινή φυλακή και τα παρόντα είναι λαμπρά, αλλά μέχρι και τις ζοφερές περιστάσεις. Εξάλλου, με την ανατολή του αληθινού φωτός, ο διορατικός νους λαμβάνει από τον Θεό την επαύξηση των χαρμόσυνων πραγμάτων και την απαλλαγή από τα θλιβερά· ας ελπίζει, λοιπόν, διότι σε Αυτόν βρίσκεται, σαν σε πηγή, και από Αυτόν προέρχεται το έλεος, επειδή ο Ίδιος είναι η λύτρωση και ο ιλασμός, Εκείνος που με περισσή επάρκεια καθαρίζει πλήρως τις αμαρτίες.

Γενηθήτω. Αυτή είναι η φωνή του πρωτοπλάστου. Εάν ανομίας. Διότι ποιος μπορεί να υπομείνει, όταν ερευνά τις πράξεις του καθενός μας; Ότι παρά σοί. Διότι αυτός που κρίνει παρέχει και τη συγχώρεση. Ένεκεν-υπέμεινα. Διότι με την ελπίδα του ονόματος του Θεού τα πάντα υπομένει ο πιστός άνθρωπος. Υπέμεινεν. Επειδή πίστεψε ότι ο λόγος του Θεού είναι αψευδής και ότι υπάρχει προ των αιώνων. Ήλπισεν. Διότι έτσι σώζονται οι πιστοί μέσω της ελπίδας (στην ελπίδα). Από φυλακής. Από την πρωινή ώρα (τη φυλακή)· διότι η φυλακή σημαίνει ώρα. Επομένως, από το πρωί μέχρι το βράδυ δεν λύγισε η ψυχή του Αδάμ, ελπίζοντας στην παρουσία του Χριστού (του Κυρίου). Από φυλακής. Δηλαδή από την ώρα της αναστάσεως· διότι η ανάσταση έγινε το πρωί. Έκτοτε έλαβε την ελπίδα ο νέος λαός, ο οποίος είναι ο Ισραήλ, έχοντας τη μορφή του Θεού. Ότι παρά τω Κυρίω. Διότι έλεος και λύτρωση των αμαρτιών υπάρχει μόνο στον Θεό. Και αυτός. Εννοεί τον νέο λαό, ο οποίος είναι ο Ισραήλ. Διότι αυτόν λύτρωσε ο Θεός από κάθε ανομία. Ωδή των αναβαθμών· άσμα των υψηλών. Κύριε. Μιλάει για τον νέο λαό, ο οποίος, παρόλο που αξιώθηκε τέτοιας δόξας και τέτοιων μυστηρίων, η καρδιά του δεν υψώθηκε ούτε τα μάτια της ψυχής του λοξοδρόμησαν. Αυτά (αυτό) δε τα είπε ο Δαβίδ και για τον εαυτό του. Ουδέ επορεύθην. Ο προφήτης λέει: δεν νόσησα από υπερηφάνεια, παρόλο που αξιώθηκα βασιλείας και προφητείας.

Οι οδοί των ασεβών είναι σκοτεινές. [cod. f. 23 a.] Το σκότος αποτελεί πάντοτε πειρασμό και κίνδυνο. Εντούτοις, μέσα στους κινδύνους το φως δεν απομακρύνεται, μέχρις ότου διαλύσει τη νύχτα των πειρασμών. Με κάθε προφύλαξη φρούρει την καρδιά σου. [cod. f. 23 b.] Αντί του: με πολλή ασφάλεια και προσοχή, ή αντί του: σε κάθε καιρό· σύμφωνα με το, «Από φυλακής πρωίας μέχρι νυκτός», ασφάλιζε τη διάνοια, ώστε να μην επιτρέψεις καμία παρείσφρηση στον εχθρό· ή αντί του: και από πράξεις, και από λόγια, και από διαλογισμούς· διότι ο εχθρός δεν γνωρίζει να υφαρπάζει κρυφά μόνο μέσω των πράξεων, αλλά και μέσω των λόγων· επειδή από μια τέτοια φύλαξη θα προκύψει για εσένα ζωή.

