Πατερικές αναφορές στο ΨΑΛΜΟΙ 135:4

Διότι οι πόρνοι και οι μοιχοί και οι μαλακοί και οι αρσενοκοίτες και όλοι οι εργάτες της αισχύνης βρίσκονται υπό τη βασιλεία του Ωγ, ο οποίος απεργάζεται την αποκοπή από τον Θεό· τον οποίο συντρίβει ο Κύριος για την ελευθερία των κρατουμένων. Διότι, να δοξολογείτε τον Κύριο επειδή είναι αγαθός, αυτόν που πάταξε μεγάλους βασιλείς και θανάτωσε κραταιούς βασιλείς, τον Σηών και τον Ωγ.

ΨΑΛΜΟΣ ΡΛΕʹ. «Σε Εκείνον ο οποίος μόνος εποίησε μεγάλα θαυμάσια». Είναι δε θαυμαστό και κατά γράμμα, ότι ο μεν ουρανός, και μόνο με τη θέα του, φανερώνει τη σοφία του Θεού, με το μέγεθος, το κάλλος και τη μακραίωνη ύπαρξή του· η δε γη, παρότι κατακλύζεται από παντού από τα ύδατα, διατηρεί τη δική της σύσταση. Και με όλα αυτά ο ψαλμωδός συνέδεσε το αιώνιο έλεος, επειδή ο Θεός εδημιούργησε τα πάντα όχι από δική Του ανάγκη, αλλά αποκλειστικά από φιλανθρωπία.

Καθαίρεσε δυνάστες από θρόνους και ύψωσε ταπεινούς από τη γη· πεινασμένους γέμισε με αγαθά〉, και συνέτριψε 〈βραχίονες υπερηφάνων〉, επιβεβαιώνοντας τη μνήμη των παλαιών διηγήσεων όχι μόνο στους πιστούς, αλλά και στους απίστους, ο θαυματουργός, ο μεγαλουργός, ο Δεσπότης των πάντων, ο Δημιουργός ολόκληρου του κόσμου, ο Παντοκράτορας, ο Πανάγαθος, ο ένας και μόνος Θεός, στον οποίο ας ψάλουμε το νέο άσμα αντιφωνώντας: 〈σε αυτόν που μόνος κάνει θαυμάσια, διότι το έλεός του μένει στον αιώνα· σε αυτόν που πάταξε μεγάλους βασιλείς και σκότωσε κραταιούς βασιλείς, διότι το έλεός του μένει στον αιώνα· διότι μέσα στην ταπείνωσή μας μάς θυμήθηκε και μας λύτρωσε από τους εχθρούς μας〉.

Αλληλούια της διπλής· ας προσφέρεται, λέγει, διπλός ο ύμνος [σε αυτόν τον ψαλμό πάλι η προφητεία ονειδίζει τους ασεβείς Ιουδαίους, καθώς ο προφήτης κατέγραψε πάντοτε όλη την ασέβειά τους]. «Εξομολογείσθε»· πολλή, λέγει, είναι η αγαθότητα του Θεού· γι' αυτό, λέγει, το Άγιο Πνεύμα προστάζει να εξομολογείσθε με προθυμία. «Ότι εις τον αιώνα»· διότι το έλεος του Θεού και στον παρόντα αιώνα και στον μέλλοντα παραμένει ανεξάλειπτο. «Εξομολογείσθε τω Θεώ»· στον Θεό των αγίων, για τους οποίους έχει λεχθεί: «εγώ είπα θεοί είστε», διότι δεν είναι (Θεός) των ειδωλικών και μάταιων θεών. «Ότι εις τον»· διότι ο Θεός δεν ελεεί προσωρινά, αλλά αιωνίως. «Εξομολογείσθε τω Κυρίω»· διότι επί της γης υπάρχουν μεν πολλοί κύριοι, ένας όμως είναι ο Κύριος των πάντων στον ουρανό. «Ότι εις τον»· διότι ο Θεός, όταν ελεεί, ελεεί αιωνίως. «Τω ποιούντι»· διότι μόνο σε Αυτόν ως Θεό αρμόζει να πράττει ένδοξα θαυμάσια. «Ότι εις τον»· διότι, όπως ο Θεός είναι αιώνιος, έτσι και αιωνίως ελεεί. «Τω ποιήσαντι»· ποιους ουρανούς; πρώτον μεν τους αισθητούς ουρανούς, οι οποίοι στερεώθηκαν από τον Λόγο και Θεό· έπειτα δε τους νοητούς, οι οποίοι είναι οι δυνάμεις στους ουρανούς. «Ότι εις τον»· διότι εξαιτίας του μεγάλου Του ελέους, το οποίο επρόκειτο να δείξει στον άνθρωπο, έκτισε τα πάντα. «Τω στερεώσαντι»· την αισθητή γη πάνω στα αισθητά ύδατα, <τη δε νοητή, που είναι ο άνθρωπος,> πάνω στα ύδατα του βαπτίσματος. «Ότι εις τον»· διότι εξαιτίας του μεγάλου Του ελέους τα παρήγαγε αυτά ο Θεός.

