Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 134:3

Αινείτε τον Κύριο, διότι ο Κύριος είναι αγαθός· ψάλτε στο όνομά του, διότι είναι καλό. Τους προτρέπει να ψάλλουν, αυτούς οι οποίοι προηγουμένως είχαν ήδη περιπέσει στην ειδωλολατρία στην Αίγυπτο. Αυτοί δε ήταν οι απόγονοι του Ιακώβ. Και κλήθηκαν για να υμνούν τον Θεό. «Τον Ισραήλ (εξέλεξε) ως περιούσιο λαό του». Αντί του όρου «εξαίρετο»· διότι ο Ισραήλ είναι ο διορατικός νους.

Αινείτε τον Κύριο, διότι ο Κύριος είναι αγαθός, κ.λπ. Επειδή ο Κύριος είναι αγαθός, αινείτε αυτόν. Η δε αιτία της αινέσεως είναι ότι το αγαθό δεν υπάρχει σε Αυτόν κατά μέθεξη, αλλά όπως ακριβώς και στον Πατέρα. Και τον αινούμε όχι μόνο με τα λόγια, αλλά και με τη μέθεξη των αγαθών του, και επειδή οφείλουμε να πράττουμε τα κατάλληλα έργα σε αρμονία με τη θεωρία και τα θεολογούμενα, προστέθηκε το: «Ψάλατε στο όνομά του»· διότι αυτό είναι ευάρεστο και υπερβαίνει κάθε χρηστότητα. Τον αινούμε δε, επειδή εξέλεξε για τον εαυτό του τον Ιακώβ, ο οποίος υποσκελίζει τα πάθη και τις κακίες, καθιστώντας τον εκλεκτό επειδή κατέλυσε τις πάλες που προέρχονται από την κακία και τα πάθη· αλλά και αυτόν που προήλθε μετά τον Ιακώβ, ο οποίος μέσα από την πνευματική προκοπή αναδείχθηκε Ισραήλ, τον εξέλεξε για τον εαυτό του ως περιουσία του. Και για τον λόγο αυτόν είναι λαός περιούσιος ανάμεσα σε όλα τα έθνη, καθιστάμενος περιούσιος και καταγινόμενος προπάντων γύρω από την ουσία και την ύπαρξη, με το να μετέχει στην ουσία του Όντος και Σοφού και Λόγου του Θεού.

Αλληλούια· αυτός είναι ύμνος αγγέλων. «Αινείτε». Σε ποιους δίνει προσταγή το Άγιο Πνεύμα, παρά στους πιστούς που μέλλουν να ενωθούν με τον Θεό; «Οι ιστάμενοι». Όταν οι πιστοί βρίσκονται στις εκκλησίες· διότι η εκκλησία είναι οίκος του Θεού και αυλή [αγία]. «Αινείτε τον Κύριο». Διότι το να αινεί και να δοξάζει κανείς τον Θεό αγιάζει ψυχή και σώμα. «Ψάλατε». Διότι τίποτα δεν είναι τόσο καλό και ωφέλιμο, όσο το να ψάλλει και να μεγαλύνει κανείς το όνομα του Κυρίου; «Ότι τον Ιακώβ». Τον Χριστό εξέλεξε ο Πατέρας· διότι ο Ησαΐας ανακράζει: «Ιακώβ ο δούλος μου, τον οποίο εξέλεξα».

Προτρέπει δε να υμνούν, να ψάλλουν και να δοξολογούν, διότι οι αίνοι που αναπέμπονταν προς τον Θεό αποτελούσαν για αυτούς και αφορμές ευσέβειας, περιέχοντας τις παλαιές διηγήσεις: τα όσα συνέβησαν στην Αίγυπτο, τα όσα έγιναν στην έρημο, τα γεγονότα στη γη της επαγγελίας, τα σχετικά με τον νόμο, τα όσα διαδραματίστηκαν στο όρος Σινά, και τα συμβάντα των πολέμων. Και το ίδιο πράγμα γινόταν ταυτόχρονα ύμνος προς τον Θεό και αφορμή διδασκαλίας για εκείνους που έψαλλαν, ρυθμίζοντας τον βίο τους και καθοδηγώντας τους προς την ακρίβεια των δογμάτων. «Αινείτε τον Κύριο, διότι είναι αγαθός ο Κύριος». Άλλος δε λέει: «Διότι είναι χρηστός».