Διότι τα δικά σου δεν αρκούν ποτέ για την απαλλαγή από την τιμωρία, εάν δεν προστεθούν τα της δικής μου φιλανθρωπίας. Και πάλι: Εγώ σας ανέχομαι. Ένεκεν του ονόματός σου σε υπέμεινα, Κύριε. Υπέμεινε η ψυχή μου στον λόγο σου, ήλπισε η ψυχή μου στον Κύριο. Άλλος: Ένεκεν του νόμου σου. Έτερος πάλι: Ένεκεν του να γίνει γνωστός ο λόγος σου. Αυτό όμως που λέγει, είναι το εξής: Εξαιτίας της φιλανθρωπίας σου, εξαιτίας του νόμου σου προσδόκησα σωτηρία· διότι, εάν απέβλεπα στα δικά μου, προ πολλού θα είχα περιέλθει σε απόγνωση, προ πολλού θα είχα απελπιστεί· τώρα όμως, προσέχοντας τον νόμο σου και τον λόγο σου, τρέφω χρηστές ελπίδες.

Δηλαδή, από τις επαγγελίες και τις συνεχείς υποσχέσεις σχετικά με τη φιλανθρωπία και τη χρηστότητα, είχα μια ιερή άγκυρα και δεν απελπιζόμουν για όσα με αφορούσαν. «Από την πρωινή σκοπιά μέχρι τη νύχτα, ας ελπίζει ο Ισραήλ στον Κύριο». Σε όλη του τη ζωή, λέει· δηλαδή, κάθε νύχτα και ημέρα.

Τέτοια, λέει, ταπεινοφροσύνη απέκτησα, σαν το βρέφος που θηλάζει. Διότι, όπως ακριβώς εκείνο προσκολλάται στη μητέρα του, είναι ταπεινωμένο, καθαρό από κάθε αλαζονεία και ζει με αθωότητα και απλότητα· έτσι κι εγώ ήμουν απέναντι στον Θεό, διαρκώς προσκολλημένος σε Αυτόν. Και δεν αναφέρθηκε απλώς στο παιδί που έχει απογαλακτιστεί, αλλά θέλοντας να παραστήσει τη θλίψη, τη στενοχώρια, την οδύνη και το μέγεθος των δεινών. Όπως, λοιπόν, το παιδί που μόλις έχει αποσπαστεί από τον μαστό, ούτε τότε απομακρύνεται από τη μητέρα του, αλλά, μολονότι οδυνάται, θρηνεί, δυσφορεί, αδημονεί και κλαψουρίζει, ωστόσο κρατιέται από εκείνη που το γέννησε και δεν θα την εγκατέλειπε· έτσι κι εγώ, λέει, και μέσα στη θλίψη, και μέσα στη στενοχώρια, και ενώ βρισκόμουν σε πολλές συμφορές, κρατιόμουν από τον Θεό. Αν όμως δεν ήμουν έτσι, ας ανταποδοθεί τούτο, λέει, στην ψυχή μου, δηλαδή ας υποστώ την έσχατη τιμωρία. Ας ελπίζει ο Ισραήλ στον Κύριο, από τώρα και έως τον αιώνα.

Ψαλμός 129ος. Ωδή των αναβαθμών. «Εκ βαθέων έκραξα προς εσένα, Κύριε». Προηγουμένως μεν, από τα βάθη του άδη ο Αδάμ, έπειτα από τα βάθη της αιχμαλωσίας ο λαός, και έπειτα πάλι από τα βάθη των στεναγμών της καρδιάς κράζει αυτός που το επιθυμεί: «Κύριε, εισάκουσε τη φωνή μου. Ας γίνουν τα αυτιά σου προσεκτικά στη φωνή της δέησής μου. Εάν παρατηρήσεις τις ανομίες, Κύριε», και δεν συγχωρήσεις, «κανείς λοιπόν δεν θα μπορέσει να σταθεί», επειδή κανείς δεν είναι αναμάρτητος. Όχι εξαιτίας των έργων μου, αλλά «ένεκα του ονόματός σου σε υπέμεινα, Κύριε· υπέμεινε», δηλαδή παρέμεινε, «η ψυχή μου στον λόγο σου και ήλπισε σε εσένα», περιμένοντας το δικό σου έλεος. «Από την πρωινή φυλακή μέχρι τη νύχτα και από τη φυλακή» της πρώτης ηλικίας μέχρι την τελευταία, αυτός που ελπίζει στον Κύριο θα βρει «πολλή λύτρωση από αυτόν», ως Ισραηλιτικός νους που καθορά τον Θεό, στο μέτρο του εφικτού.