Σε εκείνον που μόνος επιτελεί μεγάλα και θαυμαστά έργα· διότι εις τον αιώνα μένει το έλεός του. Επειδή αποφάνθηκε ότι είναι Κύριος των θεών και Δεσπότης, παρέχει λοιπόν την απόδειξη για την απόφανση αυτή, και τεκμηριώνει το λεχθέν, ανακηρύσσοντάς τον και πάλι με βάση τη δύναμή του.

Γι' αυτό και, δηλώνοντας αυτό, σε κάθε στίχο προσθέτει: «Ότι εις τον αιώνα το έλεος αυτού». Και το εκπληκτικό βεβαίως είναι ότι τα δημιούργησε μεν, και τα προσέφερε ευθύς εξ αρχής· όταν όμως ο άνθρωπος παρέβη την εντολή, ούτε και τότε τον απέβαλε· αλλά εκείνα που του έδωσε όταν ακόμη δεν είχε αμαρτήσει, του επέτρεψε να εξακολουθεί να ζει μέσα σε αυτά και μετά την αμαρτία, και δεν του εμπόδισε τη χρήση τους έπειτα από την αμαρτία εκείνη.

γ΄. Βλέπεις πώς δίκαια σε κάθε στίχο λέγει το «Εις τον αιώνα το έλεος αυτού»; Διότι όλα αυτά φανέρωναν τη διηνεκή Του πρόνοια. Διότι, ακόμη και αν αυτά που συνέβησαν έλαβαν τέλος, εντούτοις οι μνήμες τους παρείχαν στους μεταγενέστερους μεγάλη αφορμή για θεογνωσία. Επειδή, καθώς μεταβιβάζονταν μέσω της μνήμης στους απογόνους, τους καθοδηγούσαν σε βαθιά φιλοσοφία. Εξάλλου, δεν συντελέστηκαν μόνο εκείνα και έπειτα έπαυσε η πρόνοια του Θεού, ούτε σταμάτησαν τα έργα της φιλανθρωπίας Του στα γεγονότα της Αιγύπτου, αλλά κάθε εποχή και ολόκληρος ο χρόνος περιέχει συνεχιζόμενα τα δείγματα της άφατης φιλανθρωπίας Του.

Ψαλμός ρλε'. Αλληλούια. «Εξομολογείσθε στον Κύριο, διότι είναι αγαθός, διότι το έλεός του μένει στον αιώνα». Διότι τότε ήταν μεγάλη και φοβερότατη η επικράτηση της ειδωλομανίας, και μεγάλη ήταν η προσπάθεια των προφητών να οδηγήσουν τον λαό στη θεογνωσία, γι' αυτό διαρκώς και με πολύ κόπο κηρύττουν τον αληθινό Θεό. Γι' αυτό και ο θείος αυτός Δαβίδ, σε ολόκληρο τον παρόντα ψαλμό, θεολογεί ξεκάθαρα, διδάσκοντας να ευχαριστούμε και να δοξολογούμε μόνο τον Θεό, «διότι είναι αγαθός», λέει, και «διότι το έλεός του μένει στον αιώνα», δηλαδή παραμένει στο διηνεκές. Έπειτα δικαίως τον ονομάζει «Θεό των θεών» και «Κύριο των κυρίων» και «αυτουργό μεγάλων θαυμασίων», και αναφέρει ότι «με σύνεση», δηλαδή με σοφία, «ποίησε τους ουρανούς» και «τη γη», την τόσο βαριά και δυσβάστακτη, «τη θεμελίωσε πάνω στα ύδατα», και πάνω στη ρευστή και απαλότατη φύση στερέωσε τη βαριά και στερεά, και ότι «αυτός μόνος εποίησε μεγάλα φώτα» μέσω ποικίλων φωστήρων, με τον ήλιο φώτισε την ημέρα και με τη σελήνη και τα άστρα κατηύγασε τη νύχτα, «έπληξε την Αίγυπτο», «τον λαό του» με υψηλό βραχίονα «εξήγαγε από εκεί», και ότι «αφού χώρισε την Ερυθρά θάλασσα στα δύο, πέρασε τον λαό του μέσα από ξηρά», ενώ τον διώκτη «Φαραώ τον καταπόντισε με όλο του τον στρατό».