Αυτό που είναι ιδιαιτέρως ποθεινό για τους ακροατές, αυτό ακριβώς προβάλλει συνεχώς: τη φιλανθρωπία, το έλεος, τη χρηστότητα. «Ψάλατε στο όνομά Του, διότι είναι καλό». Αυτό το αναφέρει για να δείξει ότι το έργο της ψαλμωδίας εμπεριέχει και από μόνο του κάποια τέρψη, μαζί με την ωφέλεια. Διότι το πρωταρχικό της κέρδος είναι το να αναπέμπει κανείς ύμνους προς τον Θεό, το να καθαίρει την ψυχή, το να ανυψώνει τον λογισμό, το να διδάσκεται τα ακριβή δόγματα, το να φιλοσοφεί περί των παρόντων και περί των μελλόντων. Διαθέτει όμως, εκτός από αυτά, μέσω της μελωδίας, και πολλή τέρψη, καθώς και κάποια παρηγορία και ανακούφιση, και καθιστά σεμνό εκείνον που ψάλλει. Και ότι όντως επιφέρει τέτοια αποτελέσματα, είναι φανερό από το γεγονός ότι ο ένας μεν εκ των ερμηνευτών είπε: «Διότι είναι ευπρεπές», ενώ ο άλλος: «Διότι είναι ευχάριστο».

Διότι, αν και το έθνος ήταν μικρό, εντούτοις το εξέλεξε για τον εαυτό Του ως πλούτο, δίνοντας προσοχή όχι στην ολιγαριθμία του, αλλά στην αρετή. Προς αυτήν την αρετή επιθυμώντας να τους καθοδηγήσει τους εκλέγει, θεωρώντας ότι οι άλλοι άνθρωποι δεν Του δημιουργούσαν τόσο μεγάλο πλούτο, όσο αυτός ο λαός· πράγμα το οποίο και συνέβη, τόσο χάρη στην εύνοια Εκείνου που τους εξέλεξε, όσο και χάρη στη διαπαιδαγώγησή τους. Διότι ο Παύλος γνωρίζει να ονομάζει πλούτο τη σωτηρία των ανθρώπων, όπως όταν λέει: «Διότι ο ίδιος είναι Κύριος όλων, πλούσιος προς όλους, και προς όλους εκείνους που τον επικαλούνται». Και πάλι: «Στον δικό του Κύριο στέκεται ή πέφτει». Βλέπεις πώς φανέρωσε την αγάπη του Θεού γι' αυτούς, την πρόνοια, τη μέριμνα, τη διάθεσή Του, εφόσον μάλιστα τους ονόμασε εκλεκτή περιουσία Του; Μέσω και των δύο αυτών πραγμάτων, λοιπόν, καταδεικνύει την εξαιρετική Του πρόνοια απέναντί τους: και με το ότι τους εξέλεξε, και με το ότι τους κατέστησε εκλεκτή περιουσία Του. Είδες πώς παρουσίασε τη φιλανθρωπία Του; Γι' αυτό και στην αρχή έλεγε: «Αινείτε Αυτόν, διότι ο Κύριος είναι αγαθός».

«Ας είναι το όνομα», κ.τ.λ. «Δεν θα σε αινέσουν οι νεκροί, Κύριε, ούτε όλοι όσοι κατεβαίνουν στον άδη». «Σε εσένα θα προσφέρω θυσία αινέσεως, και στο όνομα του Κυρίου [θα επικαλεστώ]». «Αινείτε τον Κύριο, όλα τα έθνη· επαινέστε τον». «Ιδού λοιπόν, ευλογείτε τον Κύριο, όλοι οι δούλοι του Κυρίου». «Ψάλτε στο όνομά του, διότι είναι καλό. Διότι τον Ιακώβ», κ.τ.λ. «Αινείτε τον Κύριο, διότι ο ψαλμός προς τον Θεό μας είναι αγαθός». «Τίμα τον Κύριο και θα αποκτήσεις ισχύ· και εκτός από αυτόν μη φοβάσαι κανέναν άλλον». «Τον ίδιο τον Κύριο να αγιάσετε, και αυτός θα είναι ο φόβος σου. Και εάν έχεις την πεποίθησή σου σε αυτόν, θα γίνει για εσένα αγιασμός». «Υμνήστε τον Θεό με νέο ύμνο· η εξουσία του δοξάζεται από την άκρη της γης». «Επειδή δεν με θυμήθηκες, ούτε με έβαλες στην καρδιά σου, κι εγώ βλέποντάς σε, σε παραβλέπω». «Υμνείτε τον Κύριο, αναφωνείτε το όνομά του». «Δώστε στον Θεό μας δόξα πριν σκοτεινιάσει, και πριν σκοντάψουν τα πόδια σας σε σκοτεινά βουνά». «Ας είναι το όνομα του Θεού ευλογημένο από τώρα και έως τον αιώνα, διότι δική του είναι η σοφία και η αίνεση». «Πρέπει να προλαβαίνει κανείς τον ήλιο για να προσφέρει ευχαριστία στον Θεό, και κατά την ανατολή του φωτός να προσεύχεται σε αυτόν». «Ο ζωντανός και υγιής θα αινέσει τον Κύριο». «Ευλόγησε τον Κύριο που σε δημιούργησε, και σε μεθάει αφθόνως από τα αγαθά του». «

Ψαλμός ρλδ΄ Αλληλούια. «Αινείτε το όνομα του Κυρίου». Αινείτε το όνομά του, διότι η φύση του είναι ακατάληπτη. «Αινείτε οι δούλοι τον Κύριο». Ο αίνος από τους δούλους προς τον Κύριο είναι αληθινός και καθαρότατος έπαινος. «Εσείς που στέκεστε στον οίκο του Κυρίου» και δεν στέκεστε στον δυσώδη και σκοτεινό οίκο της απεχθούς αμαρτίας, «αινείτε τον Κύριο, διότι είναι αγαθός, και ψάλετε στο όνομά του διότι είναι καλό», ώστε ως αγαθός να μας ανταποδώσει τις αμοιβές των αίνων με το καλό. «Διότι τον Ιακώβ», δηλαδή τον περιούσιο λαό που προέρχεται από τον Ιακώβ, «εξέλεξε για τον εαυτό του ο Κύριος» ανάμεσα σε όλα τα έθνη, εξαιτίας των πατέρων του. «Διότι εγώ γνώρισα», περισσότερο από εσάς, «ότι ο Κύριός μας είναι μέγας, πάνω από όλους τους θεούς». Διότι εκείνοι είναι ψευδώνυμοι θεοί και συνήγοροι της αμαρτίας. Αυτός όμως, ως αληθινός Θεός και δημιουργός, «όλα όσα θέλησε τα εποίησε» μόνο με τη θέλησή του, αγγέλους και ουρανούς και γη και θάλασσες και αβύσσους και τα μυριοειδή κτίσματα μεταξύ αυτών. «Ανυψώνοντας νεφέλες από τα πέρατα της γης» και δημιουργώντας «αστραπές για βροχή»· ανέμειξε τα ασύμμικτα, και ούτε το πυρώδες της αστραπής καταστρέφει τη φύση της βροχής, ούτε η ραγδαιότητα της βροχής σβήνει τη φλόγα της αστραπής. «Αυτός που εξάγει ανέμους από τους θησαυρούς του». Όχι ότι είναι αποθηκευμένοι σαν σε ασκί, αλλά ότι με το νεύμα του Θεού εξάγονται από τη γη για να πνέουν σύμφωνα με τις ανάγκες.